https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB%3A%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82 2026-04-19T03:03:15Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1366107&oldid=prev 2026-04-18T13:02:32Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">دوم: کالبدشکافی سیاسی این عصر</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۳۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l139">خط ۱۳۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۳. رویدادهای مهم سیاسی و نظامی (جنگ‌ها، تغییرات مرزی، جابه‌جایی قدرت)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۳. رویدادهای مهم سیاسی و نظامی (جنگ‌ها، تغییرات مرزی، جابه‌جایی قدرت)===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کالبدشکافی سیاسی عصر &gt; ۱- رویدادهای مهم سیاسی و نظامی (جنگ‌ها، تغییرات مرزی، جابه‌جایی قدرت)</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[از جمله رویدادهای مهم سیاسی و نظامی و جابه‌جایی‌های بزرگ قدرت در این دوره، زوال حکومت بنی‌امیه بود که با] جنگ با مروان بن محمّد بن مروان [آغاز شد] (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱). [او] آخرین خلیفه از دولت بنی امیه [بود] (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). [نیروهای مخالف، مروان را] در مصر [یافته و] به بدترین وجهی در آنجا به قتل رساندند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱).</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[در مسیر این تغییرات بنیادین سیاسی،] پیشاهنگ این دعوتکنندگان و فعّالترین و زیرکترین آنان، ابو مسلم خراسانی بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۶۳). [با این اقدامات و فروپاشی کامل خلافت اموی، زمینه برای تثبیت قدرت] ابو العبّاس سفّاح و ابو جعفر منصور [فراهم گردید و دوران جدیدی در حیات سیاسی جامعه اسلامی آغاز شد] (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱).</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[عصر امام صادق شاهد مجموعه‌ای متراکم از قیام‌ها و درگیری‌های مختلف بود. در بخش قیام‌های غیرعلوی و تحرکات نظامی برای براندازی امویان،] اعلام قیام ابو مسلم خراسانی در خراسان [نقش محوری داشت که در پی آن] خلیفه اموی مروان، ابراهیم امام را دستگیر کرده و به قتل رسانید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱).</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[در بخش قیام‌های علوی که پیامدهای ناگواری برای شیعیان داشت، یکی از مهم‌ترین رویدادها] کشتن زید بن علی و به دار کشیدن و آتش زدن پیکر شریفش [بود] (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱). [در کنار این، قیام‌های شاخه حسنی نیز شکل گرفت که از بارزترین آن‌ها] قیام محمد بن عبدالله [معروف به] صاحب نفس زکیه (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۲۹) [و همچنین تحرکات مرتبط با] محمد نفس زکیه و برادرش ابراهیم [بود که فضای امنیتی شدیدی را بر جامعه تحمیل کرد] (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۴۱).</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵. مشکلات و بحران‌های سیاسی عصر (ناکارآمدی، ظلم کارگزاران، بی‌ثباتی)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵. مشکلات و بحران‌های سیاسی عصر (ناکارآمدی، ظلم کارگزاران، بی‌ثباتی)===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۶. سیاست دولت‌ها در قبال علویان و اهل‌بیت(ع)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۶. سیاست دولت‌ها در قبال علویان و اهل‌بیت(ع)===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۷. ضرورت‌های سیاسی تحمیل‌شده بر امام===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۷. ضرورت‌های سیاسی تحمیل‌شده بر امام===</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1366079&oldid=prev 2026-04-18T10:38:52Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۰۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l141">خط ۱۴۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۴۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)===</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===۵. مشکلات و بحران‌های سیاسی عصر (ناکارآمدی، ظلم کارگزاران، بی‌ثباتی)===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===۶. سیاست دولت‌ها در قبال علویان و اهل‌بیت(ع)===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===۷. ضرورت‌های سیاسی تحمیل‌شده بر امام===</ins></div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1366074&oldid=prev 2026-04-18T10:33:44Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۲. شمه‌ای از حاکمان و جهت‌گیری کلان سیاسی آنها</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۰۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l137">خط ۱۳۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اوضاع و شرایط سیاسی که امام صادق قصد فعالیت در آن را داشتند به کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). هشام بن عبد الملک همچنان بر سر کار بوده و سیاستش در قبال امام صادق و شیعیان او همان سیاست سابق بود که بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید و فشار و شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). یکی از علامت‌های این دوره اضطراب و نابسامانی اعتقادی و سیاسی بوده [و] امت از ستم بنی امیه به ستوه آمده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵). نهضت از این حیث که مورد نیاز شدید امت بود بدل به یک ضرورت اجتماعی گردیده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اوضاع و شرایط سیاسی که امام صادق قصد فعالیت در آن را داشتند به کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). هشام بن عبد الملک همچنان بر سر کار بوده و سیاستش در قبال امام صادق و شیعیان او همان سیاست سابق بود که بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید و فشار و شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). یکی از علامت‌های این دوره اضطراب و نابسامانی اعتقادی و سیاسی بوده [و] امت از ستم بنی امیه به ستوه آمده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵). نهضت از این حیث که مورد نیاز شدید امت بود بدل به یک ضرورت اجتماعی گردیده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶).</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===۳. رویدادهای مهم سیاسی و نظامی (جنگ‌ها، تغییرات مرزی، جابه‌جایی قدرت)===</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===۴. قیام‌ها، شورش‌ها و پیامدهای آنها (علوی و غیرعلوی)===</ins></div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1366073&oldid=prev 2026-04-18T10:32:32Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۱. ویژگی‌های کلان سیاست در پایان اموی و آغاز عباسی</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۴:۰۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l133">خط ۱۳۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[امام صادق] سمبل مشروعیت مبارزهای بود که اهل بیت وحی ضد ستمگری و سرکشی دو سلسله بنی امیه و بنی عباس به راه انداخته بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). امام صادق حدود چهار دهه از عمر با برکت خویش را در حکومت بنی امیه گذراند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). [و] از همان زمان گروههای عباسی نیز به نام اهل بیت و با شعار خشنودی آل محمد شروع به فعالیت کردند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). بنی امیه پس از ظلم و بیداد سقوط کردند، امام صادق نیز از مبارزه باز خودداری فرمود و تحت تأثیر شعارهایی که بنی عباس از آنها برای نشستن در جای بنی امیه مطرح می‌کردند واقع نگردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). حکومت بنی امیه در سال ۱۳۲ ه.ق سقوط کرده و خلافت به بنی عباس منتقل گردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[امام صادق] سمبل مشروعیت مبارزهای بود که اهل بیت وحی ضد ستمگری و سرکشی دو سلسله بنی امیه و بنی عباس به راه انداخته بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). امام صادق حدود چهار دهه از عمر با برکت خویش را در حکومت بنی امیه گذراند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). [و] از همان زمان گروههای عباسی نیز به نام اهل بیت و با شعار خشنودی آل محمد شروع به فعالیت کردند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). بنی امیه پس از ظلم و بیداد سقوط کردند، امام صادق نیز از مبارزه باز خودداری فرمود و تحت تأثیر شعارهایی که بنی عباس از آنها برای نشستن در جای بنی امیه مطرح می‌کردند واقع نگردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). حکومت بنی امیه در سال ۱۳۲ ه.ق سقوط کرده و خلافت به بنی عباس منتقل گردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</del>حاکمان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اموی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسی=</del>===</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">۲. شمه‌ای از </ins>حاکمان و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جهت‌گیری کلان سیاسی آنها</ins>===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[امام صادق] در مرحله اوّل با این خلفا همعصر بوده است: هشام بن عبد الملک، ولید بن یزید، یزید بن ولید [و] مروان بن محمد آخرین خلیفه از دولت بنی امیه (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). [تا در برابر آنان و] خصوصاً هشام بن عبد الملک به صورت خاص، به موضعگیری و مبارزه فکری، عقیدتی و علمی نپردازد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امّا در مرحله دوّم، آن حضرت با سفّاح و ابو جعفر منصور از خلفای بنی عبّاس همعصر بوده است (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امام صادق در زمان حکومت منصور عبّاسی به شهادت رسیدند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). البتّه قبل از شهادت آن حضرت، منصور ظلم و ستم بسیاری بر آن حضرت روا داشت (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[امام صادق] در مرحله اوّل با این خلفا همعصر بوده است: هشام بن عبد الملک، ولید بن یزید، یزید بن ولید [و] مروان بن محمد آخرین خلیفه از دولت بنی امیه (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). [تا در برابر آنان و] خصوصاً هشام بن عبد الملک به صورت خاص، به موضعگیری و مبارزه فکری، عقیدتی و علمی نپردازد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امّا در مرحله دوّم، آن حضرت با سفّاح و ابو جعفر منصور از خلفای بنی عبّاس همعصر بوده است (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امام صادق در زمان حکومت منصور عبّاسی به شهادت رسیدند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). البتّه قبل از شهادت آن حضرت، منصور ظلم و ستم بسیاری بر آن حضرت روا داشت (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====اوضاع سیاسی و جهت‌گیری خلفا====</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اوضاع و شرایط سیاسی که امام صادق قصد فعالیت در آن را داشتند به کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). هشام بن عبد الملک همچنان بر سر کار بوده و سیاستش در قبال امام صادق و شیعیان او همان سیاست سابق بود که بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید و فشار و شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). یکی از علامت‌های این دوره اضطراب و نابسامانی اعتقادی و سیاسی بوده [و] امت از ستم بنی امیه به ستوه آمده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵). نهضت از این حیث که مورد نیاز شدید امت بود بدل به یک ضرورت اجتماعی گردیده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>اوضاع و شرایط سیاسی که امام صادق قصد فعالیت در آن را داشتند به کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). هشام بن عبد الملک همچنان بر سر کار بوده و سیاستش در قبال امام صادق و شیعیان او همان سیاست سابق بود که بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید و فشار و شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). یکی از علامت‌های این دوره اضطراب و نابسامانی اعتقادی و سیاسی بوده [و] امت از ستم بنی امیه به ستوه آمده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵). نهضت از این حیث که مورد نیاز شدید امت بود بدل به یک ضرورت اجتماعی گردیده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶).</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1366067&oldid=prev 2026-04-18T10:14:27Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۱. ویژگی‌های کلان سیاست در پایان اموی</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l130">خط ۱۳۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۳۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==دوم: کالبدشکافی سیاسی این عصر ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==دوم: کالبدشکافی سیاسی این عصر ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. ویژگی‌های کلان سیاست در پایان اموی===</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. ویژگی‌های کلان سیاست در پایان اموی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و آغاز عباسی</ins>===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>امام<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{ع}} در برهه پایانی حکومت امویان به شرایطی دست پیدا کرد </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در آن </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سبب ضعف دولت اموی، مراقبت‌ها قدری کمتر شده بود و </del>امام صادق<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">{{ع}} به روشنی می‌دید که بخش اعظم جامعه اسلامی دستخوش انحراف و دوری </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگی واقعی گردیده‌اند، ارزش‌های جاهلی دوباره پا به عرصه وجود نهاده و قواعد بیگانه از دین در فهم قرآن و سنت راه یافته و مضمون و جوهره آن </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وارونه کرده است، آن حضرت مشاهده می‌کرد که اوضاع </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اواخر عصر اموی که روزگار رشد مکاتب فکری </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جریانات سیاسی دور </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلام بود روزبه‌روز بحرانی‌تر شده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اکثریت قریب </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اتفاق مردم در اثر مشاهده ستم </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیدادی که بر هر دادخواه </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معترضی </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سر مخالفت با دستگاه منحرف </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دین </del>بنی امیه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را داشت روا داشته می‌شد به امید و آرزوی نابودی </del>بنی امیه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دل خوش </del>کرده و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کنج عزلت گزیده بودند</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[</ins>امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صادق] سمبل مشروعیت مبارزهای بود </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اهل بیت وحی ضد ستمگری و سرکشی دو سلسله بنی امیه و بنی عباس </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راه انداخته بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). </ins>امام صادق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدود چهار دهه </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عمر با برکت خویش </ins>را در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حکومت بنی امیه گذراند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). [</ins>و<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">] </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همان زمان گروههای عباسی نیز به نام اهل بیت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با شعار خشنودی آل محمد شروع </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فعالیت کردند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). بنی امیه پس از ظلم </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیداد سقوط کردند، امام صادق نیز از مبارزه باز خودداری فرمود </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحت تأثیر شعارهایی </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بنی عباس </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آنها برای نشستن در جای </ins>بنی امیه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مطرح می‌کردند واقع نگردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱). حکومت </ins>بنی امیه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در سال ۱۳۲ ه.