ابن جوزی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jaafari: تغییرمسیر به ابن جوزی (ابهام‌زدایی)

2025-01-06T09:41:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۱
خط ۱:		خط ۱:
	~~'''ابن جوزی''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:~~		#تغییر_مسیر [[ابن جوزی (ابهام‌زدایی)]]

	# [[~~یوسف بن حسام الدین بغدادی~~]]
	~~# [[عبدالرحمن بن علی بغدادی]]~~

	~~{{ابهام‌زدایی}}~~

Msadeq: جایگزینی صفحه با ''''ابن جوزی''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد: # یوسف بن حسام الدین بغدادی # عبدالرحمن بن علی بغدادی {{ابهام‌زدایی}}'

2023-06-19T05:00:35Z

جایگزینی صفحه با ''''ابن جوزی''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد: # یوسف بن حسام الدین بغدادی # عبدالرحمن بن علی بغدادی {{ابهام‌زدایی}}'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۰
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = \| پرسش مرتبط = }}~~		'''ابن جوزی''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:
	~~== آشنایی اجمالی ==~~
	~~[[ابوالفرج عبدالرحمن بن علی بن محمد قرشی بغدادی]] معروف به [[~~ابن جوزی]] یکی از شخصیت‌های مشهور و معروف [[جهان اسلام]] به شمار می‌‌رود که در حوزه‌های گوناگون [[علوم]] آثاری پدید آورد. به همین دلیل نامش در مراکز [[علمی]] جهان اسلام و حتی خارج از آن زنده مانده است. او که در [[نسب]] با چندین واسطه به [[محمد بن ابی بکر]] می‌‌رسد، <ref>تذکره الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲. </ref> در «درب [[حبیب]]» [[بغداد]] بین سال‌های ۵۰۸ و ۵۱۰ه متولد شد. <ref>النجوم الزاهره، ج ۵، ص۱۷۳.</ref> درباره [[شهرت]] وی به ~~ابن جوزی، اقوالی ذکر شده است از آن جمله~~ یکی از اجدادش به نام جعفر که به جوزی ملقب بود و این هم یا به این دلیل بود که جعفر به کار خریدوفروش جوز (گردو) [[اشتغال]] داشته؛ لذا به این نام مشهور شده یا اینکه [[خانه]] جعفر که در [[بصره]] بود و در کنارش نهری جریان داشت که معروف به «جوز» بوده؛ لذا به جعفر، جوزی گفته‌اند. <ref>شذرات الذهب، ج ۴، ص۳۲۹.</ref> قول دیگر اینکه یکی از اجداد ابن جوزی در [[شهر واسط]] در خانه‌اش درخت گردو داشته و غیر از آن درخت، در آن منطقه درخت گردو (جوز) نبوده و لذا به جوزی معروف شده بود و از این لحاظ به عبدالرحمان هم ابن جوزی گفته‌اند. <ref>تذکرة الخواص، ص۲۷۸.</ref> عبدالرحمان در حدود سه سالگی پدرش را از دست داد و عمه‌اش [[سرپرستی]] او را بر عهده گرفت. [[ابوالفرج]] در [[دوران کودکی]] با کسی آمیزش نداشت و با [[کودکان]] همسال خود [[بازی]] نمی‌کرد. عمه‌اش از همان [[کودکی]] برای [[کسب علم]] و [[دانش]]، او را نزد علمای عصر برده و در [[تربیت]] علمی‌اش جد و جهد نمود. <ref>البدایة و النهایة، ج ۱۳، ص۲۳ و ۳۵.</ref> از ابن جوزی نقل است: وقتی من مشغول تحصیل در [[مدرسه]] بودم. همسن و سالان من در کوچه‌ها و کنار برکه‌ها و نهرها مشغول بازی بودند». <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۵.</ref> ابن جوزی از حدود پنج، شش سالگی به [[آموختن]] [[حدیث]] روی آورد و خودش می‌‌گوید: «من از [[کودکی]] شیفته [[دانش]] بودم که همه رشته‌های [[علوم]] را بیاموزم و هر رشته را به طور کامل فراگیرم؛ لذا [[سختی‌ها]] در راه [[کسب دانش]] در کام [[جان]] من، از عسل برایم شیرین‌تر بود و چیزی جز [[لذت]] کسب دانش نمی‌دیدیم و از مطالعه [[سیر]] نمی‌شدم». <ref>صید الخاطر، ص۵۹ و ۳۱۶.</ref> عبدالرحمان از سیزده سالگی به تألیف پرداخت. <ref>ذیل طبقات الحنابله، ص۴۱۶.</ref> ازآنجاکه تا پایان [[عمر]] از [[نوشتن]] باز نایستاد، شمار آثارش بسیار است. [[قدرت]] [[ذهنی]] شگفت انگیزش و همچنین علاقه و [[جدیت]] در کسب دانش او را [[یاری]] داده تا مدارج [[علمی]] را طی کرده و به یکی از چهره‌های مشهور تبدیل شد و مورد تعریف و [[تمجید]] بیشتر تراجم نویسان [[سنی]] واقع گردید. [[ابن خلکان]] [[معتقد]] است [[ابن جوزی]] [[علامه]] عصر، [[امام]] وقت در [[حدیث]] و [[صناعت]] و [[وعظ]] بود که در [[فنون]] گوناگون تصانیف متعدد دارد. <ref>وفیات الاعیان.