الهام به معصوم - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* وحی و الهام منبع علم امام از دیدگاه روایات */

2024-04-24T07:17:17Z

وحی و الهام منبع علم امام از دیدگاه روایات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۷
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==		== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==
	روایاتی که در این زمینه وجود دارد برخی به صورت تصریح و برخی دیگر به صورت تلویحی دربارۀ [[الهام]] [[سخن]] گفته‌اند، برخی از این [[روایات]] عبارت‌اند از:		روایاتی که در این زمینه وجود دارد برخی به صورت تصریح و برخی دیگر به صورت تلویحی دربارۀ [[الهام]] [[سخن]] گفته‌اند، برخی از این [[روایات]] عبارت‌اند از:
	# [[امام صادق]] {{ع}} در این زمینه می‌فرمایند: "همانا [[علم]] ما يا مربوط به گذشته است و يا نوشته شده و يا وارد شدن در [[دل]] و يا تأثير در گوش. سپس فرمود: اما گذشته، [[علم]] به امور پيشين است و اما نوشته شده مربوط به امور آينده است و امّا وارد شده به [[دل~~]] [[~~الهام]] است و اما تأثير در گوش امر [[فرشته]] است"<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص ۳۱۸.</ref><ref>ر. ک: [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰.</ref>		# [[امام صادق]] {{ع}} در این زمینه می‌فرمایند: "همانا [[علم]] ما يا مربوط به گذشته است و يا نوشته شده و يا وارد شدن در [[دل]] و يا تأثير در گوش. سپس فرمود: اما گذشته، [[علم]] به امور پيشين است و اما نوشته شده مربوط به امور آينده است و امّا وارد شده به دل الهام است و اما تأثير در گوش امر [[فرشته]] است"<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائرالدرجات، ج ۱، ص ۳۱۸.</ref>.<ref>ر.ک: [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰.</ref>
	# همچنین [[ابوبصیر]] می‌گوید [[امام صادق]] {{ع}} دربارۀ آیۀ: {{متن قرآن\|وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي}} می‌فرماید: {{متن حدیث\|خَلْقٌ أَعْظَمُ مِنْ جَبْرَئِيلَ وَ مِيكَائِيلَ لَمْ‏ يَكُنْ‏ مَعَ‏ أَحَدٍ مِمَّنْ‏ مَضَى‏ غَيْرِ مُحَمَّدٍ وَ هُوَ مَعَ الْأَئِمَّةِ يُسَدِّدُهُمْ وَ لَيْسَ كُلَّمَا طُلِبَ وُجِد}}<ref>مجلسی، محمد تقی، مرأة العقول فی شرح اخبار آل الرسول، ج ۳، ص ۱۷۰.</ref><ref>ر. ک: [[ابراهیم امینی\|امینی، ابراهیم]]، [[بررسی مسائل کلی امامت (کتاب)\|بررسی مسائل کلی امامت]]، ص ۲۴۷ ـ ۲۵۵؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴؛ [[سید محمد فائز باقری\|باقری، سید محمد فائز]]، [[بررسی علم اولیای الهی (پایان‌نامه)\|بررسی علم اولیای الهی]]، ص ۱۱۴؛ [[سید ابراهیم افتخاری\|افتخاری، سید ابراهیم]]، [[بررسی مقایسه‌ای شئون امامت در مکتب قم و بغداد (پایان‌نامه)\|بررسی مقایسه‌ای شئون امامت در مکتب قم و بغداد]]، ص ۷۴ و ۷۶.</ref>		# همچنین [[ابوبصیر]] می‌گوید [[امام صادق]] {{ع}} دربارۀ آیۀ: {{متن قرآن\|وَيَسْأَلُونَكَ عَنِ الرُّوحِ قُلِ الرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّي}} می‌فرماید: {{متن حدیث\|خَلْقٌ أَعْظَمُ مِنْ جَبْرَئِيلَ وَ مِيكَائِيلَ لَمْ‏ يَكُنْ‏ مَعَ‏ أَحَدٍ مِمَّنْ‏ مَضَى‏ غَيْرِ مُحَمَّدٍ وَ هُوَ مَعَ الْأَئِمَّةِ يُسَدِّدُهُمْ وَ لَيْسَ كُلَّمَا طُلِبَ وُجِد}}<ref>مجلسی، محمد تقی، مرأة العقول فی شرح اخبار آل الرسول، ج ۳، ص ۱۷۰.</ref>.<ref>ر.ک: [[ابراهیم امینی\|امینی، ابراهیم]]، [[بررسی مسائل کلی امامت (کتاب)\|بررسی مسائل کلی امامت]]، ص ۲۴۷ ـ ۲۵۵؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴؛ [[سید محمد فائز باقری\|باقری، سید محمد فائز]]، [[بررسی علم اولیای الهی (پایان‌نامه)\|بررسی علم اولیای الهی]]، ص ۱۱۴؛ [[سید ابراهیم افتخاری\|افتخاری، سید ابراهیم]]، [[بررسی مقایسه‌ای شئون امامت در مکتب قم و بغداد (پایان‌نامه)\|بررسی مقایسه‌ای شئون امامت در مکتب قم و بغداد]]، ص ۷۴ و ۷۶.</ref>