ق سقوط </ins>کرده و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلافت به بنی عباس منتقل گردید (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۲۱)</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«برگرفته </del>از<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">: بخش دوم نیازهای دوره </del>حضرت امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صادق»</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====حاکمان اموی و عباسی====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[امام صادق] در مرحله اوّل با این خلفا همعصر بوده است: هشام بن عبد الملک، ولید بن یزید، یزید بن ولید [و] مروان بن محمد آخرین خلیفه از دولت بنی امیه (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). [تا در برابر آنان و] خصوصاً هشام بن عبد الملک به صورت خاص، به موضعگیری و مبارزه فکری، عقیدتی و علمی نپردازد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امّا در مرحله دوّم، آن حضرت با سفّاح و ابو جعفر منصور </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلفای بنی عبّاس همعصر بوده است (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). امام صادق در زمان حکومت منصور عبّاسی به شهادت رسیدند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳). البتّه قبل از شهادت آن حضرت، منصور ظلم و ستم بسیاری بر آن </ins>حضرت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روا داشت (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۷۳).</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">====اوضاع سیاسی و جهت‌گیری خلفا====</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اوضاع و شرایط سیاسی که </ins>امام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صادق قصد فعالیت در آن را داشتند به کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). هشام بن عبد الملک همچنان بر سر کار بوده و سیاستش در قبال امام صادق و شیعیان او همان سیاست سابق بود که بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید و فشار و شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). یکی از علامت‌های این دوره اضطراب و نابسامانی اعتقادی و سیاسی بوده [و] امت از ستم بنی امیه به ستوه آمده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵). نهضت از این حیث که مورد نیاز شدید امت بود بدل به یک ضرورت اجتماعی گردیده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶).</ins></div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1365792&oldid=prev 2026-04-17T14:14:44Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۵: مسئله اصلی مدخل — این دوره چه فضایی برای کنشگری امام پدید آورد؟</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۴۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l124">خط ۱۲۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۲۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵: مسئله اصلی مدخل — این دوره چه فضایی برای کنشگری امام پدید آورد؟===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵: مسئله اصلی مدخل — این دوره چه فضایی برای کنشگری امام پدید آورد؟===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پایان دولت اموی، به سبب ضعف دولت اموی، مراقبت‌ها قدری کمتر شده بود. </del>امام صادق به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روشنی می‌دید که بخش اعظم جامعه اسلامی دستخوش انحراف </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوری از زندگی واقعی گردیده‌اند، ارزش‌های جاهلی دوباره پا به عرصه وجود نهاده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قواعد بیگانه </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دین در فهم قرآن </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنت راه یافته </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مضمون </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جوهره آن را وارونه کرده است. اکثریت </del>مردم به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امید نابودی بنی‌امیه دل خوش کرده و کنج عزلت گزیده </del>بودند<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. امام صادق همه </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسائل را </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دقت مورد بررسی قرار داده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با حوصله تمام شروع به حل کردن آنها نمود</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[شرایط حاکم بر این مقطع تاریخی، بستر ویژه‌ای را برای اقدامات پیشوای ششم شکل داد. </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این مقطع] اوضاع و شرایط سیاسی که </ins>امام صادق<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(ع) قصد فعالیت در آن را داشتند </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کلی تغییر کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲) [اما رویکرد حاکمیت اموی همچنان] بر اساس کینه‌های جاهلی بنا شده و تنها در تبعید </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فشار </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شکنجه خلاصه می‌شد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۲). [در چنین فضایی] یکی </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علامت‌های این دوره اضطراب </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نابسامانی اعتقادی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیاسی بوده (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵) [</ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با وجود اینکه </ins>مردم<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">] از ستم بنی‌امیه </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ستوه آمده </ins>بودند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۵) [اما </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیداری] </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حدی از قوت نرسیده بود که برای تحقق نهضت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قیام کافی باشد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۹۶)</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عباسیان </del>در این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">وقت مشغول به مبارزه با امویان بودند. زمانه همیشه برای فعالیت و تحرک آماده است </del>و امام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌توانست </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ادامه راه و رویه خود پرداخته، آن را در ذهن امت ریشه‌دار کرده و افق‌های رسالی جدیدی را در روبروی آنان بگشاید که موجب ایمن‌سازی امت </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">آینده شود.