افضلیت امام علی در قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* آیه مباهله */

2024-03-17T06:50:53Z

آیه مباهله

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۰
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==		== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==
	=== آیه مباهله ===		=== آیه مباهله ===
	{{همچنین\|آیه مباهله]]		{{همچنین\|آیه مباهله}}
	{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>		{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>

Bahmani: /* آیات افضلیت امیر المؤمنین علی {{ع}} */

2024-03-17T06:50:38Z

آیات افضلیت امیر المؤمنین علی {{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۰
خط ۳۳:		خط ۳۳:

	== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==		== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==
	=== [[آیه مباهله]] ===		=== آیه مباهله ===
			{{همچنین\|آیه مباهله]]
	{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>		{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>

خط ۴۰:		خط ۴۱:
	در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو مقام همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>		در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو مقام همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>

	=== [[آیه سقایه الحاج]] ===		=== آیه سقایه الحاج ===
			{{همچنین\|آیه سقایه الحاج}}
	{{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>		{{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>

Bahmani: /* آیه مباهله */

2024-03-17T06:49:59Z

آیه مباهله

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۹
خط ۳۸:		خط ۳۸:
	در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.		در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.

	در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>		در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو مقام همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>

	=== [[آیه سقایه الحاج]] ===		=== [[آیه سقایه الحاج]] ===

Bahmani: /* کثرت فضائل علی {{ع}} در قرآن */

2024-03-17T06:49:37Z

کثرت فضائل علی {{ع}} در قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۹
خط ۲۲:		خط ۲۲:
	[[ابن عبّاس]] از [[مفسران]] مورد استناد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\| مَا نَزَلَ‏ فِي‏ أَحَدٍ مِنْ‏ كِتَابِ‏ اللَّهِ‏ مَا نَزَلَ فِي عَلِيٍّ}}<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>. از [[کتاب خدا]] آن مقدار که در [[حق]] [[علی]] نازل شده در [[حق]] هیچ کس نازل نشده است.		[[ابن عبّاس]] از [[مفسران]] مورد استناد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\| مَا نَزَلَ‏ فِي‏ أَحَدٍ مِنْ‏ كِتَابِ‏ اللَّهِ‏ مَا نَزَلَ فِي عَلِيٍّ}}<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>. از [[کتاب خدا]] آن مقدار که در [[حق]] [[علی]] نازل شده در [[حق]] هیچ کس نازل نشده است.

	[[مجاهد]] از [[مفسران]] مورد [[اعتماد]] [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\|نَزَلَتْ‏ فِي‏ عَلِيٍّ‏ سَبْعُونَ‏ آيَةً لَمْ‏ يَشْرَكْهُ‏ فِيهَا أَحَدٌ}}. درباره [[علی]] هفتاد [[آیه]] نازل شده که کسی در آن با او شریک نبود<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>.		[[مجاهد]] از [[مفسران]] مورد اعتماد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\|نَزَلَتْ‏ فِي‏ عَلِيٍّ‏ سَبْعُونَ‏ آيَةً لَمْ‏ يَشْرَكْهُ‏ فِيهَا أَحَدٌ}}. درباره [[علی]] هفتاد [[آیه]] نازل شده که کسی در آن با او شریک نبود<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>.

	[[عباس]] می‌گوید: [[پیامبر]] {{صل}} دست من و دست [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} را گرفت و ما را به منطقه‌ای به نام "ثبیر" برد، آنگاه چند رکعت [[نماز]] خواند سپس دستانش را به سوی [[آسمان]] بالا برد و گفت: خدایا [[موسی بن عمران]] از تو درخواست کرد و من [[محمد]] [[پیامبر]] تو نیز از تو می‌خواهم که سینه مرا فراخ کنی و کار مرا آسان‌سازی و گره از زبان من بگشایی تا سخن مرا [[درک]] کنند، و برای من وزیری از خاندانم قرار بده، [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} برادرم را، به وسیله او پشت مرا محکم کن و او را در کار من شریک گردان.		[[عباس]] می‌گوید: [[پیامبر]] {{صل}} دست من و دست [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} را گرفت و ما را به منطقه‌ای به نام "ثبیر" برد، آنگاه چند رکعت [[نماز]] خواند سپس دستانش را به سوی [[آسمان]] بالا برد و گفت: خدایا [[موسی بن عمران]] از تو درخواست کرد و من [[محمد]] [[پیامبر]] تو نیز از تو می‌خواهم که سینه مرا فراخ کنی و کار مرا آسان‌سازی و گره از زبان من بگشایی تا سخن مرا [[درک]] کنند، و برای من وزیری از خاندانم قرار بده، [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} برادرم را، به وسیله او پشت مرا محکم کن و او را در کار من شریک گردان.

