امامت در حدیث

از دانشنامه امامت
پرش به: ناوبری، جستجو

متن این جستار آزمایشی است، امید می رود در آینده نه چندان دور آماده شود.

اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:
در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل امامت (پرسش) قابل دسترسی خواهند بود.

خلافة اللّه و خلافة الرسول

  • در روایات اهل بیتعلیهم السلام از امامت به عنوان خلافة اللّه و خلافة الرسول یاد شده است: « الْإِمَامَةَ خِلَافَةُ اللَّهِ‏ وَ خِلَافَةُ الرَّسُول‏‏»[۱][۲].

آیه إکمال دین

  • از احادیثی که در شأن نزول آیه إکمال دین ﴿ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي[۳] روایت شده است نیز جایگاه بالای امامت به دست می آید. مطابق این روایات، آیه مزبور ناظر به واقعه غدیر خم است که پیامبرصلى الله عليه وآله وسلم به فرمان خداوند، علیعلیه السلام را به عنوان پیشوای امت اسلامی پس از خود معرفی کرد [۴] بر این اساس، امامت آموزه‌ای اسلامی است که دین اسلام با آن به کمال مطلوب خود رسیده است؛ چنان که آیه تبلیغ ﴿ يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنزِلَ إِلَيْكَ مِن رَّبِّكَ وَإِن لَّمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ [۵] نیز بیانگر این مطلب است، زیرا مطابق این آیه و با توجه به روایات شأن نزول آن، امامت علیعلیه السلام از چنان جایگاهی برخوردار بوده است که اگر پیامبرصلى الله عليه وآله وسلم آن را ابلاغ نمی‌کرد، گویی رسالت الهی خویش را ابلاغ نکرده است [۶][۷].
  • مفاد آیه: ﴿ يَوْمَ نَدْعُو كُلَّ أُنَاسٍ بِإِمَامِهِمْ فَمَنْ أُوتِيَ كِتَابَهُ بِيَمِينِهِ فَأُولَئِكَ يَقْرَؤُونَ كِتَابَهُمْ وَلاَ يُظْلَمُونَ فَتِيلاً [۸] این است که روز قیامت هر گروه و جمعیتی با نام پیشوایشان مورد خطاب قرار می‌گیرند؛ چنان که در حدیثی که شیعه و اهل سنت از امام رضاعلیه السلام روایت کرده‌اند، آمده است که روز قیامت هر گروهی را با نام کتاب آسمانی و سنت پیامبر و امام زمان آنها فرا می‌خوانند [۹] از آیه و حدیث یاد شده نیز می‌توان به اهمیت مسئله امامت پی‌برد[۱۰].

امامانعلیهم السلام، رهبران و راهنمایان خداوند بر بندگان او

  • امیرالمؤمنینعلیه السلام فرموده است: امامانعلیهم السلام، رهبران و راهنمایان خداوند بر بندگان او هستند و کسی داخل بهشت نخواهد شد، مگر این که آنان را بشناسد و آنان نیز او را بشناسند، و کسی داخل دوزخ نخواهد شد، مگر این که آنان را انکار کند و آنان نیز او را انکار نمایند[۱۱] ابن ابوالحدید این سخن امامعلیه السلام را ناظر به آیه پیشین سوره اسراء دانسته و گفته است حدیث: « مَنْ‏ مَاتَ‏ بِغَيْرِ إِمَامٍ‏ مَاتَ‏ مِيتَةً جَاهِلِيَّة» نیز بیانگر همین مطلب است. بر این اساس، امامانعلیهم السلام در قیامت پیروان خود را می‌شناسند هر چند در دنیا آنان را ندیده باشند[۱۲][۱۳].
  • در احادیث متعددی از امامان اهل بیتعلیهم السلام روایت شده که نماز، زکات، روزه، حج و ولایت ارکان اسلام به شمار می‌روند و در این میان ولایت از جایگاه برتری برخوردار است، زیرا کلید و راهنمای آنها می‌باشد [۱۴][۱۵].

منابع

جستارهای وابسته

منبع‌شناسی جامع امامت


پانویس

Icon4.png با کلیک بر فلش ↑ به محل متن مرتبط با این پانویس منتقل می‌شوید ... بسیاری از پانویس‌ها برخوردار از لینک انتقال به اطلاعات جدید هستند:  

  1. اصول کافی، ج۱، ص۱۵۵.
  2. ربانی گلپایگانی، علی، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ۶۹.
  3. امروز دینتان را کامل و نعمتم را بر شما تمام کردم؛ سوره مائده، آیه: ۳.
  4. (الغدیر، ج۱، ص۲۳۰ـ ۲۳۶؛ غایة المرام، ج۳، ص۳۲۸ـ ۳۴۰.
  5. ای پیامبر! آنچه را از پروردگارت به سوی تو فرو فرستاده شده است برسان و اگر نکنی پیام او را نرسانده‌ای؛ سوره مائده، آیه: ۶۷.
  6. الغدیر، ج۱، ص۲۱۴ـ ۲۲۳؛ غایة المرام، ج۳، ص۳۲۰ـ ۳۲۷.
  7. ربانی گلپایگانی، علی، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ۶۹.
  8. روزی که هر دسته‌ای را با پیشوایشان فرا می‌خوانیم آنگاه کسانی که کارنامه‌شان را به دست راست آنان دهند، آن را می‌خوانند و به آنها سر مویی ستم نخواهد شد؛ سوره اسراء، آیه: ۷۱.
  9. مجمع البیان، ج۳، ص۴۳۰.
  10. ربانی گلپایگانی، علی، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ۶۹.
  11. نهج البلاغه، خطبه ۲۵۲
  12. شرح نهج البلاغه، ج۹، ص۱۲۵.
  13. ربانی گلپایگانی، علی، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ۶۹.
  14. اصول کافی، ج۲ ، ص۱۶، ح۵و ۸.
  15. ربانی گلپایگانی، علی، دانشنامه کلام اسلامی، ج۱، ۶۹.