آزادی در حقوق - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: تغییرمسیر به آزادی حقوقی

2023-01-24T10:26:26Z

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T09:56:38Z

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-08-24T06:48:41Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۸
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	آزادی یکی از مشترکات اصولی در [[حقوق عمومی اسلام]] بوده و آن آزادی به مفهوم [[اختیار]] فردی در [[تعیین سرنوشت]] جمعی، هرچند در اندیشۀ [[اسلامی]] از عنصر [[مسئولیت]] تفکیک پذیر نیست، اما در هر حال به عنوان اصل [[حاکم]] در همۀ رشته‌های حقوق عمومی حایز اهمیت بسیاری است<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۵۷۴.</ref>.		آزادی یکی از مشترکات اصولی در [[حقوق عمومی اسلام]] بوده و آن آزادی به مفهوم [[اختیار]] فردی در [[تعیین سرنوشت]] جمعی، هرچند در اندیشۀ [[اسلامی]] از عنصر [[مسئولیت]] تفکیک پذیر نیست، اما در هر حال به عنوان اصل [[حاکم]] در همۀ رشته‌های حقوق عمومی حایز اهمیت بسیاری است<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۵۷۴.</ref>.
	اصل آزادی، [[قواعد]] [[حقوقی]] متعددی را در چارچوب حقوق اساسی، حقوق [[اداری]] و [[حقوق مالی]] و حتی حقوق بین‌الملل به وجود می‌آورد. آزادی بیشترین نقش را در شکل‌گیری حقوق عمومی و آزادی‌ها دارد که هرچند بخشی از [[حقوق اسلامی]] است، اما در قالب [[حقوق بشر]] دارای [[تشخص]] و [[استقلال]] خواهد بود<ref>فقه سیاسی، ج۷، ص۹۴-۹۵.</ref>.		اصل آزادی، [[قواعد]] [[حقوقی]] متعددی را در چارچوب حقوق اساسی، حقوق [[اداری]] و [[حقوق مالی]] و حتی حقوق بین‌الملل به وجود می‌آورد. آزادی بیشترین نقش را در شکل‌گیری حقوق عمومی و آزادی‌ها دارد که هرچند بخشی از [[حقوق اسلامی]] است، اما در قالب [[حقوق بشر]] دارای [[تشخص]] و [[استقلال]] خواهد بود<ref>فقه سیاسی، ج۷، ص۹۴-۹۵.</ref>.
خط ۵۶:		خط ۵۶:
	از دیدگاه [[اسلام]]، آزادی بر اساس آن عنصر و [[حقیقت]] انسانی است که [[تکامل]] انسانی را ایجاب می‌کند و آن چیزی جز استعدادهای ویژۀ انسانی نیست. آزادی به دلیل انسان بودن و [[آمادگی]] تکامل یافتن، حق انسان است، و این حق از استعدادهای بیکران انسان ناشی می‌شود. انسان در [[رشد]] این استعدادها، رها شده و [[آزاد]] است و همین تمایلات که از مقولۀ ادراک‌ها و دریافت‌ها و [[اندیشه‌ها]] و صفات [[برتر]] است، منشأ آزادی متعالی انسان هستند.		از دیدگاه [[اسلام]]، آزادی بر اساس آن عنصر و [[حقیقت]] انسانی است که [[تکامل]] انسانی را ایجاب می‌کند و آن چیزی جز استعدادهای ویژۀ انسانی نیست. آزادی به دلیل انسان بودن و [[آمادگی]] تکامل یافتن، حق انسان است، و این حق از استعدادهای بیکران انسان ناشی می‌شود. انسان در [[رشد]] این استعدادها، رها شده و [[آزاد]] است و همین تمایلات که از مقولۀ ادراک‌ها و دریافت‌ها و [[اندیشه‌ها]] و صفات [[برتر]] است، منشأ آزادی متعالی انسان هستند.
	این نوع [[آزادی]] چگونه به دست می‌آید؟ [[انسان]] برای راهیابی به این [[موهبت]] بزرگ، به رزم مداومی در دو [[جبهه]] احتیاج دارد:		این نوع [[آزادی]] چگونه به دست می‌آید؟ [[انسان]] برای راهیابی به این [[موهبت]] بزرگ، به رزم مداومی در دو [[جبهه]] احتیاج دارد:
	#در جبهۀ درون خود در برابر [[اسارت‌ها]] و وابستگی‌هایی که به [[باطل‌ها]] و شرها یعنی غیر [[خدا]] دارد؛		# در جبهۀ درون خود در برابر [[اسارت‌ها]] و وابستگی‌هایی که به [[باطل‌ها]] و شرها یعنی غیر [[خدا]] دارد؛
	#در جبهۀ برون در برابر [[طاغوت‌ها]] و تمامی عواملی که در [[راه خدا]] که [[راه]] آزادی [[مردم]] است، سد بسته‌اند.		# در جبهۀ برون در برابر [[طاغوت‌ها]] و تمامی عواملی که در [[راه خدا]] که [[راه]] آزادی [[مردم]] است، سد بسته‌اند.