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==

Bahmani: /* رابطۀ الهام و علم امامان {{عم}} */

2024-04-24T07:16:42Z

رابطۀ الهام و علم امامان {{عم}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۶
خط ۳۰:		خط ۳۰:

	== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==		== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==
	در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]]<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ۱، ص ۲۶۴ و ص ۲۷۰.</ref> به ایشان افاضه می‌شده است. مانند [[الهام]] در [[شب‌های قدر]] و [[جمعه]] و... که صدای ملائکه را می‌شنوند اما او را نمی‌بینند. این نوع [[علم]] از [[برترین]] [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} به شمار می‌رود که یا به وسیله [[ملک]] انجام می‌گیرد و از ناحیه گوش است، یا بدون [[ملک]] و از ناحیه [[قلب]] و یا به وسائل دیگر. نام دیگر [[الهام]] را می‌توان [[وحی]] تسدیدی نامید که غیر از [[وحی]] [[تشریعی]] بوده و متعلق به [[اعمال]] [[خیر]] است، [[امام]] در [[سیر]] مراتب وجودی با [[تأیید الهی]] [[روح]] آنان با [[روح القدس]] مرتبط و با نیروی الهی تسدید]می‌شود و امور به آنها [[وحی]] می‌شود<ref>ر.ک: [[سید حسن مصطفوی\|مصطفوی، سید حسن]]، [[احمد مروی\|مروی، احمد]]، [[دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم (مقاله)\|دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم]]، فصلنامه قبسات، ص ۲۸؛ [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰؛ [[محمد صادق عظیمی\|عظیمی، محمد صادق]]، [[سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی (پایان‌نامه)\|سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی]]، ص ۱۷۶؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴.</ref>.		در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]]<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ۱، ص ۲۶۴ و ص ۲۷۰.</ref> به ایشان افاضه می‌شده است. مانند [[الهام]] در [[شب‌های قدر]] و [[جمعه]] و... که صدای ملائکه را می‌شنوند اما او را نمی‌بینند. این نوع [[علم]] از [[برترین]] [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} به شمار می‌رود که یا به وسیله [[ملک]] انجام می‌گیرد و از ناحیه گوش است، یا بدون [[ملک]] و از ناحیه [[قلب]] و یا به وسائل دیگر. نام دیگر [[الهام]] را می‌توان [[وحی]] تسدیدی نامید که غیر از [[وحی]] [[تشریعی]] بوده و متعلق به [[اعمال]] [[خیر]] است، [[امام]] در [[سیر]] مراتب وجودی با تأیید الهی [[روح]] آنان با [[روح القدس]] مرتبط و با نیروی الهی تسدید]می‌شود و امور به آنها [[وحی]] می‌شود<ref>ر.ک: [[سید حسن مصطفوی\|مصطفوی، سید حسن]]، [[احمد مروی\|مروی، احمد]]، [[دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم (مقاله)\|دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم]]، فصلنامه قبسات، ص ۲۸؛ [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰؛ [[محمد صادق عظیمی\|عظیمی، محمد صادق]]، [[سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی (پایان‌نامه)\|سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی]]، ص ۱۷۶؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴.</ref>.

	== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==		== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==

Bahmani: /* رابطۀ الهام و علم امامان {{عم}} */

2024-04-24T07:16:24Z

رابطۀ الهام و علم امامان {{عم}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۶
خط ۳۰:		خط ۳۰:

	== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==		== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==
	در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]]<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ۱، ص ۲۶۴ و ص ۲۷۰.</ref> به ایشان [[افاضه]] می‌شده است. مانند [[الهام]] در [[شب‌های قدر]] و [[جمعه]] و... که صدای ملائکه را می‌شنوند اما او را نمی‌بینند. این نوع [[علم]] از [[برترین]] [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} به شمار می‌رود که یا به وسیله [[ملک]] انجام می‌گیرد و از [[ناحیه]] گوش است، یا بدون [[ملک]] و از [[ناحیه]] [[قلب]] و یا به وسائل دیگر. نام دیگر [[الهام]] را می‌توان [[وحی]] تسدیدی نامید که غیر از [[وحی]] [[تشریعی]] بوده و متعلق به [[اعمال]] [[خیر]] است، [[امام]] در [[سیر]] مراتب وجودی با [[تأیید الهی]] [[روح]] آنان با [[روح القدس]] مرتبط و با [[نیروی الهی~~]] [[~~تسدید]] می‌شود و امور به آنها [[وحی]] می‌شود<ref>ر. ک: [[سید حسن مصطفوی\|مصطفوی، سید حسن]]، [[احمد مروی\|مروی، احمد]]، [[دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم (مقاله)\|دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم]]، فصلنامه قبسات، ص ۲۸؛ [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰؛ [[محمد صادق عظیمی\|عظیمی، محمد صادق]]، [[سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی (پایان‌نامه)\|سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی]]، ص ۱۷۶؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴.</ref>.		در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]]<ref>کلینی، محمد بن یعقوب، الکافی، ج ۱، ص ۲۶۴ و ص ۲۷۰.</ref> به ایشان افاضه می‌شده است. مانند [[الهام]] در [[شب‌های قدر]] و [[جمعه]] و... که صدای ملائکه را می‌شنوند اما او را نمی‌بینند. این نوع [[علم]] از [[برترین]] [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} به شمار می‌رود که یا به وسیله [[ملک]] انجام می‌گیرد و از ناحیه گوش است، یا بدون [[ملک]] و از ناحیه [[قلب]] و یا به وسائل دیگر. نام دیگر [[الهام]] را می‌توان [[وحی]] تسدیدی نامید که غیر از [[وحی]] [[تشریعی]] بوده و متعلق به [[اعمال]] [[خیر]] است، [[امام]] در [[سیر]] مراتب وجودی با [[تأیید الهی]] [[روح]] آنان با [[روح القدس]] مرتبط و با نیروی الهی تسدید]می‌شود و امور به آنها [[وحی]] می‌شود<ref>ر.ک: [[سید حسن مصطفوی\|مصطفوی، سید حسن]]، [[احمد مروی\|مروی، احمد]]، [[دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم (مقاله)\|دلایل عقلی و نقلی علم غیب امامان معصوم]]، فصلنامه قبسات، ص ۲۸؛ [[محمد حسن نادم\|نادم، محمد حسن]]، [[علم غیب از نگاه عقل و وحی (کتاب)\|علم غیب از نگاه عقل و وحی]]، ص ۳۳۰؛ [[محمد صادق عظیمی\|عظیمی، محمد صادق]]، [[سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی (پایان‌نامه)\|سیر تطور موضوع گستره علم امام در کلام اسلامی]]، ص ۱۷۶؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴.</ref>.

	== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==		== [[وحی]] و [[الهام]] منبع [[علم امام]] از دیدگاه [[روایات]] ==

Bahmani: /* رابطۀ وحی و الهام با علم غیب به پیامبران */

2024-04-24T07:15:39Z

رابطۀ وحی و الهام با علم غیب به پیامبران

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۵
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	== رابطۀ [[وحی]] و [[الهام]] با [[علم غیب]] به [[پیامبران]] ==		== رابطۀ [[وحی]] و [[الهام]] با [[علم غیب]] به [[پیامبران]] ==
	[[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} دو نوع [[علم]] [[تعلیم]] داده است، [[تعلیم]] از [[راه وحی]]: {{متن قرآن\|وَأَنزَلَ اللَّهُ عَلَيْكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref> و دیگری [[تعلیم]] از راه [[القاء]] و [[الهام]] بر [[قلب]] ایشان: {{متن قرآن\|وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref>، یعنی از هر دو راه برای [[تعلیم]] [[پیامبر]] استفاده شده است. در [[وحی]] برخی از [[خبرهای غیبی]] [[قرآن]] اعم از حوادث گذشته و [[آینده]] و [[معارف]] مربوط به [[خدا]] و اسماء و صفات و اوضاع [[جهان برزخ]] و [[معاد]] به [[پیامبر]] [[تعلیم]] داده می‌شود و گاهی فرشته‌ای به صورت [[انسان]] متمثل می‌گردد و [[پیامبران]] و [[اولیاء الهی]] را از یک رشته امور پنهان از [[حس]]، مطلع می‌سازد. در مجموع یکی از راه‌هایی که [[پیامبران]] با [[غیب]] آشنا می‌شدند [[وحی]] بوده است و اصولا خود [[وحی]] امری [[غیبی]] محسوب می‌شود<ref>ر. ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام ۱ (کتاب)\|علم امام]]، ص ۳۳۷؛ [[حسن مهدی‌فر\|مهدی‌فر، حسن]]، [[علوم اهل بیت ویژگی‌ها ابعاد و مبادی آن (پایان‌نامه)\|علوم اهل بیت ویژگی‌ها ابعاد و مبادی آن]]، ص ۸۲ ـ ۱۴۹؛ [[محمد نظیر عرفانی\|عرفانی، محمد نظیر]]، [[بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین (پایان‌نامه)\|بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین]]، ص ۱۸۵؛ [[عبدالحسین خسروپناه\|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی (کتاب)\|کلام نوین اسلامی]]، ج ۲، ص ۳۷۲ ـ ۳۷۹.</ref>.		[[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} دو نوع [[علم]] [[تعلیم]] داده است، [[تعلیم]] از [[راه وحی]]: {{متن قرآن\|وَأَنزَلَ اللَّهُ عَلَيْكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref> و دیگری [[تعلیم]] از راه القاء و [[الهام]] بر [[قلب]] ایشان: {{متن قرآن\|وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref>، یعنی از هر دو راه برای [[تعلیم]] [[پیامبر]] استفاده شده است. در [[وحی]] برخی از خبرهای غیبی [[قرآن]] اعم از حوادث گذشته و [[آینده]] و معارف مربوط به [[خدا]] و اسماء و صفات و اوضاع [[جهان برزخ]] و [[معاد]] به [[پیامبر]] [[تعلیم]] داده می‌شود و گاهی فرشته‌ای به صورت [[انسان]] متمثل می‌گردد و [[پیامبران]] و [[اولیاء الهی]] را از یک رشته امور پنهان از [[حس]]، مطلع می‌سازد. در مجموع یکی از راه‌هایی که پیامبران با [[غیب]] آشنا می‌شدند [[وحی]] بوده است و اصولا خود [[وحی]] امری [[غیبی]] محسوب می‌شود<ref>ر. ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام ۱ (کتاب)\|علم امام]]، ص ۳۳۷؛ [[حسن مهدی‌فر\|مهدی‌فر، حسن]]، [[علوم اهل بیت ویژگی‌ها ابعاد و مبادی آن (پایان‌نامه)\|علوم اهل بیت ویژگی‌ها ابعاد و مبادی آن]]، ص ۸۲ ـ ۱۴۹؛ [[محمد نظیر عرفانی\|عرفانی، محمد نظیر]]، [[بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین (پایان‌نامه)\|بررسی علم غیب معصومان در تفاسیر فریقین]]، ص ۱۸۵؛ [[عبدالحسین خسروپناه\|خسروپناه، عبدالحسین]]، [[کلام نوین اسلامی (کتاب)\|کلام نوین اسلامی]]، ج ۲، ص ۳۷۲ ـ ۳۷۹.</ref>.

	== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==		== رابطۀ [[الهام]] و [[علم امامان]] {{عم}} ==

Bahmani: /* علم غیب بالذات و بالعرض */

2024-04-24T07:15:09Z

علم غیب بالذات و بالعرض

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۵
خط ۲۴:		خط ۲۴:

	== [[علم غیب]] بالذات و بالعرض ==		== [[علم غیب]] بالذات و بالعرض ==
	[[علم غیب]] بالذات برای [[خداوند متعال]] است، اما این منافاتی ندارد که [[پیامبران]] و [[امامان]] به واسطۀ [[وحی]] و [[الهام]] از [[غیب]] [[آگاه]] شوند، یعنی [[علم غیب]] به ایشان [[تعلیم]] داده شود، چه اینکه در برخی از [[آیات]] به آن اشاره شده است مانند: {{متن قرآن\|ذلِكَ مِنْ أَنْباءِ الْغَيْبِ نُوحيهِ إِلَيْكَ}}<ref>سورۀ آل عمران، آیۀ ۴۴.</ref> و {{متن قرآن\|عَالِمُ الْغَيْبِ فَلَا يُظْهِرُ عَلىَ‏ غَيْبِهِ أَحَدًا إِلَّا مَنِ ارْتَضىَ‏ مِن رَّسُولٍ}}<ref>سورۀ جن، آیۀ ۲۶ و ۲۷.</ref>. در مجموع غیر از [[خداوند]] هر کسی از [[غیب]] بهره‌ای دارد، بالعرض و با [[اذن]] و [[تعلیم الهی]] است<ref>ر. ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، ترجمۀ تفسیر المیزان، ج ۱۸، ص ۲۹۰؛ [[جعفر سبحانی\|سبحانی، جعفر]]، [[آگاهی سوم یا علم غیب (کتاب)\|آگاهی سوم یا علم غیب]] ص ۱۵۶؛ [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، تسنیم، ج ۲۵، ص ۲۶۵ و ۲۶۶.</ref>.		[[علم غیب]] بالذات برای [[خداوند متعال]] است، اما این منافاتی ندارد که [[پیامبران]] و [[امامان]] به واسطۀ [[وحی]] و [[الهام]] از [[غیب]] [[آگاه]] شوند، یعنی علم غیب به ایشان [[تعلیم]] داده شود، چه اینکه در برخی از [[آیات]] به آن اشاره شده است مانند: {{متن قرآن\|ذلِكَ مِنْ أَنْباءِ الْغَيْبِ نُوحيهِ إِلَيْكَ}}<ref>سورۀ آل عمران، آیۀ ۴۴.</ref> و {{متن قرآن\|عَالِمُ الْغَيْبِ فَلَا يُظْهِرُ عَلىَ‏ غَيْبِهِ أَحَدًا إِلَّا مَنِ ارْتَضىَ‏ مِن رَّسُولٍ}}<ref>سورۀ جن، آیۀ ۲۶ و ۲۷.</ref>. در مجموع غیر از [[خداوند]] هر کسی از غیب بهره‌ای دارد، بالعرض و با [[اذن]] و تعلیم الهی است<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، ترجمۀ تفسیر المیزان، ج ۱۸، ص ۲۹۰؛ [[جعفر سبحانی\|سبحانی، جعفر]]، [[آگاهی سوم یا علم غیب (کتاب)\|آگاهی سوم یا علم غیب]] ص ۱۵۶؛ [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، تسنیم، ج ۲۵، ص ۲۶۵ و ۲۶۶.</ref>.

