احمد بن بندار - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Msadeq: تغییرمسیر به احمد بن محمد بن مابنداذ

2022-08-25T08:29:36Z

Msadeq: /* شرح حال راوی */

2022-08-25T08:26:14Z

شرح حال راوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۵۶
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	# نام «احمد بن بندار»، در کتب [[اهل سنت]] ذکر شده است، ولی هیچ‌گونه [[همسانی]] با راوی محل بحث ندارد، و در [[کتب رجالی]] و [[حدیثی]] [[شیعه]] هم، فردی با این عنوان ذکر نشده است، به جز یک مورد در [[سند روایت]] [[تهذیب الأحکام]]<ref>ر. ک: تهذیب الاحکام، ج۶، ص۸۲، ح۱۶۲.</ref> که به قرینه اتحاد راوی (محمد بن همام) فهمیده می‌شود که در آن تصحیف رخ داده و عنوان صحیح «احمد بن مابنداذ» است؛ علاوه بر آن‌که روایت تهذیب الأحکام، در بحار الأنوار<ref>ر. ک: بحار الأنوار، ج۹۹، ص۲، ح۶.</ref> نقل شده و در سند آن «احمد بن مابنداد» ثبت شده است.		# نام «احمد بن بندار»، در کتب [[اهل سنت]] ذکر شده است، ولی هیچ‌گونه [[همسانی]] با راوی محل بحث ندارد، و در [[کتب رجالی]] و [[حدیثی]] [[شیعه]] هم، فردی با این عنوان ذکر نشده است، به جز یک مورد در [[سند روایت]] [[تهذیب الأحکام]]<ref>ر. ک: تهذیب الاحکام، ج۶، ص۸۲، ح۱۶۲.</ref> که به قرینه اتحاد راوی (محمد بن همام) فهمیده می‌شود که در آن تصحیف رخ داده و عنوان صحیح «احمد بن مابنداذ» است؛ علاوه بر آن‌که روایت تهذیب الأحکام، در بحار الأنوار<ref>ر. ک: بحار الأنوار، ج۹۹، ص۲، ح۶.</ref> نقل شده و در سند آن «احمد بن مابنداد» ثبت شده است.

	بنابراین، «احمد بن بندار» در سند روایت تفسیر کنز الدقائق، [[مصحف]] «احمد بن ~~مابندان»~~ است.		بنابراین، «احمد بن بندار» در سند روایت تفسیر کنز الدقائق، [[مصحف]] «احمد بن مابنداذ» است.

	احمد بن مابنداذ به گونه مستقل در کتب رجالی عنوان نشده است، اما از اسناد و طرق استفاده می‌شود که «مابنداذ» جد وی، و نام پدرش «محمد» بوده است؛ در نتیجه نام کاملش «[[احمد بن محمد بن مابنداذ]]» است<ref>{{عربی\|و روی أحمد بن محمد بن قابنداذ (مصحف مابنداذ) الکاتب الإسکافی قال:...}}؛ إثبات الوصیة، ص۲۳۷.</ref>. همچنین از اسناد استفاده می‌شود که کنیه‌اش «أبوجعفر»<ref>الأمالی (طوسی)، ص۱۲۵، ح۱۹۵.</ref> و متصف به [[وصف]] «کاتب و [[اسکافی]]»<ref>«اسکاف»، نام محلی است در بغداد؛ ر. ک: الأنساب، ج۱، ص۱۴۹. و بعضی آن را از نواحی نهروان که بین بغداد و واسط بوده، دانسته‌اند؛ ر. ک: معجم البلدان، ج۱، ص۱۸۱.</ref> بوده است<ref>ر. ک: إثبات الوصیة، ص۲۳۷؛ الغیبة (طوسی)، ص۳۴۹.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۹۸-۹۹.</ref>		احمد بن مابنداذ به گونه مستقل در کتب رجالی عنوان نشده است، اما از اسناد و طرق استفاده می‌شود که «مابنداذ» جد وی، و نام پدرش «محمد» بوده است؛ در نتیجه نام کاملش «[[احمد بن محمد بن مابنداذ]]» است<ref>{{عربی\|و روی أحمد بن محمد بن قابنداذ (مصحف مابنداذ) الکاتب الإسکافی قال:...}}؛ إثبات الوصیة، ص۲۳۷.</ref>. همچنین از اسناد استفاده می‌شود که کنیه‌اش «أبوجعفر»<ref>الأمالی (طوسی)، ص۱۲۵، ح۱۹۵.</ref> و متصف به [[وصف]] «کاتب و [[اسکافی]]»<ref>«اسکاف»، نام محلی است در بغداد؛ ر. ک: الأنساب، ج۱، ص۱۴۹. و بعضی آن را از نواحی نهروان که بین بغداد و واسط بوده، دانسته‌اند؛ ر. ک: معجم البلدان، ج۱، ص۱۸۱.</ref> بوده است<ref>ر. ک: إثبات الوصیة، ص۲۳۷؛ الغیبة (طوسی)، ص۳۴۹.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۹۸-۹۹.</ref>

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T14:14:29Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-08-24T07:46:47Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

نمایش تغییرات

Msadeq در ‏۲۲ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۶

2022-08-22T10:16:35Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۶
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط =		\| موضوع مرتبط =
	\| عنوان مدخل = احمد بن بندار		\| عنوان مدخل = احمد بن بندار
	\| مداخل مرتبط =		\| مداخل مرتبط = [[احمد بن بندار در تراجم و رجال]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، مرحله دوم حذف منبع‌شناسی جامع

2022-08-04T05:41:36Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، مرحله دوم حذف منبع‌شناسی جامع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۱۱
خط ۱۵:		خط ۱۵:

	از بررسی [[روایات]] و کتب [[رجال]]، استفاده می‌شود که عنوان «احمد بن مابنداذ» صحیح است، به دو دلیل:		از بررسی [[روایات]] و کتب [[رجال]]، استفاده می‌شود که عنوان «احمد بن مابنداذ» صحیح است، به دو دلیل:
	#[[اتحاد راوی]] و مروی عنه؛ زیرا [[راوی]] از [[احمد بن بندار]] در سند [[تفسیر کنز الدقائق]] «[[محمد بن همام]]»، و مروی عنه وی «[[احمد بن هلال]]» است که در دیگر اسناد <ref>ر.ک: الغیبة (نعمانی)، ص۱۵۰، ح۸، ۱۷۶، ح۱۷، ۱۷۹، ح۲۶، ۱۸۰، ح۲۸، ۱۸۵، ح۳۶، ۲۴۹، ح۴، ۳۰۷، ح۱، ۳۲۲، ح۲ و ۳۲۳، ح۴.</ref> و طُرق<ref>ر.ک: رجال النجاشی، ص۲۸۰، ش۷۴۰ و ۴۱۳، ش۱۱۰۲.</ref> از احمد بن مابنداذ [[روایت]] کرده است.		# [[اتحاد راوی]] و مروی عنه؛ زیرا [[راوی]] از [[احمد بن بندار]] در سند [[تفسیر کنز الدقائق]] «[[محمد بن همام]]»، و مروی عنه وی «[[احمد بن هلال]]» است که در دیگر اسناد <ref>ر.ک: الغیبة (نعمانی)، ص۱۵۰، ح۸، ۱۷۶، ح۱۷، ۱۷۹، ح۲۶، ۱۸۰، ح۲۸، ۱۸۵، ح۳۶، ۲۴۹، ح۴، ۳۰۷، ح۱، ۳۲۲، ح۲ و ۳۲۳، ح۴.</ref> و طُرق<ref>ر.ک: رجال النجاشی، ص۲۸۰، ش۷۴۰ و ۴۱۳، ش۱۱۰۲.</ref> از احمد بن مابنداذ [[روایت]] کرده است.
	#نام «احمد بن بندار»، در کتب [[اهل سنت]] ذکر شده است، ولی هیچ‌گونه [[همسانی]] با راوی محل بحث ندارد، و در [[کتب رجالی]] و [[حدیثی]] [[شیعه]] هم، فردی با این عنوان ذکر نشده است، به جز یک مورد در [[سند روایت]] [[تهذیب الأحکام]]<ref>ر.ک: تهذیب الاحکام، ج۶، ص۸۲، ح۱۶۲.</ref> که به قرینه اتحاد راوی (محمد بن همام) فهمیده می‌شود که در آن تصحیف رخ داده و عنوان صحیح «احمد بن مابنداذ» است؛ علاوه بر آن‌که روایت تهذیب الأحکام، در بحار الأنوار<ref>ر.ک: بحار الأنوار، ج۹۹، ص۲، ح۶.</ref> نقل شده و در سند آن «احمد بن مابنداد» ثبت شده است.		#نام «احمد بن بندار»، در کتب [[اهل سنت]] ذکر شده است، ولی هیچ‌گونه [[همسانی]] با راوی محل بحث ندارد، و در [[کتب رجالی]] و [[حدیثی]] [[شیعه]] هم، فردی با این عنوان ذکر نشده است، به جز یک مورد در [[سند روایت]] [[تهذیب الأحکام]]<ref>ر.ک: تهذیب الاحکام، ج۶، ص۸۲، ح۱۶۲.</ref> که به قرینه اتحاد راوی (محمد بن همام) فهمیده می‌شود که در آن تصحیف رخ داده و عنوان صحیح «احمد بن مابنداذ» است؛ علاوه بر آن‌که روایت تهذیب الأحکام، در بحار الأنوار<ref>ر.ک: بحار الأنوار، ج۹۹، ص۲، ح۶.</ref> نقل شده و در سند آن «احمد بن مابنداد» ثبت شده است.