	انسان [[مبارز]] با [[هدایت]] [[وحی]] خدا و توسط [[پیامبران]]، در این دو جبهه تا [[پیروزی]] کامل یعنی رها شدن در [[راه رشد]] و تعالی و [[تکامل]] در مسیر بی‌نهایت تا خدا، تلاش می‌کند و این همان آزادی مطلوب در [[فرهنگ اسلامی]] است. [[شکست]] انسان در یکی از این دو جبهه به قیمت از دست دادن آزادی تمام خواهد شد و حتی اگر در جبهۀ بیرون بر طاغوت‌ها و عوامل سد کننده راه، [[پیروز]] شود ولی در درون در قید و بند اسارت‌ها و [[تمایلات]] و جذبه‌ها و [[وابستگی‌ها]] به غیر خدا یعنی به [[قدرت‌طلبی]]، افزون خواهی، [[تمایل]] به [[تجاوز]] و [[استثمار]]، [[خودخواهی]]، [[جان]] پرستی، [[غضب]] و شهوت‌پرستی و دیگر اسارت‌های [[نفسانی]] باشد، او خود عامل به وجود آمدن [[دشمنان]] آزادی در جبهۀ بیرونی یعنی [[جامعه]] خواهد بود. آزادی به این معنا، مفهوم درست [[توحید]] [[خالص]] ابراهیمی است.		انسان [[مبارز]] با [[هدایت]] [[وحی]] خدا و توسط [[پیامبران]]، در این دو جبهه تا [[پیروزی]] کامل یعنی رها شدن در [[راه رشد]] و تعالی و [[تکامل]] در مسیر بی‌نهایت تا خدا، تلاش می‌کند و این همان آزادی مطلوب در [[فرهنگ اسلامی]] است. [[شکست]] انسان در یکی از این دو جبهه به قیمت از دست دادن آزادی تمام خواهد شد و حتی اگر در جبهۀ بیرون بر طاغوت‌ها و عوامل سد کننده راه، [[پیروز]] شود ولی در درون در قید و بند اسارت‌ها و [[تمایلات]] و جذبه‌ها و [[وابستگی‌ها]] به غیر خدا یعنی به [[قدرت‌طلبی]]، افزون خواهی، [[تمایل]] به [[تجاوز]] و [[استثمار]]، [[خودخواهی]]، [[جان]] پرستی، [[غضب]] و شهوت‌پرستی و دیگر اسارت‌های [[نفسانی]] باشد، او خود عامل به وجود آمدن [[دشمنان]] آزادی در جبهۀ بیرونی یعنی [[جامعه]] خواهد بود. آزادی به این معنا، مفهوم درست [[توحید]] [[خالص]] ابراهیمی است.

Wasity: جایگزینی متن - 'سلسله' به 'سلسله'

2022-08-03T11:07:40Z

جایگزینی متن - 'سلسله' به 'سلسله'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۴:۳۷
خط ۱۱:		خط ۱۱:
	آزادی مانند بسیاری از واژه‌های [[سیاسی]] دارای معانی مختلف و به گونه‌ای متفاوت بهره‌برداری شده است.		آزادی مانند بسیاری از واژه‌های [[سیاسی]] دارای معانی مختلف و به گونه‌ای متفاوت بهره‌برداری شده است.