	== رابطۀ [[وحی]] و [[الهام]] با [[علم غیب]] به [[پیامبران]] ==		== رابطۀ [[وحی]] و [[الهام]] با [[علم غیب]] به [[پیامبران]] ==

Bahmani: /* تفاوت الهام با وحی */

2024-04-24T07:14:45Z

تفاوت الهام با وحی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۴
خط ۱۶:		خط ۱۶:

	== تفاوت [[الهام]] با [[وحی]] ==		== تفاوت [[الهام]] با [[وحی]] ==
	~~[[الهام]]،~~ یکی از مصادیق [[وحی]] به معنای عام آن است، اما تفاوت آن با [[وحی]] به معنای خاص "[[وحی]] [[نبوت]]" در چند چیز است،		الهام، یکی از مصادیق [[وحی]] به معنای عام آن است، اما تفاوت آن با وحی به معنای خاص "وحی [[نبوت]]" در چند چیز است،
	# شخصی که به او [[الهام]] می‌شود نمی‌داند از کجا و به چه وسیله ای به او [[الهام]] شده است به خلاف [[وحی]]<ref>الشواهد الربوبیه، ص۳۴۸ـ ۳۴۹؛ علم الیقین فی اصول الدین، ص ۳۶۰ـ ۳۶۱؛ تفسیر مراغی، ج۶، ص ۲۰ ۲۱ و کیمیاء السعادة، ص ۱۰۴.</ref>.		# شخصی که به او [[الهام]] می‌شود نمی‌داند از کجا و به چه وسیله ای به او [[الهام]] شده است به خلاف وحی<ref>الشواهد الربوبیه، ص۳۴۸ـ ۳۴۹؛ علم الیقین فی اصول الدین، ص ۳۶۰ـ ۳۶۱؛ تفسیر مراغی، ج۶، ص ۲۰ ۲۱ و کیمیاء السعادة، ص ۱۰۴.</ref>.
	# ~~[[الهام]]،~~ گاهی بدون واسطۀ موجودی از موجودات و از [[ارتباط]] خاصی که [[خداوند]] با اشیاء دارد حاصل می‌شود، ولی [[وحی]] از طریق [[ملائکه]] و [[شهود]] [[فرشتگان]] بر [[پیامبر]] [[افاضه]] می‌شود، به همین جهت، [[احادیث]] قدسیه را با آنکه [[کلام]] [[حق]] است [[وحی]] نمی‌دانند<ref>شرح مقدمه قیصری، ۵۹۰؛ شرح اصول کافی، ج۲، ص ۴۵۶؛ کیمیاء السعادة، ص ۱۰۵.</ref>. از طرف دیگر، مطابق [[آیه شریفه]]: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}}<ref>و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پرده‌ای یا فرستاده‌ای فرستد که به اذن او آنچه می‌خواهد وحی کند؛ بی‌گمان او فرازمندی فرزانه است؛ سوره شوری، آیه: ۵۱.</ref> یکی از اقسام [[وحی]] بر [[انبیاء]]، [[وحی]] بدون واسطه [[فرشته]] است<ref>المیزان، ج۱۸، ص ۷۳ـ ۷۵.</ref>.		# الهام، گاهی بدون واسطۀ موجودی از موجودات و از ارتباط خاصی که [[خداوند]] با اشیاء دارد حاصل می‌شود، ولی وحی از طریق [[ملائکه]] و [[شهود]] [[فرشتگان]] بر [[پیامبر]] افاضه می‌شود، به همین جهت، [[احادیث]] قدسیه را با آنکه [[کلام]] [[حق]] است [[وحی]] نمی‌دانند<ref>شرح مقدمه قیصری، ۵۹۰؛ شرح اصول کافی، ج۲، ص ۴۵۶؛ کیمیاء السعادة، ص ۱۰۵.</ref>. از طرف دیگر، مطابق [[آیه شریفه]]: {{متن قرآن\|وَمَا كَانَ لِبَشَرٍ أَن يُكَلِّمَهُ اللَّهُ إِلاَّ وَحْيًا أَوْ مِن وَرَاء حِجَابٍ أَوْ يُرْسِلَ رَسُولا فَيُوحِيَ بِإِذْنِهِ مَا يَشَاء إِنَّهُ عَلِيٌّ حَكِيمٌ}}<ref>و هیچ بشری نسزد که خداوند با او سخن گوید مگر با وحی یا از فراسوی پرده‌ای یا فرستاده‌ای فرستد که به اذن او آنچه می‌خواهد وحی کند؛ بی‌گمان او فرازمندی فرزانه است؛ سوره شوری، آیه ۵۱.</ref> یکی از اقسام [[وحی]] بر [[انبیاء]]، [[وحی]] بدون واسطه [[فرشته]] است<ref>المیزان، ج۱۸، ص ۷۳ـ ۷۵.</ref>.
	# [[وحی]] [[کشف]] [[شهودی]] است که متضمن [[کشف]] [[معنوی]] است، اما [[الهام]] تنها [[کشف]] [[معنوی]] است.		# وحی [[کشف]] [[شهودی]] است که متضمن کشف [[معنوی]] است، اما الهام تنها کشف [[معنوی]] است.
	# فرق چهارم آنکه [[وحی]] از [[خواص]] [[نبوت]] است و [[تبلیغ]]، از شرایط آن است، ولی [[الهام]] از [[خواص]] [[اهل ولایت]] بوده و شرط [[تبلیغ]] به دیگران در آن نیست<ref>شرح مقدمه قیصری، ص ۵۸۶ـ ۵۹۱؛ حق الیقین فی معرفة اصول الدین، ص ۱۳۴ و شرح اصول کافی، ج۲، ص ۴۵۶.</ref>.		# فرق چهارم آنکه وحی از [[خواص]] [[نبوت]] است و [[تبلیغ]]، از شرایط آن است، ولی الهام از [[خواص]] اهل ولایت بوده و شرط [[تبلیغ]] به دیگران در آن نیست<ref>شرح مقدمه قیصری، ص ۵۸۶ـ ۵۹۱؛ حق الیقین فی معرفة اصول الدین، ص ۱۳۴ و شرح اصول کافی، ج۲، ص ۴۵۶.</ref>.
	# فرق پنجم آنکه واضح بودن [[وحی]] زیادتر از [[الهام]] است<ref>علم الیقین فی اصول الدین، ص ۳۶۰ـ ۳۶۱؛ المبدأ والمعاد، ص ۶۰۸ـ ۹۰۹؛ الشواهد الربوبیة، ص ۳۴۸ـ ۳۴۹ و انوار جلیّه، ص۱۷۱.</ref><ref>[http://lib.eshia.ir/۲۳۰۲۱/۱/۶۸ دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]؛ [[زهرا خطیبی\|خطیبی، زهرا]]، [[اعلا تورانی\|تورانی، اعلا]]، [[علم امام در آینه حکمت متعالیه (مقاله)\|علم امام در آینه حکمت متعالیه]]، ص ۶۰.</ref>		# فرق پنجم آنکه واضح بودن [[وحی]] زیادتر از [[الهام]] است<ref>علم الیقین فی اصول الدین، ص ۳۶۰ـ ۳۶۱؛ المبدأ والمعاد، ص ۶۰۸ـ ۹۰۹؛ الشواهد الربوبیة، ص ۳۴۸ـ ۳۴۹ و انوار جلیّه، ص۱۷۱.</ref>.<ref>[http://lib.eshia.ir/۲۳۰۲۱/۱/۶۸ دانشنامه کلام اسلام؛ ج۱، ص ۶۸.]؛ [[زهرا خطیبی\|خطیبی، زهرا]]، [[اعلا تورانی\|تورانی، اعلا]]، [[علم امام در آینه حکمت متعالیه (مقاله)\|علم امام در آینه حکمت متعالیه]]، ص ۶۰.</ref>

