آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T09:58:03Z

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-08-24T06:51:45Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۲۱
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	آسیب‌های [[اقتصادی]] [[حکومت اسلامی]] را با توجه به [[اهداف]] اقتصادی حکومت اسلامی می‌توان [[حدس]] زد. پس از ارائه این بحث، در خاتمه می‌کوشیم به پاسخ این [[پرسش]] نزدیک شویم که آیا [[امام علی]]{{ع}} [[نظام اقتصادی]] خاصی را معرفی کرده است یا خیر. این پرسش درباره [[نظام سیاسی]] هم وجود داشت. اینک به برخی از آسیب‌های اقتصادی حکومت اسلامی اشاره می‌کنیم:		آسیب‌های [[اقتصادی]] [[حکومت اسلامی]] را با توجه به [[اهداف]] اقتصادی حکومت اسلامی می‌توان [[حدس]] زد. پس از ارائه این بحث، در خاتمه می‌کوشیم به پاسخ این [[پرسش]] نزدیک شویم که آیا [[امام علی]]{{ع}} [[نظام اقتصادی]] خاصی را معرفی کرده است یا خیر. این پرسش درباره [[نظام سیاسی]] هم وجود داشت. اینک به برخی از آسیب‌های اقتصادی حکومت اسلامی اشاره می‌کنیم:

خط ۱۳:		خط ۱۳:

	'''عدم حساسیت به [[بیت المال]]''': معمولاً امام هر [[روز]] بیت المال را بین مردم به شکل مساوی تقسیم می‌کرد و پس از خالی شدن بیت المال آن را جارو می‌زد و در آن [[نماز]] می‌گزارد. [[عقیل]] چون از حضرت افزون‌تر خواست، امام آهنی گداخته به دست او نزدیک کرد و او با این عمل به سمت [[معاویه]] متمایل شد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۱۷-۲۱۹.</ref>. [[امام علی]]{{ع}} [[بیت المال]] را بدون توجه به مسائلی مانند [[نسب]] و [[شرف]] به شکل مساوی بین [[مردم]] تقسیم می‌کرد. وی حتی عطرهای زنانه را بین ایشان به شکل عادلانه [[توزیع]] می‌نمود<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۹۷.</ref>. او در [[تقسیم بیت المال]]، به دو اصل توجه می‌کرد:		'''عدم حساسیت به [[بیت المال]]''': معمولاً امام هر [[روز]] بیت المال را بین مردم به شکل مساوی تقسیم می‌کرد و پس از خالی شدن بیت المال آن را جارو می‌زد و در آن [[نماز]] می‌گزارد. [[عقیل]] چون از حضرت افزون‌تر خواست، امام آهنی گداخته به دست او نزدیک کرد و او با این عمل به سمت [[معاویه]] متمایل شد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۱۷-۲۱۹.</ref>. [[امام علی]]{{ع}} [[بیت المال]] را بدون توجه به مسائلی مانند [[نسب]] و [[شرف]] به شکل مساوی بین [[مردم]] تقسیم می‌کرد. وی حتی عطرهای زنانه را بین ایشان به شکل عادلانه [[توزیع]] می‌نمود<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۹۷.</ref>. او در [[تقسیم بیت المال]]، به دو اصل توجه می‌کرد:
	#توجه به طبقات [[ضعیف]] و [[محروم]]؛		# توجه به طبقات [[ضعیف]] و [[محروم]]؛
	#رعایت [[مساوات]] بین مردم<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۰۲.</ref>.		# رعایت [[مساوات]] بین مردم<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۰۲.</ref>.

	بی‌توجهی به نیازهای ضروری مردم، [[حمایت]] از طبقات پایین: از دیدگاه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} [[دولت]] موظف است [[سیاست‌های اقتصادی]] خود را به شکلی تنظیم کند که نیازهای اولیه و ضرور مردم برآورده شود. [[بدیهی]] است که یکی از راه‌های رسیدن به این [[هدف]]، بازپس‌گیری اضافه [[ثروت]] [[ثروتمندان]] از راه‌های [[شرعی]] و [[حکومتی]] باشد. [[امام]] می‌فرماید: [[فقر]] تهیدستان با [[ثروت‌اندوزی]] [[اغنیا]] [[ارتباط مستقیم]] دارد، و [[خداوند]] قوت [[فقیران]] را در [[اموال]] ثروتمندان قرار داده است:		بی‌توجهی به نیازهای ضروری مردم، [[حمایت]] از طبقات پایین: از دیدگاه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} [[دولت]] موظف است [[سیاست‌های اقتصادی]] خود را به شکلی تنظیم کند که نیازهای اولیه و ضرور مردم برآورده شود. [[بدیهی]] است که یکی از راه‌های رسیدن به این [[هدف]]، بازپس‌گیری اضافه [[ثروت]] [[ثروتمندان]] از راه‌های [[شرعی]] و [[حکومتی]] باشد. [[امام]] می‌فرماید: [[فقر]] تهیدستان با [[ثروت‌اندوزی]] [[اغنیا]] [[ارتباط مستقیم]] دارد، و [[خداوند]] قوت [[فقیران]] را در [[اموال]] ثروتمندان قرار داده است:

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T03:48:28Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۱۸
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}

خط ۳۶:		خط ۳۵:

	[[رده:آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی]]		[[رده:آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی]]
	~~[[رده:مدخل]]~~

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۲

2022-07-10T20:36:21Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۲

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۰:۰۶
خط ۲۵:		خط ۲۵:

	[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:		[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:
	سپس [[خدا]] را خدا را! در طبقه پایین [[مردم]]، آنان که راه چاره ندانند و از درویشان و [[نیازمندان]] و بینوایان و از [[بیماری]] بر جای ماندگانند، که در این طبقه، مستمندی است خواهنده، و مستحق عطایی است به روی خود نیاورنده و برای خدا حقی از خود را که به آنان اختصاص داده و [[نگهبانی]] آن را به عهده‌ات نهاده، [[پاس]] دار و بخشی از [[بیت]] المالت را به آنان واگذار<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص ۱۵.</ref>		سپس [[خدا]] را خدا را! در طبقه پایین [[مردم]]، آنان که راه چاره ندانند و از درویشان و [[نیازمندان]] و بینوایان و از [[بیماری]] بر جای ماندگانند، که در این طبقه، مستمندی است خواهنده، و مستحق عطایی است به روی خود نیاورنده و برای خدا حقی از خود را که به آنان اختصاص داده و [[نگهبانی]] آن را به عهده‌ات نهاده، [[پاس]] دار و بخشی از [[بیت]] المالت را به آنان واگذار<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref><ref>[[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص ۱۵.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	#[[پرونده:1368104.jpg\|22px]] [[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|'''دانشنامه امام علی ج۶''']]		# [[پرونده:1368104.jpg\|22px]] [[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|'''دانشنامه امام علی ج۶''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

2022-07-10T15:20:53Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۱

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۵۰
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين~~ مدخل ~~از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]\| پرسش مرتبط = }}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]~~</div>~~

	==مقدمه==		==مقدمه==

Heydari: جایگزینی متن - '== جستارهای وابسته == == منابع ==' به '== منابع =='

2022-04-21T09:52:24Z

جایگزینی متن - '== جستارهای وابسته == == منابع ==' به '== منابع =='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۲
خط ۲۷:		خط ۲۷:
	[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:		[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:
	سپس [[خدا]] را خدا را! در طبقه پایین [[مردم]]، آنان که راه چاره ندانند و از درویشان و [[نیازمندان]] و بینوایان و از [[بیماری]] بر جای ماندگانند، که در این طبقه، مستمندی است خواهنده، و مستحق عطایی است به روی خود نیاورنده و برای خدا حقی از خود را که به آنان اختصاص داده و [[نگهبانی]] آن را به عهده‌ات نهاده، [[پاس]] دار و بخشی از [[بیت]] المالت را به آنان واگذار<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص ۱۵.</ref>		سپس [[خدا]] را خدا را! در طبقه پایین [[مردم]]، آنان که راه چاره ندانند و از درویشان و [[نیازمندان]] و بینوایان و از [[بیماری]] بر جای ماندگانند، که در این طبقه، مستمندی است خواهنده، و مستحق عطایی است به روی خود نیاورنده و برای خدا حقی از خود را که به آنان اختصاص داده و [[نگهبانی]] آن را به عهده‌ات نهاده، [[پاس]] دار و بخشی از [[بیت]] المالت را به آنان واگذار<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید صادق حقیقت\|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)\| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)\|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص ۱۵.</ref>