	می‌دانیم در یک [[جامعه]] که افراد بر اساس یک [[سلسله]] تعهدات و التزامات در آن [[زندگی]] می‌کنند، یک فرد نمی‌تواند همۀ [[اعمال]] دلخواه خویش را همیشه و همه‌جا انجام دهد. آزادی مطلق، چیزی جز [[هرج‌ومرج]] و نقض تعهدات [[اجتماعی]] نیست. اصل محدود‌سازی اجتماعی در [[زندگی اجتماعی]] اجتناب‌ناپذیر است. سخن را باید به [[میزان]] و معیار این [[محدودیت]] اختصاص داد و از مانع‌ها بحث کرد؛ زیرا محدودیت‌ها گاه به وسیلۀ افراد، گروه‌ها، [[دولت]]، جامعه، [[شرایط حاکم]] و بالاخره زمانی با [[قانون]] صورت می‌پذیرد. باید دید کدام‌یک از این عوامل می‌توانند آزادی افراد را محدود کنند و نیز بر اساس چه معیاری و به چه میزان و اندازه‌؟		می‌دانیم در یک [[جامعه]] که افراد بر اساس یک سلسله تعهدات و التزامات در آن [[زندگی]] می‌کنند، یک فرد نمی‌تواند همۀ [[اعمال]] دلخواه خویش را همیشه و همه‌جا انجام دهد. آزادی مطلق، چیزی جز [[هرج‌ومرج]] و نقض تعهدات [[اجتماعی]] نیست. اصل محدود‌سازی اجتماعی در [[زندگی اجتماعی]] اجتناب‌ناپذیر است. سخن را باید به [[میزان]] و معیار این [[محدودیت]] اختصاص داد و از مانع‌ها بحث کرد؛ زیرا محدودیت‌ها گاه به وسیلۀ افراد، گروه‌ها، [[دولت]]، جامعه، [[شرایط حاکم]] و بالاخره زمانی با [[قانون]] صورت می‌پذیرد. باید دید کدام‌یک از این عوامل می‌توانند آزادی افراد را محدود کنند و نیز بر اساس چه معیاری و به چه میزان و اندازه‌؟
	از سوی دیگر آزادی در عرصه‌های [[سیاست]]، [[اقتصاد]]، [[فرهنگی]]، [[اعتقادی]]، [[فکری]] و نیز [[آزادی‌های مدنی]] و غیره از یکدیگر جدا نبوده و متلازم و وابسته‌اند. از این‌رو ارائۀ تعریف دقیق از آزادی کاری بس مشکل و به صورت جامع آن، خارج از [[توانایی]] بیان است.		از سوی دیگر آزادی در عرصه‌های [[سیاست]]، [[اقتصاد]]، [[فرهنگی]]، [[اعتقادی]]، [[فکری]] و نیز [[آزادی‌های مدنی]] و غیره از یکدیگر جدا نبوده و متلازم و وابسته‌اند. از این‌رو ارائۀ تعریف دقیق از آزادی کاری بس مشکل و به صورت جامع آن، خارج از [[توانایی]] بیان است.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T03:44:27Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۱۴
خط ۸۴:		خط ۸۴:

	[[رده:آزادی]]		[[رده:آزادی]]
	~~[[رده:مدخل]]~~
	{{آزادی}}		{{آزادی}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۲

2022-07-10T20:34:01Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۲

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۰:۰۴
خط ۷۳:		خط ۷۳:
	#{{متن قرآن\|وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ}}<ref>«و کسانی از شما که آنها را دوست بگیرند ستمگرند» سوره توبه، آیه ۲۳.</ref>.		#{{متن قرآن\|وَمَنْ يَتَوَلَّهُمْ مِنْكُمْ فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ}}<ref>«و کسانی از شما که آنها را دوست بگیرند ستمگرند» سوره توبه، آیه ۲۳.</ref>.

	از سوی دیگر آزادی توأم با [[مسئولیت انسان]]، [[حاکمیت]] هدایت‌شده‌ای که [[خداوند]] به [[انسان]] [[تفویض]] کرده و او را بر [[سرنوشت]] خویش [[حاکم]] گردانیده، آزادی و استقلال جامعه‌ای را که بر اساس [[آرمان]] [[سیاسی]]، ملتی همکیش و همفکر، سازمان یافته و به وجود آمده است، ایجاب می‌کند<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۲۳۳-۲۳۵.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۲۲-۲۷.</ref>		از سوی دیگر آزادی توأم با [[مسئولیت انسان]]، [[حاکمیت]] هدایت‌شده‌ای که [[خداوند]] به [[انسان]] [[تفویض]] کرده و او را بر [[سرنوشت]] خویش [[حاکم]] گردانیده، آزادی و استقلال جامعه‌ای را که بر اساس [[آرمان]] [[سیاسی]]، ملتی همکیش و همفکر، سازمان یافته و به وجود آمده است، ایجاب می‌کند<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۲۳۳-۲۳۵.</ref><ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۲۲-۲۷.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Hosein: جایگزینی متن - '\{\{امامت\}\}↵\{\{مدخل مرتبط' به '{{مدخل مرتبط'

