احمد بن فضل - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Msadeq: /* پانویس */

2023-02-21T10:42:22Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۱۲
خط ۵۶:		خط ۵۶:
	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
	[[رده:رجال تفسیری]]		[[رده:رجال تفسیری]]
			[[رده:طبقه هفتم راویان]]
			[[رده:اصحاب امام هادی]]

Wasity: /* منابع */

2022-10-01T05:56:39Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۲۶
خط ۴۲:		خط ۴۲:
	#{{متن حدیث\|وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى قَالَ كَتَبَ إِلَيْهِ أَبُو عَمْرٍو<ref>مقصود «أبوعمرو الحذاء» است که از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است؛ ر.ک: جامع الرواة، ج۲، ص۴۰۶؛ قاموس الرجال، ج۱۰، ص۱۴۴.</ref>: أَخْبِرْنِي يَا مَوْلَايَ أَنَّهُ رُبَّمَا أَشْكَلَ عَلَيْنَا هِلَالُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَلَا نَرَاهُ وَ نَرَى السَّمَاءَ لَيْسَتْ فِيهَا عِلَّةٌ فَيُفْطِرُ النَّاسُ وَ نُفْطِرُ مَعَهُمْ وَ يَقُولُ قَوْمٌ مِنَ الْحُسَّابِ قِبَلَنَا إِنَّهُ يُرَى فِي تِلْكَ اللَّيْلَةِ بِعَيْنِهَا بِمِصْرَ وَ إِفْرِيقِيَةَ وَ الْأُنْدُلُسِ فَهَلْ يَجُوزُ يَا مَوْلَايَ مَا قَالَ الْحُسَّابُ فِي هَذَا الْبَابِ حَتَّى يَخْتَلِفَ الْفَرْضُ عَلَى أَهْلِ الْأَمْصَارِ فَيَكُونَ صَوْمُهُمْ خِلَافَ صَوْمِنَا وَ فِطْرُهُمْ خِلَافَ فِطْرِنَا فَوَقَّعَ{{ع}} لَا تَصُومَنَّ الشَّكَّ أَفْطِرْ لِرُؤْيَتِهِ وَ صُمْ لِرُؤْيَتِهِ}}<ref>تهذیب الأحکام، ج۴، ص۱۵۹، ح۴۴۶.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۹-۴۶۰.</ref>		#{{متن حدیث\|وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى قَالَ كَتَبَ إِلَيْهِ أَبُو عَمْرٍو<ref>مقصود «أبوعمرو الحذاء» است که از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است؛ ر.ک: جامع الرواة، ج۲، ص۴۰۶؛ قاموس الرجال، ج۱۰، ص۱۴۴.</ref>: أَخْبِرْنِي يَا مَوْلَايَ أَنَّهُ رُبَّمَا أَشْكَلَ عَلَيْنَا هِلَالُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَلَا نَرَاهُ وَ نَرَى السَّمَاءَ لَيْسَتْ فِيهَا عِلَّةٌ فَيُفْطِرُ النَّاسُ وَ نُفْطِرُ مَعَهُمْ وَ يَقُولُ قَوْمٌ مِنَ الْحُسَّابِ قِبَلَنَا إِنَّهُ يُرَى فِي تِلْكَ اللَّيْلَةِ بِعَيْنِهَا بِمِصْرَ وَ إِفْرِيقِيَةَ وَ الْأُنْدُلُسِ فَهَلْ يَجُوزُ يَا مَوْلَايَ مَا قَالَ الْحُسَّابُ فِي هَذَا الْبَابِ حَتَّى يَخْتَلِفَ الْفَرْضُ عَلَى أَهْلِ الْأَمْصَارِ فَيَكُونَ صَوْمُهُمْ خِلَافَ صَوْمِنَا وَ فِطْرُهُمْ خِلَافَ فِطْرِنَا فَوَقَّعَ{{ع}} لَا تَصُومَنَّ الشَّكَّ أَفْطِرْ لِرُؤْيَتِهِ وَ صُمْ لِرُؤْيَتِهِ}}<ref>تهذیب الأحکام، ج۴، ص۱۵۹، ح۴۴۶.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۹-۴۶۰.</ref>