	[[ابن عباس]] می‌گوید: شنیدم منادی ندا داد: ای [[احمد]] آنچه را که خواستی به تو داده شد، پس [[پیامبر]] به [[علی]] گفت: ای [[ابوالحسن]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کن و پروردگارت را بخوان و از او بخواه که به تو عطا خواهد کرد. پس [[علی]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کرد، در حالی که می‌گفت: خدایا برای من نزد خودت پیمانی قرار بده و برای من نزد خودت محبتی قرار بده. در این حال بود که [[خداوند]] این [[آیه]] را بر پیامبرش نازل کرد: {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا}}<ref>«به زودی (خداوند) بخشنده برای آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، (در دل‌ها) مهری خواهد نهاد» سوره مریم، آیه ۹۶.</ref>، [[پیامبر]] {{صل}} این [[آیه]] را بر [[اصحاب]] خود [[تلاوت]] کرد و همگی از آن به شدت تعجب کردند، [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|مِمَّا تَتَعَجَّبُونَ إِنَّ الْقُرْآنَ أَرْبَعَةُ أَرْبَاعٍ- فَرُبُعٌ‏ فِينَا أَهْلَ‏ الْبَيْتِ‏ خَاصَّةً وَ رُبُعٌ‏ فِي‏ أَعْدَائِنَا، وَ رُبُعٌ حَلَالٌ وَ حَرَامٌ، وَ رُبُعٌ فَرَائِضُ وَ أَحْكَامٌ- وَ إِنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ فِي عَلِيٍّ كَرَائِمَ الْقُرْآنِ‏}}<ref>- شواهد التنزیل، ج ۱، ص ۵۶.</ref> از چه چیزی تعجب می‌کنید، همانا [[قرآن]] چهار قسمت است: یک چهارم آن درباره ما [[اهل بیت]] و یک چهارم آن درباره [[دشمنان]] ما و یک چهارم آن [[حلال و حرام]] و یک چهارم آن [[واجبات]] و [[احکام]] است و همانا [[خداوند]] درباره [[علی]]، [[آیات]] [[برگزیده]] [[قرآن]] را نازل کرده است.		[[ابن عباس]] می‌گوید: شنیدم منادی ندا داد: ای [[احمد]] آنچه را که خواستی به تو داده شد، پس [[پیامبر]] به [[علی]] گفت: ای ابوالحسن دست خود را به [[آسمان]] بلند کن و پروردگارت را بخوان و از او بخواه که به تو عطا خواهد کرد. پس [[علی]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کرد، در حالی که می‌گفت: خدایا برای من نزد خودت پیمانی قرار بده و برای من نزد خودت محبتی قرار بده. در این حال بود که [[خداوند]] این [[آیه]] را بر پیامبرش نازل کرد: {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا}}<ref>«به زودی (خداوند) بخشنده برای آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، (در دل‌ها) مهری خواهد نهاد» سوره مریم، آیه ۹۶.</ref>، [[پیامبر]] {{صل}} این [[آیه]] را بر [[اصحاب]] خود [[تلاوت]] کرد و همگی از آن به شدت تعجب کردند، [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|مِمَّا تَتَعَجَّبُونَ إِنَّ الْقُرْآنَ أَرْبَعَةُ أَرْبَاعٍ- فَرُبُعٌ‏ فِينَا أَهْلَ‏ الْبَيْتِ‏ خَاصَّةً وَ رُبُعٌ‏ فِي‏ أَعْدَائِنَا، وَ رُبُعٌ حَلَالٌ وَ حَرَامٌ، وَ رُبُعٌ فَرَائِضُ وَ أَحْكَامٌ- وَ إِنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ فِي عَلِيٍّ كَرَائِمَ الْقُرْآنِ‏}}<ref>- شواهد التنزیل، ج ۱، ص ۵۶.</ref> از چه چیزی تعجب می‌کنید، همانا [[قرآن]] چهار قسمت است: یک چهارم آن درباره ما [[اهل بیت]] و یک چهارم آن درباره [[دشمنان]] ما و یک چهارم آن [[حلال و حرام]] و یک چهارم آن [[واجبات]] و [[احکام]] است و همانا [[خداوند]] درباره [[علی]]، [[آیات]] [[برگزیده]] [[قرآن]] را نازل کرده است.

	در [[زیارت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} در روز [[عید غدیر]] که از [[امام جواد]] {{ع}} [[نقل]] شده است به [[آیات]] فراوانی از [[قرآن]] که در [[شأن]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نازل شده اشاره می‌فرماید در فقراتی از این [[آیات]] آمده است: {{متن حدیث\|وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ‏ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ‏ الْحَقُّ‏ الَّذِي‏ نَطَقَ‏ بِوَلَايَتِكَ التَّنْزِيلُ وَ أَخَذَ لَكَ الْعَهْدَ عَلَى الْأُمَّةِ بِذَلِكَ الرَّسُولُ َ وَ أَنْتَ‏ وَلِيُّ‏ اللَّهِ‏ وَ أَخُو رَسُولِهِ‏ وَ الذَّابُّ عَنْ دِينِهِ وَ الَّذِي نَطَقَ الْقُرْآنُ بِتَفْضِيلِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى:‏ {{متن قرآن\|وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا * دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا}}<ref>«و خداوند جهادگران را بر جهادگریزان به پاداشی سترگ، برتری بخشیده است * به پایگاه‌هایی و آمرزش و بخشایشی از سوی خویش و خداوند آمرزنده بخشاینده است» سوره نساء، آیه ۹۵-۹۶.</ref> وَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى‏: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ * الَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِنْدَ اللَّهِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ * يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُمْ بِرَحْمَةٍ مِنْهُ وَرِضْوَانٍ وَجَنَّاتٍ لَهُمْ فِيهَا نَعِيمٌ مُقِيمٌ * خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ أَجْرٌ عَظِيمٌ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند * آنان که ایمان آورده‌اند و هجرت کرده‌اند و در راه خداوند با مال و جان خود، جهاد ورزیده‌اند، نزد خداوند بلند پایگاه‌ترند و آنانند که رستگارند * پروردگارشان آنان را به بخشایش و خشنودی از سوی خویش و بوستان‌هایی که ایشان را در آنها نعمتی پایدار است نوید می‌دهد * در حالی که هماره در آن جاودانند؛ بی‌گمان خداوند است که پاداشی سترگ نزد اوست» سوره توبه، آیه ۱۹-۲۲.</ref>}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۷، ص۳۶۰</ref>		در [[زیارت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} در روز [[عید غدیر]] که از [[امام جواد]] {{ع}} [[نقل]] شده است به [[آیات]] فراوانی از [[قرآن]] که در [[شأن]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نازل شده اشاره می‌فرماید در فقراتی از این [[آیات]] آمده است: {{متن حدیث\|وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ‏ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ‏ الْحَقُّ‏ الَّذِي‏ نَطَقَ‏ بِوَلَايَتِكَ التَّنْزِيلُ وَ أَخَذَ لَكَ الْعَهْدَ عَلَى الْأُمَّةِ بِذَلِكَ الرَّسُولُ َ وَ أَنْتَ‏ وَلِيُّ‏ اللَّهِ‏ وَ أَخُو رَسُولِهِ‏ وَ الذَّابُّ عَنْ دِينِهِ وَ الَّذِي نَطَقَ الْقُرْآنُ بِتَفْضِيلِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى:‏ {{متن قرآن\|وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا * دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا}}<ref>«و خداوند جهادگران را بر جهادگریزان به پاداشی سترگ، برتری بخشیده است * به پایگاه‌هایی و آمرزش و بخشایشی از سوی خویش و خداوند آمرزنده بخشاینده است» سوره نساء، آیه ۹۵-۹۶.</ref> وَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى‏: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ * الَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِنْدَ اللَّهِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ * يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُمْ بِرَحْمَةٍ مِنْهُ وَرِضْوَانٍ وَجَنَّاتٍ لَهُمْ فِيهَا نَعِيمٌ مُقِيمٌ * خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ أَجْرٌ عَظِيمٌ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند * آنان که ایمان آورده‌اند و هجرت کرده‌اند و در راه خداوند با مال و جان خود، جهاد ورزیده‌اند، نزد خداوند بلند پایگاه‌ترند و آنانند که رستگارند * پروردگارشان آنان را به بخشایش و خشنودی از سوی خویش و بوستان‌هایی که ایشان را در آنها نعمتی پایدار است نوید می‌دهد * در حالی که هماره در آن جاودانند؛ بی‌گمان خداوند است که پاداشی سترگ نزد اوست» سوره توبه، آیه ۱۹-۲۲.</ref>}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۷، ص۳۶۰</ref>