	~~== جستارهای وابسته ==~~

	== منابع ==		== منابع ==

Jaafari: /* مقدمه */

2022-04-05T05:35:05Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۰۵
خط ۷:		خط ۷:

	'''عدم [[نظارت بر بازار]]''': [[امام]] در بازار قدم می‌زد و به مسائل [[مردم]] رسیدگی می‌کرد و ایشان را به [[تقوای الهی]] فرامی‌خواند. [[حضرت]] از قیمت‌ها می‌پرسید، از فروشندگان می‌خواست تا قیمت‌ها را پایین بیاورند و به تخلفات صنفی رسیدگی می‌کرد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۷۵-۱۸۱.</ref>.		'''عدم [[نظارت بر بازار]]''': [[امام]] در بازار قدم می‌زد و به مسائل [[مردم]] رسیدگی می‌کرد و ایشان را به [[تقوای الهی]] فرامی‌خواند. [[حضرت]] از قیمت‌ها می‌پرسید، از فروشندگان می‌خواست تا قیمت‌ها را پایین بیاورند و به تخلفات صنفی رسیدگی می‌کرد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۷۵-۱۸۱.</ref>.
	بی‌توجهی به [[فعالیت‌های اقتصادی]]: امام علی{{ع}} در سخنان و عملکرد خود، بر عمل اقتصادی، [[تجارت]]، امر توسعه [[کشاورزی]] و صنعتی و [[شهرسازی]] تأکید می‌کرد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳؛ ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۶۹-۱۷۵.</ref>.
			'''بی‌توجهی به [[فعالیت‌های اقتصادی]]''': امام علی{{ع}} در سخنان و عملکرد خود، بر عمل اقتصادی، [[تجارت]]، امر توسعه [[کشاورزی]] و صنعتی و [[شهرسازی]] تأکید می‌کرد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳؛ ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۶۹-۱۷۵.</ref>.

	'''[[احتکار]] و [[ربا]]''': اموری مانند احتکار و ربا، به [[توسعه اقتصادی]] ضربه می‌زند و با [[احکام]] الزامی [[شریعت]] [[تعارض]] دارد. امام در سفارش‌های خود به [[مالک اشتر]] می‌فرماید: «[[پیامبر]] از احتکار منع می‌کرد، و تو هم باید چنین کنی»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.		'''[[احتکار]] و [[ربا]]''': اموری مانند احتکار و ربا، به [[توسعه اقتصادی]] ضربه می‌زند و با [[احکام]] الزامی [[شریعت]] [[تعارض]] دارد. امام در سفارش‌های خود به [[مالک اشتر]] می‌فرماید: «[[پیامبر]] از احتکار منع می‌کرد، و تو هم باید چنین کنی»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}}
اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:

آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن - آسیب‌شناسی اقتصادی حکو...» ایجاد کرد

2022-04-05T05:34:26Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div> <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن - آسیب‌شناسی اقتصادی حکو...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{امامت}}
<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در حدیث]] - [[آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در معارف و سیره علوی]]</div>

==مقدمه==
آسیب‌های [[اقتصادی]] [[حکومت اسلامی]] را با توجه به [[اهداف]] اقتصادی حکومت اسلامی می‌توان [[حدس]] زد. پس از ارائه این بحث، در خاتمه می‌کوشیم به پاسخ این [[پرسش]] نزدیک شویم که آیا [[امام علی]]{{ع}} [[نظام اقتصادی]] خاصی را معرفی کرده است یا خیر. این پرسش درباره [[نظام سیاسی]] هم وجود داشت. اینک به برخی از آسیب‌های اقتصادی حکومت اسلامی اشاره می‌کنیم:

'''عدم [[نظارت بر بازار]]''': [[امام]] در بازار قدم می‌زد و به مسائل [[مردم]] رسیدگی می‌کرد و ایشان را به [[تقوای الهی]] فرامی‌خواند. [[حضرت]] از قیمت‌ها می‌پرسید، از فروشندگان می‌خواست تا قیمت‌ها را پایین بیاورند و به تخلفات صنفی رسیدگی می‌کرد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۷۵-۱۸۱.</ref>.
بی‌توجهی به [[فعالیت‌های اقتصادی]]: امام علی{{ع}} در سخنان و عملکرد خود، بر عمل اقتصادی، [[تجارت]]، امر توسعه [[کشاورزی]] و صنعتی و [[شهرسازی]] تأکید می‌کرد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳؛ ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۶۹-۱۷۵.</ref>.