			== جستارهای وابسته ==
			{{مدخل وابسته}}
			* [[یونس بن عبدالرحمن]] (استاد)
			{{پایان مدخل‌ وابسته}}
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}

Wasity: /* تحقیق */

2022-10-01T05:49:47Z

تحقیق

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۱۹
خط ۲۸:		خط ۲۸:
	همچنین اتحادش با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» که شیخ طوسی او را در کتاب رجال<ref>رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> خود عنوان کرده و [[نجاشی]] نیز نام او را، هم به صورت مستقل و هم در لابه لای طُرق خود به بعضی صاحبان [[کتاب ذکر]] کرده است<ref>رجال النجاشی، ص۸۹، ش۲۱۸ و ۲۹۵، ش۸۰۰.</ref>، به دو دلیل مردود است:		همچنین اتحادش با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» که شیخ طوسی او را در کتاب رجال<ref>رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> خود عنوان کرده و [[نجاشی]] نیز نام او را، هم به صورت مستقل و هم در لابه لای طُرق خود به بعضی صاحبان [[کتاب ذکر]] کرده است<ref>رجال النجاشی، ص۸۹، ش۲۱۸ و ۲۹۵، ش۸۰۰.</ref>، به دو دلیل مردود است:
	#'''[[اختلاف]] در طبقه:''' «احمد بن الفضل الخزاعی» از [[اصحاب امام کاظم]]{{ع}} شمرده شده، در حالی که در سند محل بحث، احمد بن الفضل از [[امام جواد]] و [[امام هادی]]{{عم}} [[روایت]] کرده است؛ به همین دلیل نمی‌تواند [[متحد]] با [[احمد بن فضل کناسی]] باشد؛ زیرا وی از [[امام صادق]]{{ع}} روایت کرده است<ref>رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۳۷۱، ش۶۹۲.</ref>.		#'''[[اختلاف]] در طبقه:''' «احمد بن الفضل الخزاعی» از [[اصحاب امام کاظم]]{{ع}} شمرده شده، در حالی که در سند محل بحث، احمد بن الفضل از [[امام جواد]] و [[امام هادی]]{{عم}} [[روایت]] کرده است؛ به همین دلیل نمی‌تواند [[متحد]] با [[احمد بن فضل کناسی]] باشد؛ زیرا وی از [[امام صادق]]{{ع}} روایت کرده است<ref>رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۳۷۱، ش۶۹۲.</ref>.
	#اختلاف در [[مذهب]]: [[کشی]] و [[شیخ طوسی]]، «احمد بن الفضل الخزاعی» را [[واقفی]] معرفی <ref>ر.ک: رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۵۵۶، ش۱۰۴۹؛ رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> کردند، و [[پیروان]] [[مذهب واقفیه]]، به سبب عدم [[اعتقاد]] به امامانِ پس از [[امام کاظم]]{{ع}}، از آنها روایت نمی‌کنند، در حالی که راوی محل بحث، از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۷-۴۵۸.</ref>		#'''اختلاف در [[مذهب]]''': [[کشی]] و [[شیخ طوسی]]، «احمد بن الفضل الخزاعی» را [[واقفی]] معرفی <ref>ر.ک: رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۵۵۶، ش۱۰۴۹؛ رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> کردند، و [[پیروان]] [[مذهب واقفیه]]، به سبب عدم [[اعتقاد]] به امامانِ پس از [[امام کاظم]]{{ع}}، از آنها روایت نمی‌کنند، در حالی که راوی محل بحث، از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۷-۴۵۸.</ref>

	== [[طبقه راوی]] ==		== [[طبقه راوی]] ==

Wasity: /* شرح حال راوی */

2022-10-01T05:47:32Z

شرح حال راوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۱۷
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	[[محقق زنجانی]] نوشته است: {{عربی\|"وما في بعض النسخ، على بن سليمان، عن أحمد بن الفضل، عن أبی عمرو الحذاء، فهو من غلط الناسخ}}<ref>الجامع فی الرجال، ج۱، ص۷۵.</ref>.		[[محقق زنجانی]] نوشته است: {{عربی\|"وما في بعض النسخ، على بن سليمان، عن أحمد بن الفضل، عن أبی عمرو الحذاء، فهو من غلط الناسخ}}<ref>الجامع فی الرجال، ج۱، ص۷۵.</ref>.

