ابن مسعود ثقفی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Ali در ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۷

2026-04-18T13:47:03Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۱۷
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	\| اهل =		\| اهل =
	\| از قبیله = [[ثقیف]]		\| از قبیله = [[ثقیف]]
	\| از تیره =		\| از تیره = [[بنی‌عقده]]
	\| پدر =		\| پدر =
	\| مادر =		\| مادر =
خط ۵۰:		خط ۵۰:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	نام او سعد یا سعید بن مسعود انصاری ثقفی<ref>شیخ طوسی در رجال، ص۴۴، ش۲۳. او را در زمره اصحاب امام علی {{ع}} ثبت کرده است. و ابن ابی الحدید در شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۲۷ حاکم مدائن را «سعد بن مسعود» و در ص۴۲ «سعید بن مسعود» ثبت کرده است.</ref> است. او عموی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]]<ref>مختار همان شخصیتی است که پس از واقعه جانگداز کربلا و شهادت سیدالشهدا {{ع}}، و شهادت اصحاب و فرزندانش، توانست حکومت کوفه را به دست گیرد و موفق شد انتقام خون شهدای کربلا را از قاتلانشان بگیرد.</ref> از [[اصحاب]] و [[انصار]] [[رسول خدا]] {{صل}} و [[یاران]] [[مخلص]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} به شمار می‌آمد<ref>اسد الغابه، ج۲، ص۲۹۴ و اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref>.		نام او سعد یا سعید بن مسعود انصاری ثقفی<ref>شیخ طوسی در رجال، ص۴۴، ش۲۳. او را در زمره اصحاب امام علی{{ع}} ثبت کرده است. و ابن ابی الحدید در شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۲۷ حاکم مدائن را «سعد بن مسعود» و در ص۴۲ «سعید بن مسعود» ثبت کرده است.</ref> است. او عموی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]]<ref>مختار همان شخصیتی است که پس از واقعه جانگداز کربلا و شهادت سیدالشهدا{{ع}}، و شهادت اصحاب و فرزندانش، توانست حکومت کوفه را به دست گیرد و موفق شد انتقام خون شهدای کربلا را از قاتلانشان بگیرد.</ref> از [[اصحاب]] و [[انصار]] [[رسول خدا]]{{صل}} و [[یاران]] [[مخلص]] [[امیر المؤمنین]]{{ع}} به شمار می‌آمد<ref>اسد الغابه، ج۲، ص۲۹۴ و اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref>.

	سعد این [[حدیث]] را از [[رسول خدا]] {{صل}} [[نقل]] می‌کند که فرمود: [[حضرت نوح]] {{ع}} هرگاه لباسی به تن می‌کرد، [[حمد]] [[خدا]] می‌نمود و هرگاه چیزی می‌خورد یا آبی می‌نوشید، [[حمد]] [[خدا]] را می‌کرد، از این رو [[عبد]] شکور نامیده شد<ref>{{متن حدیث\|كان نوح إذا لبس ثوبا حمد الله، و إذا أكل أو شرب حمد الله، فلذلك سمي ‌عبدا شكورا}}؛ اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۰.</ref>		سعد این [[حدیث]] را از [[رسول خدا]]{{صل}} [[نقل]] می‌کند که فرمود: [[حضرت نوح]]{{ع}} هرگاه لباسی به تن می‌کرد، [[حمد]] [[خدا]] می‌نمود و هرگاه چیزی می‌خورد یا آبی می‌نوشید، [[حمد]] [[خدا]] را می‌کرد، از این رو [[عبد]] شکور نامیده شد<ref>{{متن حدیث\|كان نوح إذا لبس ثوبا حمد الله، و إذا أكل أو شرب حمد الله، فلذلك سمي ‌عبدا شكورا}}؛ اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۰.</ref>

	== [[حکومت]] سعد در [[مدائن]] ==		== [[حکومت]] سعد در [[مدائن]] ==
	[[سعد بن مسعود]] جزو [[کارگزاران]] [[دولت کریمه]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} بود و از جانب آن [[حضرت]] به [[امارت]] و [[فرمانداری]] [[مدائن]] [[منصوب]] شد و تا دوران [[خلافت]] [[امام حسن مجتبی]] {{ع}} در این سمت باقی بود.		[[سعد بن مسعود]] جزو [[کارگزاران]] [[دولت کریمه]] [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} بود و از جانب آن [[حضرت]] به [[امارت]] و [[فرمانداری]] [[مدائن]] [[منصوب]] شد و تا دوران [[خلافت]] [[امام حسن مجتبی]]{{ع}} در این سمت باقی بود.