</ref> [[ذهبی]] می‌‌گوید کسی را نمی‌شناسم به اندازه ابن جوزی تصنیف کرده باشد. <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲.</ref> ابن جوزی نزد [[علما]] و [[دانشمندان]] فراوانی [[کسب علم]] نمود و خود شمار مشایخش را بیش از هشتاد نفر می‌‌داند. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۵.</ref> علوم حدیث و [[قرآن]] را نزد [[ابن ناصر حنبلی]] آموخت که ظاهراً اولین استاد وی بود. وعظ و [[خطابه]] را نزد [[ابی القاسم هروی]] [[تعلیم]] دید و از [[ابن زاغونی]] نیز استفاده کرد. [[فقه]]، خلاف، [[جدل]] و اصول را نزد [[ابی بکر دینوری]] و [[قاضی]] [[ابی یعلی]] و دیگران آموخت و نزد [[ابی الحصین]]، [[علی بن عبدالواحد]]، [[حسین بن محمد بارع]]، [[ابوالسعادات احمد بن متوکل]] و دیگران شاگردی کرد و [[علوم ادبی]] را نزد [[ابومنصور جوالیقی]] آموخت. با توجه به موقعیت علمی ابن جوزی، افراد بسیاری نزد وی شاگردی کردند، از آن جمله می‌‌توان به پسرش [[محی الدین یوسف]]، نوه‌اش شمس الدین یوسف ([[سبط ابن جوزی]]) و نیز [[حافظ عبدالغنی]]، [[شیخ موفق]]، [[ضیاء محمد]]، [[ابن خلیل]]، [[دبیثی]]، [[ابن نجار]] و... اشاره کرد. همان طور که ذکر شد او در [[علوم]] گوناگون مثل [[تاریخ]]، [[تفسیر]]، [[ادب]]، [[وعظ]]، [[خطابه]] و [[جدل]] تبحر یافت. [[ذهبی]] گوید: «[[ابن جوزی]] در هر [[علم]] مشارکت داشت؛ ولی در تفسیر از اعیان این علم بود. در [[حدیث]] از [[حافظان]] و در تاریخ از متوسعین و به [[فقه]] در حد کافی وقوف و در وعظ [[قدرت]] [[قوی]] داشت». <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲ ـ ۱۳۴۷.</ref> او خود می‌‌گوید: «من به یک فن [[قناعت]] نکردم، بلکه فقه و حدیث آموختم، [[تبعیت]] از زهاد کردم، [[عربی]] خواندم و در وعظ [[واعظ]] [[آفاق]] شدم، در [[ادب]] و [[شعر]] [[نبوغ]] فراوان داشتم». <ref>صید الخاطر، ص۱۳۵.</ref> ابن جوزی به حضور [[ذهن]] و سرعت در جواب دادن به [[پرسشگر]] و در مواقع [[لزوم]] در لفافه و دوپهلو جواب دادن توانا بود؛ چنانکه نقل است در جواب عده ای که در [[فضیلت]] [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}} و [[ابوبکر]] [[اختلاف]] پیداکرده و مشاجره‌ها نمودند و درنهایت به [[رأی]] و نظر ابن جوزی دراین باره [[رضایت]] دادند، او در حال خطابه بر فراز [[منبر]] با نهایت [[تیزبینی]] و بالبداهه جواب داد: {{عربی\|"افضلهما من کانت ابنته تَحتَه"}} و با این جمله هر دو گروه را به [[سکوت]] واداشت. <ref>وفیات الاعیان، ج ۳، ص۱۴۱.</ref> ستایش‌های ابن جوزی از [[اهل بیت]]{{عم}}نظیر ذکر [[فضایل علی]]{{ع}}، <ref>تذکرة الخواص، ص۲۸۴.</ref> حضرت [[فاطمه]] {{س}}، ذکر روایاتی در [[ستایش]] [[امام حسین]]{{ع}} و [[نقل حدیث]] از برخی [[امامان معصوم]]{{ع}}، <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۳، ۲۴۵، ۲۴۶، ۲۵۲ و ۳۲۴.</ref> بعضی از بزرگان [[شیعه]] را بر آن داشت در باب شیعه بودن وی سخن بگویند. خوانساری می‌‌نویسد: «بعید نیست ابن جوزی شیعه بوده و بنا بر [[مصلحت]] [[تظاهر]] به [[تسنن]] می‌‌کرده است». <ref>روضات الجنات، ج ۵، ص۳۸.</ref> البته اگر آثار او به ویژه الموضوعات، با دقت بررسی شوند، این دیدگاه پذیرفته نخواهد شد. با وجود اینکه [[ابن جوزی]] به علی{{ع}} و [[اولاد]] آن حضرت ارادت داشت، از بزرگان [[حنبلی]] بود. وی در دوره [[خلافت]] المستضی در [[خطابه]] و [[وعظ]] به اوج [[شهرت]] رسید تا اینکه به عنوان بزرگ‌ترین [[واعظ]] [[حنبلیان]] شناخته شد و در مجلس [[خلیفه]] خطابه می‌‌خواند و با علمای دیگر به [[مناظره]] و [[مباحثه]] می‌‌پرداخت؛ ازاین رو به واعظ نیز مشهور شده است. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۸.</ref> بر اثر [[تبلیغ]] و [[ارشاد]] وی، شمار بسیاری از [[گنهکاران]] متنبه شده و [[توبه]] کردند و به گفته نواده‌اش ([[سبط ابن جوزی]]) هزار [[یهودی]] و [[نصرانی]] به دست وی [[مسلمان]] شدند. <ref>مرآة الزمان، ج ۸، ص۴۸۲.</ref> [[ابن جوزی]] بعد از عمری دراز در همان سال ۵۹۷ه [[وفات]] یافت. <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۷؛ نواسخ القرآن ۹.</ref> درباره آثار و تصنیفات ابن جوزی اقوال بسیاری گفته شده است.

