اخاء - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: تغییر هدف تغییرمسیر از اخوت به برادری (اخوت)

2022-06-20T08:26:59Z

تغییر هدف تغییرمسیر از اخوت به برادری (اخوت)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۵۶
خط ۱:		خط ۱:
	#تغییر_مسیر [[اخوت]]		#تغییر_مسیر [[برادری (اخوت)]]

Jaafari: تغییرمسیر به اخوت

2021-02-02T06:12:47Z

تغییرمسیر به اخوت

نمایش تغییرات

Wasity: /* تنظیم آیات به ترتیب مصحفی آنها */

2021-02-02T06:09:29Z

تنظیم آیات به ترتیب مصحفی آنها

@@ خط ۱۲: / خط ۱۲: @@
 کلمه اخاء و مشتقات آن ۸۲ بار در [[قرآن کریم]] ذکر شده است که ما در این جا تنها به شرح و [[تحقیق]] دو کلمه {{متن قرآن|إِخْوَانِهِمْ}} و {{متن قرآن|أَخِي}} که هر یک هفت بار در [[قرآن مجید]] ذکر شده می‌پردازیم.
 در مرحله نخست، آیاتی را که در آن دو کلمه {{متن قرآن|إِخْوَانِهِمْ}} و {{متن قرآن|أَخِي}} وجود دارد، به ترتیب [[مصحف]] تنظیم کرده و پس از آن، معنای لغوی و اصطلاحی اخ را بررسی خواهیم نمود، و سپس تحقیق درباره آن دو کلمه را، از [[تفاسیر]] علمای [[شیعی]] و [[اهل تسنن]] پی می‌گیریم. در مرحله چهارم هم آنها را از دیدگاه تفاسیر [[روایی]] [[شیعه]] و [[سنی]] بررسی می‌کنیم و سرانجام هم [[آیات]] مذکور را در دو قسمت: اول به ترتیب مصحفی آن، و سپس به ترتیب نزولی اش، تنظیم نموده و [[تدبر]] می‌نماییم.<ref>[[عبدالنبی امامی|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۸۷.</ref>
 ==معنای اخاء==

Wasity: /* کلمات قصار پیرامون اخوت */

2021-02-02T05:54:21Z

کلمات قصار پیرامون اخوت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۲۴
خط ۲۱۵:		خط ۲۱۵:

	* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>		* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>

