احمد بن حماد - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Ali: تغییرمسیر به احمد بن حماد (ابهام‌زدایی)

2024-03-07T08:39:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۰۹
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{مدخل مرتبط\| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[احمد بن حماد در تراجم و رجال]]\| پرسش مرتبط =~~		#تغییر_مسیر [[احمد بن حماد (ابهام‌زدایی)]]
	}}
	~~== آشنایی اجمالی ==~~
	احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:

	{{متن حدیث\| مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ {{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ {{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ {{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>

	~~== شرح حال [[راوی]] ==~~
	احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با وصف «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین {{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>

	~~== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==~~
	[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر. ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:
	# '''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.
	# '''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.
	# '''[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش:''' احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>

	~~== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==~~
	احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]] {{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر. ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]] {{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[~~راوی]] محل بحث.~~

	~~راویِ از~~ احمد ~~بن حماد، برادرش محمد~~ بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.

	آیة الله [[بروجردی]]، طبقه او را با تردید بیان کرده و نوشته است: {{عربی\|"لعله من السادسة أو السابعة"}}<ref>الموسوعة الرجالیة، ج۴، ص۴۲؛ ج۷، ص۵۵.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۴.</ref>

	~~== [[مذهب]] راوی ==~~
	از مضمون روایت مزبور و دیگر [[روایات]] وی، می‌‌توان [[تشیع]] و [[گرایش]] وی به [[اهل بیت]] {{عم}} را استفاده کرد؛ از جمله:

	{{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الْكُوفِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَصْرِ بْنُ مُزَاحِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شِمْرٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ أَخَذَ مِيثَاقَ شِيعَتِنَا مِنْ صُلْبِ آدَمَ فَنَعْرِفُ بِذَلِكَ حُبَّ الْمُحِبِّ وَ إِنْ أَظْهَرَ خِلَافَ ذَلِكَ بِلِسَانِهِ وَ نَعْرِفُ بُغْضَ الْمُبْغِضِ وَ إِنْ أَظْهَرَ حُبَّنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>بصائر الدرجات، ج۱، ص۲۸۹، ح۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (~~کتاب~~)~~\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>~~

	~~== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==~~
	با توجه به مطلق بودن عنوان راوی و عدم امکان [[شناسایی]] او، از [[راویان]] مجهول و یا مهمل است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>

	~~== منابع ==~~
	~~{{منابع}}~~
	~~# [[پرونده: IM009726.jpg\|22px]] [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|'''رجال تفسیری ج۲''']]~~
	~~{{پایان منابع}}~~

	~~== پانویس ==~~
	~~{{پانویس}}~~

	~~[[رده:اعلام]]~~
	~~[[رده:رجال تفسیری]]~~
	~~[[رده:طبقه ششم راویان]]~~
	~~[[رده:طبقه هفتم راویان]]~~
	~~[[رده:اصحاب امام جواد~~]]

Msadeq در ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۳۱

2023-02-21T07:31:28Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۰۱
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط\| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[احمد بن حماد در تراجم و رجال]]\| پرسش مرتبط =
	\| موضوع مرتبط =
	\| عنوان مدخل = ~~احمد بن حماد~~
	\| مداخل مرتبط = [[احمد بن حماد در تراجم و رجال]]
	\| پرسش مرتبط =
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:		احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:

	{{متن حدیث\|~~و فی اصول الکافی:~~ مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ {{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ {{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ {{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>		{{متن حدیث\| مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ {{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ {{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ {{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>

	== شرح حال [[راوی]] ==		== شرح حال [[راوی]] ==
خط ۴۴:		خط ۴۰:
	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
	[[رده:رجال تفسیری]]		[[رده:رجال تفسیری]]
			[[رده:طبقه ششم راویان]]
			[[رده:طبقه هفتم راویان]]
			[[رده:اصحاب امام جواد]]

Wasity: جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

2022-09-09T16:18:11Z

جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۴۸
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	== شرح حال [[راوی]] ==		== شرح حال [[راوی]] ==
	احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین {{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>		احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با وصف «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین {{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>

	== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==		== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T14:15:11Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-08-24T07:47:29Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