	== [[علم غیب]] بالذات و بالعرض ==		== [[علم غیب]] بالذات و بالعرض ==

Bahmani: /* معناشناسی */

2024-04-24T07:13:06Z

معناشناسی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۳
خط ۹:		خط ۹:

	== معناشناسی ==		== معناشناسی ==
	یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" و "[[وحی]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] [[ارتباط]] برقرار می‌كنند. معنای لغوی [[الهام]] انداختن چیزی در [[دل]]<ref>فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج ۴، ص ۵۷؛ [[حسین بن محمد راغب اصفهانی\|راغب اصفهانی، حسین بن محمد]]، مفردات، ص ۷۴۸؛ مقاییس اللغة، ج ۵، ص۲۱۷؛ الصحاح، ج۵، ص۲۰۳۷ و مجمع البحرین، ج۶، ص ۱۷۱.</ref>، افکندن چیزی در [[دل]] از سوی [[خداوند]]<ref>لسان العرب، ج۱۲، ص ۳۴۶؛ مفردات راغب، ص ۷۴۸.</ref> و تلقین کردن<ref>لسان العرب، همان؛ ترتیب العین، ص ۷۴۹.</ref> است. در مقابل [[الهام]] که منشأ خیر دارد، [[وسوسه]] قرار دارد و آن واردات [[قلبی]] است که خیری در آن نیست، بلکه [[انسان]] را به انجام [[کارهای ناپسند]] تحریک می‌کند<ref>الکلیات، ایوب بن موسی الحسینی الكفوی (ابو البقاء)، تصحیح عدنان درویش و محمد المصری، بیروت، مؤسسة الرسالة، ۱۹۹۲ م، ص ۹۴۱ ـ ۲.</ref>.		یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" و "[[وحی]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] ارتباط برقرار می‌كنند. معنای لغوی [[الهام]] انداختن چیزی در [[دل]]<ref>فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج ۴، ص ۵۷؛ [[حسین بن محمد راغب اصفهانی\|راغب اصفهانی، حسین بن محمد]]، مفردات، ص ۷۴۸؛ مقاییس اللغة، ج ۵، ص۲۱۷؛ الصحاح، ج۵، ص۲۰۳۷ و مجمع البحرین، ج۶، ص ۱۷۱.</ref>، افکندن چیزی در [[دل]] از سوی [[خداوند]]<ref>لسان العرب، ج۱۲، ص ۳۴۶؛ مفردات راغب، ص ۷۴۸.</ref> و تلقین کردن<ref>لسان العرب، همان؛ ترتیب العین، ص ۷۴۹.</ref> است. در مقابل [[الهام]] که منشأ خیر دارد، [[وسوسه]] قرار دارد و آن واردات [[قلبی]] است که خیری در آن نیست، بلکه [[انسان]] را به انجام کارهای ناپسند تحریک می‌کند<ref>الکلیات، ایوب بن موسی الحسینی الكفوی (ابو البقاء)، تصحیح عدنان درویش و محمد المصری، بیروت، مؤسسة الرسالة، ۱۹۹۲ م، ص ۹۴۱ ـ ۲.</ref>.