	~~==[[کلمات قصار]] پیرامون [[اخوت]]==~~
	در غررالحکم و دررالکلم، در «باب الأخوة»، سخنانی از مولای [[موحدان]]، [[امیرمؤمنان]]، [[علی]]{{ع}} ذکر شده است که در اینجا تنها به بعضی از آن کلمات قصار، اشاره می‌شود:
	#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ‏ زِينَةٌ فِي‏ الرَّخَاءِ وَ عُدَّةٌ فِي الْبَلَاءِ}}: [[برادران]] در حال فراخی، [[زینت]]، و در بالا و [[سختی]]، توشه [[یار]] و مددکارند.
	#{{متن حدیث\| إِخْوَانُ‏ الدِّينِ‏ أَبْقَى‏ مَوَدَّةً}}: برادرانی که برادری‌شان در رابطه با [[دین]] باشد، از نظر [[دوستی]] پاینده‌ترند.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ وَاسَاكَ بِخَيْرِهِ وَ خَيْرٌ مِنْهُ مَنْ أَغْنَاكَ عَنْ غَيْرِهِ}}: [[بهترین]] [[برادران]] تو، کسی است که تو را با [[مال]] خود کمک نماید، و بهتر از او کسی است که تو را از غیرخویش [[بی‌نیاز]] سازد.
	#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ فِي الدُّنْيَا تَنْقَطِعُ مَوَدَّتُهُمْ‏ لِسُرْعَةِ انْقِطَاعِ‏ أَسْبَابِهَا}}: برادران [[دنیا]] که دوستی آنان به جهت اهداف [[دنیوی]] است، دوستی‌شان با بریده‌شدن اسباب آن، به سرعت [[بریده]] خواهد شد، (چون‌که دوستی آنان برای [[خدا]] نبوده و عمیق نیست).
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ لَمْ‏ تَكُنْ‏ عَلَى‏ الدُّنْيَا أُخُوَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که برادریش بر سر دنیا نباشد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ كَانَتْ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ مَوَدَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که دوستی او در [[راه خدا]] باشد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ إِذَا فَقَدْتَهُ لَمْ‏ تُحِبَ‏ الْبَقَاءَ بَعْدَهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که هر گاه او را از دست دهی، ماندن بعد از او را [[دوست]] نداشته باشی.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ‏ سَارَعَ‏ إِلَى‏ الْخَيْرِ وَ جَذَبَكَ‏ إِلَيْهِ‏ وَ أَمَرَكَ بِالْبِرِّ وَ أَعَانَكَ عَلَيْهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که به سوی خیر [[شتاب]] کرده، و تو را به سوی آن کشاند، و به نیکویی تو را [[فرمان]] دهد، و تو را بر آن، مدد کند.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَعَاكَ‏ إِلَى‏ صِدْقِ‏ الْمَقَالِ‏ بِصِدْقِ‏ مَقَالِهِ‏ وَ نَدَبَكَ إِلَى أَفْضَلِ الْأَعْمَالِ بِحُسْنِ أَعْمَالِهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که تو را به سبب راست‌گفتاری‌اش، به راست‌گفتاری خوانده و به وسیله نیکویی کردارش، به [[برترین]] عمل‌ها متوجه سازد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَلَّكَ عَلَى هُدًى وَ أَكْسَبَكَ تُقًى وَ صَدَّكَ‏ عَنِ‏ اتِّبَاعِ‏ هَوًى‏}}: بهترین برادرهای تو، کسی است که تو را بر [[راه راست]] رهنمون شود و [[خویشتن‌داری]] را نصیبت گرداند (و یا [[لباس تقوا]] را بر تو بپوشاند)، و تو را از [[پیروی]] [[هوا و هوس]] جلوگیری نماید.
	~~#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ‏ وَاسَاكَ‏}} بهترین برادرهایت، کسی است که تو را در مالش [[شریک]] گرداند.~~
	#{{متن حدیث\|رب أخ لم يلده أمك}}: ای بسا [[برادری]] که مادرت او را، نزاییده است؛ یعنی از [[راه]] [[دوستی]]، [[اخلاص]] و [[ایمان]] برادرت شده، پس باید او را نگه داشته، و [[احترام]] نمایی.
	#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ‏ بِإِخْوَانِ‏ الصَّفَا فَإِنَّهُمْ زِينَةٌ فِي الرَّخَاءِ وَ عَوْنٌ فِي الْبَلَاءِ}}: بر تو باد به [[برادران]] [[پاک]] درون! زیرا آنان در فراخی [[زینت]]، و در [[بلا]] یاری‌کننده‌اند.
	#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ بِمُؤَاخَاةِ مَنْ‏ حَذَّرَكَ‏ وَ نَهَاكَ‏ فَإِنَّهُ يُنْجِدُكَ وَ يُرْشِدُكَ}}: بر تو باد به برادری کسی که تو را بترساند و باز دارد؛ زیرا اوست که تو را بلند گرداند و به [[راه راست]] آورد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ كُلِّ‏ شَيْ‏ءٍ جَدِيدُهُ‏، وَ خَيْرُ الْإِخْوَانِ أَقْدَمُهُمْ}}: [[بهترین]] هر چیز، تازه آن است، و بهترین برادرها، قدیمی‌ترین آنان است.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ‏ أَعْوَنُهُمْ‏ عَلَى‏ الْخَيْرِ وَ أَعْمَلُهُمْ بِالْبِرِّ وَ أَرْفَقُهُمْ بِالْمُصَاحِبِ}}: بهترین برادران، یاری‌کننده‌ترین آنها بر [[کار خیر]]، و عامل‌ترین به نیکویی، و مداراخوترین آنان با همراه است.
	#{{متن حدیث\|بِالتَّوَاخِي‏ فِي‏ اللَّهِ‏ تَتِمُّ الْمُرُوَّةُ}}: با برادری‌کردن در [[راه خدا]]، برادری ثمربخش خواهد بود (یعنی رفاقتی [[ارزشمند]] است که فقط برای [[خدا]] باشد نه برای [[دنیا]]).
	#{{متن حدیث\|تُبْتَنَى الْأُخُوَّةُ فِي اللَّهِ عَلَى‏ التَّنَاصُحِ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ وَ التَّبَاذُلِ فِي اللَّهِ وَ التَّعَاوُنِ عَلَى طَاعَةِ اللَّهِ وَ التَّنَاهِي عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ وَ التَّنَاصُرِ فِي اللَّهِ وَ إِخْلَاصِ الْمَحَبَّةِ}}: بنای برادری در راه خدا، بر نصیحت‌کردن یکدیگر در راه خدا، و [[بخشش]] به هم در راه خدا، و مدد کردن و [[تعاون]] بر [[طاعت خدا]]، و بازداشتن یکدیگر از نافرمانی‌های خدا، و یاری‌نمودن همدیگر در راه خدا، و خالص‌گردانیدن دوستی است.
	#{{متن حدیث\|تَنَاسَ مَسَاوِئَ الْإِخْوَانِ تَسْتَدِمْ‏ وُدَّهُمْ‏}}: بدی‌های برادران را فراموش نما تا پاینده داری دوستی آنها را(یعنی نتیجه [[فراموشی]] [[لغزش]] و بدسلوکی‌های آنان، دوستی دایمی است).
	~~#{{متن حدیث\|مَنْ آخَا فِي‏ اللَّهِ‏ غَنِمَ‏}}: هر که در راه خدا برادری کند، نفع [[عظیم]] ببرد.~~
	~~#{{متن حدیث\|من أخى في الدنيا حرم}}: هر که در راه دنیا، برادری نماید، [[محروم]] خواهد شد.~~
	#{{متن حدیث\|مَنْ لَا إِخْوَانَ لَهُ‏ لَا أَهْلَ‏ لَهُ‏}}: هر که برایش برادرانی نیست، [[اهل]] (و دوستانی) برای او نخواهد بود.
	#{{متن حدیث\|مَنْ فَقَدَ أَخاً فِي اللَّهِ فَكَأَنَّمَا فَقَدَ أَشْرَفَ‏ أَعْضَائِهِ‏}}: هر که [[برادری]] را در [[راه خدا]] نیابد (و یا از دست دهد)، گویا در [[حقیقت]] شریف‌ترین اعضای خود را ندارد، (و یا از دست داده است).
	#{{متن حدیث\|مَنْ‏ أَحْسَنَ‏ مُصَاحَبَةَ الْإِخْوَانِ‏ اسْتَدَامَ مِنْهُمُ الْوُصْلَةَ}}: هر که [[مصاحبت]] و [[رفاقت]] [[برادران]] را [[نیکو]] نماید، پیوند با آنها را پاینده دارد.
	#{{متن حدیث\|مَوْتُ الْأَخِ قَصُّ‏ الْجَنَاحِ‏ وَ الْيَدِ}}: [[مرگ]] [[برادر]]، کندن و یا بریدن بال و دست است (زیرا [[قدرت]] [[انسان]] تا اندازه‌ای با برادر است، به ویژه اگر [[واقعی]] باشد).<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۸.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Jaafari: /* تنظیم آیات اخاء به ترتیب نزول آنها */

2021-02-02T05:45:18Z

تنظیم آیات اخاء به ترتیب نزول آنها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۱۵
خط ۱۵۴:		خط ۱۵۴:
	#{{متن قرآن\|قَالَ رَبِّ إِنِّي لَا أَمْلِكُ إِلَّا نَفْسِي وَأَخِي فَافْرُقْ بَيْنَنَا وَبَيْنَ الْقَوْمِ الْفَاسِقِينَ}}<ref>«(موسی) گفت: پروردگارا! من جز اختیار خویش و برادرم را ندارم، میان ما و این قوم نافرمان جدایی انداز!» سوره مائده، آیه ۲۵.</ref>.		#{{متن قرآن\|قَالَ رَبِّ إِنِّي لَا أَمْلِكُ إِلَّا نَفْسِي وَأَخِي فَافْرُقْ بَيْنَنَا وَبَيْنَ الْقَوْمِ الْفَاسِقِينَ}}<ref>«(موسی) گفت: پروردگارا! من جز اختیار خویش و برادرم را ندارم، میان ما و این قوم نافرمان جدایی انداز!» سوره مائده، آیه ۲۵.</ref>.
	#{{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۰۹.</ref>		#{{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۰۹.</ref>


	====[[تدبر]] در [[آیات]] اخاء، به ترتیب [[نزول]] آن====		====[[تدبر]] در [[آیات]] اخاء، به ترتیب [[نزول]] آن====

Jaafari: /* جستارهای وابسته */

2021-02-02T05:44:58Z

جستارهای وابسته

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۱۴
خط ۲۱۶:		خط ۲۱۶:

	* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>		* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>

