اخلاص در معارف و سیره علوی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* پانویس */

2024-01-11T08:40:54Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۲:۱۰
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

			[[رده:اخلاص]]

Wasity: /* مقدمه */

2024-01-09T14:59:16Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژانویهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۸:۲۹
خط ۷:		خط ۷:

	==مقدمه==		==مقدمه==
	از دید [[امیرمؤمنان]]{{ع}} گفتار و [[رفتار]] ~~بی‎اخلاص،~~ هیچ [[ارزش]] و اعتباری ندارد؛ از این رو هر نوع عمل در عرصه [[زندگی]]، باید فقط برای جلب [[رضایت خداوند]] و [[خالص]] از هر [[شک]] و به دور از هر گونه توقع و چشمداشت و بدون [[ریا]] انجام گیرد تا بدین وسیله [[سپاس]] [[خداوند]] بلندمرتبه، به [[درستی]] صورت پذیرد و شکرانه [[نعمت‌های الهی]] قرار گیرد.		از دید [[امیرمؤمنان]]{{ع}} گفتار و [[رفتار]] بی‌‎اخلاص، هیچ [[ارزش]] و اعتباری ندارد؛ از این رو هر نوع عمل در عرصه [[زندگی]]، باید فقط برای جلب [[رضایت خداوند]] و [[خالص]] از هر [[شک]] و به دور از هر گونه توقع و چشمداشت و بدون [[ریا]] انجام گیرد تا بدین وسیله [[سپاس]] [[خداوند]] بلندمرتبه، به [[درستی]] صورت پذیرد و شکرانه [[نعمت‌های الهی]] قرار گیرد.
	[[عبادت]] و [[اطاعت]] [[حق]] باید از سر [[شوق]] [[بندگی]] و به دلیل [[شایستگی]] [[پروردگار]] انجام پذیرد؛ وگرنه عملی بی‌روح و کالبدی بی‎جان خواهد بود؛ بدین سبب علی{{ع}} تمام گفتار و رفتار خویش را در این جهت قرار داده بود، تا آن‎جا که کمک به [[درماندگان]] و [[نیازمندان]] را نیز در جهت توجه به حق و [[رضایت الهی]] انجام می‌داد و [[قرآن]] این عمل او را [[ستوده]] است<ref>{{متن قرآن\|وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا * إِنَّمَا نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزَاءً وَلَا شُكُورًا}} «و خوراک را با دوست داشتنش به بینوا و یتیم و اسیر می‌دهند * (با خود می‌گویند:) شما را تنها برای خشنودی خداوند خوراک می‌دهیم، نه پاداشی از شما خواهانیم و نه سپاسی» سوره انسان، آیه ۸-۹.</ref>.		[[عبادت]] و [[اطاعت]] [[حق]] باید از سر [[شوق]] [[بندگی]] و به دلیل [[شایستگی]] [[پروردگار]] انجام پذیرد؛ وگرنه عملی بی‌روح و کالبدی بی‎جان خواهد بود؛ بدین سبب علی{{ع}} تمام گفتار و رفتار خویش را در این جهت قرار داده بود، تا آن‎جا که کمک به [[درماندگان]] و [[نیازمندان]] را نیز در جهت توجه به حق و [[رضایت الهی]] انجام می‌داد و [[قرآن]] این عمل او را [[ستوده]] است<ref>{{متن قرآن\|وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا * إِنَّمَا نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزَاءً وَلَا شُكُورًا}} «و خوراک را با دوست داشتنش به بینوا و یتیم و اسیر می‌دهند * (با خود می‌گویند:) شما را تنها برای خشنودی خداوند خوراک می‌دهیم، نه پاداشی از شما خواهانیم و نه سپاسی» سوره انسان، آیه ۸-۹.</ref>.
	به نشانه [[اخلاص]] و [[دوستی]] با حق بود که علی{{ع}} و [[همسر]] و فرزندانش، سه [[روز]] [[افطار]] خویش را به [[مسکین]] و [[یتیم]] و [[اسیر]] بخشیدند و اظهار داشتند که این [[بخشش]] را فقط در جهت رضایت خداوند انجام داده‎اند و هیچ چشمداشت [[پاداش]] و سپاسی ندارند و پس از این رفتار مخلصانه بود که از سوی خداوند [[ستایش]] شدند و [[آیه قرآن]] در [[شأن]] آنان و در ستایش از این رفتارشان نازل شد<ref>زمخشری، الکشاف، ج۴، ص۱۶۹؛ واحدی، اسباب النزول، ص۳۳۱؛ فخر رازی، التفسیر الکبیر، ج۳، ص۲۴۳؛ تستری، قاضی نورالله، احقاق الحق، ج۳، ص۱۶۹ - ۱۵۸.</ref>.		به نشانه [[اخلاص]] و [[دوستی]] با حق بود که علی{{ع}} و [[همسر]] و فرزندانش، سه [[روز]] [[افطار]] خویش را به [[مسکین]] و [[یتیم]] و [[اسیر]] بخشیدند و اظهار داشتند که این [[بخشش]] را فقط در جهت رضایت خداوند انجام داده‎اند و هیچ چشمداشت [[پاداش]] و سپاسی ندارند و پس از این رفتار مخلصانه بود که از سوی خداوند [[ستایش]] شدند و [[آیه قرآن]] در [[شأن]] آنان و در ستایش از این رفتارشان نازل شد<ref>زمخشری، الکشاف، ج۴، ص۱۶۹؛ واحدی، اسباب النزول، ص۳۳۱؛ فخر رازی، التفسیر الکبیر، ج۳، ص۲۴۳؛ تستری، قاضی نورالله، احقاق الحق، ج۳، ص۱۶۹ - ۱۵۸.</ref>.