	ولی [[محقق اردبیلی]]<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۵۸.</ref> و [[علامه شوشتری]]<ref>ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۵۵۲، ش۴۷۸.</ref> سند را برابر نسخه حاضر از [[کتاب الکافی]]، یعنی {{عربی\|"أحمد بن الفضل، عن أبي عمرو الحذاء"}}، ثبت کرده و آن را با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» [[متحد]] دانسته‌اند؛ چنان که [[آیة الله خویی]]، ذیل عنوان «احمد بن الفضل» به آن اشاره کرده و قائل به [[اتحاد]] وی با «احمد بن الفضل الخزاعی» و ~~«احمد~~ بن الفضل ~~الکناسی»~~ شده است<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۹۹، ش۷۵۱.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۶.</ref>		ولی [[محقق اردبیلی]]<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۵۸.</ref> و [[علامه شوشتری]]<ref>ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۵۵۲، ش۴۷۸.</ref> سند را برابر نسخه حاضر از [[کتاب الکافی]]، یعنی {{عربی\|"أحمد بن الفضل، عن أبي عمرو الحذاء"}}، ثبت کرده و آن را با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» [[متحد]] دانسته‌اند؛ چنان که [[آیة الله خویی]]، ذیل عنوان «احمد بن الفضل» به آن اشاره کرده و قائل به [[اتحاد]] وی با «احمد بن الفضل الخزاعی» و «[[احمد بن الفضل الکناسی]]» شده است<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۹۹، ش۷۵۱.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)\|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۶.</ref>

	== تحقیق ==		== تحقیق ==

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = احمد بن فضل در تراجم و رجال | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == احمد بن الفضلر.ک: رجال الطوسی، ص۳۸۴، ش۵۶۵۵؛ جامع الرواة، ج۱، ص۵۷؛ طرائف المقال، ج۱، ص۲۷۹، ش۱۸۷۷؛ مستدرکات علم رجال الح...» ایجاد کرد

2022-10-01T05:37:52Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = احمد بن فضل در تراجم و رجال | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == احمد بن الفضل<ref>ر.ک: رجال الطوسی، ص۳۸۴، ش۵۶۵۵؛ جامع الرواة، ج۱، ص۵۷؛ طرائف المقال، ج۱، ص۲۷۹، ش۱۸۷۷؛ مستدرکات علم رجال الح...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط =
| عنوان مدخل =
| مداخل مرتبط = [[احمد بن فضل در تراجم و رجال]]
| پرسش مرتبط =
}}
== آشنایی اجمالی ==
[[احمد بن الفضل]]<ref>ر.ک: رجال الطوسی، ص۳۸۴، ش۵۶۵۵؛ جامع الرواة، ج۱، ص۵۷؛ طرائف المقال، ج۱، ص۲۷۹، ش۱۸۷۷؛ مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۱، ص۳۹۹، ش۱۳۴۵ - ۱۳۴۶؛ معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۲۰۰، ش۷۵۲.</ref> دو بار در [[اسناد روایات]] [[تفسیر کنز الدقائق]] و به نقل از [[کتاب الکافی]] واقع شده است:

{{متن حدیث|عِدَّةٌ مِنْ أَصْحَابِنَا عَنْ سَهْلِ بْنِ زِيَادٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ سُلَيْمَانَ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ الْفَضْلِ [عَنْ] أَبِي عَمْرٍو الْحَذَّاءِ قَالَ: سَاءَتْ حَالِي فَكَتَبْتُ إِلَى أَبِي جَعْفَرٍ{{ع}} فَكَتَبَ إِلَيَّ أَدِمْ قِرَاءَةَ- {{متن قرآن|إِنَّا أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَى قَوْمِهِ}}<ref>«ما نوح را به سوی قوم وی فرستادیم» سوره نوح، آیه ۱.</ref> قَالَ فَقَرَأْتُهَا حَوْلًا فَلَمْ أَرَ شَيْئاً فَكَتَبْتُ إِلَيْهِ أُخْبِرُهُ بِسُوءِ حَالِي وَ أَنِّي قَدْ قَرَأْتُ- {{متن قرآن|إِنَّا أَرْسَلْنَا نُوحًا إِلَى قَوْمِهِ}} حَوْلًا كَمَا أَمَرْتَنِي وَ لَمْ أَرَ شَيْئاً قَالَ فَكَتَبَ إِلَيَّ قَدْ وَفَى لَكَ الْحَوْلُ فَانْتَقِلْ مِنْهَا إِلَى قِرَاءَةِ- إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ قَالَ فَفَعَلْتُ فَمَا كَانَ إِلَّا يَسِيراً حَتَّى بَعَثَ إِلَيَّ ابْنُ أَبِي دَاوُدَ فَقَضَى عَنِّي دَيْنِي وَ أَجْرَى عَلَيَّ وَ عَلَى عِيَالِي وَ وَجَّهَنِي إِلَى الْبَصْرَةِ فِي وَكَالَتِهِ بِبَابِ كَلَّاءَ وَ أَجْرَى عَلَيَّ خَمْسَمِائَةِ دِرْهَمٍ وَ كَتَبْتُ مِنَ الْبَصْرَةِ عَلَى يَدَيْ عَلِيِّ بْنِ مَهْزِيَارَ إِلَى أَبِي الْحَسَنِ{{ع}} إِنِّي كُنْتُ سَأَلْتُ أَبَاكَ عَنْ كَذَا وَ كَذَا وَ شَكَوْتُ إِلَيْهِ كَذَا وَ كَذَا وَ إِنِّي قَدْ نِلْتُ الَّذِي أَحْبَبْتُ فَأَحْبَبْتُ أَنْ تُخْبِرَنِي يَا مَوْلَايَ كَيْفَ أَصْنَعُ فِي قِرَاءَةِ إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ أَقْتَصِرُ عَلَيْهَا وَحْدَهَا فِي فَرَائِضِي وَ غَيْرِهَا أَمْ أَقْرَأُ مَعَهَا غَيْرَهَا أَمْ لَهَا حَدٌّ أَعْمَلُ بِهِ فَوَقَّعَ{{ع}} وَ قَرَأْتُ التَّوْقِيعَ لَا تَدَعْ مِنَ الْقُرْآنِ قَصِيرَهُ وَ طَوِيلَهُ وَ يُجْزِئُكَ مِنْ قِرَاءَةِ- إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ يَوْمَكَ وَ لَيْلَتَكَ مِائَةَ مَرَّةٍ}}<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۱۴، ص۳۵۷ - ۳۵۸، به نقل از: الکافی، ج۵، ص۳۱۶، ح۵۰.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۵-۴۵۶.</ref>

== شرح حال [[راوی]] ==
در بعضی نسخه‌های [[کتاب شریف الکافی]]، به جای {{عربی|"احمد بن الفضل عن أبي عمرو الحذاء"}}، عنوان «احمد بن الفضل ابی عمرو الحذاء»<ref>ر.ک: تفسیر کنز الدقائق، ج۱۳، ص۴۴۹ - ۴۵۰.</ref> ثبت شده که مطابق با سند کتاب [[وافی]]<ref>ر.ک: الوافی، ج۱۷، ص۱۰۶ - ۱۰۷، ح۱۶۹۵۳.</ref>، [[تفسیر نور الثقلین]]<ref>ر.ک: تفسیر نور الثقلین، ج۵، ص۴۲۱، ح۳ و ۶۱۷ - ۶۱۸، ح۲۶.</ref> و [[بحارالأنوار]]<ref>ر. ک: بحارالأنوار، ج۸۹، ص۳۲۸ - ۳۲۹، ح۷؛ ج۹۲، ص۲۹۵ - ۲۹۶، ح۹.</ref> است.