			==[[کلمات قصار]] پیرامون [[اخوت]]==
			در غررالحکم و دررالکلم، در «باب الأخوة»، سخنانی از مولای [[موحدان]]، [[امیرمؤمنان]]، [[علی]]{{ع}} ذکر شده است که در اینجا تنها به بعضی از آن کلمات قصار، اشاره می‌شود:
			#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ‏ زِينَةٌ فِي‏ الرَّخَاءِ وَ عُدَّةٌ فِي الْبَلَاءِ}}: [[برادران]] در حال فراخی، [[زینت]]، و در بالا و [[سختی]]، توشه [[یار]] و مددکارند.
			#{{متن حدیث\| إِخْوَانُ‏ الدِّينِ‏ أَبْقَى‏ مَوَدَّةً}}: برادرانی که برادری‌شان در رابطه با [[دین]] باشد، از نظر [[دوستی]] پاینده‌ترند.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ وَاسَاكَ بِخَيْرِهِ وَ خَيْرٌ مِنْهُ مَنْ أَغْنَاكَ عَنْ غَيْرِهِ}}: [[بهترین]] [[برادران]] تو، کسی است که تو را با [[مال]] خود کمک نماید، و بهتر از او کسی است که تو را از غیرخویش [[بی‌نیاز]] سازد.
			#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ فِي الدُّنْيَا تَنْقَطِعُ مَوَدَّتُهُمْ‏ لِسُرْعَةِ انْقِطَاعِ‏ أَسْبَابِهَا}}: برادران [[دنیا]] که دوستی آنان به جهت اهداف [[دنیوی]] است، دوستی‌شان با بریده‌شدن اسباب آن، به سرعت [[بریده]] خواهد شد، (چون‌که دوستی آنان برای [[خدا]] نبوده و عمیق نیست).
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ لَمْ‏ تَكُنْ‏ عَلَى‏ الدُّنْيَا أُخُوَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که برادریش بر سر دنیا نباشد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ كَانَتْ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ مَوَدَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که دوستی او در [[راه خدا]] باشد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ إِذَا فَقَدْتَهُ لَمْ‏ تُحِبَ‏ الْبَقَاءَ بَعْدَهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که هر گاه او را از دست دهی، ماندن بعد از او را [[دوست]] نداشته باشی.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ‏ سَارَعَ‏ إِلَى‏ الْخَيْرِ وَ جَذَبَكَ‏ إِلَيْهِ‏ وَ أَمَرَكَ بِالْبِرِّ وَ أَعَانَكَ عَلَيْهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که به سوی خیر [[شتاب]] کرده، و تو را به سوی آن کشاند، و به نیکویی تو را [[فرمان]] دهد، و تو را بر آن، مدد کند.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَعَاكَ‏ إِلَى‏ صِدْقِ‏ الْمَقَالِ‏ بِصِدْقِ‏ مَقَالِهِ‏ وَ نَدَبَكَ إِلَى أَفْضَلِ الْأَعْمَالِ بِحُسْنِ أَعْمَالِهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که تو را به سبب راست‌گفتاری‌اش، به راست‌گفتاری خوانده و به وسیله نیکویی کردارش، به [[برترین]] عمل‌ها متوجه سازد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَلَّكَ عَلَى هُدًى وَ أَكْسَبَكَ تُقًى وَ صَدَّكَ‏ عَنِ‏ اتِّبَاعِ‏ هَوًى‏}}: بهترین برادرهای تو، کسی است که تو را بر [[راه راست]] رهنمون شود و [[خویشتن‌داری]] را نصیبت گرداند (و یا [[لباس تقوا]] را بر تو بپوشاند)، و تو را از [[پیروی]] [[هوا و هوس]] جلوگیری نماید.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ‏ وَاسَاكَ‏}} بهترین برادرهایت، کسی است که تو را در مالش [[شریک]] گرداند.
			#{{متن حدیث\|رب أخ لم يلده أمك}}: ای بسا [[برادری]] که مادرت او را، نزاییده است؛ یعنی از [[راه]] [[دوستی]]، [[اخلاص]] و [[ایمان]] برادرت شده، پس باید او را نگه داشته، و [[احترام]] نمایی.
			#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ‏ بِإِخْوَانِ‏ الصَّفَا فَإِنَّهُمْ زِينَةٌ فِي الرَّخَاءِ وَ عَوْنٌ فِي الْبَلَاءِ}}: بر تو باد به [[برادران]] [[پاک]] درون! زیرا آنان در فراخی [[زینت]]، و در [[بلا]] یاری‌کننده‌اند.
			#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ بِمُؤَاخَاةِ مَنْ‏ حَذَّرَكَ‏ وَ نَهَاكَ‏ فَإِنَّهُ يُنْجِدُكَ وَ يُرْشِدُكَ}}: بر تو باد به برادری کسی که تو را بترساند و باز دارد؛ زیرا اوست که تو را بلند گرداند و به [[راه راست]] آورد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ كُلِّ‏ شَيْ‏ءٍ جَدِيدُهُ‏، وَ خَيْرُ الْإِخْوَانِ أَقْدَمُهُمْ}}: [[بهترین]] هر چیز، تازه آن است، و بهترین برادرها، قدیمی‌ترین آنان است.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ‏ أَعْوَنُهُمْ‏ عَلَى‏ الْخَيْرِ وَ أَعْمَلُهُمْ بِالْبِرِّ وَ أَرْفَقُهُمْ بِالْمُصَاحِبِ}}: بهترین برادران، یاری‌کننده‌ترین آنها بر [[کار خیر]]، و عامل‌ترین به نیکویی، و مداراخوترین آنان با همراه است.
			#{{متن حدیث\|بِالتَّوَاخِي‏ فِي‏ اللَّهِ‏ تَتِمُّ الْمُرُوَّةُ}}: با برادری‌کردن در [[راه خدا]]، برادری ثمربخش خواهد بود (یعنی رفاقتی [[ارزشمند]] است که فقط برای [[خدا]] باشد نه برای [[دنیا]]).
			#{{متن حدیث\|تُبْتَنَى الْأُخُوَّةُ فِي اللَّهِ عَلَى‏ التَّنَاصُحِ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ وَ التَّبَاذُلِ فِي اللَّهِ وَ التَّعَاوُنِ عَلَى طَاعَةِ اللَّهِ وَ التَّنَاهِي عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ وَ التَّنَاصُرِ فِي اللَّهِ وَ إِخْلَاصِ الْمَحَبَّةِ}}: بنای برادری در راه خدا، بر نصیحت‌کردن یکدیگر در راه خدا، و [[بخشش]] به هم در راه خدا، و مدد کردن و [[تعاون]] بر [[طاعت خدا]]، و بازداشتن یکدیگر از نافرمانی‌های خدا، و یاری‌نمودن همدیگر در راه خدا، و خالص‌گردانیدن دوستی است.
			#{{متن حدیث\|تَنَاسَ مَسَاوِئَ الْإِخْوَانِ تَسْتَدِمْ‏ وُدَّهُمْ‏}}: بدی‌های برادران را فراموش نما تا پاینده داری دوستی آنها را(یعنی نتیجه [[فراموشی]] [[لغزش]] و بدسلوکی‌های آنان، دوستی دایمی است).
			#{{متن حدیث\|مَنْ آخَا فِي‏ اللَّهِ‏ غَنِمَ‏}}: هر که در راه خدا برادری کند، نفع [[عظیم]] ببرد.
			#{{متن حدیث\|من أخى في الدنيا حرم}}: هر که در راه دنیا، برادری نماید، [[محروم]] خواهد شد.
			#{{متن حدیث\|مَنْ لَا إِخْوَانَ لَهُ‏ لَا أَهْلَ‏ لَهُ‏}}: هر که برایش برادرانی نیست، [[اهل]] (و دوستانی) برای او نخواهد بود.
			#{{متن حدیث\|مَنْ فَقَدَ أَخاً فِي اللَّهِ فَكَأَنَّمَا فَقَدَ أَشْرَفَ‏ أَعْضَائِهِ‏}}: هر که [[برادری]] را در [[راه خدا]] نیابد (و یا از دست دهد)، گویا در [[حقیقت]] شریف‌ترین اعضای خود را ندارد، (و یا از دست داده است).
			#{{متن حدیث\|مَنْ‏ أَحْسَنَ‏ مُصَاحَبَةَ الْإِخْوَانِ‏ اسْتَدَامَ مِنْهُمُ الْوُصْلَةَ}}: هر که [[مصاحبت]] و [[رفاقت]] [[برادران]] را [[نیکو]] نماید، پیوند با آنها را پاینده دارد.
			#{{متن حدیث\|مَوْتُ الْأَخِ قَصُّ‏ الْجَنَاحِ‏ وَ الْيَدِ}}: [[مرگ]] [[برادر]]، کندن و یا بریدن بال و دست است (زیرا [[قدرت]] [[انسان]] تا اندازه‌ای با برادر است، به ویژه اگر [[واقعی]] باشد).<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۸.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Jaafari: /* جستارهای وابسته */