2022-07-09T16:14:06Z

جایگزینی متن - '\{\{امامت\}\}↵\{\{مدخل مرتبط' به '{{مدخل مرتبط'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۴۴
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = آزادی		\| موضوع مرتبط = آزادی

Heydari: جایگزینی متن - '\(.)\'\'\'\[\[(.)\]\]\'\'\'(.)\"\'\'\'(.)\'\'\'\"(.)\<\/div\> \(.)\<\/div\> \
2022-05-31T13:54:06Z

جایگزینی متن - '\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(252\,\s252\,\s233\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.)\'\'\'\[\[(.)\]\]\'\'\'(.)\"\'\'\'(.)\'\'\'\"(.)\<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(255\,\s245\,\s227\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.)\<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(206\,242\,\s299\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\sn...

→ نسخهٔ قدیمی‌تر نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۲۴
خط ۱: خط ۱:

{{امامت}}
{{امامت}}

<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[آزادی]]''' است. "'''آزادی در حقوق'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
{{مدخل مرتبط

<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[آزادی در حقوق در قرآن]] - [[آزادی در حقوق در حدیث]] - [[آزادی در حقوق در فقه اسلامی]] - [[آزادی در حقوق در فقه سیاسی]]</div>
| موضوع مرتبط = آزادی

<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[آزادی (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| عنوان مدخل = آزادی در حقوق

| مداخل مرتبط = [[آزادی در حقوق در قرآن]] - [[آزادی در حقوق در حدیث]] - [[آزادی در حقوق در فقه اسلامی]] - [[آزادی در حقوق در فقه سیاسی]]

| پرسش مرتبط = آزادی (پرسش)

}}

==مقدمه==
==مقدمه==

Heydari: جایگزینی متن - '== جستارهای وابسته == == منابع ==' به '== منابع =='

2022-01-04T16:02:58Z

جایگزینی متن - '== جستارهای وابسته == == منابع ==' به '== منابع =='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۳۲
خط ۷۲:		خط ۷۲:

	از سوی دیگر آزادی توأم با [[مسئولیت انسان]]، [[حاکمیت]] هدایت‌شده‌ای که [[خداوند]] به [[انسان]] [[تفویض]] کرده و او را بر [[سرنوشت]] خویش [[حاکم]] گردانیده، آزادی و استقلال جامعه‌ای را که بر اساس [[آرمان]] [[سیاسی]]، ملتی همکیش و همفکر، سازمان یافته و به وجود آمده است، ایجاب می‌کند<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۲۳۳-۲۳۵.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۲۲-۲۷.</ref>		از سوی دیگر آزادی توأم با [[مسئولیت انسان]]، [[حاکمیت]] هدایت‌شده‌ای که [[خداوند]] به [[انسان]] [[تفویض]] کرده و او را بر [[سرنوشت]] خویش [[حاکم]] گردانیده، آزادی و استقلال جامعه‌ای را که بر اساس [[آرمان]] [[سیاسی]]، ملتی همکیش و همفکر، سازمان یافته و به وجود آمده است، ایجاب می‌کند<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۲۳۳-۲۳۵.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۲۲-۲۷.</ref>

	~~== جستارهای وابسته ==~~

	== منابع ==		== منابع ==

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

2021-12-17T08:24:38Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۱:۵۴
خط ۷۵:		خط ۷۵:
	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