[[محقق زنجانی]] نوشته است: {{عربی|"وما في بعض النسخ، على بن سليمان، عن أحمد بن الفضل، عن أبی عمرو الحذاء، فهو من غلط الناسخ}}<ref>الجامع فی الرجال، ج۱، ص۷۵.</ref>.

ولی [[محقق اردبیلی]]<ref>ر.ک: جامع الرواة، ج۱، ص۵۸.</ref> و [[علامه شوشتری]]<ref>ر.ک: قاموس الرجال، ج۱، ص۵۵۲، ش۴۷۸.</ref> سند را برابر نسخه حاضر از [[کتاب الکافی]]، یعنی {{عربی|"أحمد بن الفضل، عن أبي عمرو الحذاء"}}، ثبت کرده و آن را با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» [[متحد]] دانسته‌اند؛ چنان که [[آیة الله خویی]]، ذیل عنوان «احمد بن الفضل» به آن اشاره کرده و قائل به [[اتحاد]] وی با «احمد بن الفضل الخزاعی» و «احمد بن الفضل الکناسی» شده است<ref>ر.ک: معجم رجال الحدیث، ج۲، ص۱۹۹، ش۷۵۱.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۶.</ref>

== تحقیق ==
قرائن متعددی وجود دارد که دلالت می‌کند عنوان «احمد بن الفضل؛ ابوعمرو الحذاء» صحیح است:
#مطابق است با نسخه‌های متعددی از کتاب الکافی<ref>ر.ک: الکافی (ط. دار الحدیث)، ج۱۰، ص۵۴۹، ح۹۴۰۹.</ref>.
#[[برقی]] و [[شیخ طوسی]] «ابوعمرو ([[عمر]]) الحذاء» را از [[اصحاب امام هادی]]{{ع}} ذکر کردند<ref>ر.ک: رجال البرقی، ص۵۹؛ رجال الطوسی، ص۳۹۳، ش۵۸۰۵.</ref> و در [[حدیث]] محل بحث نیز «احمد بن الفضل» از آن [[حضرت]] [[روایت]] کرده است: {{متن حدیث| وَ كَتَبْتُ مِنَ اَلْبَصْرَةِ عَلَى يَدَيْ عَلِيِّ بْنِ مَهْزِيَارَ إِلَى أَبِي اَلْحَسَنِ عَلَيْهِ اَلسَّلاَمُ إِنِّي كُنْتُ سَأَلْتُ أَبَاكَ عَنْ كَذَا وَ كَذَا وَ شَكَوْتُ إِلَيْهِ كَذَا}}.
#مطابق است با سندی که نام [[راوی]] (احمد بن الفضل) با [[کنیه]] «ابوعمرو» ذکر شده است.
[[شیخ صدوق]] در [[علل الشرائع]] نقل کرده است: {{عربی|"أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ حَاتِمٍ فِيمَا كَتَبَ إِلَيَّ قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُمَرَ قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ قَالَ حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ اَلْفَضْلِ اَلْمَعْرُوفُ بِأَبِي عُمَرَ طَيْبَةَ عَنْ يُونُسَ بْنِ عَبْدِ اَلرَّحْمَنِ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اَللَّهِ عَلَيْهِ السَّلاَمُ ..."}}<ref>علل الشرائع، ج۲، ص۴۷۸، ح۱. در اسناد دیگر، احمد بن الفضل بدون کنیه از یونس بن عبدالرحمن روایت کرده است؛ ر.ک: الکافی، ج۶، ص۲۵۲، ح۹؛ علل الشرائع، ج۱، ص۲۳۵، ح۱؛ تهذیب الأحکام، ج۹، ص۱۳، ح۴۸.</ref>.

بر این اساس، نام [[راوی]] «احمد بن الفضل» و کنیه‌اش «ابوعمرو (عمر)» و لقبش «الحذاء» است و چون معروف به «أبوعمرو الحذاء» بوده است، بدان جهت [[برقی]] و [[شیخ طوسی]] همین عنوان را در کتاب [[رجال]] خود ذکر کردند.