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[</ins>در این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بستر اجتماعی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سیاسی، کنشگری </ins>امام به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سمت کادرسازی معطوف گشت؛ چنان‌که </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پاسخ </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مطالبه یارانی چون سدیر برای قیام </ins>نظامی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرمودند:] اگر به تعداد </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بزغاله‌ها پیرو می‌داشتم، خانه‌نشینی بر من جایز نمی‌بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۹) </ins>[و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">او </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شمارش آن‌ها دریافت </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تنها</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هفده بزغاله می‌باشند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۹)</ins>. [این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رویداد نشان داد </ins>که] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قیام مسلحانه مستلزم وجود جمعیت صالحی است که مطیع آن حضرت بوده </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حاضر </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قربانی شدن </ins>[در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راه هدف</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">باشند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۷۰)</ins>. [<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بر </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اساس، نوع کنشگری ایشان تغییر یافت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیشوای ششم</ins>] از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عملیات مسلحانه مستقیم بر ضد حاکمان منحرف زمان خود صرف‌نظر کرد (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۹) </ins>[و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به جای </ins>آن، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فعالیت خود را بر ساختارسازی معطوف ساخت</ins>.]</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پناه بردن امام صادق </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دعا مسأله‌ای بود که عباسیان در ضمن آن فهمیدند که امام قصد رویارویی </del>نظامی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با آنها را ندارد؛ امّا چنین اعمالی آن حضرت را از پیگیری فعالیت‌هایش خسته و دلزده نخواهد کرد. از دیگر فواید دعا </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بود که به آنان این‌گونه وانمود کند که امام دارای چنان قوای نظامی نیست که بتواند با آن به یک عمل مسلحانه دست زده و نظام آنها را مورد تهدید قرار دهد. چنین تفکری عباسیان را از جانب امام آسوده‌خاطر کرده و فرصت‌های جدیدی برای امام مهیا می‌ساخت.</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بدین ترتیب، این دوره فضایی پدید آورد که امام در آن نه از مسیر قیام مسلحانه، بلکه از طریق کنشگری علمی و فکری، به ریشه‌دار کردن اندیشه اهل‌بیت در جامعه پرداخت.]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«برگرفته از: بالا گرفتن کار بنی عبّاس </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موضع‌گیری امام صادق»</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[فضای این دوره </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک گذار مهم سیاسی و کاهش فشارهای امنیتی همراه بود؛ چرا </del>که] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به سبب ضعف دولت اموی مراقبت‌ها کمتر شده [بود</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در این شرایط گذار، از یک سو] حرکت عباسیان راه خود را به سوی پیروزی باز می‌کرد </del>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و از سوی دیگر، جریانات خطرناک انحرافی از </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلأ قدرت بهره می‌بردند؛ به طوری </del>که] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابتدای حرکت غلات در اواخر حکومت امویان [شکل گرفت </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افکار آنان </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طور پنهانی نشر یافت. این بستر تاریخی، فضای کنشگری امام را به سمت تقابل با دو پدیده سوق داد:] انحراف سیاسی </del>[در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سطح حاکمیت، و</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انحراف عقیدتی، فکری و اخلاقی [در سطح امت</del>.<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام در </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فضای ملتهب </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با شناخت دقیق از</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طبیعت کارهای انقلابی [تشخیص دادند که باید به دور </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هیاهو، به سوی] ایجاد جریان مردمی فراگیر </del>[و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تشکیل یک] جبهه متحدی [حرکت کنند که هدف اصلی </del>آن، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک] انقلاب فکری [برای ریشه‌کنی فساد در کوتاه‌مدت یا بلندمدت باشد</del>.]