	و در اصطلاح عبارت است از: "القای معنا و [[معرفتی]] از سوی عالم بالا بر [[قلب]] [[آدمی]] به طریق [[فیض]] و بدون طلب و اکتساب و [[استفاضه]]<ref>انسان کامل، ص ۲۳۹؛ التعریفات، ص ۱۵؛ الشواهد الربوبیه، ص ۳۴۸ـ ۳۴۹؛ شرح العقائد النسفیه، ص ۴۵؛ گوهر مراد، ص ۵۸ و کشاف اصطلاحات الفنون، ج۲، ص ۱۳۰۸.</ref>، یعنی بدون اینکه [[انسان]] درخواستی در این جهت داشته باشد، عنایت خداوندی شامل حال او می‌شود.		و در اصطلاح عبارت است از: "القای معنا و [[معرفتی]] از سوی عالم بالا بر [[قلب]] [[آدمی]] به طریق [[فیض]] و بدون طلب و اکتساب و [[استفاضه]]<ref>انسان کامل، ص ۲۳۹؛ التعریفات، ص ۱۵؛ الشواهد الربوبیه، ص ۳۴۸ـ ۳۴۹؛ شرح العقائد النسفیه، ص ۴۵؛ گوهر مراد، ص ۵۸ و کشاف اصطلاحات الفنون، ج۲، ص ۱۳۰۸.</ref>، یعنی بدون اینکه [[انسان]] درخواستی در این جهت داشته باشد، عنایت خداوندی شامل حال او می‌شود.

	هنگامی که نفس از [[پلیدی]] [[طبیعت]] و زنگار [[گناهان]] منزه شود، روی خود را به طرف [[پروردگار]] كرده، كار خود را به او وا می‌گذارد، [[خداوند متعال]] به او [[عنایت]] کرده و از جانب خود تمامی [[علوم]] را به [[لوح]] نفس او [[وحی]] یا [[الهام]] می‌کند<ref>ر. ک: [[ناصر مکارم شیرازی\|مکارم شیرازی، ناصر]]، پیام قرآن، ج ۷، ص ۳۰۴؛ [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[حقیقت تحدیث و رابطه آن با نبوت (مقاله)\|حقیقت تحدیث و رابطه آن با نبوت]]، فصلنامه آینه معرفت، ش ۳۷، ص ۱۵۳؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴؛ [[ملک محمد فرخ‌زاد\|فرخ‌زاد، ملک محمد]]، [[پگاه محمودی\|محمودی، پگاه]]، [[تبیینی از چیستی فرا آگاهی در فرآیند وحی (مقاله)\|تبیینی از چیستی فرا آگاهی در فرآیند وحی]]، فصلنامه پژوهش‌های اعتقادی کلامی، ش ۱۸، ص ۱۴۴.</ref>		هنگامی که نفس از [[پلیدی]] طبیعت و زنگار [[گناهان]] منزه شود، روی خود را به طرف [[پروردگار]] كرده، كار خود را به او وا می‌گذارد، [[خداوند متعال]] به او عنایت کرده و از جانب خود تمامی [[علوم]] را به [[لوح]] نفس او [[وحی]] یا [[الهام]] می‌کند<ref>ر.ک: [[ناصر مکارم شیرازی\|مکارم شیرازی، ناصر]]، پیام قرآن، ج ۷، ص ۳۰۴؛ [[رضا برنجکار\|برنجکار، رضا]]، [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[حقیقت تحدیث و رابطه آن با نبوت (مقاله)\|حقیقت تحدیث و رابطه آن با نبوت]]، فصلنامه آینه معرفت، ش ۳۷، ص ۱۵۳؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی (کتاب)\|ماهیت علم امام بررسی تاریخی و کلامی]]، ص ۲۵۴؛ [[ملک محمد فرخ‌زاد\|فرخ‌زاد، ملک محمد]]، [[پگاه محمودی\|محمودی، پگاه]]، [[تبیینی از چیستی فرا آگاهی در فرآیند وحی (مقاله)\|تبیینی از چیستی فرا آگاهی در فرآیند وحی]]، فصلنامه پژوهش‌های اعتقادی کلامی، ش ۱۸، ص ۱۴۴.</ref>.

	== تفاوت [[الهام]] با [[وحی]] ==		== تفاوت [[الهام]] با [[وحی]] ==

Bahmani: /* پانویس */

2024-04-16T07:05:29Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۳۵
خط ۷۱:		خط ۷۱:

	[[رده:الهام]]		[[رده:الهام]]
	~~[[رده:علم معصوم]]~~
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]

Bahmani: /* منبع‌شناسی جامع وحی و الهام */

2023-11-04T15:36:54Z

منبع‌شناسی جامع وحی و الهام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۹:۰۶
خط ۴۸:		خط ۴۸:
	* [[علم غیب معصوم]]		* [[علم غیب معصوم]]
	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

	~~== [[:رده:آثار وحی و الهام\|منبع‌شناسی جامع وحی و الهام]] ==~~
	~~{{منبع جامع}}~~
	* [[:رده:کتاب‌شناسی کتاب‌های وحی و الهام\|کتاب‌شناسی وحی و الهام]]؛
	* [[:رده:مقاله‌شناسی مقاله‌های وحی و الهام\|مقاله‌شناسی وحی و الهام]]؛
	* [[:رده:پایان‌نامه‌شناسی پایان‌نامه‌های وحی و الهام\|پایان‌نامه‌شناسی وحی و الهام]].
	~~{{پایان منبع جامع}}~~