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اخلاص | عنوان مدخل = اخلاص | مداخل مرتبط = اخلاص در قرآن - اخلاص در حدیث - اخلاص در فقه اسلامی - اخلاص در اخلاق اسلامی - اخلاص در معارف دعا و زیارات - اخلاص در معارف و سیره نبوی - اخلاص در معارف و سیره علوی - ا...» ایجاد کرد

2024-01-09T07:29:35Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اخلاص | عنوان مدخل = اخلاص | مداخل مرتبط = اخلاص در قرآن - اخلاص در حدیث - اخلاص در فقه اسلامی - اخلاص در اخلاق اسلامی - اخلاص در معارف دعا و زیارات - اخلاص در معارف و سیره نبوی - اخلاص در معارف و سیره علوی - ا...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = اخلاص
| عنوان مدخل = اخلاص
| مداخل مرتبط = [[اخلاص در قرآن]] - [[اخلاص در حدیث]] - [[اخلاص در فقه اسلامی]] - [[اخلاص در اخلاق اسلامی]] - [[اخلاص در معارف دعا و زیارات]] - [[اخلاص در معارف و سیره نبوی]] - [[اخلاص در معارف و سیره علوی]] - [[اخلاص در معارف و سیره حسینی]] - [[اخلاص در معارف و سیره سجادی]] - [[اخلاص در معارف و سیره رضوی]] - [[اخلاص در عبادت]] - [[اخلاص در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
| پرسش مرتبط =
}}

==مقدمه==
از دید [[امیرمؤمنان]]{{ع}} گفتار و [[رفتار]] بی‎اخلاص، هیچ [[ارزش]] و اعتباری ندارد؛ از این رو هر نوع عمل در عرصه [[زندگی]]، باید فقط برای جلب [[رضایت خداوند]] و [[خالص]] از هر [[شک]] و به دور از هر گونه توقع و چشمداشت و بدون [[ریا]] انجام گیرد تا بدین وسیله [[سپاس]] [[خداوند]] بلندمرتبه، به [[درستی]] صورت پذیرد و شکرانه [[نعمت‌های الهی]] قرار گیرد.
[[عبادت]] و [[اطاعت]] [[حق]] باید از سر [[شوق]] [[بندگی]] و به دلیل [[شایستگی]] [[پروردگار]] انجام پذیرد؛ وگرنه عملی بی‌روح و کالبدی بی‎جان خواهد بود؛ بدین سبب علی{{ع}} تمام گفتار و رفتار خویش را در این جهت قرار داده بود، تا آن‎جا که کمک به [[درماندگان]] و [[نیازمندان]] را نیز در جهت توجه به حق و [[رضایت الهی]] انجام می‌داد و [[قرآن]] این عمل او را [[ستوده]] است<ref>{{متن قرآن|وَيُطْعِمُونَ الطَّعَامَ عَلَى حُبِّهِ مِسْكِينًا وَيَتِيمًا وَأَسِيرًا * إِنَّمَا نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزَاءً وَلَا شُكُورًا}} «و خوراک را با دوست داشتنش به بینوا و یتیم و اسیر می‌دهند * (با خود می‌گویند:) شما را تنها برای خشنودی خداوند خوراک می‌دهیم، نه پاداشی از شما خواهانیم و نه سپاسی» سوره انسان، آیه ۸-۹.</ref>.
به نشانه [[اخلاص]] و [[دوستی]] با حق بود که علی{{ع}} و [[همسر]] و فرزندانش، سه [[روز]] [[افطار]] خویش را به [[مسکین]] و [[یتیم]] و [[اسیر]] بخشیدند و اظهار داشتند که این [[بخشش]] را فقط در جهت رضایت خداوند انجام داده‎اند و هیچ چشمداشت [[پاداش]] و سپاسی ندارند و پس از این رفتار مخلصانه بود که از سوی خداوند [[ستایش]] شدند و [[آیه قرآن]] در [[شأن]] آنان و در ستایش از این رفتارشان نازل شد<ref>زمخشری، الکشاف، ج۴، ص۱۶۹؛ واحدی، اسباب النزول، ص۳۳۱؛ فخر رازی، التفسیر الکبیر، ج۳، ص۲۴۳؛ تستری، قاضی نورالله، احقاق الحق، ج۳، ص۱۶۹ - ۱۵۸.</ref>.
امیرمؤمنان{{ع}} فرمود: {{متن حدیث|بِالْإِخْلَاصِ يَكُونُ الْخَلَاصُ‌}}<ref>حر عاملی، وسائل الشیعه، ج۱، ص۴۳، حدیث ۲.</ref>؛ «[[رهایی]] در پرتو اخلاص ممکن است». در جایی دیگر، اخلاص به [[حضرت حق]] را این‌گونه معرفی می‌کند که تمام [[دوستی‌ها]] و [[دشمنی‌ها]] و جذب و دفع‌ها، همه و همه باید برای [[خدا]] باشد: {{متن حدیث|الْمُؤْمِنُ مَنْ كَانَ حُبُّهُ لِلَّهِ وَ بُغْضُهُ لِلَّهِ وَ أَخْذُهُ لِلَّهِ وَ تَرْكُهُ لِلَّهِ}}<ref>آمدی، عبدالواحد، غررالحکم، ص۶۷.</ref>؛ و این کمال [[اخلاص]] است که در آینه [[جان آدمی]]، جز [[جمال]] [[حق]] و [[جلوه الهی]] هیچ چیز دیگری نقش نبندد.
از دیدگاه [[امام]] هر عملی که [[صبغه]] [[الهی]] نداشته باشد و از اخلاص در آن خبری نبوده و در راه [[رضایت خداوند]] انجام نگرفته باشد، نه تنها نفعی ندارد، بلکه چون از روی [[ریا]] و [[تظاهر]] و [[فخر فروشی]] انجام گرفته، [[گناه]] و [[حرام]] است.