	برخی، آثار وی را به هزار عنوان یا بیشتر هم رسانده‌اند که در اینجا به آثاری که در منابع آمده اشاره می‌‌شود: زاد المسیر فی علم التفسیر در چهار جزء، المنتظم فی التاریخ در بیست مجلد، المصباح المضیئی فی دولة المستضی که برای خلیفه عباسی المستضی نوشته است، منهاج الوصول الی علم الاصول، بیان غفلة القاتل بقدم افعال العباد، الرّد علی المتعصب العنید المانع عن لعن یزید در رد عبدالمغیث حربی حنبلی، دفع شبه التشبیه، جامع المسانید، عیون الحکایات، التحقیق فی احادیث التعلیق، غررالاثر، الموضوعات الکبری، العلل المتناهیة فی الاحادیث الواهیة، الضعفاء و المتروکین، المشیخه، الالقاب، فضائل عمر بن خطاب، صفة الصفوة که ملخص حلیة الاولیای ابونعیم اصفهانی بوده و بسیاری از فضایل اهل بیت{{عم}}در آن ذکر شده است، الانصاف فی مسائل الخلاف، المذهب فی المذهب، عمدة الدلائل فی مشتهر المسائل، رد اللؤم و الضیم فی صوم یوم الغیم، شذوذ العقود فی تاریخ المعهود، صید الخاصر، المدهش، ذم الهوی، کنز المذکر، اللطائف، الیواقیت فی الخطب، <ref>زاد المسیر، ج ۱، ص۱ ـ ۸.</ref> تلقیح فهوم اهل الآثار فی عیون التواریخ و السیر، طرائف الظرائف فی تاریخ السوالف، الاذکیاء و اخبارهم، مناقب عمر بن عبدالعزیز، روح الارواح، المقیم المقعد، صولة العقل علی الهوی، تلبیس ابلیس، الناسخ و المنسوخ، فنون الافنان فی عیون علوم القرآن، لفظ المنافع، الذهب المسبوک فی سیر الملوک، عجائب البدائح الحمقاء و المغفلین، الوفا فی فضایل المصطفی، مناقب احمد بن حنبل، مثیر عزم الساکن الی اشرف الاماکن، المجتبی من المجتنی، مناقب بغداد، المنظوم و المنثور فی مجالس الصدور، غریب الحدیث، الیاقوته، المنهل الغدب، تبصرة المبتدی و تذکرة المنتهی (التبصرة)، ری الظماء فیمن قال شعرا من الاماء، بحرالدموع، المنعش، المصطفی (الصفی) باکف اهل الرسوخ فی الناسخ، المنتخب فی النوب، المقامات، اسماء الضعفا و الواضعین، فضال القدس، تبصرة الاخیار، تقویم اللسان، الموضوعات فی الاحادیث المرفوعات، نتیجة الاحیاء، شرح مشکل الصحیحین، المرافق الموافق من کلام عبدالرحمان بن علی الجوزی، <ref>الاعلام، ج ۳، ص۳۱۶ ـ ۳۱۷.</ref> انس الفرید و بغیة المرید، <ref>کشف الظنون، ج ۱، ص۱۷۷.</ref> تذکره الاریب فی تفسیر الغریب، نزهة العیون النواظر فی الوجوه و النظائر، ورد الاغصان فی فنون الافنان، غریب الغریب، منتقد المعتقد، غوامض الالهیات، مسلک العقل، منهاج اهل الاصابه، السر المصون، الحدائق، نفی النقل، ارشاد المریدین فی حکایات السلف الصالحین، الملتقط الحکایات، جنّة النظر و جنّة الفطر، معتصر المختصر فی مسائل النظر، العبادات الخمس، واسطات العقود من شاهد و مشهود، کنوز الرموز، لقط الجمعان، القصاص و المذکرین، احکام الاشعار باحکام الاشعار، الثبات عندالممات، الطب الروحانی، الشیب و الخضاب، الشفاء فی مواعظ الملوک و الخلفاء، مناقب حسن بصری، المغنی فی التفسیر، مناقب سفیان ثوری، البازی الاشهب المنقض علی مخالفی المذهب، سلوة الاحزان بماروی عن ذوی العرفان، نواسخ القرآن. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۳۰ ـ ۳۳.</ref>.<ref>جمعی از پژوهشگران، [[~~فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی~~]] ~~ج۴، ص۱۷۷ - ۱۷۹.</ref>~~		# [[یوسف بن حسام الدین بغدادی]]
			# [[عبدالرحمن بن علی بغدادی]]
	~~== منابع ==~~
	~~{{منابع}}~~		{{ابهام‌زدایی}}
	# [[~~پرونده: IM009687.jpg\|22px]] جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۴ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۴'''~~]]
	~~{{پایان منابع}}~~