2021-02-02T05:44:39Z

جستارهای وابسته

نمایش تغییرات

Jaafari: /* جستارهای وابسته */

2021-02-02T05:41:50Z

جستارهای وابسته

@@ خط ۱۳۳: / خط ۱۳۳: @@
 *'''معنا و مفهوم هشتم اخاء''': معنای اخاء در اینجا، معنای سلبی [[علم]] [[دوستی]] با [[دشمن خدا]] و [[رسول]]{{صل}} است. [[مؤمنان]] هرگز کسی را که دشمن خدا و رسولش باشد، [[دوست]] ندارند حتی اگر [[پدران]] یا [[فرزندان]] با [[برادران]] و یا قبیله‌شان باشند: {{متن قرآن|لَا تَجِدُ قَوْمًا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ يُوَادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَلَوْ كَانُوا آبَاءَهُمْ أَوْ أَبْنَاءَهُمْ أَوْ إِخْوَانَهُمْ أَوْ عَشِيرَتَهُمْ}}. این‌گونه از مؤمنان‌اند که [[ایمان]] در دل‌های آنان [[ثابت]] و [[لایتغیر]] است: {{متن قرآن|أُولَئِكَ كَتَبَ فِي قُلُوبِهِمُ الْإِيمَانَ}}، و آنان با [[روحی]] (که نوری است برای حرکت در [[راه مستقیم]]، و آن، [[حیات]] طیبه‌ای است برای یک [[زندگی پاک]] و [[پاکیزه]]) از جانب خدای متعال [[تأیید]] می‌گردند: {{متن قرآن|وَأَيَّدَهُمْ بِرُوحٍ مِنْهُ}}، {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَآمِنُوا بِرَسُولِهِ يُؤْتِكُمْ كِفْلَيْنِ مِنْ رَحْمَتِهِ وَيَجْعَلْ لَكُمْ نُورًا تَمْشُونَ بِهِ وَيَغْفِرْ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ}}<ref>«ای مؤمنان! از خداوند پروا کنید و به پیامبرش ایمان آورید تا از بخشایش خویش دو بهره به شما ارزانی دارد و در شما فروغی نهد که با آن راه بسپارید و شما را بیامرزد و خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره حدید، آیه ۲۸.</ref>، {{متن قرآن|مَنْ عَمِلَ صَالِحًا مِنْ ذَكَرٍ أَوْ أُنْثَى وَهُوَ مُؤْمِنٌ فَلَنُحْيِيَنَّهُ حَيَاةً طَيِّبَةً وَلَنَجْزِيَنَّهُمْ أَجْرَهُمْ بِأَحْسَنِ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ}}<ref>«کسانی از مرد و زن که کار شایسته‌ای کنند؛ و مؤمن باشند، بی‌گمان آنان را با زندگانی پاکیزه‌ای زنده می‌داریم و به یقین نیکوتر از آنچه انجام می‌دادند پاداششان را خواهیم داد» سوره نحل، آیه ۹۷.</ref>. آنان در [[بهشت]] جاویدان داخل می‌گردند: {{متن قرآن|وَيُدْخِلُهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي مِنْ تَحْتِهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا}}. هم [[حق‌تعالی]] از آنان [[راضی]] است و هم آنان از او راضی هستند: {{متن قرآن|رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ}}. آنان [[حزب]] [[خدای متعال]] هستند و البته، این تنها [[حزب الله]] است که [[رستگار]] است: {{متن قرآن|أُولَئِكَ حِزْبُ اللَّهِ أَلَا إِنَّ حِزْبَ اللَّهِ هُمُ الْمُفْلِحُونَ}}.
 *'''معنا و مفهوم نهم اخاء''': اخاء در این معنا و مفهوم، [[برادری]] [[منافقان]] است که با گفتار [[دروغین]] خود است به [[برادران]] کافرشان: {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نَافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوَانِهِمُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ}}. به آنان می‌گویند: اگر از [[شهر]] و دیارتان خارج شدید، ما هم با شما هستیم: {{متن قرآن|لَئِنْ أُخْرِجْتُمْ لَنَخْرُجَنَّ مَعَكُمْ}}، و درباره ([[مخالفت]] با) شما از احدی [[فرمان]] نمی‌بریم: {{متن قرآن|وَلَا نُطِيعُ فِيكُمْ أَحَدًا أَبَدًا}}. و اگر شما به [[جنگ]] (با [[مسلمانان]]) پرداختید، مطمئن باشید که ما شما را [[یاری]] می‌کنیم: {{متن قرآن|وَإِنْ قُوتِلْتُمْ لَنَنْصُرَنَّكُمْ}}، و [[خداوند سبحان]] [[گواهی]] می‌دهد که آن منافقان به طور حتم [[دروغ]] می‌گویند: {{متن قرآن|وَاللَّهُ يَشْهَدُ إِنَّهُمْ لَكَاذِبُونَ}}.<ref>[[عبدالنبی امامی|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۰۵.</ref>
 == جستارهای وابسته ==