	طبق [[نقل]] [[نصر بن مزاحم]]، [[حضرت علی]] {{ع}} او را قبل از آنکه بر [[مدائن]] [[منصوب]] کند بر استان زوابی<ref>در توضیح «استان زوابی» در حاشیه وقعة صفین، ص۱۱ چنین آمده است: در عراق چهار نهر بوده است: دو نهر بالای بغداد و در نهر پایین آنکه به هر کدام زاب گویند، و به هر یک از این نهرها، زابی هم اطلاق شده که جمع آن «ازوابی» می‌باشد.</ref> گمارد<ref>وقعة صفین، ص۱۱.</ref>. و در [[جنگ جمل]] او را [[امیر]] بر [[قبایل]] [[قیس]] و [[عبدالقیس]] قرار داد<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۳، ص۱۹۳.</ref>. و پس از استقرار در [[کوفه]] و قبل از [[جنگ صفین]]، او را به عنوان فرماندار [[مدائن]] [[انتخاب]] کرد. او در این سمت بود و [[امام حسن]] {{ع}} در روز [[ساباط]] به او [[پناه]] برد<ref>ر. ک: بحار الانوار، ج۳۲، ص۳۵۷ و تاریخ طبری، ج۴، ص۵۶۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱.</ref>		طبق [[نقل]] [[نصر بن مزاحم]]، [[حضرت علی]]{{ع}} او را قبل از آنکه بر [[مدائن]] [[منصوب]] کند بر استان زوابی<ref>در توضیح «استان زوابی» در حاشیه وقعة صفین، ص۱۱ چنین آمده است: در عراق چهار نهر بوده است: دو نهر بالای بغداد و در نهر پایین آنکه به هر کدام زاب گویند، و به هر یک از این نهرها، زابی هم اطلاق شده که جمع آن «ازوابی» می‌باشد.</ref> گمارد<ref>وقعة صفین، ص۱۱.</ref>. و در [[جنگ جمل]] او را [[امیر]] بر [[قبایل]] [[قیس]] و [[عبدالقیس]] قرار داد<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۳، ص۱۹۳.</ref>. و پس از استقرار در [[کوفه]] و قبل از [[جنگ صفین]]، او را به عنوان فرماندار [[مدائن]] [[انتخاب]] کرد. او در این سمت بود و [[امام حسن]]{{ع}} در روز [[ساباط]] به او [[پناه]] برد<ref>ر. ک: بحار الانوار، ج۳۲، ص۳۵۷ و تاریخ طبری، ج۴، ص۵۶۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱.</ref>

	== سعد در تعقیب گروهی از [[خوارج]] ==		== سعد در تعقیب گروهی از [[خوارج]] ==
	[[پس از ظهور]] [[خوارج]]، [[عدی بن حاتم]] در عصر [[خلافت]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}}، کسی را نزد [[سعد بن مسعود ثقفی]] فرستاد و او را از خطر [[فتنه]] و احتمال اشغال این [[شهر]] به دست [[خوارج]] مطلع ساخت.		[[پس از ظهور]] [[خوارج]]، [[عدی بن حاتم]] در عصر [[خلافت]] [[امیر المؤمنین]]{{ع}}، کسی را نزد [[سعد بن مسعود ثقفی]] فرستاد و او را از خطر [[فتنه]] و احتمال اشغال این [[شهر]] به دست [[خوارج]] مطلع ساخت.

	سعد پس از دریافت این هشدار سری، دروازه‌های [[شهر]] را بست و [[مختار بن ابی عبیده]] را در [[مدائن]] گماشت و خود با جمعی از نیروهای مسلح برای تعقیب آنان از [[شهر]] خارج شد. این خبر که به [[عبدالله بن وهب راسبی]] ([[رئیس]] [[خوارج]]) رسید، راه خود را عوض کرد و با [[احتیاط]] به سمت [[بغداد]] حرکت کرد. اما [[سعد بن مسعود]] همراه پانصد سوار او را تعقیب کرد تا در منطقه [[کرخ بغداد]] با [[عبدالله بن وهب]] روبه‌رو گردید.		سعد پس از دریافت این هشدار سری، دروازه‌های [[شهر]] را بست و [[مختار بن ابی عبیده]] را در [[مدائن]] گماشت و خود با جمعی از نیروهای مسلح برای تعقیب آنان از [[شهر]] خارج شد. این خبر که به [[عبدالله بن وهب راسبی]] ([[رئیس]] [[خوارج]]) رسید، راه خود را عوض کرد و با [[احتیاط]] به سمت [[بغداد]] حرکت کرد. اما [[سعد بن مسعود]] همراه پانصد سوار او را تعقیب کرد تا در منطقه [[کرخ بغداد]] با [[عبدالله بن وهب]] روبه‌رو گردید.

