بحث:دین اسلام در کلام اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: جایگزینی متن - 'جست و جوی' به 'جستجوی'

2022-10-08T05:20:07Z

جایگزینی متن - 'جست و جوی' به 'جستجوی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۵۰
خط ۱:		خط ۱:
	==مقدمه==		==مقدمه==
	*واپسین و [[کامل‌ترین]] [[دین]] آسمانی است که [[پیامبر]] آن، [[حضرت]] [[محمد بن عبدالله]] {{صل}} است و [[هدایت]] و [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] همه [[انسان‌ها]] را در [[هدف]] دارد<ref>معارف و معاریف‌، ۲/ ۱۸۱.</ref>. کلمه "[[اسلام]]" از ماده "سلم" است و هشت بار در [[قرآن]] آمده و مشتقات آن، ۱۳۴ بار در این [[کتاب آسمانی]] به کار رفته است. فعل "اسلم" به معنای آشتی کردن، [[تسلیم]] شدن و [[تسلیم]] کردن چیزی به کسی، [[خالص]] کردن [[دین]]، [[عقیده]] و [[عبادت]] برای [[خدا]] و فرمانبرداری [[تسلیم]] در برابر او آمده است<ref>مفردات راغب‌، ۲۴۶.</ref>. [[اسلام]] در اصطلاح [[شرع]]، عبارت از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}} و [[انقیاد]] و [[تسلیم]] در برابر [[اوامر و نواهی]] و [[احکام]] آن<ref>التبیان‌، شیخ طوسی/ ۳/ ۴۲۶؛ مجمع البیان‌، ۵/ ۱۳۸.</ref>. تعریف ساده و جامع [[اسلام]]، [[تسلیم]] است<ref>نهج‌البلاغه‌، ۴۹۱؛ المیزان‌، ۱/ ۳۰۱ و ۳/ ۱۲۰.</ref>. [[دین اسلام]]، چنان‌که از نام آن برمی‌آید، [[آیین]] [[صلح]]، [[سلامت]] و [[امنیت]] است<ref>آل عمران/ ۱۰۳.</ref>. برخی صاحب‌نظران با توجه به [[آیه]] مبارک‌ {{متن قرآن\|فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولَئِكَ تَحَرَّوْا رَشَدًا}}<ref>«پس کسانی که فرمانبرداری کنند، رهیافتی را می‌جویند» سوره جن، آیه ۱۴.</ref> [[اسلام]] را کوشش برای ~~جست و جوی~~ [[رستگاری]] تعریف کرده‌اند<ref>دائرة المعارف الاسلامیة، ۳/ ۳۴۹.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.		*واپسین و [[کامل‌ترین]] [[دین]] آسمانی است که [[پیامبر]] آن، [[حضرت]] [[محمد بن عبدالله]] {{صل}} است و [[هدایت]] و [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] همه [[انسان‌ها]] را در [[هدف]] دارد<ref>معارف و معاریف‌، ۲/ ۱۸۱.</ref>. کلمه "[[اسلام]]" از ماده "سلم" است و هشت بار در [[قرآن]] آمده و مشتقات آن، ۱۳۴ بار در این [[کتاب آسمانی]] به کار رفته است. فعل "اسلم" به معنای آشتی کردن، [[تسلیم]] شدن و [[تسلیم]] کردن چیزی به کسی، [[خالص]] کردن [[دین]]، [[عقیده]] و [[عبادت]] برای [[خدا]] و فرمانبرداری [[تسلیم]] در برابر او آمده است<ref>مفردات راغب‌، ۲۴۶.</ref>. [[اسلام]] در اصطلاح [[شرع]]، عبارت از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}} و [[انقیاد]] و [[تسلیم]] در برابر [[اوامر و نواهی]] و [[احکام]] آن<ref>التبیان‌، شیخ طوسی/ ۳/ ۴۲۶؛ مجمع البیان‌، ۵/ ۱۳۸.</ref>. تعریف ساده و جامع [[اسلام]]، [[تسلیم]] است<ref>نهج‌البلاغه‌، ۴۹۱؛ المیزان‌، ۱/ ۳۰۱ و ۳/ ۱۲۰.</ref>. [[دین اسلام]]، چنان‌که از نام آن برمی‌آید، [[آیین]] [[صلح]]، [[سلامت]] و [[امنیت]] است<ref>آل عمران/ ۱۰۳.</ref>. برخی صاحب‌نظران با توجه به [[آیه]] مبارک‌ {{متن قرآن\|فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولَئِكَ تَحَرَّوْا رَشَدًا}}<ref>«پس کسانی که فرمانبرداری کنند، رهیافتی را می‌جویند» سوره جن، آیه ۱۴.</ref> [[اسلام]] را کوشش برای جستجوی [[رستگاری]] تعریف کرده‌اند<ref>دائرة المعارف الاسلامیة، ۳/ ۳۴۹.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.