همچنین اتحادش با «[[احمد بن الفضل الخزاعی]]» که شیخ طوسی او را در کتاب رجال<ref>رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> خود عنوان کرده و [[نجاشی]] نیز نام او را، هم به صورت مستقل و هم در لابه لای طُرق خود به بعضی صاحبان [[کتاب ذکر]] کرده است<ref>رجال النجاشی، ص۸۹، ش۲۱۸ و ۲۹۵، ش۸۰۰.</ref>، به دو دلیل مردود است:
#'''[[اختلاف]] در طبقه:''' «احمد بن الفضل الخزاعی» از [[اصحاب امام کاظم]]{{ع}} شمرده شده، در حالی که در سند محل بحث، احمد بن الفضل از [[امام جواد]] و [[امام هادی]]{{عم}} [[روایت]] کرده است؛ به همین دلیل نمی‌تواند [[متحد]] با [[احمد بن فضل کناسی]] باشد؛ زیرا وی از [[امام صادق]]{{ع}} روایت کرده است<ref>رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۳۷۱، ش۶۹۲.</ref>.
#اختلاف در [[مذهب]]: [[کشی]] و [[شیخ طوسی]]، «احمد بن الفضل الخزاعی» را [[واقفی]] معرفی <ref>ر.ک: رجال الکشی (إختیار معرفة الرجال)، ص۵۵۶، ش۱۰۴۹؛ رجال الطوسی، ص۳۳۲، ش۴۹۴۹.</ref> کردند، و [[پیروان]] [[مذهب واقفیه]]، به سبب عدم [[اعتقاد]] به امامانِ پس از [[امام کاظم]]{{ع}}، از آنها روایت نمی‌کنند، در حالی که راوی محل بحث، از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۷-۴۵۸.</ref>

== [[طبقه راوی]] ==
برقی و شیخ طوسی وی را از [[اصحاب امام هادی]]{{ع}} به حساب آورده‌اند و [[آیةاللّه بروجردی]] او را در طبقه هفتم قرار داده است<ref>ر.ک: الموسوعة الرجالیة (طبقات رجال التهذیب)، ص۶۶؛ الموسوعة الرجالیة (طبقات رجال الکافی)، ص۴۶.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۹.</ref>

== استادان و [[شاگردان راوی]] ==
احمد بن فضل از افرادی مانند [[یونس بن عبدالرحمن]]<ref>المحاسن، ج۲، ص۵۰۷، ح۶۵۳؛ الکافی، ج۵، ص۵۱، ح۱؛ ج۶، ص۲۵۲، ح۹.</ref> روایت کرده که از اساتید وی شمرده میشوند؛ و افرادی مانند: [[علی بن سلیمان رشید]]، [[احمد بن محمد سیاری]]، [[محمد بن ابراهیم]] و [[محمد بن عیسی]]<ref>تفسیر کنز الدقائق، ج۱۳، ص۴۴۹؛ المحاسن، ج۲، ص۵۰۷، ح۶۵۳؛ الکافی، ج۵، ص۵۱، ح۱؛ عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۲ - ۱۱۳، ح۲؛ الإمامة و التبصرة، ص۷۵، ح۶۶؛ تهذیب الأحکام، ج۴، ص۱۵۹، ح۴۴۶، ج۶، ص۳۳۶، ح۹۳۰.</ref> از جمله [[شاگردان]] وی به شمار می‌آیند.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۹.</ref>