	~~== پانویس ==~~
	{{~~پانویس~~}}

	~~[[رده:اعلام]]~~

Msadeq در ‏۱۸ ژوئن ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۴

2023-06-18T10:54:01Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ ژوئن ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۲۴
خط ۱:		خط ۱:
	~~<onlyinclude>~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = \| پرسش مرتبط = }}
	~~[[پرونده:9030760879.jpg~~\|~~بندانگشتی~~\|~~right~~\|~~100px~~\|~~ابن جوزی]]~~		== آشنایی اجمالی ==
	~~'''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن~~ بن علی بن محمد ~~الجوزی'''~~ مشهور به ~~'''~~ابن جوزی~~''' فقیه، محدث، متکلم~~ و ~~تاریخ‌نگار حنبلی مذهب،~~ (~~متولد 508~~ یا ~~510 ق، بغداد~~ و ~~متوفای 597 ق~~)، ~~تحصیلات دینی~~ خود را نزد ~~اساتیدی همچون:~~ [[~~ابوالفضل محمد بن~~ ناصر ~~بغدادی~~]]، [[~~ابوالقاسم~~ علی بن ~~یعلی علوی هروی~~]]، [[~~ابوالسعادات احمد~~ بن ~~احمد~~]]، [[احمد بن ~~محمد بن عبدالقاهر طوسی~~]] به ~~اتمام رساند. او علاوه بر تدریس~~ به ~~تألیف کتب دینی پرداخته است ''«~~[[~~زاد المسیر فی علم التفسیر~~ (~~کتاب~~)~~\|زاد المسیر فی علم التفسیر~~]]~~»''~~، ~~''«المنتظم فی~~ تاریخ ~~الملوک والامم»''~~، ~~''«الموضوعات من الأحادیث المرفوعات»''~~، ~~''«الناسخ والمنسوخ فی الحدیث»''~~ و ~~''«تلبیس ابلیس»'' برخی~~ از این ~~آثار~~ است.<ref ~~name=p2~~>[~~https:~~//~~makarem~~.ir/~~main~~.~~aspx?lid=0&mid=248786&typeinfo=23&catid=24056 پایگاه دفتر آیت الله ناصر مکارم شیرازی~~]</ref>		[[ابوالفرج عبدالرحمن بن علی بن محمد قرشی بغدادی]] معروف به [[ابن جوزی]] یکی از شخصیت‌های مشهور و معروف [[جهان اسلام]] به شمار می‌‌رود که در حوزه‌های گوناگون [[علوم]] آثاری پدید آورد. به همین دلیل نامش در مراکز [[علمی]] جهان اسلام و حتی خارج از آن زنده مانده است. او که در [[نسب]] با چندین واسطه به [[محمد بن ابی بکر]] می‌‌رسد، <ref>تذکره الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲. </ref> در «درب [[حبیب]]» [[بغداد]] بین سال‌های ۵۰۸ و ۵۱۰ه متولد شد. <ref>النجوم الزاهره، ج ۵، ص۱۷۳.</ref> درباره [[شهرت]] وی به ابن جوزی، اقوالی ذکر شده است از آن جمله یکی از اجدادش به نام جعفر که به جوزی ملقب بود و این هم یا به این دلیل بود که جعفر به کار خریدوفروش جوز (گردو) [[اشتغال]] داشته؛ لذا به این نام مشهور شده یا اینکه [[خانه]] جعفر که در [[بصره]] بود و در کنارش نهری جریان داشت که معروف به «جوز» بوده؛ لذا به جعفر، جوزی گفته‌اند. <ref>شذرات الذهب، ج ۴، ص۳۲۹.</ref> قول دیگر اینکه یکی از اجداد ابن جوزی در [[شهر واسط]] در خانه‌اش درخت گردو داشته و غیر از آن درخت، در آن منطقه درخت گردو (جوز) نبوده و لذا به جوزی معروف شده بود و از این لحاظ به عبدالرحمان هم ابن جوزی گفته‌اند. <ref>تذکرة الخواص، ص۲۷۸.</ref> عبدالرحمان در حدود سه سالگی پدرش را از دست داد و عمه‌اش [[سرپرستی]] او را بر عهده گرفت. [[ابوالفرج]] در [[دوران کودکی]] با کسی آمیزش نداشت و با [[کودکان]] همسال خود [[بازی]] نمی‌کرد. عمه‌اش از همان [[کودکی]] برای [[کسب علم]] و [[دانش]]، او را نزد علمای عصر برده و در [[تربیت]] علمی‌اش جد و جهد نمود. <ref>البدایة و النهایة، ج ۱۳، ص۲۳ و ۳۵.</ref> از ابن جوزی نقل است: وقتی من مشغول تحصیل در [[مدرسه]] بودم. همسن و سالان من در کوچه‌ها و کنار برکه‌ها و نهرها مشغول بازی بودند». <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۵.</ref> ابن جوزی از حدود پنج، شش سالگی به [[آموختن]] [[حدیث]] روی آورد و خودش می‌‌گوید: «من از [[کودکی]] شیفته [[دانش]] بودم که همه رشته‌های [[علوم]] را بیاموزم و هر رشته را به طور کامل فراگیرم؛ لذا [[سختی‌ها]] در راه [[کسب دانش]] در کام [[جان]] من، از عسل برایم شیرین‌تر بود و چیزی جز [[لذت]] کسب دانش نمی‌دیدیم و از مطالعه [[سیر]] نمی‌شدم». <ref>صید الخاطر، ص۵۹ و ۳۱۶.</ref> عبدالرحمان از سیزده سالگی به تألیف پرداخت. <ref>ذیل طبقات الحنابله، ص۴۱۶.</ref> ازآنجاکه تا پایان [[عمر]] از [[نوشتن]] باز نایستاد، شمار آثارش بسیار است. [[قدرت]] [[ذهنی]] شگفت انگیزش و همچنین علاقه و [[جدیت]] در کسب دانش او را [[یاری]] داده تا مدارج [[علمی]] را طی کرده و به یکی از چهره‌های مشهور تبدیل شد و مورد تعریف و [[تمجید]] بیشتر تراجم نویسان [[سنی]] واقع گردید. [[ابن خلکان]] [[معتقد]] است [[ابن جوزی]] [[علامه]] عصر، [[امام]] وقت در [[حدیث]] و [[صناعت]] و [[وعظ]] بود که در [[فنون]] گوناگون تصانیف متعدد دارد. <ref>وفیات الاعیان.