خط ۳۸:		خط ۳۸:
	== [[مذهب]] [[راوی]] ==		== [[مذهب]] [[راوی]] ==
	از [[روایات]] متعددی که این راوی در [[کتب حدیثی]] نقل کرده، امامی بودن وی، به خوبی مشهود و معلوم است. از جمله آنها:		از [[روایات]] متعددی که این راوی در [[کتب حدیثی]] نقل کرده، امامی بودن وی، به خوبی مشهود و معلوم است. از جمله آنها:
	#[[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] که در آن، به نام [[امامان معصوم]]{{عم}} تصریح شده است.		# [[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] که در آن، به نام [[امامان معصوم]]{{عم}} تصریح شده است.
	# روایت [[شیخ صدوق]]: {{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْحَاقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَلِيٍّ مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ قَالَ أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ عَلِيٍّ الْقَيْسِيُّ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا تَوَالَتْ ثَلَاثَةُ أَسْمَاءٍ مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ وَ الْحَسَنُ كَانَ رَابِعُهُمْ قَائِمُهُمْ}}<ref>کمال الدین، ج۲، ص۳۳۴، ح۳.</ref>.		# روایت [[شیخ صدوق]]: {{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْحَاقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَلِيٍّ مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ قَالَ أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ عَلِيٍّ الْقَيْسِيُّ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا تَوَالَتْ ثَلَاثَةُ أَسْمَاءٍ مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ وَ الْحَسَنُ كَانَ رَابِعُهُمْ قَائِمُهُمْ}}<ref>کمال الدین، ج۲، ص۳۳۴، ح۳.</ref>.
	#روایت [[نجاشی]] در ترجمه «[[محمد بن همام اسکافی]]»: {{متن حدیث\|قال أبو محمد هارون بن موسى: حدثنا محمد بن همام قال: حدثنا أحمد بن ما بنداذ قال: أَسْلَمَ أَبِي أَوَّلَ مَنْ أَسْلَمَ مِنْ أَهْلِهِ وَ خَرَجَ عَنْ دِينِ الْمَجُوسِيَّةَ وَ هَدَاهُ اللَّهُ إِلَى الْحَقِّ ، فَكَانَ يَدْعُو أَخَاهُ سهيلا إِلَى مَذْهَبِهِ فَيَقُولُ لَهُ : يَا أَخِي اعْلَمْ أَنَّكَ لَا تألوني نُصْحاً ، وَ لَكِنَّ النَّاسَ مُخْتَلِفُونَ ، فَكُلْ يَدَّعِي أَنَّ الْحَقَّ فِيهِ ، وَ لَسْتُ أَخْتَارُ أَنْ أُدْخِلَ فِي شَيْ‏ءٍ إِلَّا عَلَى يَقِينٍ . فَمَضَتْ لِذَلِكَ مُدَّةً وَ حَجَّ سُهَيْلٍ . فَلَمَّا صَدْرٍ مِنَ الْحَجِّ قَالَ لِأَخِيهِ : الَّذِي كُنْتَ تَدْعُونِي إِلَيْهِ هُوَ الْحَقِّ قَالَ : وَ كَيْفَ عَلِمْتَ ذَاكَ قَالَ : لَقِيتُ فِي حَجِّي عَبْدِ الرَّزَّاقِ بْنِ هَمَّامِ الصَّنْعَانِيِّ وَ مَا رَأَيْتُ أَحَداً مِثْلَهُ ، فَقُلْتُ لَهُ عَلَى خَلْوَةٍ : نَحْنُ قَوْمُ مِنْ أَوْلَادِ الْأَعَاجِمِ وَ عَهْدَنَا بِالدُّخُولِ فِي الْإِسْلَامِ قَرِيبُ وَ أَرَى أَهْلِهِ مُخْتَلِفَيْنِ فِي مَذَاهِبِهِمْ ، وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ مِنَ الْعِلْمِ بِمَا لَا نَظِيرُ لَكَ فِيهِ فِي عَصْرِكَ وَ لَا مِثْلُ ، وَ أُرِيدُ أَنْ أَجْعَلْكَ حُجَّةُ فِيمَا بَيْنِي وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ . فَإِنْ رَأَيْتَ أَنْ تُبَيِّنَ لِي مَا تَرْضَاهُ لِنَفْسِكَ مِنَ الدَّيْنِ لأتبعك فِيهِ وَ أُقَلِّدَكَ . فَأَظْهَرَ لِي مَحَبَّةِ آلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ تَعْظِيمِهِمْ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ عَدُوِّهِمْ وَ الْقَوْلِ بِإِمَامَتِهِمْ . قَالَ أَبُو عَلِيٍّ : أَخَذَ أَبِي هَذَا الْمُذْهِبِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمِّهِ ، وَ أَخَذْتَهُ عَنْ أَبِي}}<ref>رجال النجاشی، ص۳۷۹ - ۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۱۰۳-۱۰۴.</ref>		#روایت [[نجاشی]] در ترجمه «[[محمد بن همام اسکافی]]»: {{متن حدیث\|قال أبو محمد هارون بن موسى: حدثنا محمد بن همام قال: حدثنا أحمد بن ما بنداذ قال: أَسْلَمَ أَبِي أَوَّلَ مَنْ أَسْلَمَ مِنْ أَهْلِهِ وَ خَرَجَ عَنْ دِينِ الْمَجُوسِيَّةَ وَ هَدَاهُ اللَّهُ إِلَى الْحَقِّ ، فَكَانَ يَدْعُو أَخَاهُ سهيلا إِلَى مَذْهَبِهِ فَيَقُولُ لَهُ : يَا أَخِي اعْلَمْ أَنَّكَ لَا تألوني نُصْحاً ، وَ لَكِنَّ النَّاسَ مُخْتَلِفُونَ ، فَكُلْ يَدَّعِي أَنَّ الْحَقَّ فِيهِ ، وَ لَسْتُ أَخْتَارُ أَنْ أُدْخِلَ فِي شَيْ‏ءٍ إِلَّا عَلَى يَقِينٍ . فَمَضَتْ لِذَلِكَ مُدَّةً وَ حَجَّ سُهَيْلٍ . فَلَمَّا صَدْرٍ مِنَ الْحَجِّ قَالَ لِأَخِيهِ : الَّذِي كُنْتَ تَدْعُونِي إِلَيْهِ هُوَ الْحَقِّ قَالَ : وَ كَيْفَ عَلِمْتَ ذَاكَ قَالَ : لَقِيتُ فِي حَجِّي عَبْدِ الرَّزَّاقِ بْنِ هَمَّامِ الصَّنْعَانِيِّ وَ مَا رَأَيْتُ أَحَداً مِثْلَهُ ، فَقُلْتُ لَهُ عَلَى خَلْوَةٍ : نَحْنُ قَوْمُ مِنْ أَوْلَادِ الْأَعَاجِمِ وَ عَهْدَنَا بِالدُّخُولِ فِي الْإِسْلَامِ قَرِيبُ وَ أَرَى أَهْلِهِ مُخْتَلِفَيْنِ فِي مَذَاهِبِهِمْ ، وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ مِنَ الْعِلْمِ بِمَا لَا نَظِيرُ لَكَ فِيهِ فِي عَصْرِكَ وَ لَا مِثْلُ ، وَ أُرِيدُ أَنْ أَجْعَلْكَ حُجَّةُ فِيمَا بَيْنِي وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ . فَإِنْ رَأَيْتَ أَنْ تُبَيِّنَ لِي مَا تَرْضَاهُ لِنَفْسِكَ مِنَ الدَّيْنِ لأتبعك فِيهِ وَ أُقَلِّدَكَ . فَأَظْهَرَ لِي مَحَبَّةِ آلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ تَعْظِيمِهِمْ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ عَدُوِّهِمْ وَ الْقَوْلِ بِإِمَامَتِهِمْ . قَالَ أَبُو عَلِيٍّ : أَخَذَ أَبِي هَذَا الْمُذْهِبِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمِّهِ ، وَ أَخَذْتَهُ عَنْ أَبِي}}<ref>رجال النجاشی، ص۳۷۹ - ۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۱۰۳-۱۰۴.</ref>

Msadeq: /* طبقه راوی */

2022-08-02T10:19:26Z

طبقه راوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۹
خط ۲۵:		خط ۲۵:
	[[تاریخ]] ولادت و [[وفات]] راوی معلوم نیست و از [[اصحاب ائمه]]{{عم}} شمرده نشده و [[روایت]] مستقیم هم از آن بزرگواران ندارد، ولی می‌‌توان با در نظر گرفتن [[شاگردان]] و استادان وی، طبقه او را مشخص کرد. معروف‌ترین شاگردش، [[محمد بن همام]] است که در سال ۲۵۸ (ق) متولد شده و در سال ۳۳۶ (ق) [[وفات]] یافته است<ref>رجال النجاشی، ص۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.		[[تاریخ]] ولادت و [[وفات]] راوی معلوم نیست و از [[اصحاب ائمه]]{{عم}} شمرده نشده و [[روایت]] مستقیم هم از آن بزرگواران ندارد، ولی می‌‌توان با در نظر گرفتن [[شاگردان]] و استادان وی، طبقه او را مشخص کرد. معروف‌ترین شاگردش، [[محمد بن همام]] است که در سال ۲۵۸ (ق) متولد شده و در سال ۳۳۶ (ق) [[وفات]] یافته است<ref>رجال النجاشی، ص۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.