'''[[احتکار]] و [[ربا]]''': اموری مانند احتکار و ربا، به [[توسعه اقتصادی]] ضربه می‌زند و با [[احکام]] الزامی [[شریعت]] [[تعارض]] دارد. امام در سفارش‌های خود به [[مالک اشتر]] می‌فرماید: «[[پیامبر]] از احتکار منع می‌کرد، و تو هم باید چنین کنی»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.

'''بی‌توجهی به [[سیاست‌های مالی]] [[شرع]]''': [[شارع مقدس]] به این دلیل [[واجبات]] [[مالی]]، مانند [[خراج]] و [[خمس]] و [[زکات]] را [[واجب]] کرد که اولاً [[تکاثر]] [[اموال]] ایجاد نشود و زیادی دارایی‌های [[ثروتمندان]] به طبقات پایین سرازیر گردد، و ثانیاً از نظر [[اخلاقی]]، [[روحیه]] جمع اموال و تعلق به آنها در مردم پدید نیاید<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۸۲-۱۸۹.</ref>.

'''عدم حساسیت به [[بیت المال]]''': معمولاً امام هر [[روز]] بیت المال را بین مردم به شکل مساوی تقسیم می‌کرد و پس از خالی شدن بیت المال آن را جارو می‌زد و در آن [[نماز]] می‌گزارد. [[عقیل]] چون از حضرت افزون‌تر خواست، امام آهنی گداخته به دست او نزدیک کرد و او با این عمل به سمت [[معاویه]] متمایل شد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۱۷-۲۱۹.</ref>. [[امام علی]]{{ع}} [[بیت المال]] را بدون توجه به مسائلی مانند [[نسب]] و [[شرف]] به شکل مساوی بین [[مردم]] تقسیم می‌کرد. وی حتی عطرهای زنانه را بین ایشان به شکل عادلانه [[توزیع]] می‌نمود<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۹۷.</ref>. او در [[تقسیم بیت المال]]، به دو اصل توجه می‌کرد:
#توجه به طبقات [[ضعیف]] و [[محروم]]؛
#رعایت [[مساوات]] بین مردم<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۰۲.</ref>.

بی‌توجهی به نیازهای ضروری مردم، [[حمایت]] از طبقات پایین: از دیدگاه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} [[دولت]] موظف است [[سیاست‌های اقتصادی]] خود را به شکلی تنظیم کند که نیازهای اولیه و ضرور مردم برآورده شود. [[بدیهی]] است که یکی از راه‌های رسیدن به این [[هدف]]، بازپس‌گیری اضافه [[ثروت]] [[ثروتمندان]] از راه‌های [[شرعی]] و [[حکومتی]] باشد. [[امام]] می‌فرماید: [[فقر]] تهیدستان با [[ثروت‌اندوزی]] [[اغنیا]] [[ارتباط مستقیم]] دارد، و [[خداوند]] قوت [[فقیران]] را در [[اموال]] ثروتمندان قرار داده است:
[[خداوند سبحان]] روزی [[فقرا]] را در اموال اغنیا قرار داده است؛ پس [[فقیری]]، [[فقیر]] نمی‌شود جز به خاطر بهره‌مندی ثروتمندان! و خداوند سؤال کننده آنها خواهد بود<ref>نهج البلاغه، حکمت ۳۲۸: {{متن حدیث|إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِي أَمْوَالِ الْأَغْنِيَاءِ أَقْوَاتَ الْفُقَرَاءِ فَمَا جَاعَ فَقِيرٌ إِلَّا بِمَا مُتِّعَ بِهِ غَنِيٌّ وَ اللَّهُ تَعَالَى سَائِلُهُمْ عَنْ ذَلِكَ‌}}.</ref>.