Msadeq در ‏۲۳ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۴۵

2022-08-23T06:45:32Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۵
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==		== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==
	[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:		[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:
	#[[اختلاف]] در محل سکونت: احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.		#'''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.
	#اختلاف در استاد و [[شاگرد]]: استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.		#'''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.
	#[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش: احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>		#'''[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش:''' احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>

	== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==		== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = احمد بن حماد | مداخل مرتبط = احمد بن حماد در تراجم و رجال | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == احمد بن حمادر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰. شش بار در سند روایات تفسیر کنز الدقائقر.ک: تفسیر...» ایجاد کرد

2022-08-23T06:44:52Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = احمد بن حماد | مداخل مرتبط = احمد بن حماد در تراجم و رجال | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == احمد بن حماد<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند روایات تفسیر کنز الدقائق<ref>ر.ک: تفسیر...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط =
| عنوان مدخل = احمد بن حماد
| مداخل مرتبط = [[احمد بن حماد در تراجم و رجال]]
| پرسش مرتبط =
}}
== آشنایی اجمالی ==
احمد بن حماد<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر.ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:

{{متن حدیث|و فی اصول الکافی: مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ{{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ{{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ{{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>

== شرح حال [[راوی]] ==
احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر.ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر.ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر.ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر.ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر.ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر.ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر.ک: فضائل أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>

== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==
[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:
#[[اختلاف]] در محل سکونت: احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.
#اختلاف در استاد و [[شاگرد]]: استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.
#[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش: احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>

== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==
احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]]{{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر.ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]]{{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[راوی]] محل بحث.

راویِ از احمد بن حماد، برادرش محمد بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.

آیة الله [[بروجردی]]، طبقه او را با تردید بیان کرده و نوشته است: {{عربی|"لعله من السادسة أو السابعة"}}<ref>الموسوعة الرجالیة، ج۴، ص۴۲؛ ج۷، ص۵۵.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۴.</ref>

== [[مذهب]] راوی ==
از مضمون روایت مزبور و دیگر [[روایات]] وی، می‌‌توان [[تشیع]] و [[گرایش]] وی به [[اهل بیت]]{{عم}} را استفاده کرد؛ از جمله:

{{متن حدیث|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الْكُوفِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَصْرِ بْنُ مُزَاحِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شِمْرٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ أَخَذَ مِيثَاقَ شِيعَتِنَا مِنْ صُلْبِ آدَمَ فَنَعْرِفُ بِذَلِكَ حُبَّ الْمُحِبِّ وَ إِنْ أَظْهَرَ خِلَافَ ذَلِكَ بِلِسَانِهِ وَ نَعْرِفُ بُغْضَ الْمُبْغِضِ وَ إِنْ أَظْهَرَ حُبَّنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>بصائر الدرجات، ج۱، ص۲۸۹، ح۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>

== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==
با توجه به مطلق بودن عنوان راوی و عدم امکان [[شناسایی]] او، از [[راویان]] مجهول و یا مهمل است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده: IM009726.jpg|22px]] [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|'''رجال تفسیری ج۲''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:اعلام]]
[[رده:رجال تفسیری]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۴۵
خط ۸:		خط ۸:
	احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:		احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:

	{{متن حدیث\|و فی اصول الکافی: مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ{{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ{{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ{{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>		{{متن حدیث\|و فی اصول الکافی: مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ {{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ {{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ {{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>

	== شرح حال [[راوی]] ==		== شرح حال [[راوی]] ==
	احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>		احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین {{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>

	== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==		== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==
	[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر. ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:		[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر. ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:
	#'''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.		# '''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.
	#'''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.		# '''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.
	#'''[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش:''' احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>		# '''[[شهرت]] احمد بن حماد مروزی و فرزندش:''' احمد بن حماد مروزی و فرزندش «محمد بن احمد»، شهرت بالایی نزد [[محدثان]] [[امامیه]] دارند و بعید است وی دارای [[برادری]] به نام محمد بن حماد مروزی باشد، ولی در [[کتب رجالی]] ذکر نشده باشد و یا در [[اسناد روایات]] واقع نشده باشد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۳-۲۴۴.</ref>

	== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==		== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==
	احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]]{{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر. ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]]{{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[راوی]] محل بحث.		احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]] {{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر. ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]] {{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[راوی]] محل بحث.

