امام حسین در تاریخ اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۴۹

2025-06-11T09:49:11Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۱۹
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = امام حسین		\| موضوع مرتبط = امام حسین
	\| عنوان مدخل = امام حسین		\| عنوان مدخل = امام حسین
	\| مداخل مرتبط = [[امام حسین در قرآن]] - [[امام حسین در حدیث]] - [[امام حسین در معارف دعا و زیارات]] - [[امام حسین در کلام اسلامی]] - [[امام حسین در تاریخ اسلامی]] - [[امام حسین در معارف و سیره نبوی]] - [[امام حسین در معارف و سیره فاطمی]] - [[امام حسین در معارف و سیره اهل بیت]]		\| مداخل مرتبط = [[امام حسین در قرآن]] - [[امام حسین در حدیث]] - [[امام حسین در معارف دعا و زیارات]] - [[امام حسین در کلام اسلامی]] - [[امام حسین در تاریخ اسلامی]] - [[امام حسین در تراجم و رجال]] - [[امام حسین در معارف و سیره نبوی]] - [[امام حسین در معارف و سیره فاطمی]] - [[امام حسین در معارف و سیره اهل بیت]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Wasity: جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

2025-05-29T20:31:23Z

جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۰:۰۱
خط ۱۶۱:		خط ۱۶۱:
	افزون بر این نمونه‌های فراوانی در [[تاریخ]] آمده است که [[امام حسین]]{{ع}} [[سیاست]] برادر را [[تأیید]] نمود. اینک چند نمونه را بیان می‌داریم:		افزون بر این نمونه‌های فراوانی در [[تاریخ]] آمده است که [[امام حسین]]{{ع}} [[سیاست]] برادر را [[تأیید]] نمود. اینک چند نمونه را بیان می‌داریم:
	# «[[حجر بن عدی]]» و «[[عبیدة بن عمرو]]» که از معترضان معاهده صلح بودند، نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و از او خواستند بدون توجه به معاهده صلح، به [[جنگ]] با معاویه بپردازد و [[شیعیان کوفه]] و دیگر مناطق در رکاب آن حضرت با «[[قاسطین]]» [[شام]] می‌جنگند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به این خواسته، بیان داشت: «ما [[بیعت]] کردیم و [[عهد]] نمودیم، راهی برای نقض بیعت ما وجود ندارد»<ref>{{متن حدیث\|انا قد بایعنا و عاهدنا و لا سبیل إلی نقض بیعتنا}}؛ اخبار الطوال، این قطیفه دینوری، ج۱ ص۲۲۰.</ref>.		# «[[حجر بن عدی]]» و «[[عبیدة بن عمرو]]» که از معترضان معاهده صلح بودند، نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و از او خواستند بدون توجه به معاهده صلح، به [[جنگ]] با معاویه بپردازد و [[شیعیان کوفه]] و دیگر مناطق در رکاب آن حضرت با «[[قاسطین]]» [[شام]] می‌جنگند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به این خواسته، بیان داشت: «ما [[بیعت]] کردیم و [[عهد]] نمودیم، راهی برای نقض بیعت ما وجود ندارد»<ref>{{متن حدیث\|انا قد بایعنا و عاهدنا و لا سبیل إلی نقض بیعتنا}}؛ اخبار الطوال، این قطیفه دینوری، ج۱ ص۲۲۰.</ref>.
	# «[[سلیمان بن صرد خزاعی]]» از [[شیعیان]] و [[یاران]] سرشناس [[امام علی]]{{ع}} یکی دیگر از معترضان معاهده صلح بود، وی به حضور امام حسین{{ع}} شرفیاب شد و گفت: شیعیان عراق، [[بصره]] و [[حجاز]] آماده‌اند که با شما [[همراهی]] کنند تا در [[نبرد]] با سپاه معاویه [[پیروز]] شوید. امام حسین{{ع}} در پاسخ بیان داشت: «مادام که معاویه زنده است باید هر کدامتان در خانه‌هایتان باشید و دست به [[شمشیر]] نبرید، بعد از مرگ معاویه با هم صحبت می‌کنیم که باید چه کار کنیم»<ref>{{متن حدیث\|~~لیکن~~ کل رجل منکم حلساً من احلاس بیته، مادام معاویة حیّاً فانها بیعة کنت و الله لها کارهاً فان هلک معاویة نظرنا و نظرتم و رأینا و رأیتم}}؛ الامامة و السیاسه، ابن قطیفه دنیوری، ج۱، ص۱۸۷.</ref>.		# «[[سلیمان بن صرد خزاعی]]» از [[شیعیان]] و [[یاران]] سرشناس [[امام علی]]{{ع}} یکی دیگر از معترضان معاهده صلح بود، وی به حضور امام حسین{{ع}} شرفیاب شد و گفت: شیعیان عراق، [[بصره]] و [[حجاز]] آماده‌اند که با شما [[همراهی]] کنند تا در [[نبرد]] با سپاه معاویه [[پیروز]] شوید. امام حسین{{ع}} در پاسخ بیان داشت: «مادام که معاویه زنده است باید هر کدامتان در خانه‌هایتان باشید و دست به [[شمشیر]] نبرید، بعد از مرگ معاویه با هم صحبت می‌کنیم که باید چه کار کنیم»<ref>{{متن حدیث\|لکن کل رجل منکم حلساً من احلاس بیته، مادام معاویة حیّاً فانها بیعة کنت و الله لها کارهاً فان هلک معاویة نظرنا و نظرتم و رأینا و رأیتم}}؛ الامامة و السیاسه، ابن قطیفه دنیوری، ج۱، ص۱۸۷.</ref>.
	# «[[بلاذری]]» در «[[انساب الاشراف]]» می‌نویسد: بعد از انعقاد معاهده صلح، شیعیان کوفه از این جهت که [[سستی]] به [[خرج]] دادند و [[امام مجتبی]]{{ع}} را [[یاری]] نکردند و بدین جهت حضرت مجبور شد تا با معاویه صلح کند، پشیمان شدند و در جهت [[تدارک]] آن گام برداشتند؛ جماعتی از آنان نزد [[امام حسن بن علی]]{{ع}} رفتند و از آن حضرت خواستند که تا از معاهده صلح[[دست]] بردارد. [[امام مجتبی]]{{ع}} خواسته‌های آنان را نپذیرفت، سپس نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و همان پیشنهاد را بیان کردند، [[امام حسین]]{{ع}} به مانند برادرش امام مجتبی{{ع}} پاسخ منفی ابراز داشته و فرمود: اکنون صلحی شد و بیعتی صورت گرفت، گرچه آن را خوش نداشتم (ولی حالا شد) تا هنگامی که معاویه زنده است [[قیام]] درست نیست، بعد از او ببینیم که چه می‌توانیم بکنیم»<ref>{{متن حدیث\|قد کان صلح و کانت بیعة کنت لها کارهاً فانتظروا مادام هذا الرجل حیاً فان یهلک نظرنا و نظرتم}}؛ موسوعة کلمات الامام الحسین{{ع}}، به نقل از انساب الاشراف، بلاذری، ج۳، ص۱۵.</ref>.		# «[[بلاذری]]» در «[[انساب الاشراف]]» می‌نویسد: بعد از انعقاد معاهده صلح، شیعیان کوفه از این جهت که [[سستی]] به [[خرج]] دادند و [[امام مجتبی]]{{ع}} را [[یاری]] نکردند و بدین جهت حضرت مجبور شد تا با معاویه صلح کند، پشیمان شدند و در جهت [[تدارک]] آن گام برداشتند؛ جماعتی از آنان نزد [[امام حسن بن علی]]{{ع}} رفتند و از آن حضرت خواستند که تا از معاهده صلح[[دست]] بردارد. [[امام مجتبی]]{{ع}} خواسته‌های آنان را نپذیرفت، سپس نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و همان پیشنهاد را بیان کردند، [[امام حسین]]{{ع}} به مانند برادرش امام مجتبی{{ع}} پاسخ منفی ابراز داشته و فرمود: اکنون صلحی شد و بیعتی صورت گرفت، گرچه آن را خوش نداشتم (ولی حالا شد) تا هنگامی که معاویه زنده است [[قیام]] درست نیست، بعد از او ببینیم که چه می‌توانیم بکنیم»<ref>{{متن حدیث\|قد کان صلح و کانت بیعة کنت لها کارهاً فانتظروا مادام هذا الرجل حیاً فان یهلک نظرنا و نظرتم}}؛ موسوعة کلمات الامام الحسین{{ع}}، به نقل از انساب الاشراف، بلاذری، ج۳، ص۱۵.</ref>.
	# [[ابو حنیفه]] دنیوری در [[اخبار]] الطوال می‌نویسد: علی بن [[محمد بن بشیر]] همدانی گوید: من با سفیان بن [[لیلی]] به [[مدینه منوره]] نزد [[حسن بن علی]]{{ع}} رفتیم و از پیمان صلح ابراز ناخرسندی کردیم؛ امام مجتبی{{ع}} از پیمان صلح[[دفاع]] کرد. سپس نزد حسین بن علی{{ع}} رفتیم و جریان [[ملاقات]] خویش را با ابومحمد حسن بن علی{{ع}} بیان داشتیم و از پیمان صلح ابراز ناخشنودی کردیم. امام حسین{{ع}} از [[سیاست]] [[صلح]] حسنی [[دفاع]] کرد و گفت: «برادرم امام مجتبی{{ع}} راست گفت، باید هر کدامتان در [[خانه]] خویش باشید؛ مادامی که معاویه زنده است، [[دست]] به [[اسلحه]] نبرید»<ref>{{متن حدیث\|صَدَقَ أَبُومُحَمَّدٍ، فَلْيَكُن كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُم حِلْساً مِنْ أَحْلَاسِ بَيْتِهِ مَادامَ هَذَا الْإِنْسَانُ [أَي مُعاوِيَةُ] حَيّاً}}؛ ابن حنفیه دنیوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۰ و ۲۲۱.</ref>.		# [[ابو حنیفه]] دنیوری در [[اخبار]] الطوال می‌نویسد: علی بن [[محمد بن بشیر]] همدانی گوید: من با سفیان بن [[لیلی]] به [[مدینه منوره]] نزد [[حسن بن علی]]{{ع}} رفتیم و از پیمان صلح ابراز ناخرسندی کردیم؛ امام مجتبی{{ع}} از پیمان صلح[[دفاع]] کرد. سپس نزد حسین بن علی{{ع}} رفتیم و جریان [[ملاقات]] خویش را با ابومحمد حسن بن علی{{ع}} بیان داشتیم و از پیمان صلح ابراز ناخشنودی کردیم. امام حسین{{ع}} از [[سیاست]] [[صلح]] حسنی [[دفاع]] کرد و گفت: «برادرم امام مجتبی{{ع}} راست گفت، باید هر کدامتان در [[خانه]] خویش باشید؛ مادامی که معاویه زنده است، [[دست]] به [[اسلحه]] نبرید»<ref>{{متن حدیث\|صَدَقَ أَبُومُحَمَّدٍ، فَلْيَكُن كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُم حِلْساً مِنْ أَحْلَاسِ بَيْتِهِ مَادامَ هَذَا الْإِنْسَانُ [أَي مُعاوِيَةُ] حَيّاً}}؛ ابن حنفیه دنیوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۰ و ۲۲۱.</ref>.