	[[عبدالله بن وهب]] با [[حمایت]] سی سوارکار [[جنگ]] جو در مقابل نیرو‌های سعد ایستادند و ساعتی [[جنگ]] کردند، ولی [[یاران]] سعد دست از [[جنگ]] برداشتند و به سعد گفتند: بهتر است آنها را رها کنی و موضوع را در گزارشی به [[سمع]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} برسانی اگر‌ایشان به تعقیب آنان [[دستور]] گرفت داد، آن وقت آنها تعقیب می‌کنیم و اگر هم شخص دیگری را برای این کار در نظرگرفت چه بهتر که به [[سلامت]] مانده‌ای.		[[عبدالله بن وهب]] با [[حمایت]] سی سوارکار [[جنگ]] جو در مقابل نیرو‌های سعد ایستادند و ساعتی [[جنگ]] کردند، ولی [[یاران]] سعد دست از [[جنگ]] برداشتند و به سعد گفتند: بهتر است آنها را رها کنی و موضوع را در گزارشی به [[سمع]] [[امیر المؤمنین]]{{ع}} برسانی اگر‌ایشان به تعقیب آنان [[دستور]] گرفت داد، آن وقت آنها تعقیب می‌کنیم و اگر هم شخص دیگری را برای این کار در نظرگرفت چه بهتر که به [[سلامت]] مانده‌ای.

	اما سعد پیشنهاد همراهان را نپذیرفت و به [[جنگ]] و [[قتال]] ادامه داد. ولی [[عبدالله بن وهب]] و یارانش در [[تاریکی]] [[شب]] معرکه گریختند و از دجله عبور کرده و به [[یاران]] خود، یعنی [[خوارج نهروان]] در بیروت دجله پیوستند<ref>تاریخ طبری، ج۵، ص۷۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱-۶۲۲.</ref>		اما سعد پیشنهاد همراهان را نپذیرفت و به [[جنگ]] و [[قتال]] ادامه داد. ولی [[عبدالله بن وهب]] و یارانش در [[تاریکی]] [[شب]] معرکه گریختند و از دجله عبور کرده و به [[یاران]] خود، یعنی [[خوارج نهروان]] در بیروت دجله پیوستند<ref>تاریخ طبری، ج۵، ص۷۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱-۶۲۲.</ref>

	== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]] {{ع}} ==		== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]]{{ع}} ==
	پس از آنکه [[امام مجتبی]] {{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با پیوستن برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]] {{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]] {{ع}} یورش برد و [[حضرت]] را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]] {{ع}} بی هوش شد. [[حضرت]] پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن [[حضرت]] را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.		پس از آنکه [[امام مجتبی]]{{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با پیوستن برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]]{{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]]{{ع}} یورش برد و حضرت را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]]{{ع}} بی هوش شد. حضرت پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن حضرت را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.

	هنگامی‌که [[امام حسن]] {{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]] {{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]] {{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟		هنگامی‌که [[امام حسن]]{{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]]{{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]]{{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟

	بعد از آن سعد، طبیبی آورد که [[مسئول]] [[حفاظت]] و طبابت [[امام مجتبی]] {{ع}} گردید تا [[حضرت]] بهبود یافت<ref>بحار الانوار، ج۴۴، ص۲۷.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۲-۶۲۳.</ref>		بعد از آن سعد، طبیبی آورد که [[مسئول]] [[حفاظت]] و طبابت [[امام مجتبی]]{{ع}} گردید تا حضرت بهبود یافت<ref>بحار الانوار، ج۴۴، ص۲۷.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۲-۶۲۳.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
خط ۸۱:		خط ۸۱:
	* [[ابوعبید بن مسعود ثقفی]] (برادر)		* [[ابوعبید بن مسعود ثقفی]] (برادر)
	* [[مختار ثقفی]] (برادرزاده)		* [[مختار ثقفی]] (برادرزاده)
	* [[کارگزاران خلفا بر مدائن]]
	* [[کارگزاران امام علی]]
	* [[کارگزاران امام علی بر مدائن]]
	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