</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«برگرفته از: بخش دوم نیازهای دوره حضرت امام صادق(ع)»</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==دوم: کالبدشکافی سیاسی این عصر ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==دوم: کالبدشکافی سیاسی این عصر ==</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1365791&oldid=prev 2026-04-17T14:13:42Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۴. نیازهای اساسی دوره (چارچوب تحلیلی کل مدخل)</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۷:۴۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l117">خط ۱۱۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۴. نیازهای اساسی دوره (چارچوب تحلیلی کل مدخل)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۴. نیازهای اساسی دوره (چارچوب تحلیلی کل مدخل)===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پس از آشنایی </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مظاهر فساد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انحرافی که در عصر امام صادق همه عرصه‌های زندگی مردم را اشغال کرده </del>بود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌توان عمق فاجعه‌ای را </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام صادق از ابتدا با </del>آن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روبرو بود درک کرد. امام صادق همه این مسائل را به دقت مورد بررسی قرار داده و با حوصله تمام شروع به حل کردن آنها نمود.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[جامعه اسلامی در زمان پیشوای ششم </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلأها </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چالش‌های متعددی مواجه </ins>بود که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بررسی آن‌ها نشان‌دهنده نیازهای اساسی </ins>آن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">روزگار است:]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[نیاز نخست: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصلاح فهم دین.</del>] جامعه به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بازگرداندن فهم درست قرآن </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سنت نیاز داشت، چراکه </del>قواعد بیگانه از دین در فهم قرآن و سنت راه یافته و مضمون و جوهره آن را وارونه کرده بود.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''</ins>[نیاز نخست: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مقابله با فساد و انحرافات گسترده]:''' [فضای کلی جامعه با] مظاهر فساد و انحرافی که در عصر امام صادق(ع) همه عرصه‌های زندگی مردم را اشغال کرده بود (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۷) [روبرو گشت و در این مقطع</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بخش اعظم </ins>جامعه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اسلامی دستخوش انحراف و دوری از زندگی واقعی گردیده‌اند، ارزش‌های جاهلی دوباره پا </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عرصه وجود نهاده </ins>و قواعد بیگانه از دین در فهم قرآن و سنت راه یافته و مضمون و جوهره آن را وارونه کرده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۷) [و همچنین شاهد] رشد مکاتب فکری و جریانات سیاسی دور از اسلام (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۷) [هستیم که نیازمند اصلاح بنیادین بود و موجب شده </ins>بود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا] اکثریت قریب به اتفاق مردم [به] کنج عزلت گزیده بودند (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۷)</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''</ins>[نیاز دوم: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پر کردن خلأ </ins>علمی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و معرفتی امت</ins>]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">:''' [به دلیل دوری مردم از معارف ناب، امام کوشید تا </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طریق توسعه نهادهای علمی] </ins>جهت پر کردن خلأی که امت در آن زمان از آن رنج می‌برد تلاش کرد <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۶۳) [تا بتواند پاسخگوی نیازهای فکری و عقیدتی باشد</ins>.<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[نیاز دوم: <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">یک مرکز </del>علمی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فراگیر.</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این دانشگاه، توده‌های تشنه </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سرزمین‌های مختلف اسلامی را به سوی خود جذب و </del>جهت پر کردن خلأی که امت در آن زمان از آن رنج می‌برد تلاش کرد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* '''</ins>[نیاز سوم: <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ایجاد جریان اصیل و </ins>تربیت نخبگان]<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">:''' [در برابر] جامعه‌ای که </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فساد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تباهی آکنده گردیده است مهم‌ترین نیاز، </ins>ایجاد جریان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصیل اسلامی است (پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۹) [لذا پیشوای ششم در پی] </ins>تربیت جماعت نخبگان صالح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۲۹) [برآمد تا] </ins>این افراد را به جبهه متحدی در انجام انقلاب فکری <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و [همچنین] دیگرگون ساختن فساد موجود در کوتاه‌مدت یا درازمدت </ins>بدل کند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(پیشوایان هدایت، ج ۸، ص ۱۳۰)</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[نیاز سوم: تربیت نخبگان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">صالح.