	در [[خطابه]] [[غدیر]] از [[نبی اکرم]] {{صل}} [[نقل]] شده که فرمود: {{متن حدیث\|مَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّ فَضَائِلَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ قَدْ أَنْزَلَهَا فِي‏ الْقُرْآنِ‏ أَكْثَرَ مِنْ‏ أَنْ‏ أُحْصِيَهَا فِي مَقَامٍ وَاحِدٍ فَمَنْ أَنْبَأَكُمْ بِهَا وَ عَرَّفَهَا فَصَدِّقُوهُ مَعَاشِرَ النَّاسِ‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ‏ وَ عَلِيّاً وَ الْأَئِمَّةَ الَّذِينَ ذَكَرْتُهُمْ‏ فَقَدْ فازَ فَوْزاً عَظِيماً}}<ref>الاحتجاج، ج ۱، ص ۶۶ و البرهان فی تفسیر القرآن، ج ۲، ص ۲۳۸ و بحار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.</ref>.		در خطابه [[غدیر]] از [[نبی اکرم]] {{صل}} [[نقل]] شده که فرمود: {{متن حدیث\|مَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّ فَضَائِلَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ قَدْ أَنْزَلَهَا فِي‏ الْقُرْآنِ‏ أَكْثَرَ مِنْ‏ أَنْ‏ أُحْصِيَهَا فِي مَقَامٍ وَاحِدٍ فَمَنْ أَنْبَأَكُمْ بِهَا وَ عَرَّفَهَا فَصَدِّقُوهُ مَعَاشِرَ النَّاسِ‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ‏ وَ عَلِيّاً وَ الْأَئِمَّةَ الَّذِينَ ذَكَرْتُهُمْ‏ فَقَدْ فازَ فَوْزاً عَظِيماً}}<ref>الاحتجاج، ج ۱، ص ۶۶ و البرهان فی تفسیر القرآن، ج ۲، ص ۲۳۸ و بحار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.</ref>.

	== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==		== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==

Bahmani: /* پانویس */

2024-03-16T10:34:36Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۰۴
خط ۵۳:		خط ۵۳:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~امامت امیرالمومنین~~]]		[[رده:افضلیت امام علی]]

Bahmani در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۳۲

2024-03-16T10:32:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۰۲
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = امام علی		\| موضوع مرتبط = افضلیت امام علی
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل = افضلیت امام علی
	\| مداخل مرتبط = [[افضلیت امام علی در قرآن]] - [[افضلیت امام علی در حدیث]] - [[افضلیت امام علی در کلام اسلامی]] - [[افضلیت امام علی بر صحابه]] - [[افضلیت امام علی از دیدگاه اهل سنت]]		\| مداخل مرتبط = [[افضلیت امام علی در قرآن]] - [[افضلیت امام علی در حدیث]] - [[افضلیت امام علی در کلام اسلامی]] - [[افضلیت امام علی بر صحابه]] - [[افضلیت امام علی از دیدگاه اهل سنت]]
	\| پرسش مرتبط = امام علی (پرسش)		\| پرسش مرتبط = امام علی (پرسش)

Bahmani در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۹

2024-03-16T10:29:29Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۵۹
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = امام علی		\| موضوع مرتبط = امام علی
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = [[افضلیت امام علی در قرآن]] - [[افضلیت امام علی در حدیث]] - [[افضلیت امام علی در کلام اسلامی]] - [[افضلیت امام علی بر صحابه~~]] - [[اثبات افضلیت امام علی~~]] - [[افضلیت امام علی از دیدگاه اهل سنت]]		\| مداخل مرتبط = [[افضلیت امام علی در قرآن]] - [[افضلیت امام علی در حدیث]] - [[افضلیت امام علی در کلام اسلامی]] - [[افضلیت امام علی بر صحابه]] - [[افضلیت امام علی از دیدگاه اهل سنت]]
	\| پرسش مرتبط = امام علی (پرسش)		\| پرسش مرتبط = امام علی (پرسش)
	}}		}}