Bahmani: /* حسین{{ع}} در زمان مادر */

2025-01-01T08:15:06Z

حسین{{ع}} در زمان مادر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۹۳:		خط ۹۳:

	=== حسین{{ع}} در [[زمان]] مادر ===		=== حسین{{ع}} در [[زمان]] مادر ===
	حسین{{ع}} هفت سالی بیشتر نداشت که هم جدّ [[بزرگوار]] خود و هم مادر گرامی‌اش را از دست داد. [[فاطمه]]{{س}} بیش از چند ماه پس از [[وفات]] [[رسول]] ~~اللله~~{{صل}} زنده نبود و در این مدت نیز بیشتر در حالت [[اندوه]] و [[بیماری]] و [[دفاع]] از حریم [[نبوّت]] و [[ولایت علی]]{{ع}} مشغول بود. منابع، موارد اندکی از ارتباطات حسین{{ع}} با مادر را بیان می‌کند. گفته شده که حسنین با هم [[بازی]] می‌کردند و کشتی می‌گرفتند و برخی اوقات آن دو برای اینکه خود را محک بزنند، نزد مادر می‌آمدند و از او می‌خواستند تا بگوید کدام‌یک قوی‌تر است و در مسابقه [[پیروز]] شده است. حتی درباره خط نوشتن آن دو نیز روایت‌هایی وجود دارد. فاطمه{{س}} در مواجهه با این درخواست کودکان خود، طریق [[سکوت]] پیش می‌گرفت و به هیچ‌روی صراحتاً از [[برتری]] یکی از آن دو سخن نمی‌گفت<ref>بحار الأنوار، ج۴۳، ص۳۰۹؛ ریاض الأبرار، ج۱، ص۹۱-۹۲.</ref>. در دوران درد و [[رنج]] پس از [[رحلت رسول خدا]]{{صل}} نیز گاه فاطمه{{س}} به حسنین می‌نگریست و با اندوه از [[روزگار]] حضور جدّشان سخن می‌گفت و می‌فرمود کجاست پدرتان که شما را گرامی می‌داشت و بیش از همه به شما [[محبت]] می‌ورزید و نمی‌گذاشت پای بر [[زمین]] بگذارید و بر دوشتان می‌گرفت<ref>روضة الواعظین، ج۱، ص۱۵۰-۱۵۱؛ تسلیة المجالس، ج۱، ص۵۶۷.</ref>.		حسین{{ع}} هفت سالی بیشتر نداشت که هم جدّ [[بزرگوار]] خود و هم مادر گرامی‌اش را از دست داد. [[فاطمه]]{{س}} بیش از چند ماه پس از [[وفات]] [[رسول]] الله{{صل}} زنده نبود و در این مدت نیز بیشتر در حالت [[اندوه]] و [[بیماری]] و [[دفاع]] از حریم [[نبوّت]] و [[ولایت علی]]{{ع}} مشغول بود. منابع، موارد اندکی از ارتباطات حسین{{ع}} با مادر را بیان می‌کند. گفته شده که حسنین با هم [[بازی]] می‌کردند و کشتی می‌گرفتند و برخی اوقات آن دو برای اینکه خود را محک بزنند، نزد مادر می‌آمدند و از او می‌خواستند تا بگوید کدام‌یک قوی‌تر است و در مسابقه [[پیروز]] شده است. حتی درباره خط نوشتن آن دو نیز روایت‌هایی وجود دارد. فاطمه{{س}} در مواجهه با این درخواست کودکان خود، طریق [[سکوت]] پیش می‌گرفت و به هیچ‌روی صراحتاً از [[برتری]] یکی از آن دو سخن نمی‌گفت<ref>بحار الأنوار، ج۴۳، ص۳۰۹؛ ریاض الأبرار، ج۱، ص۹۱-۹۲.</ref>. در دوران درد و [[رنج]] پس از [[رحلت رسول خدا]]{{صل}} نیز گاه فاطمه{{س}} به حسنین می‌نگریست و با اندوه از [[روزگار]] حضور جدّشان سخن می‌گفت و می‌فرمود کجاست پدرتان که شما را گرامی می‌داشت و بیش از همه به شما [[محبت]] می‌ورزید و نمی‌گذاشت پای بر [[زمین]] بگذارید و بر دوشتان می‌گرفت<ref>روضة الواعظین، ج۱، ص۱۵۰-۱۵۱؛ تسلیة المجالس، ج۱، ص۵۶۷.</ref>.

	یکی از تصاویر سوزناکی که منابع در مواجهه حسین{{ع}} با مادر بیان کرده‌اند، مربوط به زمان رحلت زهرا{{س}} است. منقول است دقایقی پس از آنکه فاطمه{{س}} از [[دنیا]] رفت، حسنین به [[خانه]] آمدند و ابتدا [[گمان]] بردند که مادر خفته است و از این [[خواب]] بی‌موقع دچار [[شگفتی]] شدند، اما چون دانستند مادر از دنیا رفته است؛ خود را به روی بدنش انداختند و از او عاجزانه خواستند که برخیزد و آنان را [[یتیم]] نگذارد. حسن خطاب به مادر گفت با من سخن بگو پیش از آنکه [[جان]] از تنم خارج شود و حسین پای مادر را می‌بوسید و می‌گفت منم فرزندت حسین، با من سخن بگو پیش از آنکه قلبم متلاشی شود<ref>کشف الغمة، ج۱، ص۵۰۱.</ref>. در [[نقلی]] دیگر آمده که پس از وفات فاطمه{{س}} حسنین بر روی بدن مادر افتادند و چنان ناله کردند که هاتفی به علی{{ع}} گفت که این‌دو را برگیر که آسمانیان نیز به [[نوحه]] افتاده‌اند<ref>ریاض الأبرار، ج۱، ص۶۳.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹.</ref>		یکی از تصاویر سوزناکی که منابع در مواجهه حسین{{ع}} با مادر بیان کرده‌اند، مربوط به زمان رحلت زهرا{{س}} است. منقول است دقایقی پس از آنکه فاطمه{{س}} از [[دنیا]] رفت، حسنین به [[خانه]] آمدند و ابتدا [[گمان]] بردند که مادر خفته است و از این [[خواب]] بی‌موقع دچار [[شگفتی]] شدند، اما چون دانستند مادر از دنیا رفته است؛ خود را به روی بدنش انداختند و از او عاجزانه خواستند که برخیزد و آنان را [[یتیم]] نگذارد. حسن خطاب به مادر گفت با من سخن بگو پیش از آنکه [[جان]] از تنم خارج شود و حسین پای مادر را می‌بوسید و می‌گفت منم فرزندت حسین، با من سخن بگو پیش از آنکه قلبم متلاشی شود<ref>کشف الغمة، ج۱، ص۵۰۱.</ref>. در [[نقلی]] دیگر آمده که پس از وفات فاطمه{{س}} حسنین بر روی بدن مادر افتادند و چنان ناله کردند که هاتفی به علی{{ع}} گفت که این‌دو را برگیر که آسمانیان نیز به [[نوحه]] افتاده‌اند<ref>ریاض الأبرار، ج۱، ص۶۳.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹.</ref>

Bahmani در ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۱۲

2025-01-01T07:12:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۲
خط ۱۰۹:		خط ۱۰۹:
	امام حسین{{ع}} فرمود: "روزی عمر بر روی [[منبر]] بود؛ من از منبر بالا رفته و به او گفتم: از منبر پدر من پایین بیا و بر روی منبر پدرت برو!! عمر گفت: " چه کسی این حرف را به تو یاد داده است؟! " گفتم: هیچ کس! گفت: " به [[خدا]] قسم این منبر پدر توست؛ به خدا قسم این، منبر پدر توست! و آیا مویی بر سر ما جز به [[اراده]] شما می‌روید! اگر اراده کنید بر ما وارد و اگر اراده کنید بر ما پوشیده می‌شود<ref>تاریخ مدینة دمشق، ابن عساکر، ج۳۰، ص۳۰۷، باب صعود ریحانة رسول الله الی عمر بن الخطاب و هو علی المنبر و قوله له: انزل عن منبر أبی و اذهب الی منبر أبیک و اعترف عمر بأن المنبر منبر أبیه و قوله: و هل أنبت علی رؤسنا الشعر الا أنتم؟، ح۱۷۹.</ref>.<ref>[[اکبر روستایی\|روستایی، اکبر]]، [[حسین بن علی بن ابی طالب (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی بن ابی طالب»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱]]، ص۴۶۶.</ref>		امام حسین{{ع}} فرمود: "روزی عمر بر روی [[منبر]] بود؛ من از منبر بالا رفته و به او گفتم: از منبر پدر من پایین بیا و بر روی منبر پدرت برو!! عمر گفت: " چه کسی این حرف را به تو یاد داده است؟! " گفتم: هیچ کس! گفت: " به [[خدا]] قسم این منبر پدر توست؛ به خدا قسم این، منبر پدر توست! و آیا مویی بر سر ما جز به [[اراده]] شما می‌روید! اگر اراده کنید بر ما وارد و اگر اراده کنید بر ما پوشیده می‌شود<ref>تاریخ مدینة دمشق، ابن عساکر، ج۳۰، ص۳۰۷، باب صعود ریحانة رسول الله الی عمر بن الخطاب و هو علی المنبر و قوله له: انزل عن منبر أبی و اذهب الی منبر أبیک و اعترف عمر بأن المنبر منبر أبیه و قوله: و هل أنبت علی رؤسنا الشعر الا أنتم؟، ح۱۷۹.</ref>.<ref>[[اکبر روستایی\|روستایی، اکبر]]، [[حسین بن علی بن ابی طالب (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی بن ابی طالب»]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱]]، ص۴۶۶.</ref>