	==[[ایمان]] و [[اسلام]]==		==[[ایمان]] و [[اسلام]]==
	*مهم‌ترین تقسیمی که برای [[اسلام]] مطرح ساخته‌اند، [[اسلام]] تقلیدی و اجتهادی است. [[اسلام]] اجتهادی با [[ایمان]] قرین است. از [[امام باقر]] {{ع}} [[روایت]] کرده‌اند که [[اسلام]] را پنج پایه است: [[نماز]] و [[روزه]] و [[زکات]] و [[حج]] و [[ولایت]]. [[ولایت]]، [[شرط ایمان]] و [[اسلام]] است و [[اسلام]] و [[ایمان]] دارای رابطه طولی‌اند بدین معنا که [[ایمان]] پس از [[اسلام]] جای دارد<ref>{{متن قرآن\| قَالَتِ الأَعْرَابُ آمَنَّا قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِن تُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ لا يَلِتْكُم مِّنْ أَعْمَالِكُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره حجرات، آیه ۱۴.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.		*مهم‌ترین تقسیمی که برای [[اسلام]] مطرح ساخته‌اند، [[اسلام]] تقلیدی و اجتهادی است. [[اسلام]] اجتهادی با [[ایمان]] قرین است. از [[امام باقر]] {{ع}} [[روایت]] کرده‌اند که [[اسلام]] را پنج پایه است: [[نماز]] و [[روزه]] و [[زکات]] و [[حج]] و [[ولایت]]. [[ولایت]]، [[شرط ایمان]] و [[اسلام]] است و [[اسلام]] و [[ایمان]] دارای رابطه طولی‌اند بدین معنا که [[ایمان]] پس از [[اسلام]] جای دارد<ref>{{متن قرآن\| قَالَتِ الأَعْرَابُ آمَنَّا قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِن تُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ لا يَلِتْكُم مِّنْ أَعْمَالِكُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره حجرات، آیه ۱۴.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'ابلاغ شریعت' به 'ابلاغ شریعت'

2020-06-09T13:08:04Z

جایگزینی متن - 'ابلاغ شریعت' به 'ابلاغ شریعت'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۰، ساعت ۱۶:۳۸
خط ۴:		خط ۴:
	*مهم‌ترین تقسیمی که برای [[اسلام]] مطرح ساخته‌اند، [[اسلام]] تقلیدی و اجتهادی است. [[اسلام]] اجتهادی با [[ایمان]] قرین است. از [[امام باقر]] {{ع}} [[روایت]] کرده‌اند که [[اسلام]] را پنج پایه است: [[نماز]] و [[روزه]] و [[زکات]] و [[حج]] و [[ولایت]]. [[ولایت]]، [[شرط ایمان]] و [[اسلام]] است و [[اسلام]] و [[ایمان]] دارای رابطه طولی‌اند بدین معنا که [[ایمان]] پس از [[اسلام]] جای دارد<ref>{{متن قرآن\| قَالَتِ الأَعْرَابُ آمَنَّا قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِن تُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ لا يَلِتْكُم مِّنْ أَعْمَالِكُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره حجرات، آیه ۱۴.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.		*مهم‌ترین تقسیمی که برای [[اسلام]] مطرح ساخته‌اند، [[اسلام]] تقلیدی و اجتهادی است. [[اسلام]] اجتهادی با [[ایمان]] قرین است. از [[امام باقر]] {{ع}} [[روایت]] کرده‌اند که [[اسلام]] را پنج پایه است: [[نماز]] و [[روزه]] و [[زکات]] و [[حج]] و [[ولایت]]. [[ولایت]]، [[شرط ایمان]] و [[اسلام]] است و [[اسلام]] و [[ایمان]] دارای رابطه طولی‌اند بدین معنا که [[ایمان]] پس از [[اسلام]] جای دارد<ref>{{متن قرآن\| قَالَتِ الأَعْرَابُ آمَنَّا قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِن تُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ لا يَلِتْكُم مِّنْ أَعْمَالِكُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره حجرات، آیه ۱۴.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.