Bahmani: /* قرآن و افضلیت علی {{ع}} */

2023-09-27T07:20:38Z

قرآن و افضلیت علی {{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۰
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	# [[ابانه ما فی التنزیل من مناقب آل الرسول]]؛ اثر [[احمد بن حسن بن علی]]، [[ابو العباس طوسی]].		# [[ابانه ما فی التنزیل من مناقب آل الرسول]]؛ اثر [[احمد بن حسن بن علی]]، [[ابو العباس طوسی]].
	# [[الآیات النازله فی اهل البیت]]؛ اثر [[ابو محمد بن فخام حسن بن محمد مقری شافعی]].		# [[الآیات النازله فی اهل البیت]]؛ اثر [[ابو محمد بن فخام حسن بن محمد مقری شافعی]].
	# [[شواهد التنزیل لقواعد التفضیل]]؛ نوشته [[حافظ]] کبیر [[ابو القاسم عبیدالله بن عبدالله بن احمد]] [[معروف]] به [[حاکم حسکانی]]<ref>برای آگاهی بیشتر ر. ک: سیمای علی در قرآن که ترجمه‌ای است از شواهد التنزیل حاکم حسکانی.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>		# [[شواهد التنزیل لقواعد التفضیل]]؛ نوشته [[حافظ]] کبیر [[ابو القاسم عبیدالله بن عبدالله بن احمد]] [[معروف]] به [[حاکم حسکانی]]<ref>برای آگاهی بیشتر ر. ک: سیمای علی در قرآن که ترجمه‌ای است از شواهد التنزیل حاکم حسکانی.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>

	== کثرت [[فضائل]] [[علی]] {{ع}} در [[قرآن]] ==		== کثرت [[فضائل]] [[علی]] {{ع}} در [[قرآن]] ==

Bahmani: /* آیات افضلیت امیر المؤمنین علی {{ع}} */

2023-09-27T07:20:12Z

آیات افضلیت امیر المؤمنین علی {{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۵۰
خط ۳۸:		خط ۳۸:
	در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.		در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.

	در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>		در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>

	=== [[آیه سقایه الحاج]] ===		=== [[آیه سقایه الحاج]] ===
	{{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>		{{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>

	دانشمند [[معروف]] [[اهل سنت]] [[حاکم حسکانی]] در [[شأن نزول]] [[آیه کریمه]] [[نقل]] می‌کند که شیبه و [[عباس]] هرکدام بر دیگری [[افتخار]] می‌کردند و در این باره مشغول به سخن بودند که [[علی]] {{ع}} از کنار آنها [[گذشت]] و پرسید به چه چیز [[افتخار]] می‌کنید؟ [[عباس]] گفت: امتیازی به من داده شده که احدی ندارد و آن مسأله [[آب]] دادن به [[حجاج]] [[خانه خدا]] است. شیبه گفت من تعمیرکننده [[مسجد الحرام]] و کلید دار [[خانه]] [[کعبه]] هستم. [[علی]] {{ع}} گفت: با اینکه از شما [[حیا]] می‌کنم باید بگویم که با این سن کم افتخاری دارم که شما ندارید، آنها پرسیدند: کدام ~~[[افتخار]]؟~~ فرمود: من با [[شمشیر]] [[جهاد]] کردم تا شما [[ایمان به خدا]] و [[پیامبر]] {{صل}} آوردید. [[عباس]] خشمناک برخاست و دامن‌کشان به سراغ [[پیامبر]] {{صل}} آمد (و به عنوان [[شکایت]]) گفت: آیا نمی‌بینی [[علی]] چگونه با من سخن می‌گوید؟ [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: [[علی]] را صدا کنید، هنگامی که به [[خدمت~~]] [[~~پیامبر]] {{صل}} آمد فرمود چرا این‌گونه با عمویت سخن گفتی؟ [[علی]] {{ع}} عرض کرد: ای [[رسول خدا]] اگر من او را ناراحت ساختم با [[بیان]] حقیقتی بوده است، در برابر گفتار [[حق]] هرکس می‌خواهد ناراحت شود و هر کس می‌خواهد [[خشنود]]. [[جبرئیل]] نازل شد و گفت: ای [[محمد]] پروردگارت به توسلام می‌فرستد و می‌گوید این [[آیات]] را بر آنها بخوان: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>.<ref>همین روایت، به همین مضمون، یا با تفاوت کمی، در کتاب‌های فراوانی از اهل سنت نقل شده، مانند "تفسیر طبری" و"ثعلبی"، "اصحاب النزول واحدی"، "تفسیر خازن بغدادی"، "معالم التنزیل" علامه بغوی، "مناقب ابن مغازلی"، "جامع الاصول" ابن اثیر،"تفسیر فخررازی" و کتاب‌های دیگر ر. ک: تفسیر مجمع البیان ذیل آیات مورد بحث و تفسیر نمونه، ج ۷، ص ۳۲۰ برای توضیح بیشتر در باره این حدیث و مشخصات مدارک آن ر. ک: احقاق الحق جلد ۳ صفحه ۱۲۲ تا صفحه ۱۲۷. </ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>		دانشمند [[معروف]] [[اهل سنت]] [[حاکم حسکانی]] در [[شأن نزول]] [[آیه کریمه]] [[نقل]] می‌کند که شیبه و [[عباس]] هرکدام بر دیگری افتخار می‌کردند و در این باره مشغول به سخن بودند که [[علی]] {{ع}} از کنار آنها گذشت و پرسید به چه چیز افتخار می‌کنید؟ [[عباس]] گفت: امتیازی به من داده شده که احدی ندارد و آن مسأله [[آب]] دادن به [[حجاج]] [[خانه خدا]] است. شیبه گفت من تعمیرکننده [[مسجد الحرام]] و کلید دار [[خانه]] [[کعبه]] هستم. [[علی]] {{ع}} گفت: با اینکه از شما [[حیا]] می‌کنم باید بگویم که با این سن کم افتخاری دارم که شما ندارید، آنها پرسیدند: کدام افتخار؟ فرمود: من با [[شمشیر]] [[جهاد]] کردم تا شما ایمان به خدا و [[پیامبر]] {{صل}} آوردید. [[عباس]] خشمناک برخاست و دامن‌کشان به سراغ پیامبر {{صل}} آمد (و به عنوان [[شکایت]]) گفت: آیا نمی‌بینی [[علی]] چگونه با من سخن می‌گوید؟ [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: علی را صدا کنید، هنگامی که به خدمت پیامبر {{صل}} آمد فرمود چرا این‌گونه با عمویت سخن گفتی؟ علی {{ع}} عرض کرد: ای [[رسول خدا]] اگر من او را ناراحت ساختم با بیان حقیقتی بوده است، در برابر گفتار [[حق]] هرکس می‌خواهد ناراحت شود و هر کس می‌خواهد [[خشنود]]. [[جبرئیل]] نازل شد و گفت: ای [[محمد]] پروردگارت به توسلام می‌فرستد و می‌گوید این [[آیات]] را بر آنها بخوان: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید» سوره توبه، آیه ۱۹.</ref>.<ref>همین روایت، به همین مضمون، یا با تفاوت کمی، در کتاب‌های فراوانی از اهل سنت نقل شده، مانند "تفسیر طبری" و"ثعلبی"، "اصحاب النزول واحدی"، "تفسیر خازن بغدادی"، "معالم التنزیل" علامه بغوی، "مناقب ابن مغازلی"، "جامع الاصول" ابن اثیر،"تفسیر فخررازی" و کتاب‌های دیگر ر. ک: تفسیر مجمع البیان ذیل آیات مورد بحث و تفسیر نمونه، ج ۷، ص ۳۲۰ برای توضیح بیشتر در باره این حدیث و مشخصات مدارک آن ر. ک: احقاق الحق جلد ۳ صفحه ۱۲۲ تا صفحه ۱۲۷. </ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]].</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* آیه مباهله */