	استاد معروف وی نیز [[احمد بن هلال]] است که در سال ۱۸۰ (ق) متولد شده و در [[سال ۲۶۷]] (ق) از [[دنیا]] رفته است<ref>رجال النجاشی، ص۸۳، ش۱۹۹.</ref>؛ و از بعضی اسناد استفاده می‌شود که احمد بن مابنداذ در سال ۲۸۷ (ق) زنده بوده است<ref>{{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ فِي مَنْزِلِهِ بِبَغْدَادَ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ سَنَةَ سَبْعٍ وَ عِشْرِينَ وَ ثَلَاثِمِائَةٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ سَنَةَ سَبْعٍ وَ ثَمَانِينَ وَ مِائَتَيْنِ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ...}}؛ الغیبة (نعمانی)، ص۲۴۹.</ref>.		استاد معروف وی نیز [[احمد بن هلال]] است که در سال ۱۸۰ (ق) متولد شده و در سال ۲۶۷ (ق) از [[دنیا]] رفته است<ref>رجال النجاشی، ص۸۳، ش۱۹۹.</ref>؛ و از بعضی اسناد استفاده می‌شود که احمد بن مابنداذ در سال ۲۸۷ (ق) زنده بوده است<ref>{{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ فِي مَنْزِلِهِ بِبَغْدَادَ فِي شَهْرِ رَمَضَانَ سَنَةَ سَبْعٍ وَ عِشْرِينَ وَ ثَلَاثِمِائَةٍ قَالَ حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ سَنَةَ سَبْعٍ وَ ثَمَانِينَ وَ مِائَتَيْنِ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ...}}؛ الغیبة (نعمانی)، ص۲۴۹.</ref>.

	بر این اساس، می‌‌توان [[حدس]] زد که دوران زندگانی احمد بن مابنداذ، بین سال‌های ۲۲۰ تا ۳۰۰ (ق) بوده است؛ و نیز از روایت إثبات الوصیة استفاده می‌شود که وی [[عصر امام هادی]]{{ع}} را [[درک]] کرده است:		بر این اساس، می‌‌توان [[حدس]] زد که دوران زندگانی احمد بن مابنداذ، بین سال‌های ۲۲۰ تا ۳۰۰ (ق) بوده است؛ و نیز از روایت إثبات الوصیة استفاده می‌شود که وی [[عصر امام هادی]]{{ع}} را [[درک]] کرده است:

Msadeq در ‏۱ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۲

2022-08-01T10:12:58Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۴۲
خط ۵:		خط ۵:
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}
	== ~~مقدمه~~ ==		== آشنایی اجمالی ==
	احمد بن بندار<ref>ر.ک: إیضاح الإشتباه، ص۱۱۴، ش۹۶؛ تنقیح المقال، ج۷، ص۱۲۴، ش۱۳۴۱؛ أعیان الشیعة، ج۳، ص۶۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۲۰۴، ش۷۶۹؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۸، ص۵۰۳، ش۱۷۶۰۶؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۵۵۸، ش۴۹۰.</ref> یک بار در [[اسناد روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]] و به نقل از کتاب [[عیون أخبار الرضا]]{{ع}} ذکر شده است:		احمد بن بندار<ref>ر.ک: إیضاح الإشتباه، ص۱۱۴، ش۹۶؛ تنقیح المقال، ج۷، ص۱۲۴، ش۱۳۴۱؛ أعیان الشیعة، ج۳، ص۶۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۲۰۴، ش۷۶۹؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۸، ص۵۰۳، ش۱۷۶۰۶؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۵۵۸، ش۴۹۰.</ref> یک بار در [[اسناد روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]] و به نقل از کتاب [[عیون أخبار الرضا]]{{ع}} ذکر شده است:

خط ۶۴:		خط ۶۴:

	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
			[[رده:رجال تفسیری]]