خط ۹۶:		خط ۹۳:
	{{یاران امام حسن}}		{{یاران امام حسن}}

	~~[[رده:اصحاب امام علی]]~~
	~~[[رده:کارگزاران حکومت امام علی]]~~
	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
	[[رده:اصحاب پیامبر]]		[[رده:اصحاب پیامبر]]
	[[رده:اصحاب امام حسن]]		[[رده:اصحاب امام حسن]]
	[[رده:~~ثقیف~~]]		[[رده:اصحاب امام علی]]
			[[رده:سپاهیان امام علی در جنگ صفین]]
			[[رده:کارگزاران حکومت امام علی]]

Msadeq: /* مقدمه */

2023-10-13T07:13:17Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۴۳
خط ۵۰:		خط ۵۰:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	نام او سعد یا سعید<ref>شیخ طوسی در رجال، ص۴۴، ش۲۳. او را در زمره اصحاب امام علی {{ع}} ثبت کرده است. و ابن ابی الحدید در شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۲۷ حاکم مدائن را «سعد بن مسعود» و در ص۴۲ «سعید بن مسعود» ثبت کرده است.</ref> ~~بن مسعود انصاری ثقفی~~ است. او عموی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]]<ref>مختار همان شخصیتی است که پس از واقعه جانگداز کربلا و شهادت سیدالشهدا {{ع}}، و شهادت اصحاب و فرزندانش، توانست حکومت کوفه را به دست گیرد و موفق شد انتقام خون شهدای کربلا را از قاتلانشان بگیرد.</ref> از [[اصحاب]] و [[انصار]] [[رسول خدا]] {{صل}} و [[یاران]] [[مخلص]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} به شمار می‌آمد<ref>اسد الغابه، ج۲، ص۲۹۴ و اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref>.		نام او سعد یا سعید بن مسعود انصاری ثقفی<ref>شیخ طوسی در رجال، ص۴۴، ش۲۳. او را در زمره اصحاب امام علی {{ع}} ثبت کرده است. و ابن ابی الحدید در شرح نهج البلاغه، ج۱۶، ص۲۷ حاکم مدائن را «سعد بن مسعود» و در ص۴۲ «سعید بن مسعود» ثبت کرده است.</ref> است. او عموی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]]<ref>مختار همان شخصیتی است که پس از واقعه جانگداز کربلا و شهادت سیدالشهدا {{ع}}، و شهادت اصحاب و فرزندانش، توانست حکومت کوفه را به دست گیرد و موفق شد انتقام خون شهدای کربلا را از قاتلانشان بگیرد.</ref> از [[اصحاب]] و [[انصار]] [[رسول خدا]] {{صل}} و [[یاران]] [[مخلص]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} به شمار می‌آمد<ref>اسد الغابه، ج۲، ص۲۹۴ و اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref>.

	سعد این [[حدیث]] را از [[رسول خدا]] {{صل}} [[نقل]] می‌کند که فرمود: [[حضرت نوح]] {{ع}} هرگاه لباسی به تن می‌کرد، [[حمد]] [[خدا]] می‌نمود و هرگاه چیزی می‌خورد یا آبی می‌نوشید، [[حمد]] [[خدا]] را می‌کرد، از این رو [[عبد]] شکور نامیده شد<ref>{{متن حدیث\|كان نوح إذا لبس ثوبا حمد الله، و إذا أكل أو شرب حمد الله، فلذلك سمي ‌عبدا شكورا}}؛ اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۰.</ref>		سعد این [[حدیث]] را از [[رسول خدا]] {{صل}} [[نقل]] می‌کند که فرمود: [[حضرت نوح]] {{ع}} هرگاه لباسی به تن می‌کرد، [[حمد]] [[خدا]] می‌نمود و هرگاه چیزی می‌خورد یا آبی می‌نوشید، [[حمد]] [[خدا]] را می‌کرد، از این رو [[عبد]] شکور نامیده شد<ref>{{متن حدیث\|كان نوح إذا لبس ثوبا حمد الله، و إذا أكل أو شرب حمد الله، فلذلك سمي ‌عبدا شكورا}}؛ اعیان الشیعه، ج۷، ص۲۳۰.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۰.</ref>