</ref> [[ذهبی]] می‌‌گوید کسی را نمی‌شناسم به اندازه ابن جوزی تصنیف کرده باشد. <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲.</ref> ابن جوزی نزد [[علما]] و [[دانشمندان]] فراوانی [[کسب علم]] نمود و خود شمار مشایخش را بیش از هشتاد نفر می‌‌داند. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۵.</ref> علوم حدیث و [[قرآن]] را نزد [[ابن ناصر حنبلی]] آموخت که ظاهراً اولین استاد وی بود. وعظ و [[خطابه]] را نزد [[ابی القاسم هروی]] [[تعلیم]] دید و از [[ابن زاغونی]] نیز استفاده کرد. [[فقه]]، خلاف، [[جدل]] و اصول را نزد [[ابی بکر دینوری]] و [[قاضی]] [[ابی یعلی]] و دیگران آموخت و نزد [[ابی الحصین]]، [[علی بن عبدالواحد]]، [[حسین بن محمد بارع]]، [[ابوالسعادات احمد بن متوکل]] و دیگران شاگردی کرد و [[علوم ادبی]] را نزد [[ابومنصور جوالیقی]] آموخت. با توجه به موقعیت علمی ابن جوزی، افراد بسیاری نزد وی شاگردی کردند، از آن جمله می‌‌توان به پسرش [[محی الدین یوسف]]، نوه‌اش شمس الدین یوسف ([[سبط ابن جوزی]]) و نیز [[حافظ عبدالغنی]]، [[شیخ موفق]]، [[ضیاء محمد]]، [[ابن خلیل]]، [[دبیثی]]، [[ابن نجار]] و... اشاره کرد. همان طور که ذکر شد او در [[علوم]] گوناگون مثل [[تاریخ]]، [[تفسیر]]، [[ادب]]، [[وعظ]]، [[خطابه]] و [[جدل]] تبحر یافت. [[ذهبی]] گوید: «[[ابن جوزی]] در هر [[علم]] مشارکت داشت؛ ولی در تفسیر از اعیان این علم بود. در [[حدیث]] از [[حافظان]] و در تاریخ از متوسعین و به [[فقه]] در حد کافی وقوف و در وعظ [[قدرت]] [[قوی]] داشت». <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۲ ـ ۱۳۴۷.</ref> او خود می‌‌گوید: «من به یک فن [[قناعت]] نکردم، بلکه فقه و حدیث آموختم، [[تبعیت]] از زهاد کردم، [[عربی]] خواندم و در وعظ [[واعظ]] [[آفاق]] شدم، در [[ادب]] و [[شعر]] [[نبوغ]] فراوان داشتم». <ref>صید الخاطر، ص۱۳۵.</ref> ابن جوزی به حضور [[ذهن]] و سرعت در جواب دادن به [[پرسشگر]] و در مواقع [[لزوم]] در لفافه و دوپهلو جواب دادن توانا بود؛ چنانکه نقل است در جواب عده ای که در [[فضیلت]] [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}} و [[ابوبکر]] [[اختلاف]] پیداکرده و مشاجره‌ها نمودند و درنهایت به [[رأی]] و نظر ابن جوزی دراین باره [[رضایت]] دادند، او در حال خطابه بر فراز [[منبر]] با نهایت [[تیزبینی]] و بالبداهه جواب داد: {{عربی\|"افضلهما من کانت ابنته تَحتَه"}} و با این جمله هر دو گروه را به [[سکوت]] واداشت. <ref>وفیات الاعیان، ج ۳، ص۱۴۱.</ref> ستایش‌های ابن جوزی از [[اهل بیت]]{{عم}}نظیر ذکر [[فضایل علی]]{{ع}}، <ref>تذکرة الخواص، ص۲۸۴.</ref> حضرت [[فاطمه]] {{س}}، ذکر روایاتی در [[ستایش]] [[امام حسین]]{{ع}} و [[نقل حدیث]] از برخی [[امامان معصوم]]{{ع}}، <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۳، ۲۴۵، ۲۴۶، ۲۵۲ و ۳۲۴.</ref> بعضی از بزرگان [[شیعه]] را بر آن داشت در باب شیعه بودن وی سخن بگویند. خوانساری می‌‌نویسد: «بعید نیست ابن جوزی شیعه بوده و بنا بر [[مصلحت]] [[تظاهر]] به [[تسنن]] می‌‌کرده است». <ref>روضات الجنات، ج ۵، ص۳۸.</ref> البته اگر آثار او به ویژه الموضوعات، با دقت بررسی شوند، این دیدگاه پذیرفته نخواهد شد. با وجود اینکه [[ابن جوزی]] به علی{{ع}} و [[اولاد]] آن حضرت ارادت داشت، از بزرگان [[حنبلی]] بود. وی در دوره [[خلافت]] المستضی در [[خطابه]] و [[وعظ]] به اوج [[شهرت]] رسید تا اینکه به عنوان بزرگ‌ترین [[واعظ]] [[حنبلیان]] شناخته شد و در مجلس [[خلیفه]] خطابه می‌‌خواند و با علمای دیگر به [[مناظره]] و [[مباحثه]] می‌‌پرداخت؛ ازاین رو به واعظ نیز مشهور شده است. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۱۸.</ref> بر اثر [[تبلیغ]] و [[ارشاد]] وی، شمار بسیاری از [[گنهکاران]] متنبه شده و [[توبه]] کردند و به گفته نواده‌اش ([[سبط ابن جوزی]]) هزار [[یهودی]] و [[نصرانی]] به دست وی [[مسلمان]] شدند. <ref>مرآة الزمان، ج ۸، ص۴۸۲.</ref> [[ابن جوزی]] بعد از عمری دراز در همان سال ۵۹۷ه [[وفات]] یافت. <ref>تذکرة الحفاظ، ج ۴، ص۱۳۴۷؛ نواسخ القرآن ۹.</ref> درباره آثار و تصنیفات ابن جوزی اقوال بسیاری گفته شده است.
	</~~onlyinclude~~>