2023-09-27T07:09:04Z

آیه مباهله

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۳۹
خط ۳۶:		خط ۳۶:
	{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>		{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>

	در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با [[تمسک]] به این که [[عیسی]] بدون [[پدر]] متولد شده با [[شبهه]] [[الوهیت]] [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[~~پیامبران~~]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی [[حسنین]] {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.		در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.

	در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>		در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۹
خط ۲۲:		خط ۲۲:
	[[ابن عبّاس]] از [[مفسران]] مورد استناد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\| مَا نَزَلَ‏ فِي‏ أَحَدٍ مِنْ‏ كِتَابِ‏ اللَّهِ‏ مَا نَزَلَ فِي عَلِيٍّ}}<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>. از [[کتاب خدا]] آن مقدار که در [[حق]] [[علی]] نازل شده در [[حق]] هیچ کس نازل نشده است.		[[ابن عبّاس]] از [[مفسران]] مورد استناد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\| مَا نَزَلَ‏ فِي‏ أَحَدٍ مِنْ‏ كِتَابِ‏ اللَّهِ‏ مَا نَزَلَ فِي عَلِيٍّ}}<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>. از [[کتاب خدا]] آن مقدار که در [[حق]] [[علی]] نازل شده در [[حق]] هیچ کس نازل نشده است.

	[[مجاهد]] از [[مفسران]] مورد [[اعتماد]] [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\|نَزَلَتْ‏ فِي‏ عَلِيٍّ‏ سَبْعُونَ‏ آيَةً لَمْ‏ يَشْرَكْهُ‏ فِيهَا أَحَدٌ}}. درباره [[علی]] هفتاد [[آیه]] نازل شده که کسی در آن با او شریک نبود<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>.		[[مجاهد]] از [[مفسران]] مورد اعتماد [[اهل سنت]] می‌گوید: {{متن حدیث\|نَزَلَتْ‏ فِي‏ عَلِيٍّ‏ سَبْعُونَ‏ آيَةً لَمْ‏ يَشْرَكْهُ‏ فِيهَا أَحَدٌ}}. درباره [[علی]] هفتاد [[آیه]] نازل شده که کسی در آن با او شریک نبود<ref>- شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، ج ۱، ص ۵۲.</ref>.

	[[عباس]] می‌گوید: [[پیامبر]] {{صل}} دست من و دست [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} را گرفت و ما را به منطقه‌ای به نام "ثبیر" برد، آنگاه چند رکعت [[نماز]] خواند سپس دستانش را به سوی [[آسمان]] بالا برد و گفت: خدایا [[موسی بن عمران]] از تو درخواست کرد و من [[محمد]] [[پیامبر]] تو نیز از تو می‌خواهم که سینه مرا فراخ کنی و کار مرا آسان‌سازی و گره از زبان من بگشایی تا سخن مرا [[درک]] کنند، و برای من وزیری از خاندانم قرار بده، [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} برادرم را، به وسیله او پشت مرا محکم کن و او را در کار من شریک گردان.		[[عباس]] می‌گوید: [[پیامبر]] {{صل}} دست من و دست [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} را گرفت و ما را به منطقه‌ای به نام "ثبیر" برد، آنگاه چند رکعت [[نماز]] خواند سپس دستانش را به سوی [[آسمان]] بالا برد و گفت: خدایا [[موسی بن عمران]] از تو درخواست کرد و من [[محمد]] [[پیامبر]] تو نیز از تو می‌خواهم که سینه مرا فراخ کنی و کار مرا آسان‌سازی و گره از زبان من بگشایی تا سخن مرا [[درک]] کنند، و برای من وزیری از خاندانم قرار بده، [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} برادرم را، به وسیله او پشت مرا محکم کن و او را در کار من شریک گردان.