Wasity: جایگزینی متن - 'دست' به 'دست'

2023-03-02T08:45:05Z

جایگزینی متن - 'دست' به 'دست'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۱۵
خط ۶۰:		خط ۶۰:

	== سعد در تعقیب گروهی از [[خوارج]] ==		== سعد در تعقیب گروهی از [[خوارج]] ==
	[[پس از ظهور]] [[خوارج]]، [[عدی بن حاتم]] در عصر [[خلافت]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}}، کسی را نزد [[سعد بن مسعود ثقفی]] فرستاد و او را از خطر [[فتنه]] و احتمال اشغال این [[شهر]] به [[دست]] [[خوارج]] مطلع ساخت.		[[پس از ظهور]] [[خوارج]]، [[عدی بن حاتم]] در عصر [[خلافت]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}}، کسی را نزد [[سعد بن مسعود ثقفی]] فرستاد و او را از خطر [[فتنه]] و احتمال اشغال این [[شهر]] به دست [[خوارج]] مطلع ساخت.

	سعد پس از دریافت این هشدار سری، دروازه‌های [[شهر]] را بست و [[مختار بن ابی عبیده]] را در [[مدائن]] گماشت و خود با جمعی از نیروهای مسلح برای تعقیب آنان از [[شهر]] خارج شد. این خبر که به [[عبدالله بن وهب راسبی]] ([[رئیس]] [[خوارج]]) رسید، راه خود را عوض کرد و با [[احتیاط]] به سمت [[بغداد]] حرکت کرد. اما [[سعد بن مسعود]] همراه پانصد سوار او را تعقیب کرد تا در منطقه [[کرخ بغداد]] با [[عبدالله بن وهب]] روبه‌رو گردید.		سعد پس از دریافت این هشدار سری، دروازه‌های [[شهر]] را بست و [[مختار بن ابی عبیده]] را در [[مدائن]] گماشت و خود با جمعی از نیروهای مسلح برای تعقیب آنان از [[شهر]] خارج شد. این خبر که به [[عبدالله بن وهب راسبی]] ([[رئیس]] [[خوارج]]) رسید، راه خود را عوض کرد و با [[احتیاط]] به سمت [[بغداد]] حرکت کرد. اما [[سعد بن مسعود]] همراه پانصد سوار او را تعقیب کرد تا در منطقه [[کرخ بغداد]] با [[عبدالله بن وهب]] روبه‌رو گردید.

	[[عبدالله بن وهب]] با [[حمایت]] سی سوارکار [[جنگ]] جو در مقابل نیرو‌های سعد ایستادند و ساعتی [[جنگ]] کردند، ولی [[یاران]] سعد [[دست]] از [[جنگ]] برداشتند و به سعد گفتند: بهتر است آنها را رها کنی و موضوع را در گزارشی به [[سمع]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} برسانی اگر‌ایشان به تعقیب آنان [[دستور]] گرفت داد، آن وقت آنها تعقیب می‌کنیم و اگر هم شخص دیگری را برای این کار در نظرگرفت چه بهتر که به [[سلامت]] مانده‌ای.		[[عبدالله بن وهب]] با [[حمایت]] سی سوارکار [[جنگ]] جو در مقابل نیرو‌های سعد ایستادند و ساعتی [[جنگ]] کردند، ولی [[یاران]] سعد دست از [[جنگ]] برداشتند و به سعد گفتند: بهتر است آنها را رها کنی و موضوع را در گزارشی به [[سمع]] [[امیر المؤمنین]] {{ع}} برسانی اگر‌ایشان به تعقیب آنان [[دستور]] گرفت داد، آن وقت آنها تعقیب می‌کنیم و اگر هم شخص دیگری را برای این کار در نظرگرفت چه بهتر که به [[سلامت]] مانده‌ای.