آن‎گاه که در [[جنگ احزاب]]، بر بزرگ‎ترین [[دشمن]] [[اسلام]]، [[عمرو بن عبدود]]، دست یافت، [[سپاهیان]] [[مشاهده]] می‌کنند که علی{{ع}} از کشتن عمرو سر باز زد و از او فاصله گرفت و پس از اندکی قدم زدن، بازگشت و سر عمرو را از [[تنش]] جدا کرد. از حضرت، علت ماجرا را پرسیدند، فرمود:
چون به مادرم [[ناسزا]] گفت و به صورتم آب دهان انداخت، ترسیدم اگر وی را با آن حالت بکشم، برای ارضای هوای نفسم باشد؛ از این رو او را رها کردم تا خشمم فرو نشیند و فقط برای رضایت خداوند، سرش را از تن جدا سازم<ref>مجلسی، محمد باقر، بحارالانوار، ج۴۱، ص۵۱ و ۵۰.</ref>.
خشمی که از [[اهانت]] دشمن به [[انسان]] پدید می‌آید، خشمی [[مقدس]] و [[دفاع]] از [[حریم]] [[انسانیت]] است؛ با این حال، علی{{ع}} آن نمونه کامل [[بندگی]] و الگوی اخلاص، [[شکیبایی]] می‌کند تا اندک [[ناراحتی]] ناشی از [[رفتار]] [[زشت]] دشمن در جانش فرو نشیند و عمل خویش را که نوعی [[عبادت]] حق می‌داند، سره و [[ناب]] به پیشگاه [[خداوند]] تقدیم دارد.
امام حتی [[حکومت]] بر [[مردم]] را نیز عبادت حق می‌داند؛ از این جهت آن را فقط در راه رضایت خداوند می‌پذیرد و به [[مسئولیت]] تن می‌دهد و هدفی جز خداوند را در حکومت بر [[مردم]] به رسمیت نمی‌شناسد و به کسانی که در پی هواهای نفس و [[خودخواهی]] خویش، سر بر [[فرمان]] [[حکومت]] وی نهاده‌اند، چنین هشدار می‌دهد:
[[بیعت]] شما با من بدون [[مشورت]] و همراه با [[لغزش]] و [[اشتباه]] نبود و [[هدف]] من با شما نیز در این امر یکی نیست و با هم تفاوت دارد؛ زیرا [[خلافت]] را از آن جهت پذیرفتم که آن را برای [[خدا]] می‎خواهم و [[رضایت]] او را می‌طلبم؛ در حالی که شما مرا و حکومت مرا برای دنیای خود می‌خواهید<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۶.</ref>.<ref>[[علی رفیعی|رفیعی، علی]]، [[سیره امام علی (مقاله)| مقاله «سیره امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۱۰ (کتاب)|دانشنامه امام علی ج۱۰]] ص ۱۷.</ref>.

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:1368108.jpg|22px]] [[علی رفیعی|رفیعی، علی]]، [[سیره امام علی (مقاله)|مقاله «سیره امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۱۰ (کتاب)|'''دانشنامه امام علی ج۱۰''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}