	== ~~جستارهای وابسته~~ ==		برخی، آثار وی را به هزار عنوان یا بیشتر هم رسانده‌اند که در اینجا به آثاری که در منابع آمده اشاره می‌‌شود: زاد المسیر فی علم التفسیر در چهار جزء، المنتظم فی التاریخ در بیست مجلد، المصباح المضیئی فی دولة المستضی که برای خلیفه عباسی المستضی نوشته است، منهاج الوصول الی علم الاصول، بیان غفلة القاتل بقدم افعال العباد، الرّد علی المتعصب العنید المانع عن لعن یزید در رد عبدالمغیث حربی حنبلی، دفع شبه التشبیه، جامع المسانید، عیون الحکایات، التحقیق فی احادیث التعلیق، غررالاثر، الموضوعات الکبری، العلل المتناهیة فی الاحادیث الواهیة، الضعفاء و المتروکین، المشیخه، الالقاب، فضائل عمر بن خطاب، صفة الصفوة که ملخص حلیة الاولیای ابونعیم اصفهانی بوده و بسیاری از فضایل اهل بیت{{عم}}در آن ذکر شده است، الانصاف فی مسائل الخلاف، المذهب فی المذهب، عمدة الدلائل فی مشتهر المسائل، رد اللؤم و الضیم فی صوم یوم الغیم، شذوذ العقود فی تاریخ المعهود، صید الخاصر، المدهش، ذم الهوی، کنز المذکر، اللطائف، الیواقیت فی الخطب، <ref>زاد المسیر، ج ۱، ص۱ ـ ۸.</ref> تلقیح فهوم اهل الآثار فی عیون التواریخ و السیر، طرائف الظرائف فی تاریخ السوالف، الاذکیاء و اخبارهم، مناقب عمر بن عبدالعزیز، روح الارواح، المقیم المقعد، صولة العقل علی الهوی، تلبیس ابلیس، الناسخ و المنسوخ، فنون الافنان فی عیون علوم القرآن، لفظ المنافع، الذهب المسبوک فی سیر الملوک، عجائب البدائح الحمقاء و المغفلین، الوفا فی فضایل المصطفی، مناقب احمد بن حنبل، مثیر عزم الساکن الی اشرف الاماکن، المجتبی من المجتنی، مناقب بغداد، المنظوم و المنثور فی مجالس الصدور، غریب الحدیث، الیاقوته، المنهل الغدب، تبصرة المبتدی و تذکرة المنتهی (التبصرة)، ری الظماء فیمن قال شعرا من الاماء، بحرالدموع، المنعش، المصطفی (الصفی) باکف اهل الرسوخ فی الناسخ، المنتخب فی النوب، المقامات، اسماء الضعفا و الواضعین، فضال القدس، تبصرة الاخیار، تقویم اللسان، الموضوعات فی الاحادیث المرفوعات، نتیجة الاحیاء، شرح مشکل الصحیحین، المرافق الموافق من کلام عبدالرحمان بن علی الجوزی، <ref>الاعلام، ج ۳، ص۳۱۶ ـ ۳۱۷.</ref> انس الفرید و بغیة المرید، <ref>کشف الظنون، ج ۱، ص۱۷۷.</ref> تذکره الاریب فی تفسیر الغریب، نزهة العیون النواظر فی الوجوه و النظائر، ورد الاغصان فی فنون الافنان، غریب الغریب، منتقد المعتقد، غوامض الالهیات، مسلک العقل، منهاج اهل الاصابه، السر المصون، الحدائق، نفی النقل، ارشاد المریدین فی حکایات السلف الصالحین، الملتقط الحکایات، جنّة النظر و جنّة الفطر، معتصر المختصر فی مسائل النظر، العبادات الخمس، واسطات العقود من شاهد و مشهود، کنوز الرموز، لقط الجمعان، القصاص و المذکرین، احکام الاشعار باحکام الاشعار، الثبات عندالممات، الطب الروحانی، الشیب و الخضاب، الشفاء فی مواعظ الملوک و الخلفاء، مناقب حسن بصری، المغنی فی التفسیر، مناقب سفیان ثوری، البازی الاشهب المنقض علی مخالفی المذهب، سلوة الاحزان بماروی عن ذوی العرفان، نواسخ القرآن. <ref>المنتظم، ج ۱، ص۳۰ ـ ۳۳.</ref>.<ref>جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی]] ج۴، ص۱۷۷ - ۱۷۹.</ref>
	{{~~آثار پدیدآورنده~~}}
			== منابع ==
			{{منابع}}
			# [[پرونده: IM009687.jpg\|22px]] جمعی از پژوهشگران، [[فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۴ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه مؤلفان اسلامی ج۴''']]
			{{پایان منابع}}