Jaafari: /* جستارهای وابسته */

2021-02-02T05:41:19Z

جستارهای وابسته

@@ خط ۱۱۷: / خط ۱۱۷: @@
 #[[ابن مردویه]] از [[عبدالرحمن بن ثابت بن قیس بن شماس]] اخراج نموده که: {{عربی|انه استاذن النبی{{صل}} ان یزور خاله من المشرکین، فاذن له، فلما قدم قرأ [[رسول الله]]{{صل}} و اناس حوله: {{متن قرآن|لَا تَجِدُ قَوْمًا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}}}<ref>در المنثور، ج۶، ص۱۸۶.</ref>.
 #ابن ابی حاتم از [[سدی]] اخراج نموده که او گفته: {{عربی|قد اسلم ناس من أهل قریظة و النضیر و کانت فیهم منافقون و کانوا یقولون لاهل النضیر: لئن اخرجتم، لنخرجنکم معکم. فنزلت فیهم هذه الایة: {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نَافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوَانِهِمُ}}}}<ref>در المنثور، ج۶، ص۱۹۹.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۰۱.</ref>
 == جستارهای وابسته ==

Jaafari: /* جستارهای وابسته */

2021-02-02T05:39:41Z

جستارهای وابسته

@@ خط ۹۸: / خط ۹۸: @@
 در [[تفسیر نمونه]] به نقل از [[تفاسیر]] [[روح]] البیان و [[تفسیر]] در المنثور، [[شأن]] نزولی را برای [[آیه]] یازده [[سوره حشر]]: {{متن قرآن|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ نَافَقُوا يَقُولُونَ لِإِخْوَانِهِمُ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ أَهْلِ الْكِتَابِ}} الخ، و [[آیات]] بعد از آن آورده است که ما در اینجا عیناً آن را بیان می‌کنیم:
 جمعی از [[منافقان]] [[مدینه]] مانند: [[عبدالله بن ابی]] و یارانش، مخفیانه کسی را به سراغ [[یهود]] [[بنی‌نضیر]] فرستادند و گفتند: شما محکم در جای خود بایستید و از خانه‌هایتان بیرون نروید، و دژهای خویش را محکم سازید، ما دو هزار نفر [[یاور]] از [[قوم]] خود و دیگران داریم و تا آخرین نفس با شما هستیم. [[طایفه]] [[بنی‌قریظه]] و سایر هم پیمان‌های شما از [[قبیله]] [[غطفان]] نیز با شما [[همراهی]] می‌کنند. همین امر سبب شده که [[یهود]] [[بنی‌نضیر]] بر [[مخالفت]] [[پیامبر]]{{صل}} [[تشویق]] شوند، اما در این هنگام یکی از بزرگان بنی‌نضیر به نام [[سلام]] به [[حیی بن اخطب]] که [[سرپرست]] برنامه‌های بنی‌نضیر بود، گفت: اعتنایی به حرف عبدالله بن ابی نکنید. او می‌خواهد تو را به [[جنگ]] با [[محمد]]{{صل}} تشویق کند و خودش در [[خانه]] بنشیند و شما را [[تسلیم]] حوادث نماید. [[حیی]] گفت: ما جز [[دشمنی]] محمد{{صل}} و [[پیکار]] با او چیزی را نمی‌شناسیم. سلام در پاسخ او گفت به [[خدا]] [[سوگند]]! می‌بینم سرانجام ما را از این [[سرزمین]] بیرون می‌کنند و [[اموال]] و [[شرف]] ما بر باد می‌رود؛ [[کودکان]] ما [[اسیر]]، و جنگجویان ما کشته می‌شوند<ref>تفسیر نمونه، ج۲۳، ص۵۲۶.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۹۶.</ref>
 == جستارهای وابسته ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۲۴
خط ۲۱۵:		خط ۲۱۵:

	* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>		* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>