Msadeq: /* مذهب راوی */

2022-07-31T08:15:43Z

مذهب راوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۴۰:		خط ۴۰:
	#[[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] که در آن، به نام [[امامان معصوم]]{{عم}} تصریح شده است.		#[[روایت]] [[تفسیر کنز الدقائق]] که در آن، به نام [[امامان معصوم]]{{عم}} تصریح شده است.
	# روایت [[شیخ صدوق]]: {{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْحَاقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَلِيٍّ مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ قَالَ أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ عَلِيٍّ الْقَيْسِيُّ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا تَوَالَتْ ثَلَاثَةُ أَسْمَاءٍ مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ وَ الْحَسَنُ كَانَ رَابِعُهُمْ قَائِمُهُمْ}}<ref>کمال الدین، ج۲، ص۳۳۴، ح۳.</ref>.		# روایت [[شیخ صدوق]]: {{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْحَاقَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَلِيٍّ مُحَمَّدُ بْنُ هَمَّامٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ قَالَ أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ هِلَالٍ قَالَ حَدَّثَنِي أُمَيَّةُ بْنُ عَلِيٍّ الْقَيْسِيُّ عَنْ أَبِي الْهَيْثَمِ التَّمِيمِيِّ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ{{ع}} قَالَ: إِذَا تَوَالَتْ ثَلَاثَةُ أَسْمَاءٍ مُحَمَّدٌ وَ عَلِيٌّ وَ الْحَسَنُ كَانَ رَابِعُهُمْ قَائِمُهُمْ}}<ref>کمال الدین، ج۲، ص۳۳۴، ح۳.</ref>.
	#روایت [[نجاشی]] در ترجمه «[[محمد بن همام اسکافی]]»:		#روایت [[نجاشی]] در ترجمه «[[محمد بن همام اسکافی]]»: {{متن حدیث\|قال أبو محمد هارون بن موسى: حدثنا محمد بن همام قال: حدثنا أحمد بن ما بنداذ قال: أَسْلَمَ أَبِي أَوَّلَ مَنْ أَسْلَمَ مِنْ أَهْلِهِ وَ خَرَجَ عَنْ دِينِ الْمَجُوسِيَّةَ وَ هَدَاهُ اللَّهُ إِلَى الْحَقِّ ، فَكَانَ يَدْعُو أَخَاهُ سهيلا إِلَى مَذْهَبِهِ فَيَقُولُ لَهُ : يَا أَخِي اعْلَمْ أَنَّكَ لَا تألوني نُصْحاً ، وَ لَكِنَّ النَّاسَ مُخْتَلِفُونَ ، فَكُلْ يَدَّعِي أَنَّ الْحَقَّ فِيهِ ، وَ لَسْتُ أَخْتَارُ أَنْ أُدْخِلَ فِي شَيْ‏ءٍ إِلَّا عَلَى يَقِينٍ . فَمَضَتْ لِذَلِكَ مُدَّةً وَ حَجَّ سُهَيْلٍ . فَلَمَّا صَدْرٍ مِنَ الْحَجِّ قَالَ لِأَخِيهِ : الَّذِي كُنْتَ تَدْعُونِي إِلَيْهِ هُوَ الْحَقِّ قَالَ : وَ كَيْفَ عَلِمْتَ ذَاكَ قَالَ : لَقِيتُ فِي حَجِّي عَبْدِ الرَّزَّاقِ بْنِ هَمَّامِ الصَّنْعَانِيِّ وَ مَا رَأَيْتُ أَحَداً مِثْلَهُ ، فَقُلْتُ لَهُ عَلَى خَلْوَةٍ : نَحْنُ قَوْمُ مِنْ أَوْلَادِ الْأَعَاجِمِ وَ عَهْدَنَا بِالدُّخُولِ فِي الْإِسْلَامِ قَرِيبُ وَ أَرَى أَهْلِهِ مُخْتَلِفَيْنِ فِي مَذَاهِبِهِمْ ، وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ مِنَ الْعِلْمِ بِمَا لَا نَظِيرُ لَكَ فِيهِ فِي عَصْرِكَ وَ لَا مِثْلُ ، وَ أُرِيدُ أَنْ أَجْعَلْكَ حُجَّةُ فِيمَا بَيْنِي وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ . فَإِنْ رَأَيْتَ أَنْ تُبَيِّنَ لِي مَا تَرْضَاهُ لِنَفْسِكَ مِنَ الدَّيْنِ لأتبعك فِيهِ وَ أُقَلِّدَكَ . فَأَظْهَرَ لِي مَحَبَّةِ آلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ تَعْظِيمِهِمْ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ عَدُوِّهِمْ وَ الْقَوْلِ بِإِمَامَتِهِمْ . قَالَ أَبُو عَلِيٍّ : أَخَذَ أَبِي هَذَا الْمُذْهِبِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمِّهِ ، وَ أَخَذْتَهُ عَنْ أَبِي}}<ref>رجال النجاشی، ص۳۷۹ - ۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۱۰۳-۱۰۴.</ref>
	{{متن حدیث\|قال أبو محمد هارون بن موسى: حدثنا محمد بن همام قال: حدثنا أحمد بن ما بنداذ قال: أَسْلَمَ أَبِي أَوَّلَ مَنْ أَسْلَمَ مِنْ أَهْلِهِ وَ خَرَجَ عَنْ دِينِ الْمَجُوسِيَّةَ وَ هَدَاهُ اللَّهُ إِلَى الْحَقِّ ، فَكَانَ يَدْعُو أَخَاهُ سهيلا إِلَى مَذْهَبِهِ فَيَقُولُ لَهُ : يَا أَخِي اعْلَمْ أَنَّكَ لَا تألوني نُصْحاً ، وَ لَكِنَّ النَّاسَ مُخْتَلِفُونَ ، فَكُلْ يَدَّعِي أَنَّ الْحَقَّ فِيهِ ، وَ لَسْتُ أَخْتَارُ أَنْ أُدْخِلَ فِي شَيْ‏ءٍ إِلَّا عَلَى يَقِينٍ . فَمَضَتْ لِذَلِكَ مُدَّةً وَ حَجَّ سُهَيْلٍ . فَلَمَّا صَدْرٍ مِنَ الْحَجِّ قَالَ لِأَخِيهِ : الَّذِي كُنْتَ تَدْعُونِي إِلَيْهِ هُوَ الْحَقِّ قَالَ : وَ كَيْفَ عَلِمْتَ ذَاكَ قَالَ : لَقِيتُ فِي حَجِّي عَبْدِ الرَّزَّاقِ بْنِ هَمَّامِ الصَّنْعَانِيِّ وَ مَا رَأَيْتُ أَحَداً مِثْلَهُ ، فَقُلْتُ لَهُ عَلَى خَلْوَةٍ :
	: نَحْنُ قَوْمُ مِنْ أَوْلَادِ الْأَعَاجِمِ وَ عَهْدَنَا بِالدُّخُولِ فِي الْإِسْلَامِ قَرِيبُ وَ أَرَى أَهْلِهِ مُخْتَلِفَيْنِ فِي مَذَاهِبِهِمْ ، وَ قَدْ جَعَلَكَ اللَّهُ مِنَ الْعِلْمِ بِمَا لَا نَظِيرُ لَكَ فِيهِ فِي عَصْرِكَ وَ لَا مِثْلُ ، وَ أُرِيدُ أَنْ أَجْعَلْكَ حُجَّةُ فِيمَا بَيْنِي وَ بَيْنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ . فَإِنْ رَأَيْتَ أَنْ تُبَيِّنَ لِي مَا تَرْضَاهُ لِنَفْسِكَ مِنَ الدَّيْنِ لأتبعك فِيهِ وَ أُقَلِّدَكَ . فَأَظْهَرَ لِي مَحَبَّةِ آلِ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَ تَعْظِيمِهِمْ وَ الْبَرَاءَةِ مِنْ عَدُوِّهِمْ وَ الْقَوْلِ بِإِمَامَتِهِمْ . قَالَ أَبُو عَلِيٍّ : أَخَذَ أَبِي هَذَا الْمُذْهِبِ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَمِّهِ ، وَ أَخَذْتَهُ عَنْ أَبِي}}<ref>رجال النجاشی، ص۳۷۹ - ۳۸۰، ش۱۰۳۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص۱۰۳-۱۰۴.</ref>

	== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==		== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==

Msadeq: /* طبقه راوی */

2022-07-31T08:15:17Z

طبقه راوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۲۹:		خط ۲۹:
	بر این اساس، می‌‌توان [[حدس]] زد که دوران زندگانی احمد بن مابنداذ، بین سال‌های ۲۲۰ تا ۳۰۰ (ق) بوده است؛ و نیز از روایت إثبات الوصیة استفاده می‌شود که وی [[عصر امام هادی]]{{ع}} را [[درک]] کرده است:		بر این اساس، می‌‌توان [[حدس]] زد که دوران زندگانی احمد بن مابنداذ، بین سال‌های ۲۲۰ تا ۳۰۰ (ق) بوده است؛ و نیز از روایت إثبات الوصیة استفاده می‌شود که وی [[عصر امام هادی]]{{ع}} را [[درک]] کرده است:

	{{متن حدیث\|عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ مَابُنْدَاذَ<ref>مصحف «مابنداذ» است؛ ر.ک: مستدرک الوسائل، ج۲، ص۵۷۱، ح۲۷۵۵؛ جامع أحادیث الشیعة، ج۲، ص۱۱۹، ح۱۴۸۵، به نقل از: إثبات الوصیة، ص۲۳۷.</ref> اَلْكَاتِبِ اَلْإِسْكَافِيِّ قَالَ: تَقَلَّدْتُ دِيَارَ رَبِيعَةَ وَ دِيَارَ مُضَرَ فَخَرَجْتُ وَ أَقَمْتُ بِنَصِيبِينَ وَ قَلَّدْتُ عُمَّالِي وَ أَنْفَذْتُهُمْ إِلَى نَوَاحِي أَعْمَالِي وَ تَقَدَّمْتُ إِلَى كُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ أَنْ يَحْمِلَ إِلَيَّ كُلَّ مَنْ يَجِدُهُ فِي عَمَلِهِ مِمَّنْ لَهُ مَذْهَبٌ فَكَانَ يَرِدُ عَلَيَّ فِي اَلْيَوْمِ اَلْوَاحِدُ وَ اَلاِثْنَانِ وَ اَلْجَمَاعَةُ مِنْهُمْ فَأَسْأَلُ مِنْهُمْ وَ أُعَامِلُ كُلَّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ بِمَا يَسْتَحِقُّهُ فَأَنَا ذَاتَ يَوْمٍ جَالِسٌ وَ إِذَا قَدْ وَرَدَ كِتَابُ عَامِلِي بِكَفَرْثُوثَى يَذْكُرُ أَنَّهُ قَدْ وَجَّهَ إِلَيَّ بِرَجُلٍ يُقَالُ لَهُ إِدْرِيسُ بْنُ زِيَادٍ فَدَعَوْتُ بِهِ فَرَأَيْتُهُ وَسِيماً قَبِلَتْهُ نَفْسِي ثُمَّ نَاجَيْتُهُ فَرَأَيْتُهُ مَمْطُوراً وَ رَأَيْتُهُ مِنَ اَلْمَعْرِفَةِ بِالْفِقْهِ وَ اَلْأَحَادِيثِ عَلَى مَا أَعْجَبَنِي فَدَعَوْتُهُ إِلَى اَلْقَوْلِ بِإِمَامَةِ اَلاِثْنَيْ عَشَرَ فَأَبَى وَ أَنْكَرَ عَلَيَّ ذَلِكَ وَ خَاصَمَنِي فِيهِ وَ سَأَلْتُهُ بَعْدَ مُقَامِهِ عِنْدَنَا أَيَّاماً أَنْ يَهَبَ لِي زُورَةً إِلَى سُرَّ مَنْ رَأَى لِيَنْظُرَ إِلَى أَبِي اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَ يَنْصَرِفَ فَقَالَ لِي أَنَا أَقْضِي حَقَّكَ بِذَلِكَ وَ شَخَصَ بَعْدَ أَنْ حَمَلْتُهُ فَأَبْطَأَ عَنِّي وَ تَأَخَّرَ كِتَابُهُ ثُمَّ إِنَّهُ قَدِمَ فَدَخَلَ إِلَيَّ فَأَوَّلُ مَا رَآنِي أَسْبَلَ عَيْنَيْهِ بِالْبُكَاءِ فَلَمَّا رَأَيْتُهُ بَاكِياً لَمْ أَتَمَالَكْ حَتَّى بَكَيْتُ فَدَنَا مِنِّي وَ قَبَّلَ يَدِي وَ رِجْلِي ثُمَّ قَالَ يَا أَعْظَمَ اَلنَّاسِ مِنَّةً عَلَيَّ نَجَّيْتَنِي مِنَ اَلنَّارِ وَ أَدْخَلْتَنِي اَلْجَنَّةَ وَ حَدَّثَنِي فَقَالَ خَرَجْتُ مِنْ عِنْدِكَ وَ عَزْمِي إِذَا لَقِيتُ سَيِّدِي أَبَا اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَنْ أَسْأَلَهُ عَنْ مَسَائِلَ وَ كَانَ فِيمَا عَدَدْتُهُ أَنْ أَسْأَلَهُ عَنْ عَرَقِ اَلْجُنُبِ هَلْ يَجُوزُ اَلصَّلاَةُ فِي اَلْقَمِيصِ اَلَّذِي أَعْرَقُ فِيهِ وَ أَنَا جُنُبٌ أَمْ لاَ فَصِرْتُ إِلَى سُرَّ مَنْ رَأَى فَلَمْ أَصِلْ إِلَيْهِ وَ أَبْطَأَ عَنِ اَلرُّكُوبِ لِعِلَّةٍ كَانَتْ بِهِ ثُمَّ سَمِعْتُ اَلنَّاسَ يَتَحَدَّثُونَ بِأَنَّهُ يَرْكَبُ فَبَادَرْتُ فَفَاتَنِي وَ دَخَلَ بَابَ اَلسُّلْطَانِ فَجَلَسْتُ بَابَ اَلشَّارِعِ وَ عَزَمْتُ أَنْ لاَ أَبْرَحَ أَوْ يَنْصَرِفَ وَ اِشْتَدَّ اَلْحَرُّ عَلَيَّ فَعَدَلْتُ إِلَى بَابِ دَارٍ فِيهِ فَجَلَسْتُ أَرْقُبُهُ وَ نَعَسْتُ فَحَمَلَتْنِي عَيْنِي فَلَمْ أَنْتَبِهْ إِلاَّ بِمِقْرَعَةٍ عَلَى كَتِفِي فَفَتَحْتُ عَيْنِي وَ إِذَا أَنَا بِمَوْلاَيَ أَبِي اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ}}<ref> إبن شهرآشوب در کتاب مناقب نوشته است: «ادریس بن زیاد الکفرتوثی به دست أبومحمد امام حسن عسکری{{ع}} هدایت یافته است» {{عربی\|إدریس بن زیاد الکفرتوثائی قال: کنت أقول فیهم قولاً عظیماً، فخرجت إلی العسکر للقاء أبی محمد{{ع}} فقدمت و...}}؛ مناقب آل أبی طالب، ج۴، ص۴۲۸.</ref> وَاقِفٌ عَلَى دَابَّتِهِ فَوَثَبْتُ فَقَالَ لِي يَا إِدْرِيسُ أَ مَا آنَ لَكَ فَقُلْتُ بَلَى يَا سَيِّدِي فَقَالَ إِنْ كَانَ اَلْعَرَقُ مِنَ اَلْحَلاَلِ فَحَلاَلٌ وَ إِنْ كَانَ مِنَ اَلْحَرَامِ فَحَرَامٌ مِنْ غَيْرِ أَنْ أَسْأَلَهُ فَقُلْتُ بِهِ وَ سَلَّمْتُ لِأَمْرِهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ<ref>اثبات الوصیة، ص۲۳۷ - ۲۳۸. یادآوری می‌شود که این روایت به جهت در برداشتن یک حکم فرعی فقهی، مورد استناد فقها در کتب فقهی قرار گرفته است؛ ر.ک: ذکری الشیعة فی أحکام الشریعة، ج۱، ص۱۲۰؛ مدارک العروة (اشتهاردی)، ج۲، ص۴۶۸؛ کتاب الطهارة (امام خمینی)، ج۳، ص۴۷۶؛ النجعة فی شرح اللمعة، ج۱، ص۱۰۱ - ۱۰۲؛ و....</ref>.		{{متن حدیث\|عَنْ أَحْمَدَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ مَابُنْدَاذَ<ref>مصحف «مابنداذ» است؛ ر.ک: مستدرک الوسائل، ج۲، ص۵۷۱، ح۲۷۵۵؛ جامع أحادیث الشیعة، ج۲، ص۱۱۹، ح۱۴۸۵، به نقل از: إثبات الوصیة، ص۲۳۷.</ref> اَلْكَاتِبِ اَلْإِسْكَافِيِّ قَالَ: تَقَلَّدْتُ دِيَارَ رَبِيعَةَ وَ دِيَارَ مُضَرَ فَخَرَجْتُ وَ أَقَمْتُ بِنَصِيبِينَ وَ قَلَّدْتُ عُمَّالِي وَ أَنْفَذْتُهُمْ إِلَى نَوَاحِي أَعْمَالِي وَ تَقَدَّمْتُ إِلَى كُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ أَنْ يَحْمِلَ إِلَيَّ كُلَّ مَنْ يَجِدُهُ فِي عَمَلِهِ مِمَّنْ لَهُ مَذْهَبٌ فَكَانَ يَرِدُ عَلَيَّ فِي اَلْيَوْمِ اَلْوَاحِدُ وَ اَلاِثْنَانِ وَ اَلْجَمَاعَةُ مِنْهُمْ فَأَسْأَلُ مِنْهُمْ وَ أُعَامِلُ كُلَّ وَاحِدٍ مِنْهُمْ بِمَا يَسْتَحِقُّهُ فَأَنَا ذَاتَ يَوْمٍ جَالِسٌ وَ إِذَا قَدْ وَرَدَ كِتَابُ عَامِلِي بِكَفَرْثُوثَى يَذْكُرُ أَنَّهُ قَدْ وَجَّهَ إِلَيَّ بِرَجُلٍ يُقَالُ لَهُ إِدْرِيسُ بْنُ زِيَادٍ فَدَعَوْتُ بِهِ فَرَأَيْتُهُ وَسِيماً قَبِلَتْهُ نَفْسِي ثُمَّ نَاجَيْتُهُ فَرَأَيْتُهُ مَمْطُوراً وَ رَأَيْتُهُ مِنَ اَلْمَعْرِفَةِ بِالْفِقْهِ وَ اَلْأَحَادِيثِ عَلَى مَا أَعْجَبَنِي فَدَعَوْتُهُ إِلَى اَلْقَوْلِ بِإِمَامَةِ اَلاِثْنَيْ عَشَرَ فَأَبَى وَ أَنْكَرَ عَلَيَّ ذَلِكَ وَ خَاصَمَنِي فِيهِ وَ سَأَلْتُهُ بَعْدَ مُقَامِهِ عِنْدَنَا أَيَّاماً أَنْ يَهَبَ لِي زُورَةً إِلَى سُرَّ مَنْ رَأَى لِيَنْظُرَ إِلَى أَبِي اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَ يَنْصَرِفَ فَقَالَ لِي أَنَا أَقْضِي حَقَّكَ بِذَلِكَ وَ شَخَصَ بَعْدَ أَنْ حَمَلْتُهُ فَأَبْطَأَ عَنِّي وَ تَأَخَّرَ كِتَابُهُ ثُمَّ إِنَّهُ قَدِمَ فَدَخَلَ إِلَيَّ فَأَوَّلُ مَا رَآنِي أَسْبَلَ عَيْنَيْهِ بِالْبُكَاءِ فَلَمَّا رَأَيْتُهُ بَاكِياً لَمْ أَتَمَالَكْ حَتَّى بَكَيْتُ فَدَنَا مِنِّي وَ قَبَّلَ يَدِي وَ رِجْلِي ثُمَّ قَالَ يَا أَعْظَمَ اَلنَّاسِ مِنَّةً عَلَيَّ نَجَّيْتَنِي مِنَ اَلنَّارِ وَ أَدْخَلْتَنِي اَلْجَنَّةَ وَ حَدَّثَنِي فَقَالَ خَرَجْتُ مِنْ عِنْدِكَ وَ عَزْمِي إِذَا لَقِيتُ سَيِّدِي أَبَا اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ أَنْ أَسْأَلَهُ عَنْ مَسَائِلَ وَ كَانَ فِيمَا عَدَدْتُهُ أَنْ أَسْأَلَهُ عَنْ عَرَقِ اَلْجُنُبِ هَلْ يَجُوزُ اَلصَّلاَةُ فِي اَلْقَمِيصِ اَلَّذِي أَعْرَقُ فِيهِ وَ أَنَا جُنُبٌ أَمْ لاَ فَصِرْتُ إِلَى سُرَّ مَنْ رَأَى فَلَمْ أَصِلْ إِلَيْهِ وَ أَبْطَأَ عَنِ اَلرُّكُوبِ لِعِلَّةٍ كَانَتْ بِهِ ثُمَّ سَمِعْتُ اَلنَّاسَ يَتَحَدَّثُونَ بِأَنَّهُ يَرْكَبُ فَبَادَرْتُ فَفَاتَنِي وَ دَخَلَ بَابَ اَلسُّلْطَانِ فَجَلَسْتُ بَابَ اَلشَّارِعِ وَ عَزَمْتُ أَنْ لاَ أَبْرَحَ أَوْ يَنْصَرِفَ وَ اِشْتَدَّ اَلْحَرُّ عَلَيَّ فَعَدَلْتُ إِلَى بَابِ دَارٍ فِيهِ فَجَلَسْتُ أَرْقُبُهُ وَ نَعَسْتُ فَحَمَلَتْنِي عَيْنِي فَلَمْ أَنْتَبِهْ إِلاَّ بِمِقْرَعَةٍ عَلَى كَتِفِي فَفَتَحْتُ عَيْنِي وَ إِذَا أَنَا بِمَوْلاَيَ أَبِي اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ<ref> إبن شهرآشوب در کتاب مناقب نوشته است: «ادریس بن زیاد الکفرتوثی به دست أبومحمد امام حسن عسکری{{ع}} هدایت یافته است» {{عربی\|إدریس بن زیاد الکفرتوثائی قال: کنت أقول فیهم قولاً عظیماً، فخرجت إلی العسکر للقاء أبی محمد{{ع}} فقدمت و...}}؛ مناقب آل أبی طالب، ج۴، ص۴۲۸.</ref> وَاقِفٌ عَلَى دَابَّتِهِ فَوَثَبْتُ فَقَالَ لِي يَا إِدْرِيسُ أَ مَا آنَ لَكَ فَقُلْتُ بَلَى يَا سَيِّدِي فَقَالَ إِنْ كَانَ اَلْعَرَقُ مِنَ اَلْحَلاَلِ فَحَلاَلٌ وَ إِنْ كَانَ مِنَ اَلْحَرَامِ فَحَرَامٌ مِنْ غَيْرِ أَنْ أَسْأَلَهُ فَقُلْتُ بِهِ وَ سَلَّمْتُ لِأَمْرِهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ}}<ref>اثبات الوصیة، ص۲۳۷ - ۲۳۸. یادآوری می‌شود که این روایت به جهت در برداشتن یک حکم فرعی فقهی، مورد استناد فقها در کتب فقهی قرار گرفته است؛ ر.ک: ذکری الشیعة فی أحکام الشریعة، ج۱، ص۱۲۰؛ مدارک العروة (اشتهاردی)، ج۲، ص۴۶۸؛ کتاب الطهارة (امام خمینی)، ج۳، ص۴۷۶؛ النجعة فی شرح اللمعة، ج۱، ص۱۰۱ - ۱۰۲؛ و....</ref>.