	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~پدیدآورنده~~]]		[[رده:اعلام]]

Hosein: جایگزینی متن - '\=\=\sجستارهای\sوابسته\s\=\=↵\{\{مدخل\sوابسته\}\}↵\\s\[\[\:رده\:آثار\s(.)\|آثار\s(.*)\]\]↵\{\{پایان\sمدخل‌ وابسته\}\}' به '== جستارهای وابسته == {{آثار پدیدآورنده}}'

2022-10-19T07:53:40Z

جایگزینی متن - '\=\=\sجستارهای\sوابسته\s\=\=↵\{\{مدخل\sوابسته\}\}↵\*\s\[\[\:رده\:آثار\s(.*)\|آثار\s(.*)\]\]↵\{\{پایان\sمدخل‌ وابسته\}\}' به '== جستارهای وابسته == {{آثار پدیدآورنده}}'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۲۳
خط ۵:		خط ۵:

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{~~مدخل وابسته}}~~		{{آثار پدیدآورنده}}
	* [[:رده:آثار ~~ابن جوزی\|آثار ابن جوزی]]~~
	~~{{پایان مدخل‌ وابسته~~}}

	== پانویس ==		== پانویس ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۷

2022-09-05T23:30:29Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۷

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۰۰
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:معرفی اجمالی پدیدآورندگان آثار امامت و ولایت]]~~
	[[رده:پدیدآورنده]]		[[رده:پدیدآورنده]]
	~~[[رده:پدیدآورندگان کتاب در امامت و ولایت]]~~

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T04:08:52Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۳۸
خط ۵:		خط ۵:

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{~~مدخل‌~~ وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	* [[:رده:آثار ابن جوزی\|آثار ابن جوزی]]		* [[:رده:آثار ابن جوزی\|آثار ابن جوزی]]
	{{پایان مدخل‌ وابسته}}		{{پایان مدخل‌ وابسته}}

Hosein: جایگزینی متن - '== پیوند به بیرون == [[رده:' به '[[رده:'

2022-06-01T15:29:23Z

جایگزینی متن - '== پیوند به بیرون == [[رده:' به '[[رده:'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۵۹
خط ۱۱:		خط ۱۱:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~== پیوند به بیرون ==~~

	[[رده:معرفی اجمالی پدیدآورندگان آثار امامت و ولایت]]		[[رده:معرفی اجمالی پدیدآورندگان آثار امامت و ولایت]]
	[[رده:پدیدآورنده]]		[[رده:پدیدآورنده]]
	[[رده:پدیدآورندگان کتاب در امامت و ولایت]]		[[رده:پدیدآورندگان کتاب در امامت و ولایت]]