</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام صادق تلاش کرد تا به دور </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سروصدا </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بدون تصریح به کارهای سیاسی و انقلابی به‌سوی </del>ایجاد جریان <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مردمی فراگیر، همچنین </del>تربیت جماعت نخبگان صالح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حرکت کرده و </del>این افراد را به جبهه متحدی در انجام انقلاب فکری بدل کند.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«برگرفته از: بخش دوم نیازهای دوره امام صادق / بخش سوم نقش امام صادق در بنیان‌گذاری گروه نخبگان صالح»</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵: مسئله اصلی مدخل — این دوره چه فضایی برای کنشگری امام پدید آورد؟===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۵: مسئله اصلی مدخل — این دوره چه فضایی برای کنشگری امام پدید آورد؟===</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1365788&oldid=prev 2026-04-17T13:23:16Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">نخست: مختصات و روح حاکم بر عصر</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۵۳</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l107">خط ۱۰۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. محدوده زمانی و جغرافیایی===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. محدوده زمانی و جغرافیایی===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[محدوده زمانی عصر امام صادق(ع) به دو بخش کلی، یعنی] زمان قبل از امامت آن حضرت [و] زمان امامت آن حضرت [تقسیم می‌شود. زمان قبل از امامت] خود به دو مرحله تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان زندگی آن حضرت همراه با پدر بزرگوار و جدّ گرامیش بین سالهای ۸۳ تا ۹۵ ه.ق. مرحله دوّم: زندگی آن حضرت به همراه پدرش امام محمّد باقر(ع)، سالهای بین ۹۵ تا ۱۱۴ ه.ق. [همچنین مرحله امامت] نیز به دو قسم تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان سقوط و فروپاشی دولت اموی تا سقوط کامل آن، سالهای ۱۱۴ تا ۱۳۲ ه.ق. مرحله دوّم: زمانه ایجاد دولت عبّاسی تا زمان شهادت آن حضرت، سالهای ۱۳۲ تا ۱۴۸ ه.ق.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[محدوده زمانی عصر امام صادق(ع) به دو بخش کلی، یعنی] زمان قبل از امامت آن حضرت [و] زمان امامت آن حضرت [تقسیم می‌شود. زمان قبل از امامت] خود به دو مرحله تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان زندگی آن حضرت همراه با پدر بزرگوار و جدّ گرامیش بین سالهای ۸۳ تا ۹۵ ه.ق. مرحله دوّم: زندگی آن حضرت به همراه پدرش امام محمّد باقر(ع)، سالهای بین ۹۵ تا ۱۱۴ ه.ق. [همچنین مرحله امامت] نیز به دو قسم تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان سقوط و فروپاشی دولت اموی تا سقوط کامل آن، سالهای ۱۱۴ تا ۱۳۲ ه.ق. مرحله دوّم: زمانه ایجاد دولت عبّاسی تا زمان شهادت آن حضرت، سالهای ۱۳۲ تا ۱۴۸ ه.ق.  </div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارجاع: پیشوایان هدایت، جلد ۸، صفحات ۵۹ تا ۶۱ </del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[درباره محدوده جغرافیایی دقیق در این بخش، مطلبی در کتاب پیشوایان هدایت نیامده است.]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[درباره محدوده جغرافیایی دقیق در این بخش، مطلبی در کتاب پیشوایان هدایت نیامده است.]</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1365787&oldid=prev 2026-04-17T13:08:33Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۱. محدوده زمانی و جغرافیایی</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۳۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l107">خط ۱۰۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. محدوده زمانی و جغرافیایی===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>===۱. محدوده زمانی و جغرافیایی===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[محدوده زمانی عصر امام صادق(ع) به دو بخش کلی، یعنی] زمان قبل از امامت آن حضرت [و] زمان امامت آن حضرت [تقسیم می‌شود. زمان قبل از امامت] خود به دو مرحله تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان زندگی آن حضرت همراه با پدر بزرگوار و جدّ گرامیش بین سالهای ۸۳ تا ۹۵ ه.ق. مرحله دوّم: زندگی آن حضرت به همراه پدرش امام محمّد باقر(ع)، سالهای بین ۹۵ تا ۱۱۴ ه.ق. [همچنین مرحله امامت] نیز به دو قسم تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان سقوط و فروپاشی دولت اموی تا سقوط کامل آن، سالهای ۱۱۴ تا ۱۳۲ ه.ق. مرحله دوّم: زمانه ایجاد دولت عبّاسی تا زمان شهادت آن حضرت، سالهای ۱۳۲ تا ۱۴۸ ه.ق.  </div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[محدوده زمانی عصر امام صادق(ع) به دو بخش کلی، یعنی] زمان قبل از امامت آن حضرت [و] زمان امامت آن حضرت [تقسیم می‌شود. زمان قبل از امامت] خود به دو مرحله تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان زندگی آن حضرت همراه با پدر بزرگوار و جدّ گرامیش بین سالهای ۸۳ تا ۹۵ ه.ق. مرحله دوّم: زندگی آن حضرت به همراه پدرش امام محمّد باقر(ع)، سالهای بین ۹۵ تا ۱۱۴ ه.ق. [همچنین مرحله امامت] نیز به دو قسم تقسیم می‌شود: مرحله اوّل: زمان سقوط و فروپاشی دولت اموی تا سقوط کامل آن، سالهای ۱۱۴ تا ۱۳۲ ه.ق. مرحله دوّم: زمانه ایجاد دولت عبّاسی تا زمان شهادت آن حضرت، سالهای ۱۳۲ تا ۱۴۸ ه.ق.  </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ارجاع: پیشوایان هدایت، جلد ۸، صفحات ۵۹ تا ۶۱ </ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[درباره محدوده جغرافیایی دقیق در این بخش، مطلبی در کتاب پیشوایان هدایت نیامده است.]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[درباره محدوده جغرافیایی دقیق در این بخش، مطلبی در کتاب پیشوایان هدایت نیامده است.]</div></td></tr> </table>