	با توجه به اینکه [[امام]] علاوه بر نسبت نزدیک به [[رسول الله]]{{صل}}، یکی از [[صحابه]] و شاگردان ایشان نیز به شمار می‌آمده، طبیعی است که آن حضرت با تعالیم جدّ خود کمال آشنایی را داشته باشد و به مسأله [[وصایت]] و [[خلافت]] پس از ایشان [[آگاه]] باشد. هر چند حضرت در این ایام در سنین کودکی به سر می‌برد، اما با توجه به دانشی که داشت، از حیث [[فکری]]، کودکانه نمی‌اندیشید. او حتی در [[زمان]] مادر و در جریان [[فدک]]، از ناحیه مادر به همراه [[امیرمؤمنان]] و حسن{{عم}} [[شاهد]] بر [[درستی]] مدعای [[فاطمه]] بود. بعدها در نامه‌ای که عمرو بن عبدالعزیز به [[امام باقر]]{{ع}} داد، تصریح به این شد که فدک متعلق به فاطمه{{س}} است و علی و حسنین{{عم}}، گواهانی صادق‌اند<ref>المسترشد فی الإمامة، ص۵۰۶ -۵۰۷.</ref>. حسین{{ع}} مطابق [[آیه تطهیر]] از هرگونه ناپاکی و [[گناه]] و [[خطا]] مبرّاست و این از همان عصر پیامبر{{صل}} بوده و نمی‌توان [[اعتراض]] وی به [[خلیفه]] را صرف سخن کودکانه دانست<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم]]~~، ج۱۱~~.</ref>.		با توجه به اینکه [[امام]] علاوه بر نسبت نزدیک به [[رسول الله]]{{صل}}، یکی از [[صحابه]] و شاگردان ایشان نیز به شمار می‌آمده، طبیعی است که آن حضرت با تعالیم جدّ خود کمال آشنایی را داشته باشد و به مسأله [[وصایت]] و [[خلافت]] پس از ایشان [[آگاه]] باشد. هر چند حضرت در این ایام در سنین کودکی به سر می‌برد، اما با توجه به دانشی که داشت، از حیث [[فکری]]، کودکانه نمی‌اندیشید. او حتی در [[زمان]] مادر و در جریان [[فدک]]، از ناحیه مادر به همراه [[امیرمؤمنان]] و حسن{{عم}} [[شاهد]] بر [[درستی]] مدعای [[فاطمه]] بود. بعدها در نامه‌ای که عمرو بن عبدالعزیز به [[امام باقر]]{{ع}} داد، تصریح به این شد که فدک متعلق به فاطمه{{س}} است و علی و حسنین{{عم}}، گواهانی صادق‌اند<ref>المسترشد فی الإمامة، ص۵۰۶ -۵۰۷.</ref>. حسین{{ع}} مطابق [[آیه تطهیر]] از هرگونه ناپاکی و [[گناه]] و [[خطا]] مبرّاست و این از همان عصر پیامبر{{صل}} بوده و نمی‌توان [[اعتراض]] وی به [[خلیفه]] را صرف سخن کودکانه دانست<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱]].</ref>.

	==== دوران [[خلافت عثمان]] ====		==== دوران [[خلافت عثمان]] ====
خط ۱۱۹:		خط ۱۱۹:
	[[امام حسین]]{{ع}} در ماجرای [[تبعید]] [[ابوذر]] به [[ربذه]] نیز موضع و [[رفتار]] عثمان را نقد کرد و بر [[درستی]] [[اندیشه]] و [[عمل]] ابوذر صحه گذاشت و علی‌رغم تأکید عثمان و [[مروان]] در عدم بدرقه او، با پدر و [[برادر]]، وی را [[همراهی]] کرد و سخنان قابل‌توجهی خطاب به وی گفت. حضرت به ابوذر فرمود [[خدا]] قادر است آنچه را که می‌بینی [[تغییر]] دهد و [[خداوند]] هر [[روز]] در کاری است. این [[قوم]] تو را از دنیایشان [[محروم]] کردند و تو آنان را از دینت. تو از آنچه محرومت نمودند چه [[بی‌نیازی]] و آنان به آنچه از آنان دریغ داشتی، چه نیازمند هستند. از خداوند [[بردباری]] و [[یاری]] بطلب؛ زیرا آنها نتیجه [[دینداری]] و [[بزرگواری]] است<ref>السقیفة و فدک، ص۷۷؛ شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۸، ص۲۵۳-۲۵۴.</ref>.		[[امام حسین]]{{ع}} در ماجرای [[تبعید]] [[ابوذر]] به [[ربذه]] نیز موضع و [[رفتار]] عثمان را نقد کرد و بر [[درستی]] [[اندیشه]] و [[عمل]] ابوذر صحه گذاشت و علی‌رغم تأکید عثمان و [[مروان]] در عدم بدرقه او، با پدر و [[برادر]]، وی را [[همراهی]] کرد و سخنان قابل‌توجهی خطاب به وی گفت. حضرت به ابوذر فرمود [[خدا]] قادر است آنچه را که می‌بینی [[تغییر]] دهد و [[خداوند]] هر [[روز]] در کاری است. این [[قوم]] تو را از دنیایشان [[محروم]] کردند و تو آنان را از دینت. تو از آنچه محرومت نمودند چه [[بی‌نیازی]] و آنان به آنچه از آنان دریغ داشتی، چه نیازمند هستند. از خداوند [[بردباری]] و [[یاری]] بطلب؛ زیرا آنها نتیجه [[دینداری]] و [[بزرگواری]] است<ref>السقیفة و فدک، ص۷۷؛ شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۸، ص۲۵۳-۲۵۴.</ref>.

	آخرین مطلبی که درباره امام حسین{{ع}} در عصر عثمان در برخی گزارش‌ها آمده، [[دفاع]] حضرت از عثمان و جلوگیری از کشته‌شدن وی است. برخی منابع گفته‌اند علی{{ع}} در یاری عثمان چنان کوشید که حتی حاضر شد حسنین را برای محافظت از [[خانه]] عثمان بر در بگمارد و حتی حسنین در این راه زخمی شدند و مورد [[عتاب]] امیرمؤمنان قرار گرفتند که چگونه با حضور شما عثمان کشته شد؟<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۴۵؛ تاریخ الإسلام، ذهبی، ج۳، ص۴۵۹-۴۶۰.</ref> این سخنان نادرست است؛ زیرا هر چند علی{{ع}} از [[آشوب]] پیش‌آمده [[خشنود]] نبود و با [[نصیحت]] و وساطت می‌کوشید که از [[خونریزی]] جلوگیری کند، اما به هیچ‌روی نه چندان علاقه‌ای به عثمان داشت و نه استمرار خلافت او را به نفع [[اسلام]] و [[مسلمانان]] می‌دانست. حضرت [[معتقد]] بود عثمان با [[همراهی]] [[بنی‌امیه]] بدعت‌هایی در [[دین]] نهاده که ریشه دین را می‌پوساند و [[مظلومان]] را از [[دادخواهی]] [[نومید]] می‌کند. در سخنان حضرت مطالب متعددی برای [[تأیید]] این مطلب وجود دارد<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۷۳، ۷۴، ۳۵۸.</ref>. در جریان [[بیعت مردم با امام علی]]{{ع}} یکی از کسانی که به دستور [[امیرمؤمنان]] [[سخن]] گفت، [[امام حسین]]{{ع}} بود. حضرت فرمود که از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیدم که فرمود علی، [[شهر]] [[هدایت]] است و هرکس در آن در آید، هدایت یابد و هرکس از آن کناره جوید، هلاک گردد<ref>التوحید، ص۳۰۷-۳۰۸؛ الاختصاص، ص۲۳۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم]]~~، ج۱۱؛~~ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹؛ [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی»]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۰۴.</ref>		آخرین مطلبی که درباره امام حسین{{ع}} در عصر عثمان در برخی گزارش‌ها آمده، [[دفاع]] حضرت از عثمان و جلوگیری از کشته‌شدن وی است. برخی منابع گفته‌اند علی{{ع}} در یاری عثمان چنان کوشید که حتی حاضر شد حسنین را برای محافظت از [[خانه]] عثمان بر در بگمارد و حتی حسنین در این راه زخمی شدند و مورد [[عتاب]] امیرمؤمنان قرار گرفتند که چگونه با حضور شما عثمان کشته شد؟<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۴۵؛ تاریخ الإسلام، ذهبی، ج۳، ص۴۵۹-۴۶۰.</ref> این سخنان نادرست است؛ زیرا هر چند علی{{ع}} از [[آشوب]] پیش‌آمده [[خشنود]] نبود و با [[نصیحت]] و وساطت می‌کوشید که از [[خونریزی]] جلوگیری کند، اما به هیچ‌روی نه چندان علاقه‌ای به عثمان داشت و نه استمرار خلافت او را به نفع [[اسلام]] و [[مسلمانان]] می‌دانست. حضرت [[معتقد]] بود عثمان با [[همراهی]] [[بنی‌امیه]] بدعت‌هایی در [[دین]] نهاده که ریشه دین را می‌پوساند و [[مظلومان]] را از [[دادخواهی]] [[نومید]] می‌کند. در سخنان حضرت مطالب متعددی برای [[تأیید]] این مطلب وجود دارد<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۷۳، ۷۴، ۳۵۸.</ref>. در جریان [[بیعت مردم با امام علی]]{{ع}} یکی از کسانی که به دستور [[امیرمؤمنان]] [[سخن]] گفت، [[امام حسین]]{{ع}} بود. حضرت فرمود که از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیدم که فرمود علی، [[شهر]] [[هدایت]] است و هرکس در آن در آید، هدایت یابد و هرکس از آن کناره جوید، هلاک گردد<ref>التوحید، ص۳۰۷-۳۰۸؛ الاختصاص، ص۲۳۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱]]؛ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹؛ [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی»]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۰۴.</ref>

	=== عصر [[خلافت امیرالمؤمنین]] ===		=== عصر [[خلافت امیرالمؤمنین]] ===
خط ۲۰۸:		خط ۲۰۸:
	معاویه در [[روز]] دوم، امام حسین{{ع}} و [[عبدالله بن عباس]] را که هر دو از [[بنی‌هاشم]] بودند فراخواند و ضمن اعتراف به [[فضیلت]] آنها، ادعا کرد که یزید می‌تواند [[مردم]] را [[هدایت]] کند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به او گفت که یزید به معرفی نیازی ندارد و شناخته شده است و ضمن نزدیک دانستن مرگ معاویه، از وی خواست [[نیکوکار]] گردد. گفت و گوی معاویه با دیگر مخالفان نیز نتیجه‌ای نداشت و آن‌گاه بود که وی سه روز در [[خانه]] ماند و ملاقاتی با مردم نداشت و روز بعد به دستورش همه مردم در [[مسجد]] گرد آمدند و او سخنان خود را با این عبارت آغاز کرد که "همه روستاها باید با یزید [[بیعت]] کنند" و سپس دلیل این امر را [[برتری]] یزید از همه [[مسلمانان]] دانست. در این هنگام، [[امام حسین]]{{ع}} به [[اعتراض]] برخاست و فرمود کسان دیگری از یزید بهترند. معاویه که مراد [[امام]] را می‌دانست، پاسخ داد برای [[امت محمد]]{{صل}} یزید بهتر است؛ آن‌گاه امام به شرابخواری و [[لهو و لعب]] یزید اشاره کرد.		معاویه در [[روز]] دوم، امام حسین{{ع}} و [[عبدالله بن عباس]] را که هر دو از [[بنی‌هاشم]] بودند فراخواند و ضمن اعتراف به [[فضیلت]] آنها، ادعا کرد که یزید می‌تواند [[مردم]] را [[هدایت]] کند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به او گفت که یزید به معرفی نیازی ندارد و شناخته شده است و ضمن نزدیک دانستن مرگ معاویه، از وی خواست [[نیکوکار]] گردد. گفت و گوی معاویه با دیگر مخالفان نیز نتیجه‌ای نداشت و آن‌گاه بود که وی سه روز در [[خانه]] ماند و ملاقاتی با مردم نداشت و روز بعد به دستورش همه مردم در [[مسجد]] گرد آمدند و او سخنان خود را با این عبارت آغاز کرد که "همه روستاها باید با یزید [[بیعت]] کنند" و سپس دلیل این امر را [[برتری]] یزید از همه [[مسلمانان]] دانست. در این هنگام، [[امام حسین]]{{ع}} به [[اعتراض]] برخاست و فرمود کسان دیگری از یزید بهترند. معاویه که مراد [[امام]] را می‌دانست، پاسخ داد برای [[امت محمد]]{{صل}} یزید بهتر است؛ آن‌گاه امام به شرابخواری و [[لهو و لعب]] یزید اشاره کرد.

	[[مخالفت]] امام و اعتراض‌های دیگران سبب شدند معاویه از [[منبر]] پایین آمده و دستور دهد تارکان بیعت را نزد او بیاورند و به نیروهای خود [[فرمان]] داد شب هنگام که عازم [[مکه]] هستند، [[شایعه]] کنند که همه بیعت کرده‌اند و چنانچه کسی سخنی گفت، گردن او را بزنند. وی همچنین در کنار هر فرد مخالفی دو نفر [[مسلح]] گمارد، تا چنانچه در برابر سخنان او اعتراض کردند، در دم گردن او را بزنند؛ همچنین از سرباز زنندگان از [[بیعت با یزید]] خواست مخالفت خود را به دیگران سرایت ندهند. [[ترس]] از کشته شدن به دست نیروهای شامی سبب شد در آن شب هیچ‌کس در برابر این ادعا که مخالفان نیز به بیعت تن داده‌اند، سخنی نگوید؛ ولی پس از رفتن سپاهیان شام، مشخص شد که اینان بیعت نکرده‌اند<ref>العقد الفرید، ج۵، ص۱۲۳؛ الامامة والسیاسه، ج۱، ص۲۰۴ - ۲۰۷؛ الکامل، ج۳، ص۵۰۳ - ۵۱۲.</ref>. اقدامات معاویه در [[مدینه]] به گونه‌ای بود که گفته شد معاویه با [[تهدید]] به [[قتل]] از [[مردم]] بیعت گرفت<ref>نک: تاریخ خلیفه، ص۱۳۳؛ الکامل، ج۳، ص۵۱۰ - ۵۱۱.</ref>.<ref>[[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم]]~~، ج۱۱~~.</ref>		[[مخالفت]] امام و اعتراض‌های دیگران سبب شدند معاویه از [[منبر]] پایین آمده و دستور دهد تارکان بیعت را نزد او بیاورند و به نیروهای خود [[فرمان]] داد شب هنگام که عازم [[مکه]] هستند، [[شایعه]] کنند که همه بیعت کرده‌اند و چنانچه کسی سخنی گفت، گردن او را بزنند. وی همچنین در کنار هر فرد مخالفی دو نفر [[مسلح]] گمارد، تا چنانچه در برابر سخنان او اعتراض کردند، در دم گردن او را بزنند؛ همچنین از سرباز زنندگان از [[بیعت با یزید]] خواست مخالفت خود را به دیگران سرایت ندهند. [[ترس]] از کشته شدن به دست نیروهای شامی سبب شد در آن شب هیچ‌کس در برابر این ادعا که مخالفان نیز به بیعت تن داده‌اند، سخنی نگوید؛ ولی پس از رفتن سپاهیان شام، مشخص شد که اینان بیعت نکرده‌اند<ref>العقد الفرید، ج۵، ص۱۲۳؛ الامامة والسیاسه، ج۱، ص۲۰۴ - ۲۰۷؛ الکامل، ج۳، ص۵۰۳ - ۵۱۲.</ref>. اقدامات معاویه در [[مدینه]] به گونه‌ای بود که گفته شد معاویه با [[تهدید]] به [[قتل]] از [[مردم]] بیعت گرفت<ref>نک: تاریخ خلیفه، ص۱۳۳؛ الکامل، ج۳، ص۵۱۰ - ۵۱۱.</ref>.<ref>[[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱]].</ref>

	===== گفتگوی [[امام حسین]]{{ع}} با معاویه درباره جانشینی یزید =====		===== گفتگوی [[امام حسین]]{{ع}} با معاویه درباره جانشینی یزید =====

Bahmani: /* منابع */

2025-01-01T07:11:05Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۱
خط ۳۹۲:		خط ۳۹۲:
	# [[پرونده:IM010522.jpg\|22px]] پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام بخش اول ج۲''']]		# [[پرونده:IM010522.jpg\|22px]] پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام بخش اول ج۲''']]
	# [[پرونده:IM010599.jpg\|22px]] [[مهدی پیشوایی\|پیشوایی، مهدی]]، [[مقتل جامع سیدالشهداء ج۱ (کتاب)\|'''مقتل جامع سیدالشهداء ج۱''']]		# [[پرونده:IM010599.jpg\|22px]] [[مهدی پیشوایی\|پیشوایی، مهدی]]، [[مقتل جامع سیدالشهداء ج۱ (کتاب)\|'''مقتل جامع سیدالشهداء ج۱''']]

			# [[پرونده: 1100354.jpg\|22px]] [[اکبر روستایی\|روستایی، اکبر]]، [[حسین بن علی بن ابی طالب (مقاله)\|حسین بن علی بن ابی طالب]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱''']]
			# [[پرونده: 000062.jpg\|22px]] [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی - اسماعیلی (مقاله)\|حسین بن علی]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|'''دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱''']]
			# [[پرونده: 1379590.jpg\|22px]] [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی - عالمی (مقاله)\|حسین بن علی]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه فاطمی ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* کوفیان و دعوت از امام */

2025-01-01T07:04:53Z

کوفیان و دعوت از امام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۳۴
خط ۲۴۱:		خط ۲۴۱:

	===== [[کوفیان]] و [[دعوت]] از امام =====		===== [[کوفیان]] و [[دعوت]] از امام =====
	کوفیان که متوجه حضور امام در مکه شده بودند، در [[خانه]] [[سلیمان بن صرد خزاعی]] گرد آمدند و تصمیم به [[یاری]] حضرت و [[جهاد]] با یزید و کارگزارانش گرفتند. آنان برای حضرت نامه‌های دعوت بسیاری فرستادند و از مناسب‌بودن شرایط و آمادگی خود سخن گفتند<ref>تاریخ الطبری، ج۵، ص۳۵۲؛ تاریخ ابن خلدون، ج۳، ص۲۷.</ref>. امام که خیل عظیم نامه‌های کوفیان را می‌دید، برای تحقیق [[درستی]] ادعاهایشان، [[مسلم بن عقیل]] را به جانب [[کوفه]] فرستاد و حضور خود در کوفه را موکول به [[تأیید]] او دانست<ref>وقعة الطف، ص۹۶؛ الارشاد، ج۲، ص۳۹.</ref>. مسلم به [[دشواری]] خود را به [[کوفه]] رسانید و در آنجا با استقبال خوبی از جانب [[کوفیان]] مواجه شد و این موجب شد که نامه‌ای به حضرت بنویسد و او را به کوفه [[دعوت]] کند. مسلم در نامه خود به [[امام]] نوشت که هجده‌هزار نفر با من [[بیعت]] کرده‌اند و همگی با تو هستند و به [[خاندان]] معاویه علاقه‌ای ندارند<ref>الأخبار الطوال، ص۲۴۳؛ تاریخ الطبری، ج۵، ص۳۷۵.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ ~~پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|تاریخ اسلام بخش اول ج۲]] ص۱۵۹؛~~ پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|تاریخ اسلام بخش اول ج۲]]، ص۱۵۸.</ref>		کوفیان که متوجه حضور امام در مکه شده بودند، در [[خانه]] [[سلیمان بن صرد خزاعی]] گرد آمدند و تصمیم به [[یاری]] حضرت و [[جهاد]] با یزید و کارگزارانش گرفتند. آنان برای حضرت نامه‌های دعوت بسیاری فرستادند و از مناسب‌بودن شرایط و آمادگی خود سخن گفتند<ref>تاریخ الطبری، ج۵، ص۳۵۲؛ تاریخ ابن خلدون، ج۳، ص۲۷.</ref>. امام که خیل عظیم نامه‌های کوفیان را می‌دید، برای تحقیق [[درستی]] ادعاهایشان، [[مسلم بن عقیل]] را به جانب [[کوفه]] فرستاد و حضور خود در کوفه را موکول به [[تأیید]] او دانست<ref>وقعة الطف، ص۹۶؛ الارشاد، ج۲، ص۳۹.</ref>. مسلم به [[دشواری]] خود را به [[کوفه]] رسانید و در آنجا با استقبال خوبی از جانب [[کوفیان]] مواجه شد و این موجب شد که نامه‌ای به حضرت بنویسد و او را به کوفه [[دعوت]] کند. مسلم در نامه خود به [[امام]] نوشت که هجده‌هزار نفر با من [[بیعت]] کرده‌اند و همگی با تو هستند و به [[خاندان]] معاویه علاقه‌ای ندارند<ref>الأخبار الطوال، ص۲۴۳؛ تاریخ الطبری، ج۵، ص۳۷۵.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|تاریخ اسلام بخش اول ج۲]]، ص۱۵۸ ـ ۱۵۹.</ref>

	===== حرکت به سوی [[کربلا]] =====		===== حرکت به سوی [[کربلا]] =====

Bahmani: /* در عصر حکومت یزید */

2025-01-01T06:57:33Z

در عصر حکومت یزید

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۷
خط ۲۳۲:		خط ۲۳۲:

	==== در عصر حکومت یزید ====		==== در عصر حکومت یزید ====
	{{~~همچنین~~\|یزید ~~بن معاویه~~}}		{{اصلی\|امام حسین در زمان یزید}}
	===== امتناع از بیعت یزید =====		===== امتناع از بیعت یزید =====
	{{اصلی\|خودداری امام حسین از بیعت با یزید}}		{{اصلی\|خودداری امام حسین از بیعت با یزید}}

Bahmani: /* گفتگوی امام حسین{{ع}} با معاویه درباره جانشینی یزید */

2025-01-01T06:53:38Z

گفتگوی امام حسین{{ع}} با معاویه درباره جانشینی یزید

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۳
خط ۲۱۵:		خط ۲۱۵:
	امام حسین{{ع}} در ادامه، به مفاسد اخلاقی یزید که آشکارا آنها را انجام می‌داد، اشاره کرده و به معاویه فرمودند: [[حیله]] را رها کن و از این کار دست بردار؛ این کار باعث می‌شود خدا را در حالی [[ملاقات]] کنی که علاوه بر [[گناهان]] قبلی، [[گناه]] این مردم نیز بر دوشت باشد. تو تمام جورها را انجام داده و آبشخور [[ظلم]] را پر کرده‌ای و دیگر میان تو و [[مرگ]] فاصله‌ای جر چشم برهم زدنی باقی نمانده و به زودی در [[قیامت]] [[اعمال]] ثبت شده‌ات را خواهی دید و گریزی از آن نیست"<ref>{{متن حدیث\|ودع عنك ما تحاول، فما أغناك أن تلقى الله من وزر هذا الخلق بأكثر مما أنت لاقيه، فوالله ما برحت تقدح باطلا في جور، وحنقا في ظلم حتى ملأت الأسقية وما بينك وبين الموت إلا غمضة، فتقدم على عمل محفوظ، في يوم مشهود، ولات حين مناص}}؛ الامامة و السیاسة، ابن قتیبه دینوری، ج۱، ص۲۰۹.</ref>.		امام حسین{{ع}} در ادامه، به مفاسد اخلاقی یزید که آشکارا آنها را انجام می‌داد، اشاره کرده و به معاویه فرمودند: [[حیله]] را رها کن و از این کار دست بردار؛ این کار باعث می‌شود خدا را در حالی [[ملاقات]] کنی که علاوه بر [[گناهان]] قبلی، [[گناه]] این مردم نیز بر دوشت باشد. تو تمام جورها را انجام داده و آبشخور [[ظلم]] را پر کرده‌ای و دیگر میان تو و [[مرگ]] فاصله‌ای جر چشم برهم زدنی باقی نمانده و به زودی در [[قیامت]] [[اعمال]] ثبت شده‌ات را خواهی دید و گریزی از آن نیست"<ref>{{متن حدیث\|ودع عنك ما تحاول، فما أغناك أن تلقى الله من وزر هذا الخلق بأكثر مما أنت لاقيه، فوالله ما برحت تقدح باطلا في جور، وحنقا في ظلم حتى ملأت الأسقية وما بينك وبين الموت إلا غمضة، فتقدم على عمل محفوظ، في يوم مشهود، ولات حين مناص}}؛ الامامة و السیاسة، ابن قتیبه دینوری، ج۱، ص۲۰۹.</ref>.

	اما وقتی [[امام حسین]]{{ع}} ملاحظه کردند معاویه از [[تبلیغات]] برای یزید[[دست]] برنمی‌دارد، به او فرمودند: "به [[خدا]] [[سوگند]] تو کسی را که هم از نظر پدر و مادر و هم از نظر [[شخصیت]] از یزید برترست رها کرده‌ای و یزید را برای [[جانشینی]] خود برگزیده‌ای"؛ معاویه گفت: "گویا منظورت از آن شخص، خودت هستی؟" [[امام]] فرمود: "آری"؛ معاویه گفت: "اینکه گفتی مادرت از مادر یزید بهتر است، به جانم سوگند، همین گونه است؛ زیرا اگر مادرت هیچ فضیلتی غیر از قرشی بودنش نداشت باز هم از مادر یزید بهتر بود؛ حال آنکه علاوه بر قرشی بودن، [[دختر رسول خدا]]{{صل}} نیز هست. علاوه بر اینکه [[دینداری]] و سابقه‌اش در [[اسلام]] از مادر یزید بیشتر است. بنابراین به خدا سوگند مادرت از مادر او بهتر است؛ اما درباره پدرت، باید بگویم که پدرت، پدر یزید را به خدا سپرد و [[خداوند]] به نفع پدر یزید[[حکم]] کرد و [[خلافت]] از آن من شد"<ref> اشاره به ماجرای حکمیت در جنگ صفین.</ref>. امام{{ع}} فرمود: "نادانیت برای تو کافی است؛ [[عجله]] را بر تأخیر برگزیدی"<ref>خلافت حق تو نبود با این حال در ماجرای حکمیت عجله کردی و با حیله و نیرنگ، خلافت را به دست آوردی.</ref>. اما اینکه گفتی خودت از یزید بهتری! به خدا قسم برای [[امت محمد]]{{صل}} یزید از تو بهتر است. امام حسین{{ع}} فرمود: "این [[بهتان]] و [[دروغ]] است؛ یزیدی که شرابخوار و [[اهل]] [[لهو]] و کارهای [[باطل]] است، از من بهتر است؟"<ref>{{متن حدیث\|والله لقد تركت من هو خير منه أبا وأما ونفسا، فقال معاوية: كأنك تريد نفسك؟ فقال الحسين: نعم، أصلحك الله. فقال معاوية: إذا أخبرك، أما قولك: خير منه أما، فلعمري: أمك خير من أمه، ولو لم تكن إلا أنها امرأة من قريش لكان لنساء قريش فضلهن، فكيف وهي ابنة رسول الله صلى الله عليه وسلم؟ ثم فاطمة في دينها وسابقتها، فأمك لعمر الله خير من أمه، وأما أبوك فقد حاكم أباه إلى الله، فقضى لأبيه على أبيك. فقال الحسين: حسبك جهلك، آثرت العاجل على الآجل. فقال معاوية: أما ما ذكرت من أنك خير من يزيد نفسا فيزيد والله خير لأمة محمد منك. فقال الحسين: هذا هو الإفك والزور، يزيد شارب الخمر، ومشتري اللهو خير مني؟}}؛ الامامة و السیاسة، ابن قتیبه دینوری، ج۱، ص۲۱۱.</ref>.		اما وقتی [[امام حسین]]{{ع}} ملاحظه کردند معاویه از [[تبلیغات]] برای یزید [[دست]] برنمی‌دارد، به او فرمودند: "به [[خدا]] [[سوگند]] تو کسی را که هم از نظر پدر و مادر و هم از نظر [[شخصیت]] از یزید برترست رها کرده‌ای و یزید را برای [[جانشینی]] خود برگزیده‌ای"؛ معاویه گفت: "گویا منظورت از آن شخص، خودت هستی؟" [[امام]] فرمود: "آری"؛ معاویه گفت: "اینکه گفتی مادرت از مادر یزید بهتر است، به جانم سوگند، همین گونه است؛ زیرا اگر مادرت هیچ فضیلتی غیر از قرشی بودنش نداشت باز هم از مادر یزید بهتر بود؛ حال آنکه علاوه بر قرشی بودن، [[دختر رسول خدا]]{{صل}} نیز هست. علاوه بر اینکه [[دینداری]] و سابقه‌اش در [[اسلام]] از مادر یزید بیشتر است. بنابراین به خدا سوگند مادرت از مادر او بهتر است؛ اما درباره پدرت، باید بگویم که پدرت، پدر یزید را به خدا سپرد و [[خداوند]] به نفع پدر یزید[[حکم]] کرد و [[خلافت]] از آن من شد"<ref> اشاره به ماجرای حکمیت در جنگ صفین.</ref>. امام{{ع}} فرمود: "نادانیت برای تو کافی است؛ [[عجله]] را بر تأخیر برگزیدی"<ref>خلافت حق تو نبود با این حال در ماجرای حکمیت عجله کردی و با حیله و نیرنگ، خلافت را به دست آوردی.</ref>. اما اینکه گفتی خودت از یزید بهتری! به خدا قسم برای [[امت محمد]]{{صل}} یزید از تو بهتر است. امام حسین{{ع}} فرمود: "این [[بهتان]] و [[دروغ]] است؛ یزیدی که شرابخوار و [[اهل]] [[لهو]] و کارهای [[باطل]] است، از من بهتر است؟"<ref>{{متن حدیث\|والله لقد تركت من هو خير منه أبا وأما ونفسا، فقال معاوية: كأنك تريد نفسك؟ فقال الحسين: نعم، أصلحك الله. فقال معاوية: إذا أخبرك، أما قولك: خير منه أما، فلعمري: أمك خير من أمه، ولو لم تكن إلا أنها امرأة من قريش لكان لنساء قريش فضلهن، فكيف وهي ابنة رسول الله صلى الله عليه وسلم؟ ثم فاطمة في دينها وسابقتها، فأمك لعمر الله خير من أمه، وأما أبوك فقد حاكم أباه إلى الله، فقضى لأبيه على أبيك. فقال الحسين: حسبك جهلك، آثرت العاجل على الآجل. فقال معاوية: أما ما ذكرت من أنك خير من يزيد نفسا فيزيد والله خير لأمة محمد منك. فقال الحسين: هذا هو الإفك والزور، يزيد شارب الخمر، ومشتري اللهو خير مني؟}}؛ الامامة و السیاسة، ابن قتیبه دینوری، ج۱، ص۲۱۱.</ref>.

	وقتی معاویه دید با این حیله‌ها نمی‌تواند در برابر [[امام]]{{ع}} کاری از پیش ببرد، به [[حیله]] دیگری دست زد و این بار با [[متوسل]] شدن به [[دروغ]]، رو به سربازان خود کرده و چنین گفت: "ای [[مردم]]! بعضی [[شایعه]] کرده‌اند [[حسین بن علی]]، [[عبدالرحمن بن ابی بکر]]، [[عبدالله بن عمر]] و [[عبدالله بن زبیر]] با یزید [[بیعت]] نکرده‌اند، این چهار نفر از نظر من از بزرگان [[مسلمانان]] و از بهترین آنها هستند؛ من از آنها خواستم با یزید بیعت کنند؛ آنها نیز به درخواست من پاسخ گفته و بیعت کردند". پس سربازان او شمشیرها را از غلاف بیرون آورده و به حالت [[اعتراض]] گفتند: "چرا اینقدر به این چهار نفر [[احترام]] می‌کنی؟ به ما [[اجازه]] بده تا گردن‌های آنان را بزنیم؛ ما به بیعت مخفیانه اینها [[راضی]] نیستیم بلکه باید آشکارا در نزد مردم بیعت کنند تا همه بشنوند".		وقتی معاویه دید با این حیله‌ها نمی‌تواند در برابر [[امام]]{{ع}} کاری از پیش ببرد، به [[حیله]] دیگری دست زد و این بار با [[متوسل]] شدن به [[دروغ]]، رو به سربازان خود کرده و چنین گفت: "ای [[مردم]]! بعضی [[شایعه]] کرده‌اند [[حسین بن علی]]، [[عبدالرحمن بن ابی بکر]]، [[عبدالله بن عمر]] و [[عبدالله بن زبیر]] با یزید [[بیعت]] نکرده‌اند، این چهار نفر از نظر من از بزرگان [[مسلمانان]] و از بهترین آنها هستند؛ من از آنها خواستم با یزید بیعت کنند؛ آنها نیز به درخواست من پاسخ گفته و بیعت کردند". پس سربازان او شمشیرها را از غلاف بیرون آورده و به حالت [[اعتراض]] گفتند: "چرا اینقدر به این چهار نفر [[احترام]] می‌کنی؟ به ما [[اجازه]] بده تا گردن‌های آنان را بزنیم؛ ما به بیعت مخفیانه اینها [[راضی]] نیستیم بلکه باید آشکارا در نزد مردم بیعت کنند تا همه بشنوند".

Bahmani: /* دوران خلافت عثمان */

2025-01-01T06:27:16Z

دوران خلافت عثمان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۵۷
خط ۱۱۷:		خط ۱۱۷:
	مشورت‌هایی که گاه توسط [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} به [[خلفا]] داده می‌شد، ماهیتی متفاوت با [[جنگیدن]] در کنار آنها داشت. حضرت صرفاً برای [[حفظ اسلام]] و جلوگیری از وقوع [[بدعت در دین]]، آن هم در سطح پیشنهاد و [[مشورت]] به آنان کمک می‌کرد. حتی [[بیعت]] [[امام]] نیز با آنان صرفاً برای پرهیز از وقوع [[اختلاف]] در [[امّت]] بود. رفتن به جنگ برای کشورگشایی و فتوحات به کلی مقوله‌ای دیگر است و خود از اساس محل [[تأمل]] است، چه رسد به اینکه در [[لشکر]] [[غاصبان خلافت]] صورت پذیرد. ثانیاً اگر آن‌گونه که برخی پنداشته‌اند این‌گونه [[جنگ‌ها]]، «[[جهاد]]» به شمار می‌آمده؛ باید بدانیم که در منطق و شیوه [[معصومان]]{{عم}}، [[جهاد]] معنایی خاص دارد و هر چیزی که نام جهاد بر آن بگذارند، از ناحیه ایشان جهاد دانسته نمی‌شود. جهاد در منطق اهل بیت{{عم}} بایستی در کنار امام عالم [[عادل]] و برای [[دفاع از دین]] و سرزمین و [[مال]] و ناموس صورت پذیرد و قصدی غیر از به دست آوردن [[غنیمت]] در آن باشد. علی{{ع}} هیچ‌گاه در دوران خلافتش به فتوحات [[دست]] نزد و حتی سخنی در [[تأیید]] آن نگفت؛ زیرا چنین جنگ‌هایی را مطابق [[موازین]] [[دینی]] و [[اخلاقی]] نمی‌دانست و اگر خود [[پیامبر]]{{صل}} می‌خواست، به جای نامه، لشکر به کشورهای پیرامون می‌فرستاد. [[رسول خدا]]{{صل}} حتی در سال‌های [[اقتدار]] در [[مکه]] نیز مطلبی در این باب نفرمود. ثالثاً [[امیرمؤمنان]] که خود هم جنگاور بود و هم [[علم]] جنگ می‌دانست و به [[گواهی]] سخنانش [[مشتاق]] [[شهادت]] بود، هیچ‌گاه در این فتوحات شرکت نکرد و حتی وقتی که می‌خواستند او را فرمانده سپاه حمله کننده به [[ایران]] کنند، صراحتاً پیشنهاد عمر و عثمان را رد کرد<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۱۰.</ref>. رابعاً حتی در جنگ‌هایی که در [[زمان]] خود [[امام علی]]{{ع}} واقع شد، ایشان از به میدان رفتن حسنین{{عم}} ابا داشت و آن دو را [[فرزندان رسول خدا]]{{صل}} می‌خواند و [[حفظ]] جانشان را فرض می‌دانست<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۳۲۳.</ref>. چگونه ممکن است [[امیرمؤمنان]] به این [[راضی]] شود که آن دو بزرگ در معرکه‌ای وارد شوند که بی‌فایده، [[بیم]] کشته شدنشان وجود داشت.		مشورت‌هایی که گاه توسط [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} به [[خلفا]] داده می‌شد، ماهیتی متفاوت با [[جنگیدن]] در کنار آنها داشت. حضرت صرفاً برای [[حفظ اسلام]] و جلوگیری از وقوع [[بدعت در دین]]، آن هم در سطح پیشنهاد و [[مشورت]] به آنان کمک می‌کرد. حتی [[بیعت]] [[امام]] نیز با آنان صرفاً برای پرهیز از وقوع [[اختلاف]] در [[امّت]] بود. رفتن به جنگ برای کشورگشایی و فتوحات به کلی مقوله‌ای دیگر است و خود از اساس محل [[تأمل]] است، چه رسد به اینکه در [[لشکر]] [[غاصبان خلافت]] صورت پذیرد. ثانیاً اگر آن‌گونه که برخی پنداشته‌اند این‌گونه [[جنگ‌ها]]، «[[جهاد]]» به شمار می‌آمده؛ باید بدانیم که در منطق و شیوه [[معصومان]]{{عم}}، [[جهاد]] معنایی خاص دارد و هر چیزی که نام جهاد بر آن بگذارند، از ناحیه ایشان جهاد دانسته نمی‌شود. جهاد در منطق اهل بیت{{عم}} بایستی در کنار امام عالم [[عادل]] و برای [[دفاع از دین]] و سرزمین و [[مال]] و ناموس صورت پذیرد و قصدی غیر از به دست آوردن [[غنیمت]] در آن باشد. علی{{ع}} هیچ‌گاه در دوران خلافتش به فتوحات [[دست]] نزد و حتی سخنی در [[تأیید]] آن نگفت؛ زیرا چنین جنگ‌هایی را مطابق [[موازین]] [[دینی]] و [[اخلاقی]] نمی‌دانست و اگر خود [[پیامبر]]{{صل}} می‌خواست، به جای نامه، لشکر به کشورهای پیرامون می‌فرستاد. [[رسول خدا]]{{صل}} حتی در سال‌های [[اقتدار]] در [[مکه]] نیز مطلبی در این باب نفرمود. ثالثاً [[امیرمؤمنان]] که خود هم جنگاور بود و هم [[علم]] جنگ می‌دانست و به [[گواهی]] سخنانش [[مشتاق]] [[شهادت]] بود، هیچ‌گاه در این فتوحات شرکت نکرد و حتی وقتی که می‌خواستند او را فرمانده سپاه حمله کننده به [[ایران]] کنند، صراحتاً پیشنهاد عمر و عثمان را رد کرد<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۱۰.</ref>. رابعاً حتی در جنگ‌هایی که در [[زمان]] خود [[امام علی]]{{ع}} واقع شد، ایشان از به میدان رفتن حسنین{{عم}} ابا داشت و آن دو را [[فرزندان رسول خدا]]{{صل}} می‌خواند و [[حفظ]] جانشان را فرض می‌دانست<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۳۲۳.</ref>. چگونه ممکن است [[امیرمؤمنان]] به این [[راضی]] شود که آن دو بزرگ در معرکه‌ای وارد شوند که بی‌فایده، [[بیم]] کشته شدنشان وجود داشت.

	[[امام حسین]]{{ع}} در ماجرای [[تبعید]] [[ابوذر]] به [[ربذه]] نیز موضع و [[رفتار]] عثمان را نقد کرد و بر [[درستی]] [[اندیشه]] و [[عمل]]ابوذر صحه گذاشت و علی‌رغم تأکید عثمان و [[مروان]] در عدم بدرقه او، با پدر و [[برادر]]، وی را [[همراهی]] کرد و سخنان قابل‌توجهی خطاب به وی گفت. حضرت به ابوذر فرمود [[خدا]] قادر است آنچه را که می‌بینی [[تغییر]] دهد و [[خداوند]] هر [[روز]] در کاری است. این [[قوم]] تو را از دنیایشان [[محروم]] کردند و تو آنان را از دینت. تو از آنچه محرومت نمودند چه [[بی‌نیازی]] و آنان به آنچه از آنان دریغ داشتی، چه نیازمند هستند. از خداوند [[بردباری]] و [[یاری]] بطلب؛ زیرا آنها نتیجه [[دینداری]] و [[بزرگواری]] است<ref>السقیفة و فدک، ص۷۷؛ شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۸، ص۲۵۳-۲۵۴.</ref>.		[[امام حسین]]{{ع}} در ماجرای [[تبعید]] [[ابوذر]] به [[ربذه]] نیز موضع و [[رفتار]] عثمان را نقد کرد و بر [[درستی]] [[اندیشه]] و [[عمل]] ابوذر صحه گذاشت و علی‌رغم تأکید عثمان و [[مروان]] در عدم بدرقه او، با پدر و [[برادر]]، وی را [[همراهی]] کرد و سخنان قابل‌توجهی خطاب به وی گفت. حضرت به ابوذر فرمود [[خدا]] قادر است آنچه را که می‌بینی [[تغییر]] دهد و [[خداوند]] هر [[روز]] در کاری است. این [[قوم]] تو را از دنیایشان [[محروم]] کردند و تو آنان را از دینت. تو از آنچه محرومت نمودند چه [[بی‌نیازی]] و آنان به آنچه از آنان دریغ داشتی، چه نیازمند هستند. از خداوند [[بردباری]] و [[یاری]] بطلب؛ زیرا آنها نتیجه [[دینداری]] و [[بزرگواری]] است<ref>السقیفة و فدک، ص۷۷؛ شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۸، ص۲۵۳-۲۵۴.</ref>.

	آخرین مطلبی که درباره امام حسین{{ع}} در عصر عثمان در برخی گزارش‌ها آمده، [[دفاع]] حضرت از عثمان و جلوگیری از کشته‌شدن وی است. برخی منابع گفته‌اند علی{{ع}} در یاری عثمان چنان کوشید که حتی حاضر شد حسنین را برای محافظت از [[خانه]] عثمان بر در بگمارد و حتی حسنین در این راه زخمی شدند و مورد [[عتاب]] امیرمؤمنان قرار گرفتند که چگونه با حضور شما عثمان کشته شد؟<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۴۵؛ تاریخ الإسلام، ذهبی، ج۳، ص۴۵۹-۴۶۰.</ref> این سخنان نادرست است؛ زیرا هر چند علی{{ع}} از [[آشوب]] پیش‌آمده [[خشنود]] نبود و با [[نصیحت]] و وساطت می‌کوشید که از [[خونریزی]] جلوگیری کند، اما به هیچ‌روی نه چندان علاقه‌ای به عثمان داشت و نه استمرار خلافت او را به نفع [[اسلام]] و [[مسلمانان]] می‌دانست. حضرت [[معتقد]] بود عثمان با [[همراهی]] [[بنی‌امیه]] بدعت‌هایی در [[دین]] نهاده که ریشه دین را می‌پوساند و [[مظلومان]] را از [[دادخواهی]] [[نومید]] می‌کند. در سخنان حضرت مطالب متعددی برای [[تأیید]] این مطلب وجود دارد<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۷۳، ۷۴، ۳۵۸.</ref>. در جریان [[بیعت مردم با امام علی]]{{ع}} یکی از کسانی که به دستور [[امیرمؤمنان]] [[سخن]] گفت، [[امام حسین]]{{ع}} بود. حضرت فرمود که از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیدم که فرمود علی، [[شهر]] [[هدایت]] است و هرکس در آن در آید، هدایت یابد و هرکس از آن کناره جوید، هلاک گردد<ref>التوحید، ص۳۰۷-۳۰۸؛ الاختصاص، ص۲۳۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم]]، ج۱۱؛ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹؛ [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی»]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۰۴.</ref>		آخرین مطلبی که درباره امام حسین{{ع}} در عصر عثمان در برخی گزارش‌ها آمده، [[دفاع]] حضرت از عثمان و جلوگیری از کشته‌شدن وی است. برخی منابع گفته‌اند علی{{ع}} در یاری عثمان چنان کوشید که حتی حاضر شد حسنین را برای محافظت از [[خانه]] عثمان بر در بگمارد و حتی حسنین در این راه زخمی شدند و مورد [[عتاب]] امیرمؤمنان قرار گرفتند که چگونه با حضور شما عثمان کشته شد؟<ref>مروج الذهب، ج۲، ص۳۴۵؛ تاریخ الإسلام، ذهبی، ج۳، ص۴۵۹-۴۶۰.</ref> این سخنان نادرست است؛ زیرا هر چند علی{{ع}} از [[آشوب]] پیش‌آمده [[خشنود]] نبود و با [[نصیحت]] و وساطت می‌کوشید که از [[خونریزی]] جلوگیری کند، اما به هیچ‌روی نه چندان علاقه‌ای به عثمان داشت و نه استمرار خلافت او را به نفع [[اسلام]] و [[مسلمانان]] می‌دانست. حضرت [[معتقد]] بود عثمان با [[همراهی]] [[بنی‌امیه]] بدعت‌هایی در [[دین]] نهاده که ریشه دین را می‌پوساند و [[مظلومان]] را از [[دادخواهی]] [[نومید]] می‌کند. در سخنان حضرت مطالب متعددی برای [[تأیید]] این مطلب وجود دارد<ref>نهج البلاغة، صبحی صالح، ص۷۳، ۷۴، ۳۵۸.</ref>. در جریان [[بیعت مردم با امام علی]]{{ع}} یکی از کسانی که به دستور [[امیرمؤمنان]] [[سخن]] گفت، [[امام حسین]]{{ع}} بود. حضرت فرمود که از [[رسول خدا]]{{صل}} شنیدم که فرمود علی، [[شهر]] [[هدایت]] است و هرکس در آن در آید، هدایت یابد و هرکس از آن کناره جوید، هلاک گردد<ref>التوحید، ص۳۰۷-۳۰۸؛ الاختصاص، ص۲۳۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]]، ص۴۳۸-۴۵۴؛ [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «حسین بن علی»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|دائرة المعارف قرآن کریم]]، ج۱۱؛ [[سید منذر حکیم\|حکیم، سید منذر]]، [[پیشوایان هدایت ج۵ (کتاب)\|پیشوایان هدایت ج۵]]، ص۲۲-۲۹؛ [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی (مقاله)\| مقاله «حسین بن علی»]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فاطمی ج۱]]، ص۲۰۴.</ref>

Bahmani: /* حضور در جنگ‌ها */

2025-01-01T05:01:53Z

حضور در جنگ‌ها

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۳۱
خط ۱۲۵:		خط ۱۲۵:
	==== حضور در [[جنگ‌ها]] ====		==== حضور در [[جنگ‌ها]] ====
	{{همچنین\|جنگ‌های امام علی}}		{{همچنین\|جنگ‌های امام علی}}
	گزارش‌های [[تاریخی]] حاکی از آن است که [[امام]] پیش از [[جنگ صفین]] برای [[مردم کوفه]] سخنرانی کرده و آنان را به [[جهاد]] [[تشویق]] نموده و از [[سستی]] در آن پرهیز داده است<ref>وقعة صفین، ص۱۱۴-۱۱۵؛ شرح نهج البلاغه، ابن ابی‌الحدید، ج۳. ص۱۸۶.</ref>. در جنگ‌ها علی{{ع}} [[مراقبت]] ویژه از حسنین داشته است، به گونه‌ای که برخی منابع گفته‌اند ~~فرزندُ~~ حضرت یعنی [[محمد بن علی]] (حنفیه) از این امر، اظهار [[ناراحتی]] نموده و برخی از [[یاران علی]]{{ع}} به او گفته‌اند که تو در [[حکم]] دستان اویی و حسنین در حکم چشمانش و او با دست‌هایش از چشم‌هایش مراقبت می‌کند<ref>شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۱، ص۲۴۳-۲۴۴.</ref>. نقلی دیگر حاکی از آن است که چون [[محمد بن حنفیه]] در [[جنگ جمل]] به [[امیرمؤمنان]] [[اعتراض]] می‌کند که چرا چندین بار مرا به جنگ با دشمنان فرستادی و چنین اجازه‌ای به حسنین ندادی، حضرت به او فرمود که تو فرزند [[منی]] و این دو [[فرزندان رسول خدا]]{{صل}}، آیا روا نیست که من از آنان مراقبت کنم<ref>بحار الأنوار، ج۴۲، ص۱۰۵-۱۰۶.</ref>.		گزارش‌های [[تاریخی]] حاکی از آن است که [[امام]] پیش از [[جنگ صفین]] برای [[مردم کوفه]] سخنرانی کرده و آنان را به [[جهاد]] [[تشویق]] نموده و از [[سستی]] در آن پرهیز داده است<ref>وقعة صفین، ص۱۱۴-۱۱۵؛ شرح نهج البلاغه، ابن ابی‌الحدید، ج۳. ص۱۸۶.</ref>. در جنگ‌ها علی{{ع}} [[مراقبت]] ویژه از حسنین داشته است، به گونه‌ای که برخی منابع گفته‌اند فرزند حضرت یعنی [[محمد بن علی]] (حنفیه) از این امر، اظهار [[ناراحتی]] نموده و برخی از [[یاران علی]]{{ع}} به او گفته‌اند که تو در [[حکم]] دستان اویی و حسنین در حکم چشمانش و او با دست‌هایش از چشم‌هایش مراقبت می‌کند<ref>شرح نهج البلاغة، ابن ابی‌الحدید، ج۱، ص۲۴۳-۲۴۴.</ref>. نقلی دیگر حاکی از آن است که چون [[محمد بن حنفیه]] در [[جنگ جمل]] به [[امیرمؤمنان]] [[اعتراض]] می‌کند که چرا چندین بار مرا به جنگ با دشمنان فرستادی و چنین اجازه‌ای به حسنین ندادی، حضرت به او فرمود که تو فرزند [[منی]] و این دو [[فرزندان رسول خدا]]{{صل}}، آیا روا نیست که من از آنان مراقبت کنم<ref>بحار الأنوار، ج۴۲، ص۱۰۵-۱۰۶.</ref>.

	حسین{{ع}} مانند [[برادر]] تا آخرین لحظات عمر پدر در کنار وی بود و چون امیرمؤمنان به بستر [[مرگ]] افتاد، از جانب پدر [[وصیّ]] پس از حسن{{ع}} تعیین شد<ref>الکافی، ج۱، ص۲۹۷-۲۹۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]] ص۴۳۸-۴۵۴.</ref>		حسین{{ع}} مانند [[برادر]] تا آخرین لحظات عمر پدر در کنار وی بود و چون امیرمؤمنان به بستر [[مرگ]] افتاد، از جانب پدر [[وصیّ]] پس از حسن{{ع}} تعیین شد<ref>الکافی، ج۱، ص۲۹۷-۲۹۸.</ref>.<ref>[[مهدی کمپانی زارع\|کمپانی زارع، مهدی]]، [[امام حسین بن علی (مقاله)\|مقاله «امام حسین بن علی»]]، [[دانشنامه امام رضا ج۲ (کتاب)\|دانشنامه امام رضا ج۲]] ص۴۳۸-۴۵۴.</ref>

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۰:۰۱
خط ۱۶۱:		خط ۱۶۱:
	افزون بر این نمونه‌های فراوانی در [[تاریخ]] آمده است که [[امام حسین]]{{ع}} [[سیاست]] برادر را [[تأیید]] نمود. اینک چند نمونه را بیان می‌داریم:		افزون بر این نمونه‌های فراوانی در [[تاریخ]] آمده است که [[امام حسین]]{{ع}} [[سیاست]] برادر را [[تأیید]] نمود. اینک چند نمونه را بیان می‌داریم:
	# «[[حجر بن عدی]]» و «[[عبیدة بن عمرو]]» که از معترضان معاهده صلح بودند، نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و از او خواستند بدون توجه به معاهده صلح، به [[جنگ]] با معاویه بپردازد و [[شیعیان کوفه]] و دیگر مناطق در رکاب آن حضرت با «[[قاسطین]]» [[شام]] می‌جنگند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به این خواسته، بیان داشت: «ما [[بیعت]] کردیم و [[عهد]] نمودیم، راهی برای نقض بیعت ما وجود ندارد»<ref>{{متن حدیث\|انا قد بایعنا و عاهدنا و لا سبیل إلی نقض بیعتنا}}؛ اخبار الطوال، این قطیفه دینوری، ج۱ ص۲۲۰.</ref>.		# «[[حجر بن عدی]]» و «[[عبیدة بن عمرو]]» که از معترضان معاهده صلح بودند، نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و از او خواستند بدون توجه به معاهده صلح، به [[جنگ]] با معاویه بپردازد و [[شیعیان کوفه]] و دیگر مناطق در رکاب آن حضرت با «[[قاسطین]]» [[شام]] می‌جنگند. امام حسین{{ع}} در پاسخ به این خواسته، بیان داشت: «ما [[بیعت]] کردیم و [[عهد]] نمودیم، راهی برای نقض بیعت ما وجود ندارد»<ref>{{متن حدیث\|انا قد بایعنا و عاهدنا و لا سبیل إلی نقض بیعتنا}}؛ اخبار الطوال، این قطیفه دینوری، ج۱ ص۲۲۰.</ref>.
	# «[[سلیمان بن صرد خزاعی]]» از [[شیعیان]] و [[یاران]] سرشناس [[امام علی]]{{ع}} یکی دیگر از معترضان معاهده صلح بود، وی به حضور امام حسین{{ع}} شرفیاب شد و گفت: شیعیان عراق، [[بصره]] و [[حجاز]] آماده‌اند که با شما [[همراهی]] کنند تا در [[نبرد]] با سپاه معاویه [[پیروز]] شوید. امام حسین{{ع}} در پاسخ بیان داشت: «مادام که معاویه زنده است باید هر کدامتان در خانه‌هایتان باشید و دست به [[شمشیر]] نبرید، بعد از مرگ معاویه با هم صحبت می‌کنیم که باید چه کار کنیم»<ref>{{متن حدیث\|~~لیکن~~ کل رجل منکم حلساً من احلاس بیته، مادام معاویة حیّاً فانها بیعة کنت و الله لها کارهاً فان هلک معاویة نظرنا و نظرتم و رأینا و رأیتم}}؛ الامامة و السیاسه، ابن قطیفه دنیوری، ج۱، ص۱۸۷.</ref>.		# «[[سلیمان بن صرد خزاعی]]» از [[شیعیان]] و [[یاران]] سرشناس [[امام علی]]{{ع}} یکی دیگر از معترضان معاهده صلح بود، وی به حضور امام حسین{{ع}} شرفیاب شد و گفت: شیعیان عراق، [[بصره]] و [[حجاز]] آماده‌اند که با شما [[همراهی]] کنند تا در [[نبرد]] با سپاه معاویه [[پیروز]] شوید. امام حسین{{ع}} در پاسخ بیان داشت: «مادام که معاویه زنده است باید هر کدامتان در خانه‌هایتان باشید و دست به [[شمشیر]] نبرید، بعد از مرگ معاویه با هم صحبت می‌کنیم که باید چه کار کنیم»<ref>{{متن حدیث\|لکن کل رجل منکم حلساً من احلاس بیته، مادام معاویة حیّاً فانها بیعة کنت و الله لها کارهاً فان هلک معاویة نظرنا و نظرتم و رأینا و رأیتم}}؛ الامامة و السیاسه، ابن قطیفه دنیوری، ج۱، ص۱۸۷.</ref>.
	# «[[بلاذری]]» در «[[انساب الاشراف]]» می‌نویسد: بعد از انعقاد معاهده صلح، شیعیان کوفه از این جهت که [[سستی]] به [[خرج]] دادند و [[امام مجتبی]]{{ع}} را [[یاری]] نکردند و بدین جهت حضرت مجبور شد تا با معاویه صلح کند، پشیمان شدند و در جهت [[تدارک]] آن گام برداشتند؛ جماعتی از آنان نزد [[امام حسن بن علی]]{{ع}} رفتند و از آن حضرت خواستند که تا از معاهده صلح[[دست]] بردارد. [[امام مجتبی]]{{ع}} خواسته‌های آنان را نپذیرفت، سپس نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و همان پیشنهاد را بیان کردند، [[امام حسین]]{{ع}} به مانند برادرش امام مجتبی{{ع}} پاسخ منفی ابراز داشته و فرمود: اکنون صلحی شد و بیعتی صورت گرفت، گرچه آن را خوش نداشتم (ولی حالا شد) تا هنگامی که معاویه زنده است [[قیام]] درست نیست، بعد از او ببینیم که چه می‌توانیم بکنیم»<ref>{{متن حدیث\|قد کان صلح و کانت بیعة کنت لها کارهاً فانتظروا مادام هذا الرجل حیاً فان یهلک نظرنا و نظرتم}}؛ موسوعة کلمات الامام الحسین{{ع}}، به نقل از انساب الاشراف، بلاذری، ج۳، ص۱۵.</ref>.		# «[[بلاذری]]» در «[[انساب الاشراف]]» می‌نویسد: بعد از انعقاد معاهده صلح، شیعیان کوفه از این جهت که [[سستی]] به [[خرج]] دادند و [[امام مجتبی]]{{ع}} را [[یاری]] نکردند و بدین جهت حضرت مجبور شد تا با معاویه صلح کند، پشیمان شدند و در جهت [[تدارک]] آن گام برداشتند؛ جماعتی از آنان نزد [[امام حسن بن علی]]{{ع}} رفتند و از آن حضرت خواستند که تا از معاهده صلح[[دست]] بردارد. [[امام مجتبی]]{{ع}} خواسته‌های آنان را نپذیرفت، سپس نزد [[حسین بن علی]]{{ع}} رفتند و همان پیشنهاد را بیان کردند، [[امام حسین]]{{ع}} به مانند برادرش امام مجتبی{{ع}} پاسخ منفی ابراز داشته و فرمود: اکنون صلحی شد و بیعتی صورت گرفت، گرچه آن را خوش نداشتم (ولی حالا شد) تا هنگامی که معاویه زنده است [[قیام]] درست نیست، بعد از او ببینیم که چه می‌توانیم بکنیم»<ref>{{متن حدیث\|قد کان صلح و کانت بیعة کنت لها کارهاً فانتظروا مادام هذا الرجل حیاً فان یهلک نظرنا و نظرتم}}؛ موسوعة کلمات الامام الحسین{{ع}}، به نقل از انساب الاشراف، بلاذری، ج۳، ص۱۵.</ref>.
	# [[ابو حنیفه]] دنیوری در [[اخبار]] الطوال می‌نویسد: علی بن [[محمد بن بشیر]] همدانی گوید: من با سفیان بن [[لیلی]] به [[مدینه منوره]] نزد [[حسن بن علی]]{{ع}} رفتیم و از پیمان صلح ابراز ناخرسندی کردیم؛ امام مجتبی{{ع}} از پیمان صلح[[دفاع]] کرد. سپس نزد حسین بن علی{{ع}} رفتیم و جریان [[ملاقات]] خویش را با ابومحمد حسن بن علی{{ع}} بیان داشتیم و از پیمان صلح ابراز ناخشنودی کردیم. امام حسین{{ع}} از [[سیاست]] [[صلح]] حسنی [[دفاع]] کرد و گفت: «برادرم امام مجتبی{{ع}} راست گفت، باید هر کدامتان در [[خانه]] خویش باشید؛ مادامی که معاویه زنده است، [[دست]] به [[اسلحه]] نبرید»<ref>{{متن حدیث\|صَدَقَ أَبُومُحَمَّدٍ، فَلْيَكُن كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُم حِلْساً مِنْ أَحْلَاسِ بَيْتِهِ مَادامَ هَذَا الْإِنْسَانُ [أَي مُعاوِيَةُ] حَيّاً}}؛ ابن حنفیه دنیوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۰ و ۲۲۱.</ref>.		# [[ابو حنیفه]] دنیوری در [[اخبار]] الطوال می‌نویسد: علی بن [[محمد بن بشیر]] همدانی گوید: من با سفیان بن [[لیلی]] به [[مدینه منوره]] نزد [[حسن بن علی]]{{ع}} رفتیم و از پیمان صلح ابراز ناخرسندی کردیم؛ امام مجتبی{{ع}} از پیمان صلح[[دفاع]] کرد. سپس نزد حسین بن علی{{ع}} رفتیم و جریان [[ملاقات]] خویش را با ابومحمد حسن بن علی{{ع}} بیان داشتیم و از پیمان صلح ابراز ناخشنودی کردیم. امام حسین{{ع}} از [[سیاست]] [[صلح]] حسنی [[دفاع]] کرد و گفت: «برادرم امام مجتبی{{ع}} راست گفت، باید هر کدامتان در [[خانه]] خویش باشید؛ مادامی که معاویه زنده است، [[دست]] به [[اسلحه]] نبرید»<ref>{{متن حدیث\|صَدَقَ أَبُومُحَمَّدٍ، فَلْيَكُن كُلُّ رَجُلٍ مِنْكُم حِلْساً مِنْ أَحْلَاسِ بَيْتِهِ مَادامَ هَذَا الْإِنْسَانُ [أَي مُعاوِيَةُ] حَيّاً}}؛ ابن حنفیه دنیوری، الاخبار الطوال، ص۲۲۰ و ۲۲۱.</ref>.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۴۱
خط ۳۹۲:		خط ۳۹۲:
	# [[پرونده:IM010522.jpg\|22px]] پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام بخش اول ج۲''']]		# [[پرونده:IM010522.jpg\|22px]] پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش اول ج۲ (کتاب)\|'''تاریخ اسلام بخش اول ج۲''']]
	# [[پرونده:IM010599.jpg\|22px]] [[مهدی پیشوایی\|پیشوایی، مهدی]]، [[مقتل جامع سیدالشهداء ج۱ (کتاب)\|'''مقتل جامع سیدالشهداء ج۱''']]		# [[پرونده:IM010599.jpg\|22px]] [[مهدی پیشوایی\|پیشوایی، مهدی]]، [[مقتل جامع سیدالشهداء ج۱ (کتاب)\|'''مقتل جامع سیدالشهداء ج۱''']]

			# [[پرونده: 1100354.jpg\|22px]] [[اکبر روستایی\|روستایی، اکبر]]، [[حسین بن علی بن ابی طالب (مقاله)\|حسین بن علی بن ابی طالب]]، [[دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱ (کتاب)\|'''دایرة المعارف صحابه پیامبر اعظم ج۱''']]
			# [[پرونده: 000062.jpg\|22px]] [[مهران اسماعیلی\|اسماعیلی، مهران]]، [[حسین بن علی - اسماعیلی (مقاله)\|حسین بن علی]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱ (کتاب)\|'''دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۱''']]
			# [[پرونده: 1379590.jpg\|22px]] [[سید علی رضا عالمی\|عالمی، سید علی رضا]]، [[حسین بن علی - عالمی (مقاله)\|حسین بن علی]]، [[دانشنامه فاطمی ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه فاطمی ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}