	==منابع==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده: 1100699.jpg\|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۱''']]		# [[پرونده: 1100699.jpg\|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۱''']]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۶
خط ۳۰:		خط ۳۰:
	در [[اسلام]] [[مبارزه]] در راه آزادی با [[جهاد]] قهرآمیز و [[جنگ با دشمنان]] آزادی و ریشه‌کن کردن کسانی که انسان‌ها را به بند می‌کشند، تمام نمی‌شود. [[مسلمان]] به موازات این جهاد باید دست به جهاد بزرگ‌تری بزند که خود را از درون رها کند و زنجیر اسارت را از [[دل]] و [[فکر]] خویش بگلسد و خود را از عبودیت‌ها و [[وابستگی‌ها]] و دلدادگی‌ها آزاد کند.		در [[اسلام]] [[مبارزه]] در راه آزادی با [[جهاد]] قهرآمیز و [[جنگ با دشمنان]] آزادی و ریشه‌کن کردن کسانی که انسان‌ها را به بند می‌کشند، تمام نمی‌شود. [[مسلمان]] به موازات این جهاد باید دست به جهاد بزرگ‌تری بزند که خود را از درون رها کند و زنجیر اسارت را از [[دل]] و [[فکر]] خویش بگلسد و خود را از عبودیت‌ها و [[وابستگی‌ها]] و دلدادگی‌ها آزاد کند.