Msadeq در ‏۲۷ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۳۴

2022-04-27T10:34:45Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۱۴:۰۴
خط ۱:		خط ۱:
	<onlyinclude>		<onlyinclude>
	[[پرونده:~~1368242~~.jpg\|بندانگشتی\|right\|100px\|ابن جوزی]]		[[پرونده:9030760879.jpg\|بندانگشتی\|right\|100px\|ابن جوزی]]
	'''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن بن علی بن محمد الجوزی''' مشهور به '''ابن جوزی''' فقیه، محدث، متکلم و تاریخ‌نگار حنبلی مذهب، (متولد 508 یا 510 ق، بغداد و متوفای 597 ق)، تحصیلات دینی خود را نزد اساتیدی همچون: [[ابوالفضل محمد بن ناصر بغدادی]]، [[ابوالقاسم علی بن یعلی علوی هروی]]، [[ابوالسعادات احمد بن احمد]]، [[احمد بن محمد بن عبدالقاهر طوسی]] به اتمام رساند. او علاوه بر تدریس به تألیف کتب دینی پرداخته است ''«[[زاد المسیر فی علم التفسیر (کتاب)\|زاد المسیر فی علم التفسیر]]»''، ''«المنتظم فی تاریخ الملوک والامم»''، ''«الموضوعات من الأحادیث المرفوعات»''، ''«الناسخ والمنسوخ فی الحدیث»'' و ''«تلبیس ابلیس»'' برخی از این آثار است.<ref name=p2>[https://makarem.ir/main.aspx?lid=0&mid=248786&typeinfo=23&catid=24056 پایگاه دفتر آیت الله ناصر مکارم شیرازی]</ref>		'''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن بن علی بن محمد الجوزی''' مشهور به '''ابن جوزی''' فقیه، محدث، متکلم و تاریخ‌نگار حنبلی مذهب، (متولد 508 یا 510 ق، بغداد و متوفای 597 ق)، تحصیلات دینی خود را نزد اساتیدی همچون: [[ابوالفضل محمد بن ناصر بغدادی]]، [[ابوالقاسم علی بن یعلی علوی هروی]]، [[ابوالسعادات احمد بن احمد]]، [[احمد بن محمد بن عبدالقاهر طوسی]] به اتمام رساند. او علاوه بر تدریس به تألیف کتب دینی پرداخته است ''«[[زاد المسیر فی علم التفسیر (کتاب)\|زاد المسیر فی علم التفسیر]]»''، ''«المنتظم فی تاریخ الملوک والامم»''، ''«الموضوعات من الأحادیث المرفوعات»''، ''«الناسخ والمنسوخ فی الحدیث»'' و ''«تلبیس ابلیس»'' برخی از این آثار است.<ref name=p2>[https://makarem.ir/main.aspx?lid=0&mid=248786&typeinfo=23&catid=24056 پایگاه دفتر آیت الله ناصر مکارم شیرازی]</ref>
	</onlyinclude>		</onlyinclude>

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی « ابن جوزی '''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن بن علی بن محمد الجوزی''' مشهور به '''ابن جوزی''' فقیه، محدث، متکلم و تاریخ‌نگار حنبلی مذهب، (متولد 508 یا 510 ق، بغداد و متوفای 597 ق)، تحصیلات دینی خود را نزد اساتیدی ه...» ایجاد کرد

2022-04-27T10:33:58Z

صفحه‌ای تازه حاوی «<onlyinclude> بندانگشتی|right|100px|ابن جوزی '''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن بن علی بن محمد الجوزی''' مشهور به '''ابن جوزی''' فقیه، محدث، متکلم و تاریخ‌نگار حنبلی مذهب، (متولد 508 یا 510 ق، بغداد و متوفای 597 ق)، تحصیلات دینی خود را نزد اساتیدی ه...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

<onlyinclude>
[[پرونده:1368242.jpg|بندانگشتی|right|100px|ابن جوزی]]
'''جمال الدین ابو الفرج عبد الرحمن بن علی بن محمد الجوزی''' مشهور به '''ابن جوزی''' فقیه، محدث، متکلم و تاریخ‌نگار حنبلی مذهب، (متولد 508 یا 510 ق، بغداد و متوفای 597 ق)، تحصیلات دینی خود را نزد اساتیدی همچون: [[ابوالفضل محمد بن ناصر بغدادی]]، [[ابوالقاسم علی بن یعلی علوی هروی]]، [[ابوالسعادات احمد بن احمد]]، [[احمد بن محمد بن عبدالقاهر طوسی]] به اتمام رساند. او علاوه بر تدریس به تألیف کتب دینی پرداخته است ''«[[زاد المسیر فی علم التفسیر (کتاب)|زاد المسیر فی علم التفسیر]]»''، ''«المنتظم فی تاریخ الملوک والامم»''، ''«الموضوعات من الأحادیث المرفوعات»''، ''«الناسخ والمنسوخ فی الحدیث»'' و ''«تلبیس ابلیس»'' برخی از این آثار است.<ref name=p2>[https://makarem.ir/main.aspx?lid=0&mid=248786&typeinfo=23&catid=24056 پایگاه دفتر آیت الله ناصر مکارم شیرازی]</ref>
</onlyinclude>

== جستارهای وابسته ==
{{مدخل‌ وابسته}}
* [[:رده:آثار ابن جوزی|آثار ابن جوزی]]
{{پایان مدخل‌ وابسته}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

== پیوند به بیرون ==

[[رده:معرفی اجمالی پدیدآورندگان آثار امامت و ولایت]]
[[رده:پدیدآورنده]]
[[رده:پدیدآورندگان کتاب در امامت و ولایت]]