خداوند در [[مال]] ثروتمندان، [[حق]] فقرا را [[واجب]] کرده؛ پس اگر به واسطه منع ثروتمندان، گرسنه و بی‌لباس شوند و برنجند، این حق برای [[خدا]] باقی است که در [[روز قیامت]] ایشان را مورد سؤال قرار دهد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۳؛ {{متن حدیث|إنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَى الأَغنِياءِ في أموالِهِم بِقَدرِ ما يَكفي فُقَراءَهُم؛ فَإِن جاعوا وَ عَرَوا وَ جَهَدوا في مَنعِ الأَغنِياءِ؛ فَحَقٌّ عَلَى اللَّهِ أن يُحاسِبَهُم يَومَ القيامَةِ وَ يُعَذِّبَهُم عَلَيهِ}}.</ref>.

پیرمردی از مردم گدایی می‌کرد. [[امیرمؤمنان]]{{ع}} پرسید: او کیست؟ عرض کردند او [[نصرانی]] است. فرمود: «از او استفاده کردید تا پیر و عاجز شد؟ از [[بیت المال]] به او بدهید»<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۴.</ref>. پس، یکی از مصارف بیت المال، [[حق]] بیمه برای از کارافتادگان است. پرداخت [[مستمری]] به ایشان از بیت المال نه [[انفاق]] و [[بخشش]]، بلکه حقی برای ایشان به شمار می‌رود.

[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:
سپس [[خدا]] را خدا را! در طبقه پایین [[مردم]]، آنان که راه چاره ندانند و از درویشان و [[نیازمندان]] و بینوایان و از [[بیماری]] بر جای ماندگانند، که در این طبقه، مستمندی است خواهنده، و مستحق عطایی است به روی خود نیاورنده و برای خدا حقی از خود را که به آنان اختصاص داده و [[نگهبانی]] آن را به عهده‌ات نهاده، [[پاس]] دار و بخشی از [[بیت]] المالت را به آنان واگذار<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.<ref>[[سید صادق حقیقت|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۶]]، ص ۱۵.</ref>

== جستارهای وابسته ==

== منابع ==
{{منابع}}
#[[پرونده:1368104.jpg|22px]] [[سید صادق حقیقت|حقیقت، سید صادق]]، [[آسیب‌شناسی حکومت (مقاله)| مقاله «آسیب‌شناسی حکومت»]]، [[دانشنامه امام علی ج۶ (کتاب)|'''دانشنامه امام علی ج۶''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی]]
[[رده:مدخل]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۸
خط ۲:		خط ۲:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	آسیب‌های [[اقتصادی]] [[حکومت اسلامی]] را با توجه به [[اهداف]] اقتصادی حکومت اسلامی می‌توان [[حدس]] زد. پس از ارائه این بحث، در خاتمه می‌کوشیم به پاسخ این [[پرسش]] نزدیک شویم که آیا [[امام علی]]{{ع}} [[نظام اقتصادی]] خاصی را معرفی کرده است یا خیر. این پرسش درباره [[نظام سیاسی]] هم وجود داشت. اینک به برخی از آسیب‌های اقتصادی حکومت اسلامی اشاره می‌کنیم:		آسیب‌های [[اقتصادی]] [[حکومت اسلامی]] را با توجه به [[اهداف]] اقتصادی حکومت اسلامی می‌توان [[حدس]] زد. پس از ارائه این بحث، در خاتمه می‌کوشیم به پاسخ این [[پرسش]] نزدیک شویم که آیا [[امام علی]] {{ع}} [[نظام اقتصادی]] خاصی را معرفی کرده است یا خیر. این پرسش درباره [[نظام سیاسی]] هم وجود داشت. اینک به برخی از آسیب‌های اقتصادی حکومت اسلامی اشاره می‌کنیم:

	'''عدم [[نظارت بر بازار]]''': [[امام]] در بازار قدم می‌زد و به مسائل [[مردم]] رسیدگی می‌کرد و ایشان را به [[تقوای الهی]] فرامی‌خواند. [[حضرت]] از قیمت‌ها می‌پرسید، از فروشندگان می‌خواست تا قیمت‌ها را پایین بیاورند و به تخلفات صنفی رسیدگی می‌کرد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۷۵-۱۸۱.</ref>.		'''عدم [[نظارت بر بازار]]''': [[امام]] در بازار قدم می‌زد و به مسائل [[مردم]] رسیدگی می‌کرد و ایشان را به [[تقوای الهی]] فرامی‌خواند. [[حضرت]] از قیمت‌ها می‌پرسید، از فروشندگان می‌خواست تا قیمت‌ها را پایین بیاورند و به تخلفات صنفی رسیدگی می‌کرد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۷۵-۱۸۱.</ref>.

	'''بی‌توجهی به [[فعالیت‌های اقتصادی]]''': امام علی{{ع}} در سخنان و عملکرد خود، بر عمل اقتصادی، [[تجارت]]، امر توسعه [[کشاورزی]] و صنعتی و [[شهرسازی]] تأکید می‌کرد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳؛ ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۶۹-۱۷۵.</ref>.		'''بی‌توجهی به [[فعالیت‌های اقتصادی]]''': امام علی {{ع}} در سخنان و عملکرد خود، بر عمل اقتصادی، [[تجارت]]، امر توسعه [[کشاورزی]] و صنعتی و [[شهرسازی]] تأکید می‌کرد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳؛ ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۱۶۹-۱۷۵.</ref>.

	'''[[احتکار]] و [[ربا]]''': اموری مانند احتکار و ربا، به [[توسعه اقتصادی]] ضربه می‌زند و با [[احکام]] الزامی [[شریعت]] [[تعارض]] دارد. امام در سفارش‌های خود به [[مالک اشتر]] می‌فرماید: «[[پیامبر]] از احتکار منع می‌کرد، و تو هم باید چنین کنی»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.		'''[[احتکار]] و [[ربا]]''': اموری مانند احتکار و ربا، به [[توسعه اقتصادی]] ضربه می‌زند و با [[احکام]] الزامی [[شریعت]] [[تعارض]] دارد. امام در سفارش‌های خود به [[مالک اشتر]] می‌فرماید: «[[پیامبر]] از احتکار منع می‌کرد، و تو هم باید چنین کنی»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>.
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	'''بی‌توجهی به [[سیاست‌های مالی]] [[شرع]]''': [[شارع مقدس]] به این دلیل [[واجبات]] [[مالی]]، مانند [[خراج]] و [[خمس]] و [[زکات]] را [[واجب]] کرد که اولاً [[تکاثر]] [[اموال]] ایجاد نشود و زیادی دارایی‌های [[ثروتمندان]] به طبقات پایین سرازیر گردد، و ثانیاً از نظر [[اخلاقی]]، [[روحیه]] جمع اموال و تعلق به آنها در مردم پدید نیاید<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۸۲-۱۸۹.</ref>.		'''بی‌توجهی به [[سیاست‌های مالی]] [[شرع]]''': [[شارع مقدس]] به این دلیل [[واجبات]] [[مالی]]، مانند [[خراج]] و [[خمس]] و [[زکات]] را [[واجب]] کرد که اولاً [[تکاثر]] [[اموال]] ایجاد نشود و زیادی دارایی‌های [[ثروتمندان]] به طبقات پایین سرازیر گردد، و ثانیاً از نظر [[اخلاقی]]، [[روحیه]] جمع اموال و تعلق به آنها در مردم پدید نیاید<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۸۲-۱۸۹.</ref>.