	~~==[[کلمات قصار]] پیرامون [[اخوت]]==~~
	در غررالحکم و دررالکلم، در «باب الأخوة»، سخنانی از مولای [[موحدان]]، [[امیرمؤمنان]]، [[علی]]{{ع}} ذکر شده است که در اینجا تنها به بعضی از آن کلمات قصار، اشاره می‌شود:
	#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ‏ زِينَةٌ فِي‏ الرَّخَاءِ وَ عُدَّةٌ فِي الْبَلَاءِ}}: [[برادران]] در حال فراخی، [[زینت]]، و در بالا و [[سختی]]، توشه [[یار]] و مددکارند.
	#{{متن حدیث\| إِخْوَانُ‏ الدِّينِ‏ أَبْقَى‏ مَوَدَّةً}}: برادرانی که برادری‌شان در رابطه با [[دین]] باشد، از نظر [[دوستی]] پاینده‌ترند.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ وَاسَاكَ بِخَيْرِهِ وَ خَيْرٌ مِنْهُ مَنْ أَغْنَاكَ عَنْ غَيْرِهِ}}: [[بهترین]] [[برادران]] تو، کسی است که تو را با [[مال]] خود کمک نماید، و بهتر از او کسی است که تو را از غیرخویش [[بی‌نیاز]] سازد.
	#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ فِي الدُّنْيَا تَنْقَطِعُ مَوَدَّتُهُمْ‏ لِسُرْعَةِ انْقِطَاعِ‏ أَسْبَابِهَا}}: برادران [[دنیا]] که دوستی آنان به جهت اهداف [[دنیوی]] است، دوستی‌شان با بریده‌شدن اسباب آن، به سرعت [[بریده]] خواهد شد، (چون‌که دوستی آنان برای [[خدا]] نبوده و عمیق نیست).
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ لَمْ‏ تَكُنْ‏ عَلَى‏ الدُّنْيَا أُخُوَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که برادریش بر سر دنیا نباشد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ كَانَتْ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ مَوَدَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که دوستی او در [[راه خدا]] باشد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ إِذَا فَقَدْتَهُ لَمْ‏ تُحِبَ‏ الْبَقَاءَ بَعْدَهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که هر گاه او را از دست دهی، ماندن بعد از او را [[دوست]] نداشته باشی.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ‏ سَارَعَ‏ إِلَى‏ الْخَيْرِ وَ جَذَبَكَ‏ إِلَيْهِ‏ وَ أَمَرَكَ بِالْبِرِّ وَ أَعَانَكَ عَلَيْهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که به سوی خیر [[شتاب]] کرده، و تو را به سوی آن کشاند، و به نیکویی تو را [[فرمان]] دهد، و تو را بر آن، مدد کند.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَعَاكَ‏ إِلَى‏ صِدْقِ‏ الْمَقَالِ‏ بِصِدْقِ‏ مَقَالِهِ‏ وَ نَدَبَكَ إِلَى أَفْضَلِ الْأَعْمَالِ بِحُسْنِ أَعْمَالِهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که تو را به سبب راست‌گفتاری‌اش، به راست‌گفتاری خوانده و به وسیله نیکویی کردارش، به [[برترین]] عمل‌ها متوجه سازد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَلَّكَ عَلَى هُدًى وَ أَكْسَبَكَ تُقًى وَ صَدَّكَ‏ عَنِ‏ اتِّبَاعِ‏ هَوًى‏}}: بهترین برادرهای تو، کسی است که تو را بر [[راه راست]] رهنمون شود و [[خویشتن‌داری]] را نصیبت گرداند (و یا [[لباس تقوا]] را بر تو بپوشاند)، و تو را از [[پیروی]] [[هوا و هوس]] جلوگیری نماید.
	~~#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ‏ وَاسَاكَ‏}} بهترین برادرهایت، کسی است که تو را در مالش [[شریک]] گرداند.~~
	#{{متن حدیث\|رب أخ لم يلده أمك}}: ای بسا [[برادری]] که مادرت او را، نزاییده است؛ یعنی از [[راه]] [[دوستی]]، [[اخلاص]] و [[ایمان]] برادرت شده، پس باید او را نگه داشته، و [[احترام]] نمایی.
	#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ‏ بِإِخْوَانِ‏ الصَّفَا فَإِنَّهُمْ زِينَةٌ فِي الرَّخَاءِ وَ عَوْنٌ فِي الْبَلَاءِ}}: بر تو باد به [[برادران]] [[پاک]] درون! زیرا آنان در فراخی [[زینت]]، و در [[بلا]] یاری‌کننده‌اند.
	#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ بِمُؤَاخَاةِ مَنْ‏ حَذَّرَكَ‏ وَ نَهَاكَ‏ فَإِنَّهُ يُنْجِدُكَ وَ يُرْشِدُكَ}}: بر تو باد به برادری کسی که تو را بترساند و باز دارد؛ زیرا اوست که تو را بلند گرداند و به [[راه راست]] آورد.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ كُلِّ‏ شَيْ‏ءٍ جَدِيدُهُ‏، وَ خَيْرُ الْإِخْوَانِ أَقْدَمُهُمْ}}: [[بهترین]] هر چیز، تازه آن است، و بهترین برادرها، قدیمی‌ترین آنان است.
	#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ‏ أَعْوَنُهُمْ‏ عَلَى‏ الْخَيْرِ وَ أَعْمَلُهُمْ بِالْبِرِّ وَ أَرْفَقُهُمْ بِالْمُصَاحِبِ}}: بهترین برادران، یاری‌کننده‌ترین آنها بر [[کار خیر]]، و عامل‌ترین به نیکویی، و مداراخوترین آنان با همراه است.
	#{{متن حدیث\|بِالتَّوَاخِي‏ فِي‏ اللَّهِ‏ تَتِمُّ الْمُرُوَّةُ}}: با برادری‌کردن در [[راه خدا]]، برادری ثمربخش خواهد بود (یعنی رفاقتی [[ارزشمند]] است که فقط برای [[خدا]] باشد نه برای [[دنیا]]).
	#{{متن حدیث\|تُبْتَنَى الْأُخُوَّةُ فِي اللَّهِ عَلَى‏ التَّنَاصُحِ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ وَ التَّبَاذُلِ فِي اللَّهِ وَ التَّعَاوُنِ عَلَى طَاعَةِ اللَّهِ وَ التَّنَاهِي عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ وَ التَّنَاصُرِ فِي اللَّهِ وَ إِخْلَاصِ الْمَحَبَّةِ}}: بنای برادری در راه خدا، بر نصیحت‌کردن یکدیگر در راه خدا، و [[بخشش]] به هم در راه خدا، و مدد کردن و [[تعاون]] بر [[طاعت خدا]]، و بازداشتن یکدیگر از نافرمانی‌های خدا، و یاری‌نمودن همدیگر در راه خدا، و خالص‌گردانیدن دوستی است.
	#{{متن حدیث\|تَنَاسَ مَسَاوِئَ الْإِخْوَانِ تَسْتَدِمْ‏ وُدَّهُمْ‏}}: بدی‌های برادران را فراموش نما تا پاینده داری دوستی آنها را(یعنی نتیجه [[فراموشی]] [[لغزش]] و بدسلوکی‌های آنان، دوستی دایمی است).
	~~#{{متن حدیث\|مَنْ آخَا فِي‏ اللَّهِ‏ غَنِمَ‏}}: هر که در راه خدا برادری کند، نفع [[عظیم]] ببرد.~~
	~~#{{متن حدیث\|من أخى في الدنيا حرم}}: هر که در راه دنیا، برادری نماید، [[محروم]] خواهد شد.~~
	#{{متن حدیث\|مَنْ لَا إِخْوَانَ لَهُ‏ لَا أَهْلَ‏ لَهُ‏}}: هر که برایش برادرانی نیست، [[اهل]] (و دوستانی) برای او نخواهد بود.
	#{{متن حدیث\|مَنْ فَقَدَ أَخاً فِي اللَّهِ فَكَأَنَّمَا فَقَدَ أَشْرَفَ‏ أَعْضَائِهِ‏}}: هر که [[برادری]] را در [[راه خدا]] نیابد (و یا از دست دهد)، گویا در [[حقیقت]] شریف‌ترین اعضای خود را ندارد، (و یا از دست داده است).
	#{{متن حدیث\|مَنْ‏ أَحْسَنَ‏ مُصَاحَبَةَ الْإِخْوَانِ‏ اسْتَدَامَ مِنْهُمُ الْوُصْلَةَ}}: هر که [[مصاحبت]] و [[رفاقت]] [[برادران]] را [[نیکو]] نماید، پیوند با آنها را پاینده دارد.
	#{{متن حدیث\|مَوْتُ الْأَخِ قَصُّ‏ الْجَنَاحِ‏ وَ الْيَدِ}}: [[مرگ]] [[برادر]]، کندن و یا بریدن بال و دست است (زیرا [[قدرت]] [[انسان]] تا اندازه‌ای با برادر است، به ویژه اگر [[واقعی]] باشد).<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۸.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ فوریهٔ ۲۰۲۱، ساعت ۰۹:۱۴
خط ۲۱۶:		خط ۲۱۶:

	* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>		* ارتباط [[برادری]] که با بی‌تقوایی یا [[ضعف]] [[تقوا]] توأم باشد، موجب [[خسران]] و [[ندامت]] است. مصداق این ارتباط که در رابطه بین دو [[برادر]] به نام [[قابیل]] و [[هابیل]]، [[فرزندان آدم]]{{ع}} ملاحظه می‌شود، چنان است که تقوای هابیل سبب قبولی [[قربانی]] او شد و ضعف یا عدم این [[فضیلت]] در قابیل هم سبب عدم قبولی قربانی او گردید و به دنبال همین ضعف، قابیل مرتکب اولین و شوم‌ترین عمل؛ یعنی [[قتل]] برادر خود، هابیل، گردید: {{متن قرآن\|وَاتْلُ عَلَيْهِمْ نَبَأَ ابْنَيْ آدَمَ بِالْحَقِّ إِذْ قَرَّبَا قُرْبَانًا فَتُقُبِّلَ مِنْ أَحَدِهِمَا وَلَمْ يُتَقَبَّلْ مِنَ الْآخَرِ قَالَ لَأَقْتُلَنَّكَ قَالَ إِنَّمَا يَتَقَبَّلُ اللَّهُ مِنَ الْمُتَّقِينَ}}<ref>«و برای آنان داستان دو پسر آدم (هابیل و قابیل) را به درستی بخوان! که قربانی‌یی پیش آوردند اما از یکی از آن دو پذیرفته شد و از دیگری پذیرفته نشد، (قابیل) گفت: بی‌گمان تو را خواهم کشت! (هابیل) گفت: خداوند تنها از پرهیزگاران می‌پذیرد» سوره مائده، آیه ۲۷.</ref>. [[ضعف]] [[تقوا]] و عدم [[مبارزه]] با نفس و بال و پر دادن به [[بیماری]] مهلک [[حسادت]]، کم‌کم [[قابیل]] را برای کشتن [[برادر]] آماده نمود و او را واداشت که دست به چنین [[اقدام]] مهلک و [[شومی]]؛ یعنی [[قتل]] [[هابیل]]، زند: {{متن قرآن\|فَطَوَّعَتْ لَهُ نَفْسُهُ قَتْلَ أَخِيهِ فَقَتَلَهُ}}<ref>«نفس (امّاره) او کشتن برادرش را بر وی آسان گردانید پس او را کشت» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. او با چنین اقدام شوم و مهلکی از زیانکاران گردید: {{متن قرآن\|فَأَصْبَحَ مِنَ الْخَاسِرِينَ}}<ref>«و از زیانکاران شد» سوره مائده، آیه ۳۰.</ref>. قابیل در پایان ماجرا، بعد از اظهار [[عجز]] [[اندیشه]] در [[رهایی]] از [[جسد]] برادر مقتولش، در برابر کلاغی که به حفر [[زمین]] می‌پرداخت، قرار گرفته و این‌گونه [[دفن]] جسد برادر را از کلاغ فرا می‌گیرد. او با این کار به ناتوانی‌اش نسبت به کلاغ [[اقرار]] نمود و سرانجام بر کرده و فعل خویش نادم و پشیمان گشت: {{متن قرآن\|فَبَعَثَ اللَّهُ غُرَابًا يَبْحَثُ فِي الْأَرْضِ لِيُرِيَهُ كَيْفَ يُوَارِي سَوْءَةَ أَخِيهِ قَالَ يَا وَيْلَتَا أَعَجَزْتُ أَنْ أَكُونَ مِثْلَ هَذَا الْغُرَابِ فَأُوَارِيَ سَوْءَةَ أَخِي فَأَصْبَحَ مِنَ النَّادِمِينَ}}<ref>«خداوند کلاغی را برانگیخت که زمین را می‌کاوید تا بدو نشان دهد چگونه کالبد برادرش را در خاک کند؛ گفت: وای بر من! آیا ناتوان بودم که چون این کلاغ باشم تا کالبد برادرم را در خاک کنم؟ و از پشیمانان شد» سوره مائده، آیه ۳۱.</ref>.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۱-۱۱۸.</ref>