	*بدین سان، هر چند [[اسلام]] و [[ایمان]]، عبارت‌اند از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}}، اما [[اسلام]]، [[اعتقاد]] غیر [[راسخ]] است و [[ایمان]]، [[اعتقاد]] [[راسخ]]<ref>اصول کافی‌، ۲/ ۲۷.</ref>. دیگر آنکه [[اسلام]] تنها [[اعتقاد]] به [[توحید]] و [[نبوت]] [[معاد]] است؛ ولی [[ایمان]] افزون بر این، [[پایبندی]] عملی است و [[ولایت]] را نیز در خود دارد. [[اسلام]]، عبارت از [[التزام]] به اموری است که موجب جاری شدن [[احکام]] ظاهری‌اند؛ از قبیل [[طهارت]] [[بدن]]، [[حلال]] گشتن ذبیحه، حمل فعل بر صحت، تجهیز و تغسیل و تدفین و [[نماز]] جنازه، جواز نکاح و [[حق]] [[ارث]]؛ ولی [[ایمان]] مایه [[نجات]] و [[سعادت اخروی]] است<ref>اصول کافی‌، ۱/ ۴۶، ۵۳، ۶۳، ۶۴ و ۲، ۲۵ و ۲۶؛ تفسیر صافی‌، ۲/ ۵۹۵؛ المیزان‌، ۱/ ۳۱۰؛ اوائل المقالات‌، ۱۵؛ جواهر الکلام‌، ۶/ ۵۹.</ref>. [[اسلام]]، [[آیین الهی]] همه [[پیامبران]] آسمانی است<ref>{{متن قرآن\|إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللَّهِ الإِسْلامُ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ إِلاَّ مِن بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًا بَيْنَهُمْ وَمَن يَكْفُرْ بِآيَاتِ اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۱۹.</ref>. همه [[پیامبران]] در پی یک [[هدف]] بوده‌اند و یکدیگر را [[تصدیق]] کرده‌اند<ref>{{متن قرآن\|آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لاَ نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ وَقَالُواْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۸۵.</ref> و در امتی [[واحد]] جای داشته‌اند<ref>{{متن قرآن\|وَهَذَا ذِكْرٌ مُّبَارَكٌ أَنزَلْنَاهُ أَفَأَنتُمْ لَهُ مُنكِرُونَ }}؛ سوره انبیاء، آیه ۹۲.</ref>. با این حال، [[شریعت]] آنان هر یک ویژگی‌هایی داشته است<ref>{{متن قرآن\|وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلاَ تَتَّبِعْ أَهْوَاءهُمْ عَمَّا جَاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا وَلَوْ شَاء اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِن لِّيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُم فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ إِلَى اللَّه مَرْجِعُكُمْ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ}}؛ سوره مائده، آیه ۴۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.		*بدین سان، هر چند [[اسلام]] و [[ایمان]]، عبارت‌اند از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}}، اما [[اسلام]]، [[اعتقاد]] غیر [[راسخ]] است و [[ایمان]]، [[اعتقاد]] [[راسخ]]<ref>اصول کافی‌، ۲/ ۲۷.</ref>. دیگر آنکه [[اسلام]] تنها [[اعتقاد]] به [[توحید]] و [[نبوت]] [[معاد]] است؛ ولی [[ایمان]] افزون بر این، [[پایبندی]] عملی است و [[ولایت]] را نیز در خود دارد. [[اسلام]]، عبارت از [[التزام]] به اموری است که موجب جاری شدن [[احکام]] ظاهری‌اند؛ از قبیل [[طهارت]] [[بدن]]، [[حلال]] گشتن ذبیحه، حمل فعل بر صحت، تجهیز و تغسیل و تدفین و [[نماز]] جنازه، جواز نکاح و [[حق]] [[ارث]]؛ ولی [[ایمان]] مایه [[نجات]] و [[سعادت اخروی]] است<ref>اصول کافی‌، ۱/ ۴۶، ۵۳، ۶۳، ۶۴ و ۲، ۲۵ و ۲۶؛ تفسیر صافی‌، ۲/ ۵۹۵؛ المیزان‌، ۱/ ۳۱۰؛ اوائل المقالات‌، ۱۵؛ جواهر الکلام‌، ۶/ ۵۹.</ref>. [[اسلام]]، [[آیین الهی]] همه [[پیامبران]] آسمانی است<ref>{{متن قرآن\|إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللَّهِ الإِسْلامُ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ إِلاَّ مِن بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًا بَيْنَهُمْ وَمَن يَكْفُرْ بِآيَاتِ اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۱۹.</ref>. همه [[پیامبران]] در پی یک [[هدف]] بوده‌اند و یکدیگر را [[تصدیق]] کرده‌اند<ref>{{متن قرآن\|آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لاَ نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ وَقَالُواْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۸۵.</ref> و در امتی [[واحد]] جای داشته‌اند<ref>{{متن قرآن\|وَهَذَا ذِكْرٌ مُّبَارَكٌ أَنزَلْنَاهُ أَفَأَنتُمْ لَهُ مُنكِرُونَ }}؛ سوره انبیاء، آیه ۹۲.</ref>. با این حال، [[شریعت]] آنان هر یک ویژگی‌هایی داشته است<ref>{{متن قرآن\|وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلاَ تَتَّبِعْ أَهْوَاءهُمْ عَمَّا جَاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا وَلَوْ شَاء اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِن لِّيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُم فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ إِلَى اللَّه مَرْجِعُكُمْ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ}}؛ سوره مائده، آیه ۴۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
	*تفاوت [[دین]] و [[شریعت]] در این است که [[نسخ]] به [[دین]] راه ندارد؛ اما [[شریعت]] با [[ابلاغ~~]] [[~~شریعت]] بعدی منسوخ می‌گردد. [[شریعت]] نو برخی [[احکام شریعت]] پیشین را تأیید و برخی را منسوخ می‌کند<ref>{{متن قرآن\|وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَلِأُحِلَّ لَكُم بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُم بِآيَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ فَاتَّقُواْ اللَّهَ وَأَطِيعُونِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۵۰.</ref>. واپسین [[شریعت]]، که دارای کمال نهایی است، [[شریعت]] [[حضرت محمد]] {{صل}} است که به صورت مطلق، "[[اسلام]]" نام دارد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.		*تفاوت [[دین]] و [[شریعت]] در این است که [[نسخ]] به [[دین]] راه ندارد؛ اما [[شریعت]] با [[ابلاغ شریعت]] بعدی منسوخ می‌گردد. [[شریعت]] نو برخی [[احکام شریعت]] پیشین را تأیید و برخی را منسوخ می‌کند<ref>{{متن قرآن\|وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَلِأُحِلَّ لَكُم بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُم بِآيَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ فَاتَّقُواْ اللَّهَ وَأَطِيعُونِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۵۰.</ref>. واپسین [[شریعت]]، که دارای کمال نهایی است، [[شریعت]] [[حضرت محمد]] {{صل}} است که به صورت مطلق، "[[اسلام]]" نام دارد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)\|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
	==[[جاودانگی]] [[دین اسلام]]==		==[[جاودانگی]] [[دین اسلام]]==
	*لازمه [[خاتمیت]] [[دین]]، [[جاودانگی]] است.		*لازمه [[خاتمیت]] [[دین]]، [[جاودانگی]] است.

Bahmani: صفحه‌ای تازه حاوی «==مقدمه== *واپسین و کامل‌ترین دین آسمانی است که پیامبر آن، حضرت محمد...» ایجاد کرد

2020-03-15T08:19:38Z

صفحه‌ای تازه حاوی «==مقدمه== *واپسین و کامل‌ترین دین آسمانی است که پیامبر آن، حضرت محمد...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

==مقدمه==
*واپسین و [[کامل‌ترین]] [[دین]] آسمانی است که [[پیامبر]] آن، [[حضرت]] [[محمد بن عبدالله]] {{صل}} است و [[هدایت]] و [[سعادت دنیوی]] و [[اخروی]] همه [[انسان‌ها]] را در [[هدف]] دارد<ref>معارف و معاریف‌، ۲/ ۱۸۱.</ref>. کلمه "[[اسلام]]" از ماده "سلم" است و هشت بار در [[قرآن]] آمده و مشتقات آن، ۱۳۴ بار در این [[کتاب آسمانی]] به کار رفته است. فعل "اسلم" به معنای آشتی کردن، [[تسلیم]] شدن و [[تسلیم]] کردن چیزی به کسی، [[خالص]] کردن [[دین]]، [[عقیده]] و [[عبادت]] برای [[خدا]] و فرمانبرداری [[تسلیم]] در برابر او آمده است<ref>مفردات راغب‌، ۲۴۶.</ref>. [[اسلام]] در اصطلاح [[شرع]]، عبارت از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}} و [[انقیاد]] و [[تسلیم]] در برابر [[اوامر و نواهی]] و [[احکام]] آن<ref>التبیان‌، شیخ طوسی/ ۳/ ۴۲۶؛ مجمع البیان‌، ۵/ ۱۳۸.</ref>. تعریف ساده و جامع [[اسلام]]، [[تسلیم]] است<ref>نهج‌البلاغه‌، ۴۹۱؛ المیزان‌، ۱/ ۳۰۱ و ۳/ ۱۲۰.</ref>. [[دین اسلام]]، چنان‌که از نام آن برمی‌آید، [[آیین]] [[صلح]]، [[سلامت]] و [[امنیت]] است<ref>آل عمران/ ۱۰۳.</ref>. برخی صاحب‌نظران با توجه به [[آیه]] مبارک‌ {{متن قرآن|فَمَنْ أَسْلَمَ فَأُولَئِكَ تَحَرَّوْا رَشَدًا}}<ref>«پس کسانی که فرمانبرداری کنند، رهیافتی را می‌جویند» سوره جن، آیه ۱۴.</ref> [[اسلام]] را کوشش برای جست و جوی [[رستگاری]] تعریف کرده‌اند<ref>دائرة المعارف الاسلامیة، ۳/ ۳۴۹.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.
==[[ایمان]] و [[اسلام]]==
*مهم‌ترین تقسیمی که برای [[اسلام]] مطرح ساخته‌اند، [[اسلام]] تقلیدی و اجتهادی است. [[اسلام]] اجتهادی با [[ایمان]] قرین است. از [[امام باقر]] {{ع}} [[روایت]] کرده‌اند که [[اسلام]] را پنج پایه است: [[نماز]] و [[روزه]] و [[زکات]] و [[حج]] و [[ولایت]]. [[ولایت]]، [[شرط ایمان]] و [[اسلام]] است و [[اسلام]] و [[ایمان]] دارای رابطه طولی‌اند بدین معنا که [[ایمان]] پس از [[اسلام]] جای دارد<ref>{{متن قرآن| قَالَتِ الأَعْرَابُ آمَنَّا قُل لَّمْ تُؤْمِنُوا وَلَكِن قُولُوا أَسْلَمْنَا وَلَمَّا يَدْخُلِ الإِيمَانُ فِي قُلُوبِكُمْ وَإِن تُطِيعُوا اللَّهَ وَرَسُولَهُ لا يَلِتْكُم مِّنْ أَعْمَالِكُمْ شَيْئًا إِنَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَّحِيمٌ }}؛ سوره حجرات، آیه ۱۴.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 248.</ref>.
*بدین سان، هر چند [[اسلام]] و [[ایمان]]، عبارت‌اند از [[اعتقاد]] به [[شریعت محمدی]] {{صل}}، اما [[اسلام]]، [[اعتقاد]] غیر [[راسخ]] است و [[ایمان]]، [[اعتقاد]] [[راسخ]]<ref>اصول کافی‌، ۲/ ۲۷.</ref>. دیگر آنکه [[اسلام]] تنها [[اعتقاد]] به [[توحید]] و [[نبوت]] [[معاد]] است؛ ولی [[ایمان]] افزون بر این، [[پایبندی]] عملی است و [[ولایت]] را نیز در خود دارد. [[اسلام]]، عبارت از [[التزام]] به اموری است که موجب جاری شدن [[احکام]] ظاهری‌اند؛ از قبیل [[طهارت]] [[بدن]]، [[حلال]] گشتن ذبیحه، حمل فعل بر صحت، تجهیز و تغسیل و تدفین و [[نماز]] جنازه، جواز نکاح و [[حق]] [[ارث]]؛ ولی [[ایمان]] مایه [[نجات]] و [[سعادت اخروی]] است<ref>اصول کافی‌، ۱/ ۴۶، ۵۳، ۶۳، ۶۴ و ۲، ۲۵ و ۲۶؛ تفسیر صافی‌، ۲/ ۵۹۵؛ المیزان‌، ۱/ ۳۱۰؛ اوائل المقالات‌، ۱۵؛ جواهر الکلام‌، ۶/ ۵۹.</ref>. [[اسلام]]، [[آیین الهی]] همه [[پیامبران]] آسمانی است<ref>{{متن قرآن|إِنَّ الدِّينَ عِندَ اللَّهِ الإِسْلامُ وَمَا اخْتَلَفَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ إِلاَّ مِن بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْعِلْمُ بَغْيًا بَيْنَهُمْ وَمَن يَكْفُرْ بِآيَاتِ اللَّهِ فَإِنَّ اللَّهَ سَرِيعُ الْحِسَابِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۱۹.</ref>. همه [[پیامبران]] در پی یک [[هدف]] بوده‌اند و یکدیگر را [[تصدیق]] کرده‌اند<ref>{{متن قرآن|آمَنَ الرَّسُولُ بِمَا أُنزِلَ إِلَيْهِ مِن رَّبِّهِ وَالْمُؤْمِنُونَ كُلٌّ آمَنَ بِاللَّهِ وَمَلائِكَتِهِ وَكُتُبِهِ وَرُسُلِهِ لاَ نُفَرِّقُ بَيْنَ أَحَدٍ مِّن رُّسُلِهِ وَقَالُواْ سَمِعْنَا وَأَطَعْنَا غُفْرَانَكَ رَبَّنَا وَإِلَيْكَ الْمَصِيرُ }}؛ سوره بقره، آیه ۲۸۵.</ref> و در امتی [[واحد]] جای داشته‌اند<ref>{{متن قرآن|وَهَذَا ذِكْرٌ مُّبَارَكٌ أَنزَلْنَاهُ أَفَأَنتُمْ لَهُ مُنكِرُونَ }}؛ سوره انبیاء، آیه ۹۲.</ref>. با این حال، [[شریعت]] آنان هر یک ویژگی‌هایی داشته است<ref>{{متن قرآن|وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلاَ تَتَّبِعْ أَهْوَاءهُمْ عَمَّا جَاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا وَلَوْ شَاء اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِن لِّيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُم فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ إِلَى اللَّه مَرْجِعُكُمْ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ}}؛ سوره مائده، آیه ۴۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
*تفاوت [[دین]] و [[شریعت]] در این است که [[نسخ]] به [[دین]] راه ندارد؛ اما [[شریعت]] با [[ابلاغ]] [[شریعت]] بعدی منسوخ می‌گردد. [[شریعت]] نو برخی [[احکام شریعت]] پیشین را تأیید و برخی را منسوخ می‌کند<ref>{{متن قرآن|وَمُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيَّ مِنَ التَّوْرَاةِ وَلِأُحِلَّ لَكُم بَعْضَ الَّذِي حُرِّمَ عَلَيْكُمْ وَجِئْتُكُم بِآيَةٍ مِّن رَّبِّكُمْ فَاتَّقُواْ اللَّهَ وَأَطِيعُونِ}}؛ سوره آل عمران، آیه ۵۰.</ref>. واپسین [[شریعت]]، که دارای کمال نهایی است، [[شریعت]] [[حضرت محمد]] {{صل}} است که به صورت مطلق، "[[اسلام]]" نام دارد<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
==[[جاودانگی]] [[دین اسلام]]==
*لازمه [[خاتمیت]] [[دین]]، [[جاودانگی]] است.
*د[[جاودانگی]] بدین معنا است که نیازهای همه [[انسان‌ها]] را در هر زمان و مکانی پاسخ دهد. مخاطب [[پیامبر اسلام]] {{صل}} و [[آیین]] او همه جهانیان‌اند<ref>{{متن قرآن|إِنْ هُوَ إِلاَّ ذِكْرٌ لِّلْعَالَمِينَ }}؛ سوره تکویر، آیه ۲۷؛ {{متن قرآن|تَبَارَكَ الَّذِي نَزَّلَ الْفُرْقَانَ عَلَى عَبْدِهِ لِيَكُونَ لِلْعَالَمِينَ نَذِيرًا }}؛ سوره فرقان، ۱.</ref> و خطاب [[قرآن]] به صراحت همه [[انسان‌ها]] را شامل می‌شود<ref>{{متن قرآن|وَنَزَعَ يَدَهُ فَإِذَا هِيَ بَيْضَاء لِلنَّاظِرِينَ}}؛ سوره اعراف، آیه ۱۰۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
*[[قرآن کریم]] تأکید می‌کند که [[رسالت]] [[محمد]] {{صل}} عمومی و همگانی است<ref>{{متن قرآن|وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلاَّ كَافَّةً لِّلنَّاسِ بَشِيرًا وَنَذِيرًا وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَعْلَمُونَ }}؛ سوره سبأ، آیه ۲۸.</ref>. او رحمتی برای همه جهانیان است<ref>{{متن قرآن|وَمَا أَرْسَلْنَاكَ إِلاَّ رَحْمَةً لِّلْعَالَمِينَ }}؛ سوره انبیاء، آیه ۱۰۷.</ref>. بنابر [[آیات قرآنی]]، [[اسلام]] سرانجام بر همه [[ادیان]] غالب می‌آید<ref>{{متن قرآن|هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ}}؛ سوره توبه، آیه ۳۳؛ {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَكَفَى بِاللَّهِ شَهِيدًا }}؛ سوره فتح، آیه ۲۸؛ {{متن قرآن|هُوَ الَّذِي أَرْسَلَ رَسُولَهُ بِالْهُدَى وَدِينِ الْحَقِّ لِيُظْهِرَهُ عَلَى الدِّينِ كُلِّهِ وَلَوْ كَرِهَ الْمُشْرِكُونَ}}؛ سوره صف، آیه ۹؛ {{متن قرآن|وَأَنزَلْنَا إِلَيْكَ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ مُصَدِّقًا لِّمَا بَيْنَ يَدَيْهِ مِنَ الْكِتَابِ وَمُهَيْمِنًا عَلَيْهِ فَاحْكُم بَيْنَهُم بِمَا أَنزَلَ اللَّهُ وَلاَ تَتَّبِعْ أَهْوَاءهُمْ عَمَّا جَاءَكَ مِنَ الْحَقِّ لِكُلٍّ جَعَلْنَا مِنكُمْ شِرْعَةً وَمِنْهَاجًا وَلَوْ شَاء اللَّهُ لَجَعَلَكُمْ أُمَّةً وَاحِدَةً وَلَكِن لِّيَبْلُوَكُمْ فِي مَا آتَاكُم فَاسْتَبِقُوا الْخَيْرَاتِ إِلَى اللَّه مَرْجِعُكُمْ جَمِيعًا فَيُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمْ فِيهِ تَخْتَلِفُونَ}}؛ سوره مائده، آیه ۴۸.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 249.</ref>.
==مبانی [[جاودانگی]] [[دین اسلام]]==
*هماهنگی با [[فطرت انسانی]]، بهره‌مندی از [[انسان‌شناسی]] ژرف<ref>روم/ ۳۰.</ref>، برخورداری از آموزه‌های کمال‌آفرین و زندگی‌بخش‌ <ref>انفال/ ۲۴.</ref> سهولت و سادگی<ref>بقره/ ۱۸۵؛ حج/ ۷۸.</ref>، انعطاف‌پذیری و [[عمومیت]] مبانی [[جاودانگی]] دین‌اند. [[اسلام]]، آیینی فطری است و با [[سنت]] [[تکوین]] و [[نظام آفرینش]] همراه است<ref>تفسیر المیزان‌، ۱۶/ ۱۸۲.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 250.</ref>.
==[[اسلام]]، [[دین]] و [[ملت]]==
*[[اسلام]]، در [[قرآن]] و [[حدیث]] با "[[دین]]" و "[[ملت]]" مترادف آمده است. برخی [[آیات]]، [[اسلام]] را "[[دین]]"<ref>{{متن قرآن| يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ لاَ تَتَّخِذُواْ آبَاءَكُمْ وَإِخْوَانَكُمْ أَوْلِيَاء إِنِ اسْتَحَبُّواْ الْكُفْرَ عَلَى الإِيمَانِ وَمَن يَتَوَلَّهُم مِّنكُمْ فَأُولَئِكَ هُمُ الظَّالِمُونَ}}؛ سوره توبه، آیه ۲۳.</ref>، برخی "[[دین]] [[الله]]"<ref>{{متن قرآن|فَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ وَاسْتَغْفِرْهُ إِنَّهُ كَانَ تَوَّابًا}}؛ سوره نصر، آیه ۳.</ref> و برخی "[[دین]] [[قیم]]"<ref>{{متن قرآن| ثُمَّ أَنزَلَ اللَّهُ سَكِينَتَهُ عَلَى رَسُولِهِ وَعَلَى الْمُؤْمِنِينَ وَأَنزَلَ جُنُودًا لَّمْ تَرَوْهَا وَعَذَّبَ الَّذِينَ كَفَرُواْ وَذَلِكَ جَزَاء الْكَافِرِينَ }}؛ سوره توبه، آیه ۲۶.</ref> خوانده‌اند. "[[ملت]]" به معنای [[امت]] و [[جهان اسلام]] است. بنابر این، [[اسلام]]، [[دین]] و [[ملت]] شامل [[عقیده]]، [[اقرار]]، عمل، [[رفتار]] و نیز ضوابط [[زندگی]]، معاملات و [[وظایف]] [[انسان]] در [[جامعه]] است<ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 250.</ref>.

==[[رسالت]] [[اسلامی]]==
*در میان [[شرایع]] بزرگ، تنها [[اسلام]] است که [[تاریخ]] پیدایی، [[کتاب آسمانی]]، [[احکام]]، [[عبادات]] و [[سیره]] و احوال [[پیامبر]] آن روشن و بی ابهام است.
*[[اسلام]] میان مردمی [[ظهور]] یافت که از [[فضایل]] انسانی دور بودند، [[تمدن]] و [[فرهنگی]] نداشتند، [[بت]] می‌پرستیدند، مردار می‌خوردند، دختران خویش را زنده به [[گور]] می‌کردند و [[کودکان]] خویش را از [[ترس]] [[فقر]] می‌کشتند. تمدن‌های بزرگ آن روزگار نیز روی به افول نهاده بودند. [[مردم ایران]] و [[روم]] از [[فساد]] [[حکمرانان]] [[رنج]] می‌بردند و در پی چاره می‌گشتند. [[آیین اسلام]] از آن رو که [[توانمندی]] شگفتی در جذب [[ملل]] به خویش داشت، پس از مدتی کوتاه سراسر دنیای متمدن آن روزگار را به تسخیر خویش درآورد. ویژگی‌های بی‌همتای این [[آیین]] آسمانی- از قبیل هماهنگی با [[فطرت]] [[انسان]] و برنتابیدن بی‌عدالتی‌های [[اجتماعی]] و طبقه‌بندی‌های ناروای اشرافی- ملت‌های ستمدیده و به ستوه آمده را به سوی خود کشاند<ref>معالم النبوة فی القرآن الکریم‌، ۳/ ۶۱- ۵۸ و ۵۵۸- ۵۳۷.</ref><ref>[[فرهنگ شیعه (کتاب)|فرهنگ شیعه]]، ص 250.</ref>.
==پانویس==
{{یادآوری پانویس}}
{{پانویس2}}