Wasity https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D8%AD%D8%AB:%D8%B9%D8%B5%D8%B1_%D8%A7%D9%85%D8%A7%D9%85_%D8%B5%D8%A7%D8%AF%D9%82&diff=1365784&oldid=prev 2026-04-17T13:02:29Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">۳. مهم‌ترین ویژگی‌های کلان عصر (اجمالی)</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۷ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۶:۳۲</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l114">خط ۱۱۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۳. مهم‌ترین ویژگی‌های کلان عصر (اجمالی)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۳. مهم‌ترین ویژگی‌های کلان عصر (اجمالی)===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امام صادق </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظر دینی، فکری، سیاسی و فرهنگی مرجع همه مسلمانان به شکل عام و پیروان اهل بیت به شکل خاص گردید.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[</ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مهم‌ترین ویژگی‌های کلان </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عصر، تولد </ins>در<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">] مرحله اوج قدرت دولت اموی [است] زمانی </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خلفای بنی امیه کاملا </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">راه راست منحرف شده </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیوه سلطنت موروثی </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تمام ارکان حکومت آنان رسوخ </ins>کرده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بود</ins>. [<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سپس این عصر با</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مرحله انحطاط و سقوط دولت اموی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افول کوکب بخت آنان [ادامه یافت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به] ظهور دولت عبّاسی [انجامید.] دولتی </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به سرعت دست به ستمگری </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ظلم نسبت به اهل بیت عصمت </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طهارت(ع) زد</ins>. [در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چنین عصری، امام</ins>] <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از نظر دینی، فکری، </ins>سیاسی و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرهنگی مرجع همه مسلمانان </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شکل عام </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیروان اهل بیت(ع) </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شکل خاص گردید</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[</del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوره </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بستر بحران‌هایی شکل گرفت </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همه عرصه‌های زندگی مردم را دربرگرفته بود:] بخش اعظم جامعه اسلامی دستخوش انحراف و دوری </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زندگی واقعی گردیده‌اند، ارزش‌های جاهلی دوباره پا به عرصه وجود نهاده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قواعد بیگانه از دین </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فهم قرآن و سنت راه یافته و مضمون و جوهره آن را وارونه </del>کرده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است</del>. [<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علاوه بر این،</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پدیده‌های فکری </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عقیدتی همچون زندقه، غلوّ، اعتزال، جبر </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شیوه‌های جدیدی </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در اثر ظهور این پدیده‌های فکری در فهم رسالت الهی در عرصه‌های فقه </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تفسیر حدیث </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تفسیر قرآن در عصر امام صادق به نقطه اوج خود رسیده بود</del>.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عرصه سیاسی،</del>] <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اوضاع در اواخر عصر اموی که روزگار رشد مکاتب فکری و جریانات </del>سیاسی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دور از اسلام بود روزبه‌روز بحرانی‌تر شده </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اکثریت قریب </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اتفاق مردم در اثر مشاهده ستم </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیدادی که بر هر دادخواه و معترضی که سرِ مخالفت با دستگاه منحرف از دین بنی‌امیه را داشت روا داشته می‌شد، </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">امید و آرزوی نابودی بنی‌امیه دل خوش کرده و کنج عزلت گزیده بودند</del>.</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«برگرفته از: بخش اوّل ویژگی‌های دوره امام صادق / بخش دوم نیازهای دوره امام صادق»</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۴. نیازهای اساسی دوره (چارچوب تحلیلی کل مدخل)===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== ۴. نیازهای اساسی دوره (چارچوب تحلیلی کل مدخل)===</div></td></tr> </table>

Wasity