			==[[کلمات قصار]] پیرامون [[اخوت]]==
			در غررالحکم و دررالکلم، در «باب الأخوة»، سخنانی از مولای [[موحدان]]، [[امیرمؤمنان]]، [[علی]]{{ع}} ذکر شده است که در اینجا تنها به بعضی از آن کلمات قصار، اشاره می‌شود:
			#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ‏ زِينَةٌ فِي‏ الرَّخَاءِ وَ عُدَّةٌ فِي الْبَلَاءِ}}: [[برادران]] در حال فراخی، [[زینت]]، و در بالا و [[سختی]]، توشه [[یار]] و مددکارند.
			#{{متن حدیث\| إِخْوَانُ‏ الدِّينِ‏ أَبْقَى‏ مَوَدَّةً}}: برادرانی که برادری‌شان در رابطه با [[دین]] باشد، از نظر [[دوستی]] پاینده‌ترند.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ وَاسَاكَ بِخَيْرِهِ وَ خَيْرٌ مِنْهُ مَنْ أَغْنَاكَ عَنْ غَيْرِهِ}}: [[بهترین]] [[برادران]] تو، کسی است که تو را با [[مال]] خود کمک نماید، و بهتر از او کسی است که تو را از غیرخویش [[بی‌نیاز]] سازد.
			#{{متن حدیث\|الْإِخْوَانُ فِي الدُّنْيَا تَنْقَطِعُ مَوَدَّتُهُمْ‏ لِسُرْعَةِ انْقِطَاعِ‏ أَسْبَابِهَا}}: برادران [[دنیا]] که دوستی آنان به جهت اهداف [[دنیوی]] است، دوستی‌شان با بریده‌شدن اسباب آن، به سرعت [[بریده]] خواهد شد، (چون‌که دوستی آنان برای [[خدا]] نبوده و عمیق نیست).
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ لَمْ‏ تَكُنْ‏ عَلَى‏ الدُّنْيَا أُخُوَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که برادریش بر سر دنیا نباشد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ‏ كَانَتْ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ مَوَدَّتُهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که دوستی او در [[راه خدا]] باشد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ مَنْ إِذَا فَقَدْتَهُ لَمْ‏ تُحِبَ‏ الْبَقَاءَ بَعْدَهُ‏}}: بهترین برادران، کسی است که هر گاه او را از دست دهی، ماندن بعد از او را [[دوست]] نداشته باشی.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ‏ سَارَعَ‏ إِلَى‏ الْخَيْرِ وَ جَذَبَكَ‏ إِلَيْهِ‏ وَ أَمَرَكَ بِالْبِرِّ وَ أَعَانَكَ عَلَيْهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که به سوی خیر [[شتاب]] کرده، و تو را به سوی آن کشاند، و به نیکویی تو را [[فرمان]] دهد، و تو را بر آن، مدد کند.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَعَاكَ‏ إِلَى‏ صِدْقِ‏ الْمَقَالِ‏ بِصِدْقِ‏ مَقَالِهِ‏ وَ نَدَبَكَ إِلَى أَفْضَلِ الْأَعْمَالِ بِحُسْنِ أَعْمَالِهِ}}: بهترین برادران تو، کسی است که تو را به سبب راست‌گفتاری‌اش، به راست‌گفتاری خوانده و به وسیله نیکویی کردارش، به [[برترین]] عمل‌ها متوجه سازد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ مَنْ دَلَّكَ عَلَى هُدًى وَ أَكْسَبَكَ تُقًى وَ صَدَّكَ‏ عَنِ‏ اتِّبَاعِ‏ هَوًى‏}}: بهترین برادرهای تو، کسی است که تو را بر [[راه راست]] رهنمون شود و [[خویشتن‌داری]] را نصیبت گرداند (و یا [[لباس تقوا]] را بر تو بپوشاند)، و تو را از [[پیروی]] [[هوا و هوس]] جلوگیری نماید.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ إِخْوَانِكَ‏ مَنْ‏ وَاسَاكَ‏}} بهترین برادرهایت، کسی است که تو را در مالش [[شریک]] گرداند.
			#{{متن حدیث\|رب أخ لم يلده أمك}}: ای بسا [[برادری]] که مادرت او را، نزاییده است؛ یعنی از [[راه]] [[دوستی]]، [[اخلاص]] و [[ایمان]] برادرت شده، پس باید او را نگه داشته، و [[احترام]] نمایی.
			#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ‏ بِإِخْوَانِ‏ الصَّفَا فَإِنَّهُمْ زِينَةٌ فِي الرَّخَاءِ وَ عَوْنٌ فِي الْبَلَاءِ}}: بر تو باد به [[برادران]] [[پاک]] درون! زیرا آنان در فراخی [[زینت]]، و در [[بلا]] یاری‌کننده‌اند.
			#{{متن حدیث\|عَلَيْكَ بِمُؤَاخَاةِ مَنْ‏ حَذَّرَكَ‏ وَ نَهَاكَ‏ فَإِنَّهُ يُنْجِدُكَ وَ يُرْشِدُكَ}}: بر تو باد به برادری کسی که تو را بترساند و باز دارد؛ زیرا اوست که تو را بلند گرداند و به [[راه راست]] آورد.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ كُلِّ‏ شَيْ‏ءٍ جَدِيدُهُ‏، وَ خَيْرُ الْإِخْوَانِ أَقْدَمُهُمْ}}: [[بهترین]] هر چیز، تازه آن است، و بهترین برادرها، قدیمی‌ترین آنان است.
			#{{متن حدیث\|خَيْرُ الْإِخْوَانِ‏ أَعْوَنُهُمْ‏ عَلَى‏ الْخَيْرِ وَ أَعْمَلُهُمْ بِالْبِرِّ وَ أَرْفَقُهُمْ بِالْمُصَاحِبِ}}: بهترین برادران، یاری‌کننده‌ترین آنها بر [[کار خیر]]، و عامل‌ترین به نیکویی، و مداراخوترین آنان با همراه است.
			#{{متن حدیث\|بِالتَّوَاخِي‏ فِي‏ اللَّهِ‏ تَتِمُّ الْمُرُوَّةُ}}: با برادری‌کردن در [[راه خدا]]، برادری ثمربخش خواهد بود (یعنی رفاقتی [[ارزشمند]] است که فقط برای [[خدا]] باشد نه برای [[دنیا]]).
			#{{متن حدیث\|تُبْتَنَى الْأُخُوَّةُ فِي اللَّهِ عَلَى‏ التَّنَاصُحِ‏ فِي‏ اللَّهِ‏ وَ التَّبَاذُلِ فِي اللَّهِ وَ التَّعَاوُنِ عَلَى طَاعَةِ اللَّهِ وَ التَّنَاهِي عَنْ مَعَاصِي اللَّهِ وَ التَّنَاصُرِ فِي اللَّهِ وَ إِخْلَاصِ الْمَحَبَّةِ}}: بنای برادری در راه خدا، بر نصیحت‌کردن یکدیگر در راه خدا، و [[بخشش]] به هم در راه خدا، و مدد کردن و [[تعاون]] بر [[طاعت خدا]]، و بازداشتن یکدیگر از نافرمانی‌های خدا، و یاری‌نمودن همدیگر در راه خدا، و خالص‌گردانیدن دوستی است.
			#{{متن حدیث\|تَنَاسَ مَسَاوِئَ الْإِخْوَانِ تَسْتَدِمْ‏ وُدَّهُمْ‏}}: بدی‌های برادران را فراموش نما تا پاینده داری دوستی آنها را(یعنی نتیجه [[فراموشی]] [[لغزش]] و بدسلوکی‌های آنان، دوستی دایمی است).
			#{{متن حدیث\|مَنْ آخَا فِي‏ اللَّهِ‏ غَنِمَ‏}}: هر که در راه خدا برادری کند، نفع [[عظیم]] ببرد.
			#{{متن حدیث\|من أخى في الدنيا حرم}}: هر که در راه دنیا، برادری نماید، [[محروم]] خواهد شد.
			#{{متن حدیث\|مَنْ لَا إِخْوَانَ لَهُ‏ لَا أَهْلَ‏ لَهُ‏}}: هر که برایش برادرانی نیست، [[اهل]] (و دوستانی) برای او نخواهد بود.
			#{{متن حدیث\|مَنْ فَقَدَ أَخاً فِي اللَّهِ فَكَأَنَّمَا فَقَدَ أَشْرَفَ‏ أَعْضَائِهِ‏}}: هر که [[برادری]] را در [[راه خدا]] نیابد (و یا از دست دهد)، گویا در [[حقیقت]] شریف‌ترین اعضای خود را ندارد، (و یا از دست داده است).
			#{{متن حدیث\|مَنْ‏ أَحْسَنَ‏ مُصَاحَبَةَ الْإِخْوَانِ‏ اسْتَدَامَ مِنْهُمُ الْوُصْلَةَ}}: هر که [[مصاحبت]] و [[رفاقت]] [[برادران]] را [[نیکو]] نماید، پیوند با آنها را پاینده دارد.
			#{{متن حدیث\|مَوْتُ الْأَخِ قَصُّ‏ الْجَنَاحِ‏ وَ الْيَدِ}}: [[مرگ]] [[برادر]]، کندن و یا بریدن بال و دست است (زیرا [[قدرت]] [[انسان]] تا اندازه‌ای با برادر است، به ویژه اگر [[واقعی]] باشد).<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۱۱۸.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==