	امیرالمؤمنین علی{{ع}} در یکی از خطبه‌های خود فرمود: {{متن حدیث\|فَإِنَّ اللَّهَ بَعَثَ مُحَمَّداً{{صل}} لِيُخْرِجَ عِبَادَهُ مِنْ عِبَادَةِ عِبَادِهِ إِلَى عِبَادَتِهِ وَ مِنْ عُهُودِ عِبَادِهِ إِلَى عُهُودِهِ وَ مِنْ طَاعَةِ عِبَادِهِ إِلَى طَاعَتِهِ وَ مِنْ وَلَايَةِ عِبَادِهِ إِلَى وَلَايَتِهِ}}<ref>وافی، ج۳، ص۱۴؛ نهج البلاغه / ۱۵۴.</ref>.		امیرالمؤمنین علی {{ع}} در یکی از خطبه‌های خود فرمود: {{متن حدیث\|فَإِنَّ اللَّهَ بَعَثَ مُحَمَّداً {{صل}} لِيُخْرِجَ عِبَادَهُ مِنْ عِبَادَةِ عِبَادِهِ إِلَى عِبَادَتِهِ وَ مِنْ عُهُودِ عِبَادِهِ إِلَى عُهُودِهِ وَ مِنْ طَاعَةِ عِبَادِهِ إِلَى طَاعَتِهِ وَ مِنْ وَلَايَةِ عِبَادِهِ إِلَى وَلَايَتِهِ}}<ref>وافی، ج۳، ص۱۴؛ نهج البلاغه / ۱۵۴.</ref>.
	[[هدف انبیا]] [[رهایی]] [[انسان‌ها]] از [[ولایت]] غیر [[خدا]] بود ({{عربی\|لَا تَتَّخِذُوا أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ اللَّهِ}}) و مبارزه‌شان با طاغوت‌های [[زمان]] خود در این جمله خلاصه می‌شد: {{متن قرآن\|أَنْ عَبَّدْتَ بَنِي إِسْرَائِيلَ}}<ref>«و (آیا) این نعمتی است که آن را بر من منّت می‌نهی که بنی اسرائیل را به بردگی گرفته‌ای؟» سوره شعراء، آیه ۲۲.</ref>.		[[هدف انبیا]] [[رهایی]] [[انسان‌ها]] از [[ولایت]] غیر [[خدا]] بود ({{عربی\|لَا تَتَّخِذُوا أَوْلِيَاءَ مِنْ دُونِ اللَّهِ}}) و مبارزه‌شان با طاغوت‌های [[زمان]] خود در این جمله خلاصه می‌شد: {{متن قرآن\|أَنْ عَبَّدْتَ بَنِي إِسْرَائِيلَ}}<ref>«و (آیا) این نعمتی است که آن را بر من منّت می‌نهی که بنی اسرائیل را به بردگی گرفته‌ای؟» سوره شعراء، آیه ۲۲.</ref>.
	و [[اسلام]] بر این سخن تأکید دارد که: {{متن حدیث\|لَا تَكُنْ عَبْدَ غَيْرِكَ وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ حُرّاً}}<ref>نهج‌البلاغه، نامه ۳۱.</ref> و نیز تصریح می‌کند که: {{متن حدیث\|النَّاسُ كُلُّهُمْ أَحْرَارٌ}}<ref>وسائل‌الشیعه، ج۳، ص۲۴۳.</ref>.		و [[اسلام]] بر این سخن تأکید دارد که: {{متن حدیث\|لَا تَكُنْ عَبْدَ غَيْرِكَ وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ حُرّاً}}<ref>نهج‌البلاغه، نامه ۳۱.</ref> و نیز تصریح می‌کند که: {{متن حدیث\|النَّاسُ كُلُّهُمْ أَحْرَارٌ}}<ref>وسائل‌الشیعه، ج۳، ص۲۴۳.</ref>.
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	در مفهوم اسلامی آزادی، عنصر [[عقلانی]] به‌طور کامل دخیل است و انسان هرگز نسبت به [[اعمال]] و [[افکار]] غیرعقلانی [[آزاد]] نیست.		در مفهوم اسلامی آزادی، عنصر [[عقلانی]] به‌طور کامل دخیل است و انسان هرگز نسبت به [[اعمال]] و [[افکار]] غیرعقلانی [[آزاد]] نیست.
	اسلام در عین اینکه با بیان اصل {{متن قرآن\|لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ}}<ref>«در (کار) دین هیچ اکراهی نیست» سوره بقره، آیه ۲۵۶.</ref>، [[احترام]] به [[فکر]] و [[آزادی عقیده]] را بیان می‌کند، ولی هرگز عقایدی را که از [[راه]] [[تقلید کورکورانه]] و از راه‌های غیرعقلانی بر انسان‌ها [[تحمیل]] شده، [[تأیید]] نمی‌کند و برای آن احترامی قائل نمی‌شود.		اسلام در عین اینکه با بیان اصل {{متن قرآن\|لَا إِكْرَاهَ فِي الدِّينِ}}<ref>«در (کار) دین هیچ اکراهی نیست» سوره بقره، آیه ۲۵۶.</ref>، [[احترام]] به [[فکر]] و [[آزادی عقیده]] را بیان می‌کند، ولی هرگز عقایدی را که از [[راه]] [[تقلید کورکورانه]] و از راه‌های غیرعقلانی بر انسان‌ها [[تحمیل]] شده، [[تأیید]] نمی‌کند و برای آن احترامی قائل نمی‌شود.
	[[ابراهیم]]{{ع}} [[بت‌ها]] را می‌شکند و [[پیامبر اسلام]]{{صل}} بت‌ها را به [[بدی]] یاد می‌کند و سرانجام [[دستور]] سرنگونی آنها را صادر می‌کند و هرگز [[خرافات]] متکی به اوهام و [[تقلید]] و تحمیل را نمی‌پسندد؛ زیرا این نوع آزادی و احترام به چنین عقایدی در [[حقیقت]] اغراء به [[جهل]] و نگه داشتن انسان‌های در بند، در اسارتشان است.		[[ابراهیم]] {{ع}} [[بت‌ها]] را می‌شکند و [[پیامبر اسلام]] {{صل}} بت‌ها را به [[بدی]] یاد می‌کند و سرانجام [[دستور]] سرنگونی آنها را صادر می‌کند و هرگز [[خرافات]] متکی به اوهام و [[تقلید]] و تحمیل را نمی‌پسندد؛ زیرا این نوع آزادی و احترام به چنین عقایدی در [[حقیقت]] اغراء به [[جهل]] و نگه داشتن انسان‌های در بند، در اسارتشان است.