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani در ‏۴ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۵:۲۸

2023-11-04T15:28:01Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۵۸
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
	\| عنوان مدخل = ~~الهام به معصوم~~		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = [[الهام به معصوم در حدیث]] - [[الهام به معصوم در کلام اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[الهام به معصوم در حدیث]] - [[الهام به معصوم در کلام اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)		\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)
	}}		}}

	یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] ارتباط برقرار می‌كنند. [[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} دو نوع [[علم]] [[تعلیم]] داده است، [[تعلیم]] از [[راه وحی]]: {{متن قرآن\|وَأَنزَلَ اللَّهُ عَلَيْكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref> و دیگری [[تعلیم]] از راه القاء و [[الهام]] بر [[قلب]] ایشان: {{متن قرآن\|وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref>، یعنی از هر دو راه برای [[تعلیم]] [[پیامبر]] استفاده شده است. در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]] به ایشان افاضه می‌شده است.		یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] ارتباط برقرار می‌كنند. [[خداوند]] به [[پیامبر]] {{صل}} دو نوع [[علم]] [[تعلیم]] داده است، [[تعلیم]] از [[راه وحی]]: {{متن قرآن\|وَأَنزَلَ اللَّهُ عَلَيْكَ الْكِتَابَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref> و دیگری [[تعلیم]] از راه القاء و [[الهام]] بر [[قلب]] ایشان: {{متن قرآن\|وَعَلَّمَكَ مَا لَمْ تَكُنْ تَعْلَمُ}}<ref>سورۀ نساء، آیۀ ۱۱۳.</ref>، یعنی از هر دو راه برای [[تعلیم]] [[پیامبر]] استفاده شده است. در مورد [[امامان]] {{عم}} باید گفت، [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} منحصر به آنچه از [[پیامبر اکرم]] {{صل}} بی‌واسطه یا باواسطه شنیده بودند نبوده است، بلکه ایشان از نوعی [[علوم]] غیرعادی نیز بهره‌مند بوده‌اند که به صورت [[الهام]] و [[تحدیث]] به ایشان افاضه می‌شده است.

	== معناشناسی ~~[[الهام]]~~ ==		== معناشناسی ==
	یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" و "[[وحی]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] [[ارتباط]] برقرار می‌كنند. معنای لغوی [[الهام]] انداختن چیزی در [[دل]]<ref>فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج ۴، ص ۵۷؛ [[حسین بن محمد راغب اصفهانی\|راغب اصفهانی، حسین بن محمد]]، مفردات، ص ۷۴۸؛ مقاییس اللغة، ج ۵، ص۲۱۷؛ الصحاح، ج۵، ص۲۰۳۷ و مجمع البحرین، ج۶، ص ۱۷۱.</ref>، افکندن چیزی در [[دل]] از سوی [[خداوند]]<ref>لسان العرب، ج۱۲، ص ۳۴۶؛ مفردات راغب، ص ۷۴۸.</ref> و تلقین کردن<ref>لسان العرب، همان؛ ترتیب العین، ص ۷۴۹.</ref> است. در مقابل [[الهام]] که منشأ خیر دارد، [[وسوسه]] قرار دارد و آن واردات [[قلبی]] است که خیری در آن نیست، بلکه [[انسان]] را به انجام [[کارهای ناپسند]] تحریک می‌کند<ref>الکلیات، ایوب بن موسی الحسینی الكفوی (ابو البقاء)، تصحیح عدنان درویش و محمد المصری، بیروت، مؤسسة الرسالة، ۱۹۹۲ م، ص ۹۴۱ ـ ۲.</ref>.		یكی از منابع [[علم غیب]] [[پیامبران]] و [[معصومین]] {{عم}} "[[الهام]]" و "[[وحی]]" است كه از این طریق با [[عالم غیب]] [[ارتباط]] برقرار می‌كنند. معنای لغوی [[الهام]] انداختن چیزی در [[دل]]<ref>فراهیدی، خلیل بن احمد، العین، ج ۴، ص ۵۷؛ [[حسین بن محمد راغب اصفهانی\|راغب اصفهانی، حسین بن محمد]]، مفردات، ص ۷۴۸؛ مقاییس اللغة، ج ۵، ص۲۱۷؛ الصحاح، ج۵، ص۲۰۳۷ و مجمع البحرین، ج۶، ص ۱۷۱.</ref>، افکندن چیزی در [[دل]] از سوی [[خداوند]]<ref>لسان العرب، ج۱۲، ص ۳۴۶؛ مفردات راغب، ص ۷۴۸.</ref> و تلقین کردن<ref>لسان العرب، همان؛ ترتیب العین، ص ۷۴۹.</ref> است. در مقابل [[الهام]] که منشأ خیر دارد، [[وسوسه]] قرار دارد و آن واردات [[قلبی]] است که خیری در آن نیست، بلکه [[انسان]] را به انجام [[کارهای ناپسند]] تحریک می‌کند<ref>الکلیات، ایوب بن موسی الحسینی الكفوی (ابو البقاء)، تصحیح عدنان درویش و محمد المصری، بیروت، مؤسسة الرسالة، ۱۹۹۲ م، ص ۹۴۱ ـ ۲.</ref>.