	از عبارت [[شیخ طوسی]] نیز استفاده می‌شود که وی [[زمان]] «[[ابوجعفر محمد بن عثمان بن سعید]]»، [[دومین نایب خاص]] [[حضرت ولی عصر]]{{ع}} را نیز [[درک]] کرده است<ref>شیخ طوسی در کتاب مصباح المتهجد، بعد از نقل یک روایت از امام صادق{{ع}} نوشته است: {{متن حدیث\|قَالَ أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ رَاوِي هَذَا الْحَدِيثِ قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ سَعِيدٍ الْعَمْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِذَا لَمْ يَكُنِ الدَّاعِي فِي الرِّزْقِ بِالْمَدِينَةِ كَيْفَ يَصْنَعُ قَالَ يَزُورُ سَيِّدَنَا رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} مِنْ عِنْدِ رَأْسِ الْإِمَامِ الَّذِي يَكُونُ فِي بَلَدِهِ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي بَلَدِهِ قَبْرُ إِمَامٍ قَالَ يَزُورُ بَعْضَ الصَّالِحِينَ...}}؛ مصباح المتهجد، ص۳۳۰.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۹۹-۱۰۲.</ref>		از عبارت [[شیخ طوسی]] نیز استفاده می‌شود که وی [[زمان]] «[[ابوجعفر محمد بن عثمان بن سعید]]»، [[دومین نایب خاص]] [[حضرت ولی عصر]]{{ع}} را نیز [[درک]] کرده است<ref>شیخ طوسی در کتاب مصباح المتهجد، بعد از نقل یک روایت از امام صادق{{ع}} نوشته است: {{متن حدیث\|قَالَ أَحْمَدُ بْنُ مَابُنْدَاذَ رَاوِي هَذَا الْحَدِيثِ قُلْتُ لِأَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عُثْمَانَ بْنِ سَعِيدٍ الْعَمْرِيِّ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ إِذَا لَمْ يَكُنِ الدَّاعِي فِي الرِّزْقِ بِالْمَدِينَةِ كَيْفَ يَصْنَعُ قَالَ يَزُورُ سَيِّدَنَا رَسُولَ اللَّهِ{{صل}} مِنْ عِنْدِ رَأْسِ الْإِمَامِ الَّذِي يَكُونُ فِي بَلَدِهِ قُلْتُ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي بَلَدِهِ قَبْرُ إِمَامٍ قَالَ يَزُورُ بَعْضَ الصَّالِحِينَ...}}؛ مصباح المتهجد، ص۳۳۰.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۹۹-۱۰۲.</ref>