	اما سعد پیشنهاد همراهان را نپذیرفت و به [[جنگ]] و [[قتال]] ادامه داد. ولی [[عبدالله بن وهب]] و یارانش در [[تاریکی]] [[شب]] معرکه گریختند و از دجله عبور کرده و به [[یاران]] خود، یعنی [[خوارج نهروان]] در بیروت دجله پیوستند<ref>تاریخ طبری، ج۵، ص۷۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱-۶۲۲.</ref>		اما سعد پیشنهاد همراهان را نپذیرفت و به [[جنگ]] و [[قتال]] ادامه داد. ولی [[عبدالله بن وهب]] و یارانش در [[تاریکی]] [[شب]] معرکه گریختند و از دجله عبور کرده و به [[یاران]] خود، یعنی [[خوارج نهروان]] در بیروت دجله پیوستند<ref>تاریخ طبری، ج۵، ص۷۵.</ref><ref>[[سید اصغر ناظم‌زاده\|ناظم‌زاده، سید اصغر]]، [[اصحاب امام علی ج۱ (کتاب)\|اصحاب امام علی]]، ج۱، ص۶۲۱-۶۲۲.</ref>

Ali در ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۱۲

2023-02-19T08:12:00Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۲
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = ~~اصحاب امام علی~~ \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = صحابه \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}
	{{جعبه اطلاعات اصحاب		{{جعبه اطلاعات اصحاب
	\| نام = ابن مسعود ثقفی		\| نام = ابن مسعود ثقفی

Bahmani در ‏۸ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۶

2023-02-08T07:16:25Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۴۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = اصحاب امام علی \| عنوان مدخل = ~~ابن مسعود ثقفی~~ \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = اصحاب امام علی \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}
	{{جعبه اطلاعات اصحاب		{{جعبه اطلاعات اصحاب
	\| نام = ابن مسعود ثقفی		\| نام = ابن مسعود ثقفی
خط ۹۷:		خط ۹۷:

	[[رده:اصحاب امام علی]]		[[رده:اصحاب امام علی]]
			[[رده:کارگزاران حکومت امام علی]]
	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
	[[رده:اصحاب پیامبر]]		[[رده:اصحاب پیامبر]]
	[[رده:اصحاب امام حسن]]		[[رده:اصحاب امام حسن]]
	[[رده:ثقیف]]		[[رده:ثقیف]]
	~~[[رده:فرماندار مدائن]]~~

Msadeq در ‏۲۵ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۴۵

2023-01-25T09:45:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۱۵
خط ۱۰۱:		خط ۱۰۱:
	[[رده:اصحاب امام حسن]]		[[رده:اصحاب امام حسن]]
	[[رده:ثقیف]]		[[رده:ثقیف]]
			[[رده:فرماندار مدائن]]

Wasity: جایگزینی متن - ' آن‌که ' به ' آنکه '

2022-12-18T11:59:32Z

جایگزینی متن - ' آن‌که ' به ' آنکه '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۲۹
خط ۶۹:		خط ۶۹:

	== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]] {{ع}} ==		== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]] {{ع}} ==
	پس از ~~آن‌که~~ [[امام مجتبی]] {{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با پیوستن برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]] {{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]] {{ع}} یورش برد و [[حضرت]] را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]] {{ع}} بی هوش شد. [[حضرت]] پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن [[حضرت]] را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.		پس از آنکه [[امام مجتبی]] {{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با پیوستن برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]] {{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]] {{ع}} یورش برد و [[حضرت]] را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]] {{ع}} بی هوش شد. [[حضرت]] پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن [[حضرت]] را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.

	هنگامی‌که [[امام حسن]] {{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]] {{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]] {{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟		هنگامی‌که [[امام حسن]] {{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]] {{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]] {{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟

Ali در ‏۱۳ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۳۵

2022-12-13T15:35:33Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۰۵
خط ۱۰۰:		خط ۱۰۰:
	[[رده:اصحاب پیامبر]]		[[رده:اصحاب پیامبر]]
	[[رده:اصحاب امام حسن]]		[[رده:اصحاب امام حسن]]
			[[رده:ثقیف]]