	'''عدم حساسیت به [[بیت المال]]''': معمولاً امام هر [[روز]] بیت المال را بین مردم به شکل مساوی تقسیم می‌کرد و پس از خالی شدن بیت المال آن را جارو می‌زد و در آن [[نماز]] می‌گزارد. [[عقیل]] چون از حضرت افزون‌تر خواست، امام آهنی گداخته به دست او نزدیک کرد و او با این عمل به سمت [[معاویه]] متمایل شد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۱۷-۲۱۹.</ref>. [[امام علی]]{{ع}} [[بیت المال]] را بدون توجه به مسائلی مانند [[نسب]] و [[شرف]] به شکل مساوی بین [[مردم]] تقسیم می‌کرد. وی حتی عطرهای زنانه را بین ایشان به شکل عادلانه [[توزیع]] می‌نمود<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۹۷.</ref>. او در [[تقسیم بیت المال]]، به دو اصل توجه می‌کرد:		'''عدم حساسیت به [[بیت المال]]''': معمولاً امام هر [[روز]] بیت المال را بین مردم به شکل مساوی تقسیم می‌کرد و پس از خالی شدن بیت المال آن را جارو می‌زد و در آن [[نماز]] می‌گزارد. [[عقیل]] چون از حضرت افزون‌تر خواست، امام آهنی گداخته به دست او نزدیک کرد و او با این عمل به سمت [[معاویه]] متمایل شد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۱۷-۲۱۹.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} [[بیت المال]] را بدون توجه به مسائلی مانند [[نسب]] و [[شرف]] به شکل مساوی بین [[مردم]] تقسیم می‌کرد. وی حتی عطرهای زنانه را بین ایشان به شکل عادلانه [[توزیع]] می‌نمود<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۱۹۷.</ref>. او در [[تقسیم بیت المال]]، به دو اصل توجه می‌کرد:
	# توجه به طبقات [[ضعیف]] و [[محروم]]؛		# توجه به طبقات [[ضعیف]] و [[محروم]]؛
	# رعایت [[مساوات]] بین مردم<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۰۲.</ref>.		# رعایت [[مساوات]] بین مردم<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن أبی طالب، ج۴، ص۲۰۲.</ref>.

	بی‌توجهی به نیازهای ضروری مردم، [[حمایت]] از طبقات پایین: از دیدگاه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} [[دولت]] موظف است [[سیاست‌های اقتصادی]] خود را به شکلی تنظیم کند که نیازهای اولیه و ضرور مردم برآورده شود. [[بدیهی]] است که یکی از راه‌های رسیدن به این [[هدف]]، بازپس‌گیری اضافه [[ثروت]] [[ثروتمندان]] از راه‌های [[شرعی]] و [[حکومتی]] باشد. [[امام]] می‌فرماید: [[فقر]] تهیدستان با [[ثروت‌اندوزی]] [[اغنیا]] [[ارتباط مستقیم]] دارد، و [[خداوند]] قوت [[فقیران]] را در [[اموال]] ثروتمندان قرار داده است:		بی‌توجهی به نیازهای ضروری مردم، [[حمایت]] از طبقات پایین: از دیدگاه [[امیرمؤمنان علی]] {{ع}} [[دولت]] موظف است [[سیاست‌های اقتصادی]] خود را به شکلی تنظیم کند که نیازهای اولیه و ضرور مردم برآورده شود. [[بدیهی]] است که یکی از راه‌های رسیدن به این [[هدف]]، بازپس‌گیری اضافه [[ثروت]] [[ثروتمندان]] از راه‌های [[شرعی]] و [[حکومتی]] باشد. [[امام]] می‌فرماید: [[فقر]] تهیدستان با [[ثروت‌اندوزی]] [[اغنیا]] [[ارتباط مستقیم]] دارد، و [[خداوند]] قوت [[فقیران]] را در [[اموال]] ثروتمندان قرار داده است:
	[[خداوند سبحان]] روزی [[فقرا]] را در اموال اغنیا قرار داده است؛ پس [[فقیری]]، [[فقیر]] نمی‌شود جز به خاطر بهره‌مندی ثروتمندان! و خداوند سؤال کننده آنها خواهد بود<ref>نهج البلاغه، حکمت ۳۲۸: {{متن حدیث\|إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِي أَمْوَالِ الْأَغْنِيَاءِ أَقْوَاتَ الْفُقَرَاءِ فَمَا جَاعَ فَقِيرٌ إِلَّا بِمَا مُتِّعَ بِهِ غَنِيٌّ وَ اللَّهُ تَعَالَى سَائِلُهُمْ عَنْ ذَلِكَ‌}}.</ref>.		[[خداوند سبحان]] روزی [[فقرا]] را در اموال اغنیا قرار داده است؛ پس [[فقیری]]، [[فقیر]] نمی‌شود جز به خاطر بهره‌مندی ثروتمندان! و خداوند سؤال کننده آنها خواهد بود<ref>نهج البلاغه، حکمت ۳۲۸: {{متن حدیث\|إِنَّ اللَّهَ سُبْحَانَهُ فَرَضَ فِي أَمْوَالِ الْأَغْنِيَاءِ أَقْوَاتَ الْفُقَرَاءِ فَمَا جَاعَ فَقِيرٌ إِلَّا بِمَا مُتِّعَ بِهِ غَنِيٌّ وَ اللَّهُ تَعَالَى سَائِلُهُمْ عَنْ ذَلِكَ‌}}.</ref>.