	[[ابن عباس]] می‌گوید: شنیدم منادی ندا داد: ای [[احمد]] آنچه را که خواستی به تو داده شد، پس [[پیامبر]] به [[علی]] گفت: ای [[ابوالحسن]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کن و پروردگارت را بخوان و از او بخواه که به تو عطا خواهد کرد. پس [[علی]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کرد، در حالی که می‌گفت: خدایا برای من نزد خودت پیمانی قرار بده و برای من نزد خودت محبتی قرار بده. در این حال بود که [[خداوند]] این [[آیه]] را بر پیامبرش نازل کرد: {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا}}<ref>«به زودی (خداوند) بخشنده برای آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، (در دل‌ها) مهری خواهد نهاد» سوره مریم، آیه ۹۶.</ref>، [[پیامبر]] {{صل}} این [[آیه]] را بر [[اصحاب]] خود [[تلاوت]] کرد و همگی از آن به شدت تعجب کردند، [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|مِمَّا تَتَعَجَّبُونَ إِنَّ الْقُرْآنَ أَرْبَعَةُ أَرْبَاعٍ- فَرُبُعٌ‏ فِينَا أَهْلَ‏ الْبَيْتِ‏ خَاصَّةً وَ رُبُعٌ‏ فِي‏ أَعْدَائِنَا، وَ رُبُعٌ حَلَالٌ وَ حَرَامٌ، وَ رُبُعٌ فَرَائِضُ وَ أَحْكَامٌ- وَ إِنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ فِي عَلِيٍّ كَرَائِمَ الْقُرْآنِ‏}}<ref>- شواهد التنزیل، ج ۱، ص ۵۶.</ref> از چه چیزی تعجب می‌کنید، همانا [[قرآن]] چهار قسمت است: یک چهارم آن درباره ما [[اهل بیت]] و یک چهارم آن درباره [[دشمنان]] ما و یک چهارم آن [[حلال و حرام]] و یک چهارم آن [[واجبات]] و [[احکام]] است و همانا [[خداوند]] درباره [[علی]]، [[آیات]] [[برگزیده]] [[قرآن]] را نازل کرده است.		[[ابن عباس]] می‌گوید: شنیدم منادی ندا داد: ای [[احمد]] آنچه را که خواستی به تو داده شد، پس [[پیامبر]] به [[علی]] گفت: ای ابوالحسن دست خود را به [[آسمان]] بلند کن و پروردگارت را بخوان و از او بخواه که به تو عطا خواهد کرد. پس [[علی]] دست خود را به [[آسمان]] بلند کرد، در حالی که می‌گفت: خدایا برای من نزد خودت پیمانی قرار بده و برای من نزد خودت محبتی قرار بده. در این حال بود که [[خداوند]] این [[آیه]] را بر پیامبرش نازل کرد: {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ سَيَجْعَلُ لَهُمُ الرَّحْمَنُ وُدًّا}}<ref>«به زودی (خداوند) بخشنده برای آنان که ایمان آورده و کارهای شایسته کرده‌اند، (در دل‌ها) مهری خواهد نهاد» سوره مریم، آیه ۹۶.</ref>، [[پیامبر]] {{صل}} این [[آیه]] را بر [[اصحاب]] خود [[تلاوت]] کرد و همگی از آن به شدت تعجب کردند، [[پیامبر]] {{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|مِمَّا تَتَعَجَّبُونَ إِنَّ الْقُرْآنَ أَرْبَعَةُ أَرْبَاعٍ- فَرُبُعٌ‏ فِينَا أَهْلَ‏ الْبَيْتِ‏ خَاصَّةً وَ رُبُعٌ‏ فِي‏ أَعْدَائِنَا، وَ رُبُعٌ حَلَالٌ وَ حَرَامٌ، وَ رُبُعٌ فَرَائِضُ وَ أَحْكَامٌ- وَ إِنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ فِي عَلِيٍّ كَرَائِمَ الْقُرْآنِ‏}}<ref>- شواهد التنزیل، ج ۱، ص ۵۶.</ref> از چه چیزی تعجب می‌کنید، همانا [[قرآن]] چهار قسمت است: یک چهارم آن درباره ما [[اهل بیت]] و یک چهارم آن درباره [[دشمنان]] ما و یک چهارم آن [[حلال و حرام]] و یک چهارم آن [[واجبات]] و [[احکام]] است و همانا [[خداوند]] درباره [[علی]]، [[آیات]] [[برگزیده]] [[قرآن]] را نازل کرده است.