== جایگاه [[حدیثی]] [[راوی]] ==
[[احمد بن فضل]] گرچه وثاقتش قابل [[اثبات]] نیست، پس از پذیرش نظریه [[اتحاد]] وی با «ابوعمرو الحذاء»، با ملاحظه متن [[روایات]] او، می‌‌توان پی برد که وی [[شیعه دوازده امامی]] است؛ مانند:
#{{متن حدیث|أَحْمَدُ بْنُ إِدْرِيسَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ أَحْمَدَ بْنِ الْفَضْلِ، عَنْ يُونُسَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَانِ، قَالَ: مَاتَ أَبُو الْحَسَنِ{{ع}}، وَ لَيْسَ مِنْ قُوَّامِهِ أَحَدٌ إِلَّا وَ عِنْدَهُ الْمَالُ الْكَثِيرُ، فَكَانَ ذَلِكَ سَبَبَ وُقُوفِهِمْ وَ جُحُودِهِمْ مَوْتَهُ، وَ كَانَ عِنْدَ زِيَادٍ الْقَنْدِيِّ سَبْعُونَ أَلْفَ دِينَارٍ، وَ عِنْدَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي حَمْزَةَ ثَلَاثُونَ أَلْفَ دِينَارٍ، وَ كَانَ أَحَدُ الْقُوَّامِ عُثْمَانَ بْنَ عِيسَى وَ كَانَ يَكُونُ بِمِصْرَ، وَ كَانَ عِنْدَهُ مَالٌ كَثِيرٌ، وَ سِتٌّ مِنَ الْجَوَارِي}}<ref>الإمامة و التبصرة، ص۷۵، ح۶۶؛ و نیز ر.ک: عیون أخبار الرضا{{ع}}، ج۱، ص۱۱۲ - ۱۱۳، ح۲.</ref>.
#{{متن حدیث|الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ عَنِ السَّيَّارِيِّ عَنْ أَحْمَدَ بْنِ الْفَضْلِ عَنْ يُونُسَ عَنِ الرِّضَا{{ع}} فِي السَّمَكِ الْجَلَّالِ أَنَّهُ سَأَلَهُ عَنْهُ فَقَالَ يُنْتَظَرُ بِهِ يَوْماً وَ لَيْلَةً}}<ref>الکافی، ج۶، ص۲۵۲، ح۹.</ref>.
#{{متن حدیث|وَ عَنْهُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عِيسَى قَالَ كَتَبَ إِلَيْهِ أَبُو عَمْرٍو<ref>مقصود «أبوعمرو الحذاء» است که از امام جواد و امام هادی{{عم}} روایت کرده است؛ ر.ک: جامع الرواة، ج۲، ص۴۰۶؛ قاموس الرجال، ج۱۰، ص۱۴۴.</ref>: أَخْبِرْنِي يَا مَوْلَايَ أَنَّهُ رُبَّمَا أَشْكَلَ عَلَيْنَا هِلَالُ شَهْرِ رَمَضَانَ فَلَا نَرَاهُ وَ نَرَى السَّمَاءَ لَيْسَتْ فِيهَا عِلَّةٌ فَيُفْطِرُ النَّاسُ وَ نُفْطِرُ مَعَهُمْ وَ يَقُولُ قَوْمٌ مِنَ الْحُسَّابِ قِبَلَنَا إِنَّهُ يُرَى فِي تِلْكَ اللَّيْلَةِ بِعَيْنِهَا بِمِصْرَ وَ إِفْرِيقِيَةَ وَ الْأُنْدُلُسِ فَهَلْ يَجُوزُ يَا مَوْلَايَ مَا قَالَ الْحُسَّابُ فِي هَذَا الْبَابِ حَتَّى يَخْتَلِفَ الْفَرْضُ عَلَى أَهْلِ الْأَمْصَارِ فَيَكُونَ صَوْمُهُمْ خِلَافَ صَوْمِنَا وَ فِطْرُهُمْ خِلَافَ فِطْرِنَا فَوَقَّعَ{{ع}} لَا تَصُومَنَّ الشَّكَّ أَفْطِرْ لِرُؤْيَتِهِ وَ صُمْ لِرُؤْيَتِهِ}}<ref>تهذیب الأحکام، ج۴، ص۱۵۹، ح۴۴۶.</ref>.<ref>[[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|رجال تفسیری]]، ج۲ ص ۴۵۹-۴۶۰.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده: IM009726.jpg|22px]] [[عبدالله جوادی آملی|جوادی آملی، عبدالله]]، [[رجال تفسیری ج۲ (کتاب)|'''رجال تفسیری ج۲''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:اعلام]]
[[رده:رجال تفسیری]]