Ali در ‏۶ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۲۹

2022-12-06T13:29:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۵۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = اصحاب امام علی \| عنوان مدخل = ابن مسعود ثقفی \| مداخل مرتبط = [[ابن مسعود ثقفی در تاریخ اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}
			{{جعبه اطلاعات اصحاب
			\| نام = ابن مسعود ثقفی
			\| مشهور به =
			\| نام تصویر = تصویر قدیمی از مسجد کوفه.jpg
			\| عرض تصویر =
			\| توضیح تصویر = تصویر قدیمی از مسجد کوفه
			\| نام کامل = سعد بن مسعود ثقفی
			\| نام‌های دیگر =
			\| جنسیت = مرد
			\| کنیه =
			\| لقب =
			\| اهل =
			\| از قبیله = [[ثقیف]]
			\| از تیره =
			\| پدر =
			\| مادر =
			\| همسر =
			\| پسر =
			\| دختر =
			\| خواهر =
			\| برادر = [[ابوعبید بن مسعود ثقفی]]
			\| خویشاوندان = [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] (برادرزاده)
			\| وابستگان =
			\| تاریخ تولد =
			\| محل تولد =
			\| محل زندگی = [[کوفه]]
			\| تاریخ درگذشت =
			\| محل درگذشت =
			\| تاریخ شهادت =
			\| محل شهادت =
			\| طول عمر =
			\| محل دفن =
			\| دین =
			\| مذهب =
			\| از اصحاب = {{فهرست جعبه افقی\| [[پیامبر خاتم]] \| [[امام علی]] \| [[امام حسن]] }}
			\| از طبقه =
			\| در جنگ = {{فهرست جعبه افقی\| [[جنگ جمل]] \| [[جنگ صفین]] \| [[جنگ نهروان]] }}
			\| نقش‌ها =
			\| فعالیت‌ها = [[فرماندار مدائن]]
			\| علت شهرت =
			\| علت درگذشت =
			\| علت شهادت =
			\| راوی از =
			\| روایات مشهور =
			\| مشایخ او =
			\| راویان از او =
			\| آخرین راوی از او =
			}}

	== مقدمه ==		== مقدمه ==

Wasity: جایگزینی متن - 'پیوستن' به 'پیوستن'

2022-09-30T17:30:36Z

جایگزینی متن - 'پیوستن' به 'پیوستن'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۱:۰۰
خط ۲۱:		خط ۲۱:

	== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]] {{ع}} ==		== سعد در زمان [[خلافت امام حسن]] {{ع}} ==
	پس از آن‌که [[امام مجتبی]] {{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با [[پیوستن]] برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]] {{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]] {{ع}} یورش برد و [[حضرت]] را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]] {{ع}} بی هوش شد. [[حضرت]] پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن [[حضرت]] را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.		پس از آن‌که [[امام مجتبی]] {{ع}} در [[جنگ]] با [[معاویه]] دریافت که با پیوستن برخی از سران سپاهش به [[معاویه]] و [[تفرقه]] در میان نیروهای رزمنده‌اش دیگر که با توان [[جنگیدن]] ندارد، به ناچار پیشنهاد [[متارکه جنگ]] و به تعبیر معروف [[پیمان]] [[صلح]] با [[معاویه]] را پذیرفت. پس از [[قرارداد صلح]]، تعدادی از [[یاران]] او محافظت از [[جان]] [[امام حسن]] {{ع}} بر عهده گرفتند، اما [[سنان]] بن جراح به صورت غافل‌گیرانه به [[امام]] {{ع}} یورش برد و [[حضرت]] را مجروح ساخت، به گونه‌ای که [[امام]] {{ع}} بی هوش شد. [[حضرت]] پس از لحظاتی به هوش آمد، فورا همراهان، زخم آن [[حضرت]] را بستند و‌ ایشان را به [[مدائن]] بردند که [[سعد بن مسعود]] [[حاکم]] آنجا بود و [[امام حسن]] در [[مدائن]] مدتی در نزد سعد برای معالجه ماندند<ref>شرح ابن ابی الحدید، ج۱۶، ص۲۶؛ ر. ک: تاریخ طبری، ج۵، ص۱۵۹ و ارشاد مفید، ج۲، ص۱۲.</ref>.

	هنگامی‌که [[امام حسن]] {{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]] {{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]] {{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟		هنگامی‌که [[امام حسن]] {{ع}} در [[مدائن]] نزد [[سعد بن مسعود]] بودند، روزی [[مختار بن ابی عبید ثقفی]] که در آن زمان [[جوان]] بی‌تجربه و طالب [[مقام]] بود، به سعد گفت که [[امام مجتبی]] {{ع}} را دستگیر و به نزد [[معاویه]] بفرست تا [[خراج]] و [[مالیات]] یک ساله جوخی را ببخشد! اما سعد از پیشنهاد مختار ناراحت شد و گفت: [[خداوند]] [[رؤیت]] را سیاه و [[زشت]] گرداند، من [[کارگزار]] [[پدر]] او هستم و او به من [[اطمینان]] کرد، و باعث [[افتخار]] من شده است، ایا [[رسول خدا]] {{صل}} را فراموش کنم؟ و نسبت به [[فرزند]] دختر و حبیبه‌اش به او [[احترام]] نگذارم؟