	[[دستورات]] [[قرآن]] در زمینۀ [[تفکر]]، [[تعقل]] و [[تدبر]] در کل دلالت بر آزادی فکر و [[عقیده]] دارد، زیرا این دو لازم و ملزوم یکدیگرند، چنانکه هر دو مستلزم [[آزادی]] [[فکر]] و [[عقیده]] نیز هستند. ولی انتقال فکر و عقیده به دیگران تا چه حد می‌تواند [[آزاد]] باشد؟ حتی تا آنجا که [[قدرت]] [[تفکر]] را از دیگری سلب و فکر و عقیده‌ای را بر او [[تحمیل]] و یا او را [[گمراه]] کند؟ در شرایط نابرابر و عدم [[توازن]] [[فکری]]، وقتی القای عقیده به صورت غیر [[علمی]] و به دور از [[اختیار]] و به گونه‌ای انجام می‌شود که امکان [[اراده]] و آزادی را از دیگری سلب می‌کند، آیا [[آزادی بیان]]، مطبوعات، [[احزاب]] و [[ادیان]] می‌تواند قابل‌قبول باشد؟		[[دستورات]] [[قرآن]] در زمینۀ [[تفکر]]، [[تعقل]] و [[تدبر]] در کل دلالت بر آزادی فکر و [[عقیده]] دارد، زیرا این دو لازم و ملزوم یکدیگرند، چنانکه هر دو مستلزم [[آزادی]] [[فکر]] و [[عقیده]] نیز هستند. ولی انتقال فکر و عقیده به دیگران تا چه حد می‌تواند [[آزاد]] باشد؟ حتی تا آنجا که [[قدرت]] [[تفکر]] را از دیگری سلب و فکر و عقیده‌ای را بر او [[تحمیل]] و یا او را [[گمراه]] کند؟ در شرایط نابرابر و عدم [[توازن]] [[فکری]]، وقتی القای عقیده به صورت غیر [[علمی]] و به دور از [[اختیار]] و به گونه‌ای انجام می‌شود که امکان [[اراده]] و آزادی را از دیگری سلب می‌کند، آیا [[آزادی بیان]]، مطبوعات، [[احزاب]] و [[ادیان]] می‌تواند قابل‌قبول باشد؟
	در [[نظام اسلامی]] [[تفتیش]] [[عقاید]] [[ممنوع]] است و هیچ کسی را نمی‌توان به صرف داشتن عقیده‌ای مورد تعرض و [[مؤاخذه]] قرار داد<ref>قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، ۲۳.</ref>. و نیز تأکید می‌کند: نشریات و مطبوعات در بیان مطلب آزادند، مگر آنکه مخل به [[مبانی اسلام]] و یا [[حقوق عمومی]] باشند.		در [[نظام اسلامی]] [[تفتیش]] [[عقاید]] [[ممنوع]] است و هیچ کسی را نمی‌توان به صرف داشتن عقیده‌ای مورد تعرض و [[مؤاخذه]] قرار داد<ref>قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، ۲۳.</ref>. و نیز تأکید می‌کند: نشریات و مطبوعات در بیان مطلب آزادند، مگر آنکه مخل به [[مبانی اسلام]] و یا [[حقوق عمومی]] باشند.
خط ۴۵:		خط ۴۵:
	قانون احزاب موارد استثنای این اصل را طی چند ماده بیان و ممنوعیت‌ها را مشخص کرده است.		قانون احزاب موارد استثنای این اصل را طی چند ماده بیان و ممنوعیت‌ها را مشخص کرده است.
	تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها بدون حمل [[سلاح]] به شرط آنکه مخل به مبانی اسلام نباشد، آزاد است و هر کس [[حق]] دارد شغلی را که بدان مایل است و [[مخالف]] [[اسلام]] و مصالح عمومی و [[حقوق]] دیگران نیست، برگزیند.		تشکیل اجتماعات و راهپیمایی‌ها بدون حمل [[سلاح]] به شرط آنکه مخل به مبانی اسلام نباشد، آزاد است و هر کس [[حق]] دارد شغلی را که بدان مایل است و [[مخالف]] [[اسلام]] و مصالح عمومی و [[حقوق]] دیگران نیست، برگزیند.
	[[دولت]] موظف است با رعایت نیاز [[جامعه]] به [[مشاغل]] گوناگون برای همۀ افراد امکان اشتغال به کار و شرایط مساوی را برای احراز [[مشاغل]] ایجاد کند؛ زیرا بدون چنین زمینه‌های [[آزادی]]، [[شغل]] معنای صحیحی نخواهد داشت و در اشتغال، تنها ملاک، [[امانت]] و [[کاردانی]] خواهد بود. چنانکه امیرالمؤمنین علی{{ع}} فرمود: {{متن حدیث\|لا تقبلن في استعمال عمالك و أمرائك شفاعة إلا شفاعة الكفاية و الأمانة}}<ref>نهج‌البلاغه / ۵۳.</ref>.		[[دولت]] موظف است با رعایت نیاز [[جامعه]] به [[مشاغل]] گوناگون برای همۀ افراد امکان اشتغال به کار و شرایط مساوی را برای احراز [[مشاغل]] ایجاد کند؛ زیرا بدون چنین زمینه‌های [[آزادی]]، [[شغل]] معنای صحیحی نخواهد داشت و در اشتغال، تنها ملاک، [[امانت]] و [[کاردانی]] خواهد بود. چنانکه امیرالمؤمنین علی {{ع}} فرمود: {{متن حدیث\|لا تقبلن في استعمال عمالك و أمرائك شفاعة إلا شفاعة الكفاية و الأمانة}}<ref>نهج‌البلاغه / ۵۳.</ref>.

