Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{نبوت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اسفل | عنوان مدخل = اسفل | مداخل مرتبط = اسفل در قرآن - اسفل در فقه سیاسی | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== {{متن قرآن|إِذْ جَاءُوكُمْ مِنْ فَوْقِكُمْ وَمِنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ...}}«هنگامی که از فراز و فرودتان بر شم...» ایجاد کرد

2022-09-28T16:29:26Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{نبوت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اسفل | عنوان مدخل = اسفل | مداخل مرتبط = اسفل در قرآن - اسفل در فقه سیاسی | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== {{متن قرآن|إِذْ جَاءُوكُمْ مِنْ فَوْقِكُمْ وَمِنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ...}}<ref>«هنگامی که از فراز و فرودتان بر شم...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{نبوت}}
{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = اسفل
| عنوان مدخل = [[اسفل]]
| مداخل مرتبط = [[اسفل در قرآن]] - [[اسفل در فقه سیاسی]]
| پرسش مرتبط =
}}

==مقدمه==
{{متن قرآن|إِذْ جَاءُوكُمْ مِنْ فَوْقِكُمْ وَمِنْ أَسْفَلَ مِنْكُمْ...}}<ref>«هنگامی که از فراز و فرودتان بر شما تاختند و آنگاه که چشم‌ها کلاپیسه شد و دل‌ها به گلوها رسید و به خداوند گمان‌ها (ی نادرست) بردید.».. سوره احزاب، آیه ۱۰.</ref>.
بحث ما در این [[آیه]] بر عبارت {{متن قرآن|أَسْفَلَ}} [[استوار]] است؛ چراکه کاشف از نقطه‌ای جغرافیایی است. در [[تفسیر]] «اطیب البیان»<ref>اطیب البیان، ج۱۰، ص۴۸۱.</ref> [[لشکر]] کفاری که از طرف پایین یعنی از سمت [[مکه]] به سوی [[مدینه]] رهسپار بوده‌اند را [[قریشی]] و سر کرده آنان را [[ابوسفیان]] نامبرده است به این ترتیب مشخص می‌شود که [[سپاه]] [[دشمن]] از دو سمت به سوی [[سپاه اسلام]] حرکت کرده‌اند که در جای خود به «فوق» خواهیم پرداخت و نیز مشخص می‌شود که [[شهر مدینه]] مقصد [[حمله]] بوده است. در تفسیر «[[انوار درخشان]]»<ref>انوار درخشان، ج۱۳، ص۶.</ref> آمده است: در [[جنگ خندق]] بسیاری از [[کفار]] از هر سو و جوانب رو به مدینه آوردند از سمت بالا و جانب [[مشرق]] [[غطفان]] و [[قبایل]] [[یهود]] [[بنی قریظه]] و [[بنی نضیر]] بودند و قبایل دیگر که از [[جانب غربی]] رو به مدینه آوردند [[قریش]] و ابوسفیان و [[قبیله]] [[کنانه]] و گروهی از حبشی‌ها بودند.

تقریباً چنین تعابیری در [[ترجمه]] بیان السعاده<ref>ترجمه بیان السعاده، ج۱۱، ص۴۳.</ref> و ترجمه [[جوامع]] الجامع<ref>ترجمه جوامع الجامع، ج۵، ص۱۰۴.</ref> آمده و در [[تفسیر نمونه]]<ref>تفسیر نمونه، ج۱۷، ص۲۲۰.</ref> نوشته: بسیاری از [[مفسران]]... {{متن قرآن|أَسْفَلَ}} را اشاره به [[غرب]] که [[قبیله قریش]] و همراهان آنها از آنجا ورود کردند می‌دانند. البته با توجه به اینکه مکه درست در جنوب مدینه واقع شده قبائل ([[مشرکین]] که باید از جنوب آمده باشند ولی شاید وضع جاده و مدخل مدینه چنان بوده که آنها کمی [[شهر]] را دور زده و از غرب وارد شده‌اند و به هر حال جمله بالا اشاره به محاصره این شهر از سوی [[دشمنان]] مختلف [[اسلام]] است.
[[جنگ احزاب]] یا [[خندق]] در [[شوال]] [[سال ۵ هجری]] اتفاق افتاده است<ref>اطلس قرآن، ص۱۶۰.</ref> قبل از این [[جنگ]] بنا به پیشنهاد [[سلمان فارسی]] خندقی در اطراف [[شهر مدینه]] حفر گردید که طول آن ۵۵۴۴ متر، عرض متوسط آن ۶۲/۴ متر و عمق متوسط آن ۲۳/۳ متر بود در ضمن حجم [[عظیم]] خاکبری [[خندق]]، نقش [[دیوار]] بلندی را داشت<ref>اطلس قرآن، ص۱۶۰.</ref>.

[[پیامبر]]{{صل}}... [[لشکر]] را برای این جنگ حرکت داد. محصور شدن [[سپاه اسلام]] در حوالی [[مدینه]] پانزده شبانه [[روز]] طول کشید. [[احزاب]] جمع [[حزب]] است مراد از آن در [[عرف]] [[قرآن کریم]] «گروه [[مشرکان]]» یا همدستان، مخصوصاً [[کفار]] با [[یهودیان]] مدینه همدست شدند و آهنگ پیامبر{{صل}} و [[مسلمانان]] کردند. عده‌ای از [[دشمنان]] به این سوی خندق [[نفوذ]] کردند. از جمله [[عمرو بن عبدود]] که [[حضرت علی]]{{ع}} او را در [[نبرد تن به تن]] کشتند. دشمنان به مدت دو هفته مدینه را محاصره کردند ولی وجود خندق و سرمای بی‌سابقه و کمبود [[غذا]] و [[مقاومت]] مسلمانان آنان را خائب و خاسر باز گرداند»<ref>دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی، ج۲، ص۱۵۲۰.</ref>.<ref>[[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۲۶۱.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM010430.jpg|22px]] [[محرم فرزانه|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)|'''اماکن جغرافیایی در قرآن''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:مکان‌ها در قرآن]]

اسفل در قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها