انفاق در نهج البلاغه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* مقدمه */

2024-11-27T06:50:32Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۰
خط ۱۳:		خط ۱۳:
	[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان اجرا شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی تشبیه کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧.</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷.</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦.</ref>.		[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان اجرا شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی تشبیه کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧.</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷.</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦.</ref>.

	[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در نامه خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱.</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب نزول [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به هلاکت می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\| دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ~~ص152~~ ـ ~~153~~.</ref>.		[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در نامه خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱.</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب نزول [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به هلاکت می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\| دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص۱۵۲ ـ ۱۵۳.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* مقدمه */

2024-11-27T06:49:59Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۹
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.		[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref>.

	[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱~~</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152~~.</ref>.		[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳.</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱.</ref>.

	[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان [[اجرا]] شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی [[تشبیه]] کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152- 153.</ref>.		[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان اجرا شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی تشبیه کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧.</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷.</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦.</ref>.

	[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در [[نامه]] خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب [[نزول]] [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به [[هلاکت]] می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ~~ج۱، ص~~ 153.</ref>.		[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در نامه خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱.</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب نزول [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به هلاکت می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\| دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص152 ـ 153.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Jaafari در ‏۲۰ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۵۳

2024-11-20T06:53:48Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۳
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = انفاق		\| موضوع مرتبط = انفاق
	\| عنوان مدخل = انفاق		\| عنوان مدخل = انفاق
	\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در علوم قرآنی]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در فقه اسلامی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در علوم قرآنی]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در معارف و سیره معصوم]] - [[انفاق در فقه اسلامی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۶ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۱۰

2024-04-06T13:10:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۴۰
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = انفاق		\| موضوع مرتبط = انفاق
	\| عنوان مدخل = انفاق		\| عنوان مدخل = انفاق
	\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در فقه اسلامی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در علوم قرآنی]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در فقه اسلامی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari در ‏۳۰ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۲۶

2023-12-30T05:26:55Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۵۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = انفاق		\| موضوع مرتبط = انفاق
	\| عنوان مدخل = [[انفاق]]		\| عنوان مدخل = انفاق
	\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[انفاق در قرآن]] - [[انفاق در حدیث]] - [[انفاق در نهج البلاغه]] - [[انفاق در معارف و سیره نبوی]] - [[انفاق در معارف دعا و زیارات]] - [[انفاق در معارف و سیره سجادی]] - [[انفاق در معارف و سیره رضوی]] - [[انفاق در فقه اسلامی]] - [[انفاق در جامعه‌شناسی اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani: /* پانویس */

2023-04-10T08:32:46Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۰۲
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:امام علی]]~~
	[[رده:انفاق]]		[[رده:انفاق]]
	[[رده:~~انفاق~~ در نهج البلاغه]]		[[رده:مفاهیم در نهج البلاغه]]
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]

Wasity: جایگزینی متن - 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:40:17Z

جایگزینی متن - 'ref>[[دانشنامه نهج البلاغه' به 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۱۰
خط ۷:		خط ۷:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.		[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.

	[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.		[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.

	[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان [[اجرا]] شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی [[تشبیه]] کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152- 153.</ref>.		[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان [[اجرا]] شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی [[تشبیه]] کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152- 153.</ref>.

	[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در [[نامه]] خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب [[نزول]] [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به [[هلاکت]] می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 153.</ref>.		[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در [[نامه]] خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب [[نزول]] [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به [[هلاکت]] می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 153.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T15:04:46Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۳۴
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.		[[انفاق]] در [[مکتب]] [[اسلام]]، امری بزرگ و سفارش‌شده است. [[انفاق]] به‌معنای صَرف [[مال]] در مصارف نیکوکارانه و اصلی مبنایی در [[مکتب]] [[اسلام]] است. [[خداوند سبحان]] در [[قرآن کریم]] در [[آیات]] گوناگون بر این موضوع اشاره کرده است: ای کسانی‌که [[ایمان]] آورده‌اید، از دستاوردهای نیکو خویش و از آنچه برایتان از [[زمین]] رویانیده‌ایم [[انفاق]] کنید، نه از چیزهای ناپاک و بد، که خود آنها را جز از روی اغماض نمی‌ستانید؛ و بدانید که [[خدا]] بی‌نیاز و ستودنی است<ref>{{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ أَنفِقُواْ مِن طَيِّبَاتِ مَا كَسَبْتُمْ وَمِمَّا أَخْرَجْنَا لَكُم مِّنَ الأَرْضِ وَلاَ تَيَمَّمُواْ الْخَبِيثَ مِنْهُ تُنفِقُونَ وَلَسْتُم بِآخِذِيهِ إِلاَّ أَن تُغْمِضُواْ فِيهِ وَاعْلَمُواْ أَنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٌ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۶۷.</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.

	[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.		[[انفاق]] از ارکان عمل [[صالح]] است. [[قرآن کریم]] [[انفاق]] را همپای [[ایمان]] برمی‌شمرد<ref>{{متن قرآن\|ذَلِكَ الْكِتَابُ لاَ رَيْبَ فِيهِ هُدًى لِّلْمُتَّقِينَ الَّذِينَ يُؤْمِنُونَ بِالْغَيْبِ وَيُقِيمُونَ الصَّلاةَ وَمِمَّا رَزَقْنَاهُمْ يُنفِقُونَ}}؛ سوره بقره، ۲ – ۳</ref>. از این‌رو [[انفاق]] کردن از ویژگی‌های [[انسان]] [[مؤمن]] است و او را به [[مقام قرب الهی]] و [[کمال انسانی]] رهنمون می‌سازد<ref>{{متن قرآن\| لَّيْسَ عَلَيْكَ هُدَاهُمْ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَن يَشَاء وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ فَلأنفُسِكُمْ وَمَا تُنفِقُونَ إِلاَّ ابْتِغَاء وَجْهِ اللَّهِ وَمَا تُنفِقُواْ مِنْ خَيْرٍ يُوَفَّ إِلَيْكُمْ وَأَنتُمْ لاَ تُظْلَمُونَ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۷۲ و {{متن قرآن\|وَمِنَ الأَعْرَابِ مَن يُؤْمِنُ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الآخِرِ وَيَتَّخِذُ مَا يُنفِقُ قُرُبَاتٍ عِندَ اللَّهِ وَصَلَوَاتِ الرَّسُولِ أَلا إِنَّهَا قُرْبَةٌ لَّهُمْ سَيُدْخِلُهُمُ اللَّهُ فِي رَحْمَتِهِ إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره توبه، آیه ۹۹</ref>. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: از [[مال]] به [[قدر]] نیازت نگه‌دار و آنچه افزون آید، پیشاپیش برای روزی که بدان نیازمند شوی، روانه‌دار<ref>{{متن حدیث\|فَدَعِ الْإِسْرَافَ مُقْتَصِداً وَ اذْكُرْ فِي الْيَوْمِ غَداً وَ أَمْسِكْ مِنَ الْمَالِ بِقَدْرِ ضَرُورَتِكَ وَ قَدِّمِ الْفَضْلَ لِيَوْمِ حَاجَتِكَ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۲۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152.</ref>.

	[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان [[اجرا]] شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی [[تشبیه]] کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152- 153.</ref>.		[[انفاق]] در [[جامعه]] اگر به‌درستی و به‌دست همگان [[اجرا]] شود، موجب می‌شود همه [[مردم]] از امکانات بهره‌مند شوند و از انباشته شدن [[ثروت]] نزد عده‌ای محدود جلوگیری می‌کند. این امر باعث می‌شود [[مال]] و [[ثروت]] در [[جامعه]] در گردش باشد و [[فقر]] و ناداری از [[جامعه]] رخت بربندد. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در فرازی، ثروت‌اندوزان را در عین زندگی به مردگانی [[تشبیه]] کرده<ref>{{متن حدیث\|هَلَكَ خُزَّانُ الْأَمْوَالِ وَ هُمْ أَحْيَاءٌ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ١٤٧</ref> و [[انفاق]] را نعمتی بزرگ می‌نامد که در سایه آن هم فرد انفاق‌کننده به عمل [[صالح]] رسیده است و هم پشتوانه‌ای برای اجتماع فراهم می‌شود. از این‌رو [[امام علی]] {{ع}} در بستر [[شهادت]] ضمن بیان مهم‌ترین سفارش، از [[انفاق]] نیز یاد می‌کند:[[خدا]] را، [[خدا]] را، درباره [[جهاد]] و به [[مال]] و [[جان]] و زبان خود در [[راه خدا]]<ref>{{متن حدیث\|وَ اللَّهَ اللَّهَ فِي الْجِهَادِ بِأَمْوَالِكُمْ وَ أَنْفُسِكُمْ وَ أَلْسِنَتِكُمْ فِي سَبِيلِ اللَّهِ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۴۷</ref>. [[انفاق]] در صورتی جزء اعمال [[صالح]] شمرده می‌شود که با [[نیت]] [[خالص]] انجام شود. از این‌رو حتی افراد بی‌بضاعت هم می‌توانند [[انفاق]] کنند و از [[ثواب]] و ثمرات آن بهره‌مند شوند. گاه روش [[انفاق]] و هزینه‌گذاری به‌صورت [[آزمایش الهی]] جلوه‌گر می‌شود. برخی ثروتمندان با [[دین]] خود بر [[خدا]] منت می‌نهند و هزینه‌‌گذاری خود را در راه [[دین]] منتی بر دوش [[دین]] فرض می‌کنند. [[امام علی]] {{ع}} از قول [[پیامبر]] چنین [[نقل]] می‌کند: (فرمود:) [[یا علی]]، این [[مردم]] فریفته دارایی‌های خود شوند و از این‌که [[دین خدا]] را پذیرفته‌اند بر خدای منت نهند و [[رحمت]] او را تمنّا کنند و از [[خشم]] او خود را در [[امان]] پندارند. با شبهه‌های [[دروغ]] و هواهای سهوآمیز، [[حرام]] [[خدا]] را [[حلال]] شمارند، شراب را نبیذ نام نهند و [[حلال]] کنند، [[ربا]] را عنوان خرید و فروش دهند و [[رشوه]] را هدیه خوانند<ref>{{متن حدیث\|وَ قَالَ يَا عَلِيُّ إِنَّ الْقَوْمَ سَيُفْتَنُونَ بِأَمْوَالِهِمْ وَ يَمُنُّونَ بِدِينِهِمْ عَلَى رَبِّهِمْ وَ يَتَمَنَّوْنَ رَحْمَتَهُ وَ يَأْمَنُونَ سَطْوَتَهُ وَ يَسْتَحِلُّونَ حَرَامَهُ بِالشُّبُهَاتِ الْكَاذِبَةِ وَ الْأَهْوَاءِ السَّاهِيَةِ، فَيَسْتَحِلُّونَ الْخَمْرَ بِالنَّبِيذِ وَ السُّحْتَ بِالْهَدِيَّةِ وَ الرِّبَا بِالْبَيْعِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ١٥٦</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 152- 153.</ref>.