	هیچ‌کس را نمی‌توان از محل اقامت خود [[تبعید]] کرد یا از اقامت در محل مورد علاقه‌اش [[ممنوع]] یا به اقامت در محلی مجبور کرد مگر در مواردی که [[قانون]] مقرر می‌کند.		هیچ‌کس را نمی‌توان از محل اقامت خود [[تبعید]] کرد یا از اقامت در محل مورد علاقه‌اش [[ممنوع]] یا به اقامت در محلی مجبور کرد مگر در مواردی که [[قانون]] مقرر می‌کند.
	[[پیامبر اکرم]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|البلاد بلاد اللَّه و العباد عيال اللَّه فحيثما أصبحت خيرا فأقم}}<ref>نهج الفصاحة / ۲۲۳.</ref>.		[[پیامبر اکرم]] {{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|البلاد بلاد اللَّه و العباد عيال اللَّه فحيثما أصبحت خيرا فأقم}}<ref>نهج الفصاحة / ۲۲۳.</ref>.
	[[علی]]{{ع}} فرمود: {{متن حدیث\|خَيْرُ الْبِلَادِ مَا حَمَلَكَ}}<ref>نهج‌البلاغه / ۴۴۲.</ref>؛ [[بهترین]] [[وطن]] آنجاست که تو را پذیرا باشد<ref>درآمدی بر فقه سیاسی، ص۴۷۰-۴۷۴.</ref>		[[علی]] {{ع}} فرمود: {{متن حدیث\|خَيْرُ الْبِلَادِ مَا حَمَلَكَ}}<ref>نهج‌البلاغه / ۴۴۲.</ref>؛ [[بهترین]] [[وطن]] آنجاست که تو را پذیرا باشد<ref>درآمدی بر فقه سیاسی، ص۴۷۰-۴۷۴.</ref>
	آزادی در مفهوم [[اسلامی]] آن از [[تمایلات]] و خواسته‌های مادی [[انسانی]] ریشه نمی‌گیرد تا با آزادی [[امیال]] دیگران محدود شود. آزادی [[موهبت]] خاص انسانی است و باید متناسب با خصایص و ویژگی‌های [[انسان]] باشد و از همان ویژگی‌ها نشأت بگیرد.		آزادی در مفهوم [[اسلامی]] آن از [[تمایلات]] و خواسته‌های مادی [[انسانی]] ریشه نمی‌گیرد تا با آزادی [[امیال]] دیگران محدود شود. آزادی [[موهبت]] خاص انسانی است و باید متناسب با خصایص و ویژگی‌های [[انسان]] باشد و از همان ویژگی‌ها نشأت بگیرد.
	انسان دارای [[قدرت]] [[تفکر]] منطقی است و تمایلات عالی او از قبیل [[تمایل]] به [[حقیقت‌جویی]]، تمایل به خیر، تمایل به [[جمال]] و [[زیبایی]]، تمایل به [[پرستش]] [[حق]] و امثال آن از مختصات و ملاک‌های [[انسانیت]] است.		انسان دارای [[قدرت]] [[تفکر]] منطقی است و تمایلات عالی او از قبیل [[تمایل]] به [[حقیقت‌جویی]]، تمایل به خیر، تمایل به [[جمال]] و [[زیبایی]]، تمایل به [[پرستش]] [[حق]] و امثال آن از مختصات و ملاک‌های [[انسانیت]] است.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۲۴
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين~~ مدخل ~~از زیرشاخه‌های بحث '''[[آزادی]]''' است. "'''~~آزادی در حقوق~~'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[آزادی در حقوق در قرآن]] - [[آزادی در حقوق در حدیث]] - [[آزادی در حقوق در فقه اسلامی]] - [[آزادی در حقوق در فقه سیاسی]]~~</div>~~		\| موضوع مرتبط = آزادی
	~~<div style~~="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[آزادی (پرسش)~~]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>~~		\| عنوان مدخل = آزادی در حقوق
			\| مداخل مرتبط = [[آزادی در حقوق در قرآن]] - [[آزادی در حقوق در حدیث]] - [[آزادی در حقوق در فقه اسلامی]] - [[آزادی در حقوق در فقه سیاسی]]
			\| پرسش مرتبط = آزادی (پرسش)
			}}

	==مقدمه==		==مقدمه==