	در [[زیارت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} در روز [[عید غدیر]] که از [[امام جواد]] {{ع}} [[نقل]] شده است به [[آیات]] فراوانی از [[قرآن]] که در [[شأن]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نازل شده اشاره می‌فرماید در فقراتی از این [[آیات]] آمده است: {{متن حدیث\|وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ‏ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ‏ الْحَقُّ‏ الَّذِي‏ نَطَقَ‏ بِوَلَايَتِكَ التَّنْزِيلُ وَ أَخَذَ لَكَ الْعَهْدَ عَلَى الْأُمَّةِ بِذَلِكَ الرَّسُولُ َ وَ أَنْتَ‏ وَلِيُّ‏ اللَّهِ‏ وَ أَخُو رَسُولِهِ‏ وَ الذَّابُّ عَنْ دِينِهِ وَ الَّذِي نَطَقَ الْقُرْآنُ بِتَفْضِيلِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى:‏ {{متن قرآن\|وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا * دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا}}<ref>«و خداوند جهادگران را بر جهادگریزان به پاداشی سترگ، برتری بخشیده است * به پایگاه‌هایی و آمرزش و بخشایشی از سوی خویش و خداوند آمرزنده بخشاینده است» سوره نساء، آیه ۹۵-۹۶.</ref> وَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى‏: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ * الَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِنْدَ اللَّهِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ * يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُمْ بِرَحْمَةٍ مِنْهُ وَرِضْوَانٍ وَجَنَّاتٍ لَهُمْ فِيهَا نَعِيمٌ مُقِيمٌ * خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ أَجْرٌ عَظِيمٌ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند * آنان که ایمان آورده‌اند و هجرت کرده‌اند و در راه خداوند با مال و جان خود، جهاد ورزیده‌اند، نزد خداوند بلند پایگاه‌ترند و آنانند که رستگارند * پروردگارشان آنان را به بخشایش و خشنودی از سوی خویش و بوستان‌هایی که ایشان را در آنها نعمتی پایدار است نوید می‌دهد * در حالی که هماره در آن جاودانند؛ بی‌گمان خداوند است که پاداشی سترگ نزد اوست» سوره توبه، آیه ۱۹-۲۲.</ref>}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۷، ص۳۶۰</ref>		در [[زیارت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} در روز [[عید غدیر]] که از [[امام جواد]] {{ع}} [[نقل]] شده است به [[آیات]] فراوانی از [[قرآن]] که در [[شأن]] [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نازل شده اشاره می‌فرماید در فقراتی از این [[آیات]] آمده است: {{متن حدیث\|وَ أَشْهَدُ أَنَّكَ‏ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ‏ الْحَقُّ‏ الَّذِي‏ نَطَقَ‏ بِوَلَايَتِكَ التَّنْزِيلُ وَ أَخَذَ لَكَ الْعَهْدَ عَلَى الْأُمَّةِ بِذَلِكَ الرَّسُولُ َ وَ أَنْتَ‏ وَلِيُّ‏ اللَّهِ‏ وَ أَخُو رَسُولِهِ‏ وَ الذَّابُّ عَنْ دِينِهِ وَ الَّذِي نَطَقَ الْقُرْآنُ بِتَفْضِيلِهِ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى:‏ {{متن قرآن\|وَفَضَّلَ اللَّهُ الْمُجَاهِدِينَ عَلَى الْقَاعِدِينَ أَجْرًا عَظِيمًا * دَرَجَاتٍ مِنْهُ وَمَغْفِرَةً وَرَحْمَةً وَكَانَ اللَّهُ غَفُورًا رَحِيمًا}}<ref>«و خداوند جهادگران را بر جهادگریزان به پاداشی سترگ، برتری بخشیده است * به پایگاه‌هایی و آمرزش و بخشایشی از سوی خویش و خداوند آمرزنده بخشاینده است» سوره نساء، آیه ۹۵-۹۶.</ref> وَ قَالَ اللَّهُ تَعَالَى‏: {{متن قرآن\|أَجَعَلْتُمْ سِقَايَةَ الْحَاجِّ وَعِمَارَةَ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ كَمَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ وَجَاهَدَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ لَا يَسْتَوُونَ عِنْدَ اللَّهِ وَاللَّهُ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الظَّالِمِينَ * الَّذِينَ آمَنُوا وَهَاجَرُوا وَجَاهَدُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوَالِهِمْ وَأَنْفُسِهِمْ أَعْظَمُ دَرَجَةً عِنْدَ اللَّهِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْفَائِزُونَ * يُبَشِّرُهُمْ رَبُّهُمْ بِرَحْمَةٍ مِنْهُ وَرِضْوَانٍ وَجَنَّاتٍ لَهُمْ فِيهَا نَعِيمٌ مُقِيمٌ * خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا إِنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ أَجْرٌ عَظِيمٌ}}<ref>«آیا آب دادن به حاجیان و آبادسازی مسجد الحرام را همگون کار آن کس قرار داده‌اید که به خداوند و روز واپسین ایمان آورده و در راه خداوند جهاد کرده است؟ (هرگز این دو) نزد خداوند برابر نیستند و خداوند گروه ستمگران را رهنمایی نمی‌کند * آنان که ایمان آورده‌اند و هجرت کرده‌اند و در راه خداوند با مال و جان خود، جهاد ورزیده‌اند، نزد خداوند بلند پایگاه‌ترند و آنانند که رستگارند * پروردگارشان آنان را به بخشایش و خشنودی از سوی خویش و بوستان‌هایی که ایشان را در آنها نعمتی پایدار است نوید می‌دهد * در حالی که هماره در آن جاودانند؛ بی‌گمان خداوند است که پاداشی سترگ نزد اوست» سوره توبه، آیه ۱۹-۲۲.</ref>}}<ref>بحار الأنوار، ج ۹۷، ص۳۶۰</ref>