	[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در [[نامه]] خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب [[نزول]] [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به [[هلاکت]] می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 153.</ref>.		[[امام علی]] {{ع}} [[انفاق]] را نوعی [[شکرگزاری]] می‌شمرد و ضمن تأکید بر این‌که عوض دنیوی [[انفاق]] را [[خداوند]] ضمانت کرده است، نیاز شخص [[انفاق]] کننده را به [[انفاق]] و اثر وضعی آن در زندگی مادی و معنوی او را بیش از نیاز نیازمند برمی‌شمرد. پس هر وقت کسی کار یکی می‌کند، نخست برای خود می‌کند و [[پاداش]] آن‌را در [[آخرت]] می‌بیند. از این‌رو در [[نامه]] خود به [[امام حسن]] {{ع}} او را سفارش می‌کند که هرگاه [[نیازمندی]] دیدی که بار سنگینت را به دوش کشد و در روز نیاز و نداری آن‌را به تو بازگرداند، فرصت را غنیمت شمار که شاید هنگامی دیگر او را نیابی<ref>{{متن حدیث\|وَ إِذَا وَجَدْتَ مِنْ أَهْلِ الْفَاقَةِ مَنْ يَحْمِلُ لَكَ زَادَكَ إِلَى يَوْمِ الْقِيَامَةِ فَيُوَافِيكَ بِهِ غَداً حَيْثُ تَحْتَاجُ إِلَيْهِ فَاغْتَنِمْهُ}}؛ نهج البلاغه، نامه ۳۱</ref>. خودداری افراد [[جامعه]] از [[انفاق]] و زراندوزی موجب [[نزول]] [[عذاب الهی]] می‌شود، چنان‌که [[قرآن کریم]] می‌فرماید: "در [[راه خدا]] [[انفاق]] کنید و خویشتن را به دست خویش به [[هلاکت]] می‌ندازید" {{متن قرآن\|وَأَنْفِقُوا فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَلَا تُلْقُوا بِأَيْدِيكُمْ إِلَى التَّهْلُكَةِ وَأَحْسِنُوا إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ}}<ref>«و در راه خداوند هزینه کنید و با دست خویش خود را به نابودی نیفکنید و نیکوکار باشید که خداوند نیکوکاران را دوست می‌دارد» سوره بقره، آیه ۱۹۵.</ref>. [[امام علی]] {{ع}} نیز بدترین [[مال]] را، مالی می‌داند که از [[انفاق]] بهره‌ای نبرده و [[زکات]] از آن خارج نشده باشد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۱، ص 153.</ref>.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T05:27:27Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۵۷
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = انفاق		\| موضوع مرتبط = انفاق

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۲

2022-07-10T22:50:05Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۲

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۲:۲۰
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	#[[پرونده:13681048.jpg\|22px]] [[سید جمال‌الدین دین‌پرور\|دین‌پرور، سیدجمال‌الدین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]		# [[پرونده:13681048.jpg\|22px]] [[سید جمال‌الدین دین‌پرور\|دین‌پرور، سیدجمال‌الدین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}