	راویِ از احمد بن حماد، برادرش محمد بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.		راویِ از احمد بن حماد، برادرش محمد بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	== [[مذهب]] راوی ==		== [[مذهب]] راوی ==
	از مضمون روایت مزبور و دیگر [[روایات]] وی، می‌‌توان [[تشیع]] و [[گرایش]] وی به [[اهل بیت]]{{عم}} را استفاده کرد؛ از جمله:		از مضمون روایت مزبور و دیگر [[روایات]] وی، می‌‌توان [[تشیع]] و [[گرایش]] وی به [[اهل بیت]] {{عم}} را استفاده کرد؛ از جمله:

	{{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الْكُوفِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَصْرِ بْنُ مُزَاحِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شِمْرٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ أَخَذَ مِيثَاقَ شِيعَتِنَا مِنْ صُلْبِ آدَمَ فَنَعْرِفُ بِذَلِكَ حُبَّ الْمُحِبِّ وَ إِنْ أَظْهَرَ خِلَافَ ذَلِكَ بِلِسَانِهِ وَ نَعْرِفُ بُغْضَ الْمُبْغِضِ وَ إِنْ أَظْهَرَ حُبَّنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>بصائر الدرجات، ج۱، ص۲۸۹، ح۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>		{{متن حدیث\|حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حَمَّادٍ الْكُوفِيُّ عَنْ أَبِيهِ عَنْ نَصْرِ بْنُ مُزَاحِمٍ عَنْ عَمْرِو بْنِ شِمْرٍ عَنْ جَابِرٍ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} قَالَ: إِنَّ اللَّهَ أَخَذَ مِيثَاقَ شِيعَتِنَا مِنْ صُلْبِ آدَمَ فَنَعْرِفُ بِذَلِكَ حُبَّ الْمُحِبِّ وَ إِنْ أَظْهَرَ خِلَافَ ذَلِكَ بِلِسَانِهِ وَ نَعْرِفُ بُغْضَ الْمُبْغِضِ وَ إِنْ أَظْهَرَ حُبَّنَا أَهْلَ الْبَيْتِ}}<ref>بصائر الدرجات، ج۱، ص۲۸۹، ح۲.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۵.</ref>

	== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==		== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۱۷
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	احمد بن حماد<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر.ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:		احمد بن حماد<ref>ر. ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰.</ref> شش بار در سند [[روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]]<ref>ر. ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۶، ص۴۵۴؛ ج۹، ص۵۳۹، ۵۵۱، ۵۵۲ و ۵۸۷؛ ج۱۰، ص۵۶۴.</ref> و به نقل از [[کتاب الکافی]] و [[بصائر الدرجات]] واقع شده است؛ مانند:

	{{متن حدیث\|و فی اصول الکافی: مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ{{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ{{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ{{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>		{{متن حدیث\|و فی اصول الکافی: مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى عَنْ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي زَاهِرٍ أَوْ غَيْرِهِ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ أَخِيهِ أَحْمَدَ بْنِ حَمَّادٍ عَنْ إِبْرَاهِيمَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي الْحَسَنِ الْأَوَّلِ{{ع}} قَالَ: قُلْتُ لَهُ جُعِلْتُ فِدَاكَ أَخْبِرْنِي عَنِ النَّبِيِّ{{صل}} وَرِثَ النَّبِيِّينَ كُلَّهُمْ قَالَ نَعَمْ قُلْتُ مِنْ لَدُنْ آدَمَ حَتَّى انْتَهَى إِلَى نَفْسِهِ قَالَ مَا بَعَثَ اللَّهُ نَبِيّاً إِلَّا وَ مُحَمَّدٌ{{صل}} أَعْلَمُ مِنْهُ...}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲، به نقل از: الکافی، ج۱، ص۲۲۶، ح۷.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲.</ref>