	در [[خطابه]] [[غدیر]] از [[نبی اکرم]] {{صل}} [[نقل]] شده که فرمود: {{متن حدیث\|مَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّ فَضَائِلَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ قَدْ أَنْزَلَهَا فِي‏ الْقُرْآنِ‏ أَكْثَرَ مِنْ‏ أَنْ‏ أُحْصِيَهَا فِي مَقَامٍ وَاحِدٍ فَمَنْ أَنْبَأَكُمْ بِهَا وَ عَرَّفَهَا فَصَدِّقُوهُ مَعَاشِرَ النَّاسِ‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ‏ وَ عَلِيّاً وَ الْأَئِمَّةَ الَّذِينَ ذَكَرْتُهُمْ‏ فَقَدْ فازَ فَوْزاً عَظِيماً}}<ref>الاحتجاج، ج ۱، ص ۶۶ و البرهان فی تفسیر القرآن، ج ۲، ص ۲۳۸ و بحار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.</ref>.		در خطابه [[غدیر]] از [[نبی اکرم]] {{صل}} [[نقل]] شده که فرمود: {{متن حدیث\|مَعَاشِرَ النَّاسِ إِنَّ فَضَائِلَ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ عِنْدَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ قَدْ أَنْزَلَهَا فِي‏ الْقُرْآنِ‏ أَكْثَرَ مِنْ‏ أَنْ‏ أُحْصِيَهَا فِي مَقَامٍ وَاحِدٍ فَمَنْ أَنْبَأَكُمْ بِهَا وَ عَرَّفَهَا فَصَدِّقُوهُ مَعَاشِرَ النَّاسِ‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ‏ وَ عَلِيّاً وَ الْأَئِمَّةَ الَّذِينَ ذَكَرْتُهُمْ‏ فَقَدْ فازَ فَوْزاً عَظِيماً}}<ref>الاحتجاج، ج ۱، ص ۶۶ و البرهان فی تفسیر القرآن، ج ۲، ص ۲۳۸ و بحار، ج ۲۷، ص ۲۱۷.</ref>.

	== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==		== آیات [[افضلیت]] [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} ==

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۳۹
خط ۳۶:		خط ۳۶:
	{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>		{{متن قرآن\|فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ مَا جَاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعَالَوْا نَدْعُ أَبْنَاءَنَا وَأَبْنَاءَكُمْ وَنِسَاءَنَا وَنِسَاءَكُمْ وَأَنْفُسَنَا وَأَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكَاذِبِينَ}}<ref>«بنابراین، پس از دست یافتن تو به دانش، به هر کس که با تو به چالش برخیزد؛ بگو: بیایید تا فرزندان خود و فرزندان شما و زنان خود و زنان شما و خودی‌های خویش و خودی‌های شما را فرا خوانیم آنگاه (به درگاه خداوند) زاری کنیم تا لعنت خداوند را بر دروغگویان نهیم» سوره آل عمران، آیه ۶۱.</ref>

	در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با [[تمسک]] به این که [[عیسی]] بدون [[پدر]] متولد شده با [[شبهه]] [[الوهیت]] [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[~~پیامبران~~]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی [[حسنین]] {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.		در [[شأن نزول]] این [[آیه]] [[شیعه]] و [[سنی]] [[اتفاق نظر]] دارند که نصارای [[نجران]] با تمسک به این که [[عیسی]] بدون پدر متولد شده با [[شبهه]] الوهیت [[حضرت عیسی]] به بحث و [[مجادله]] با [[پیامبر]] {{صل}} پرداختند و در مقابل [[پیامبر اکرم]] {{صل}} [[اقامه برهان]] و [[استدلال]] نمود که {{متن قرآن\|إِنَّ مَثَلَ عِيسَى عِنْدَ اللَّهِ كَمَثَلِ آدَمَ خَلَقَهُ مِنْ تُرَابٍ ثُمَّ قَالَ لَهُ كُنْ فَيَكُونُ}}<ref>«داستان عیسی نزد خداوند چون داستان آدم است که او را از خاک آفرید و سپس فرمود: باش! و بی‌درنگ موجود شد» سوره آل عمران، آیه ۵۹.</ref> آنان به جای پذیرش و تمکین در مقابل [[برهان]]، [[لجاجت]] و عناد نشان دادند. این جا بود که [[پیامبر]] {{صل}} به امر [[خداوند]] آنان را [[دعوت]] به [[مباهله]] و [[نفرین]] متقابل نمود و افراد مباهله‌کننده از جانب خود را برای مقابله با آنان معرفی و معین کرد. مراد از {{متن قرآن\|أَبْنَاءَنَا}} نوه‌های [[پیامبر]] {{صل}} یعنی حسنین {{عم}} و {{متن قرآن\|نِسَاءَنَا}} یعنی دخترش [[فاطمه]] {{س}} و مراد از کلمه {{متن قرآن\|أَنْفُسَنَا}} به اتفاق [[مفسران]] [[پیامبران]] {{صل}} و [[امیر المؤمنین]] [[علی]] {{ع}} است<ref>حصاص در کتاب "احکام القرآن"، ج ۲، ص ۲۹۵ می‌گوید، {{متن حدیث\|ان رواه السیر و نقله الاثر لم یختلفوا فی أن النبی {{صل}} أخذ بید الحسن و الحسین و علی و فاطمه و دعا النصاری الذی حاجوه الی المباهله}} این شأن نزول با تفاوت‌های مختصری در تفاسیر دیگر مانند ابو الفتوح رازی، و تفسیر کبیر و غرآن نیز آمده است. و فخر رازی ادعا می‌کند این روایت در میان علمای تفسیر و حدیث. مورد اتفاق است. ر. ک: تفسیر نمونه، ج۲، ص ۵۷۸.</ref>.

	در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>		در این که [[علی]] {{ع}} [[جان]] [[پیامبر]] {{صل}} و نفس او خوانده شده، بدون [[شک]] معنای [[حقیقی]] منظور نیست؛ یعنی "[[علی]]" [[پیامبر]] {{صل}} نیست بلکه منظور این است که [[علی]] {{ع}} در رفعت و علو [[مقام]] همچون [[پیامبر]] {{صل}} است که نفس [[پیامبر]] {{صل}} را خوانده شده است. از سوی دیگر بدون تردید [[پیامبر]] {{صل}} [[افضل]] از همه بود بنابراین هرکه نفس [[پیامبر]] باشد او هم [[افضل]] از همه خواهد بود پس [[علی]] [[افضل]] از همه است <ref>ر. ک: کشف المراد فی شرح تجرید الاعتقاد، قسم الالهیات، ص ۲۱۸ و آیات ولایت در قرآن، ص۲۰۹.</ref>.<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص.</ref>