	خداوند در [[مال]] ثروتمندان، [[حق]] فقرا را [[واجب]] کرده؛ پس اگر به واسطه منع ثروتمندان، گرسنه و بی‌لباس شوند و برنجند، این حق برای [[خدا]] باقی است که در [[روز قیامت]] ایشان را مورد سؤال قرار دهد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۳؛ {{متن حدیث\|إنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَى الأَغنِياءِ في أموالِهِم بِقَدرِ ما يَكفي فُقَراءَهُم؛ فَإِن جاعوا وَ عَرَوا وَ جَهَدوا في مَنعِ الأَغنِياءِ؛ فَحَقٌّ عَلَى اللَّهِ أن يُحاسِبَهُم يَومَ القيامَةِ وَ يُعَذِّبَهُم عَلَيهِ}}.</ref>.		خداوند در [[مال]] ثروتمندان، [[حق]] فقرا را [[واجب]] کرده؛ پس اگر به واسطه منع ثروتمندان، گرسنه و بی‌لباس شوند و برنجند، این حق برای [[خدا]] باقی است که در [[روز قیامت]] ایشان را مورد سؤال قرار دهد<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۳؛ {{متن حدیث\|إنَّ اللَّهَ فَرَضَ عَلَى الأَغنِياءِ في أموالِهِم بِقَدرِ ما يَكفي فُقَراءَهُم؛ فَإِن جاعوا وَ عَرَوا وَ جَهَدوا في مَنعِ الأَغنِياءِ؛ فَحَقٌّ عَلَى اللَّهِ أن يُحاسِبَهُم يَومَ القيامَةِ وَ يُعَذِّبَهُم عَلَيهِ}}.</ref>.

	پیرمردی از مردم گدایی می‌کرد. [[امیرمؤمنان]]{{ع}} پرسید: او کیست؟ عرض کردند او [[نصرانی]] است. فرمود: «از او استفاده کردید تا پیر و عاجز شد؟ از [[بیت المال]] به او بدهید»<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۴.</ref>. پس، یکی از مصارف بیت المال، [[حق]] بیمه برای از کارافتادگان است. پرداخت [[مستمری]] به ایشان از بیت المال نه [[انفاق]] و [[بخشش]]، بلکه حقی برای ایشان به شمار می‌رود.		پیرمردی از مردم گدایی می‌کرد. [[امیرمؤمنان]] {{ع}} پرسید: او کیست؟ عرض کردند او [[نصرانی]] است. فرمود: «از او استفاده کردید تا پیر و عاجز شد؟ از [[بیت المال]] به او بدهید»<ref>ری شهری، محمد، موسوعة الامام علی بن ابی طالب، ج۴، ص۲۰۴.</ref>. پس، یکی از مصارف بیت المال، [[حق]] بیمه برای از کارافتادگان است. پرداخت [[مستمری]] به ایشان از بیت المال نه [[انفاق]] و [[بخشش]]، بلکه حقی برای ایشان به شمار می‌رود.

	[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:		[[امام]] [[مالک اشتر]] را درباره طبقه پایینی که هیچ چاره ندارند سفارش فرمود:

آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۲

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

Heydari: جایگزینی متن - '== جستارهای وابسته == == منابع ==' به '== منابع =='

Jaafari: /* مقدمه */

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود: آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن - آسیب‌شناسی اقتصادی حکو...» ایجاد کرد

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}}
اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:

آسیب‌شناسی اقتصادی حکومت اسلامی در قرآن - آسیب‌شناسی اقتصادی حکو...» ایجاد کرد