	== شرح حال [[راوی]] ==		== شرح حال [[راوی]] ==
	احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر.ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر.ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر.ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر.ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر.ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر.ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر.ک: فضائل أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>		احمد بن حماد در اسناد تعدادی از روایات، واقع شده است<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸؛ نیز ر. ک: بصائرالدرجات، ص۲۸۹، ح۲؛ الکافی، ج۵، ص۳۰۴، ح۲ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است؛ ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸)؛ فضائل أمیرالمؤمنین، ص۴۳، ح۳۶؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۴۳۱، ح۹۶۴؛ الأمالی (صدوق)، ص۳۸۸، ح۱۱ و ۸۳، ح۸۱؛ نیز ر. ک: الأمالی (طوسی)، ص۲۵۴، ح۴۵۸؛ عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۳، ح۳؛ نیز ر. ک: علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۶، ح۲؛ تهذیب الأحکام، ج۲، ص۲۱۴، ح۸۳۷ (علامه شوشتری، احمد بن حماد در این سند را متحد با احمد بن حماد مروزی محمودی دانسته است. ر. ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛ ج۶، ص۲۱، ح۴۷.</ref> که راوی از او در بعضی اسناد<ref>ر. ک: بصائرالدرجات، ج۱، ص۱۷، ح۱۱؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref>، از جمله [[سند روایت]] مزبور «محمد بن حماد» و در بعضی اسناد «احمد بن حماد» با [[وصف]] «الهمدانی»<ref>ر. ک: فضائل أمیرالمؤمنین{{ع}}، ص۸۳، ح۸۱.</ref> واقع گردیده است که با معنون [[قرب]] طبقه دارد، اما به جهت [[اختلاف]] در «راوی» و «مروی عنه» نمی‌توان به [[اتحاد]] آن نظر داد.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۲۴۲-۲۴۳.</ref>

	== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==		== [[اتحاد]] معنون با [[احمد بن حماد مروزی محمودی]] ==
	[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:		[[محقق اردبیلی]]، [[علامه شوشتری]] و [[آیة الله خویی]]، ذیل ترجمه «احمد بن حماد مروزی محمودی»<ref>ر. ک: جامع الرواة، ج۱، ص۴۸ - ۴۹؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۱۰، ش۵۴۰؛ ج۳، ص۱۶۵؛ قاموس الرجال، ج۱، ص۴۵۶، ش۳۵۸؛</ref> به [[روایت]] مزبور اشاره کردند که به معنای اتحاد معنون با احمد بن حماد المروزی المحمودی است، ولی به سه دلیل این اتحاد مخدوش است:
	#'''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.		#'''[[اختلاف]] در محل سکونت:''' احمد بن حماد در سند، [[کوفی]] است و احمد بن حماد المحمودی [[اهل]] [[مرو]] است و گزارشی از انتقال وی به [[کوفه]] یا حوالی آن نرسیده است.
	#'''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.		#'''اختلاف در استاد و [[شاگرد]]:''' استادان و [[شاگردان]] احمد بن حماد، با استادان و شاگردان المروزی المحمودی متفاوتند، چنان که از اسناد استفاده می‌شود.
خط ۲۰:		خط ۲۰:

	== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==		== طبقه، استادان و [[شاگردان راوی]] ==
	احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]]{{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر.ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]]{{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[راوی]] محل بحث.		احمد بن حماد روایت مستقیم از [[امام]] [[معصوم]]{{عم}} ندارد، ولی در [[رجال برقی]]<ref>ر. ک: رجال البرقی، ص۵۶.</ref> و [[رجال شیخ طوسی]]<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲.</ref> در [[اصحاب]] [[أبی جعفر الثانی]]، یعنی [[امام جواد]]{{ع}} ذکر شده که با توجه به معروف بودن احمد بن حماد مروزی محمودی، انصراف به وی دارد، نه با [[راوی]] محل بحث.

	راویِ از احمد بن حماد، برادرش محمد بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.		راویِ از احمد بن حماد، برادرش محمد بن حماد<ref>رجال الطوسی، ص۳۷۳، ش۵۵۲۲؛ کامل الزیارات، ص۵۶، ح۳؛ الإختصاص، ص۲۷۸.</ref> است و استادان وی، [[ابراهیم بن عبدالحمید]]، [[محمد بن عبدالله]] و [[نصر بن مزاحم]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۹، ص۵۵۲.</ref> هستند.