بحث:عقل - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۰۰

2023-11-12T08:00:24Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۳۰
خط ۱:		خط ۱:
	==دارالحديث==		==دارالحديث==
	{{فهرست ~~قدیم}}~~		{{فهرست اثر}}
	~~{{ستون-شروع\|3~~}}
	* العقل		* العقل
	* العقل أول ما خلق الله		* العقل أول ما خلق الله
خط ۴۹:		خط ۴۸:
	* موضع العقل‌		* موضع العقل‌
	* النوادر		* النوادر
	{{پایان}}		{{پایان فهرست اثر}}
	~~{{پایان}}~~
	==م عقاید==		==م عقاید==
	{{فهرست ~~قدیم}}~~		{{فهرست اثر}}
	~~{{ستون-شروع\|3~~}}
	* القسم الثّاني: العقل		* القسم الثّاني: العقل
	* تحقيق في معنى العقل		* تحقيق في معنى العقل
خط ۱۰۷:		خط ۱۰۵:
	* 7/3 ما ينبغي للعاقل		* 7/3 ما ينبغي للعاقل
	* 7/4 ما لا ينبغي للعاقل		* 7/4 ما لا ينبغي للعاقل
	*		{{پایان فهرست اثر}}
	~~{{پایان}}~~
	{{پایان}}

	==ح نبوی ج۱==		==ح نبوی ج۱==
	{{فهرست ~~قدیم}}~~		{{فهرست اثر}}
	~~{{ستون-شروع\|3~~}}
	* الباب الأول العقل والجهل		* الباب الأول العقل والجهل
	* تحقيق في معنى العقل والجهل		* تحقيق في معنى العقل والجهل
خط ۲۳۳:		خط ۲۲۸:
	* تحذير قرآني		* تحذير قرآني
	* أسباب النكوص		* أسباب النكوص
	{{پایان}}		{{پایان فهرست اثر}}
	~~{{پایان~~}}

	==مقدمه==		==مقدمه==

Wasity: جایگزینی متن - ' هـ ' به 'ه‍ '

2023-01-05T12:57:27Z

جایگزینی متن - ' هـ ' به 'ه‍ '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۶:۲۷
خط ۱۶۵:		خط ۱۶۵:
	* ج - التقوى		* ج - التقوى
	* د - الوضوء		* د - الوضوء
	* هـ - الصلاة		*ه‍ - الصلاة
	* و - صلاة الليل		* و - صلاة الليل
	* ز - تلاوة القرآن		* ز - تلاوة القرآن
خط ۱۷۸:		خط ۱۷۸:
	* ج - اللبان		* ج - اللبان
	* د - الفرفخ		* د - الفرفخ
	* هـ - الاترج		*ه‍ - الاترج
	* و - الحجامة		* و - الحجامة
	* ۴ / ۴. عوامل تقوية الحفظ		* ۴ / ۴. عوامل تقوية الحفظ
خط ۱۸۶:		خط ۱۸۶:
	* ب - معرفة الله عز و جل		* ب - معرفة الله عز و جل
	* ج - كمال الدين		* ج - كمال الدين
	* هـ - مكارم الأخلاق		*ه‍ - مكارم الأخلاق
	* و - محاسن الأعمال		* و - محاسن الأعمال
	* ز - حسن التدبير		* ز - حسن التدبير

Wasity: جایگزینی متن - 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:44:14Z

جایگزینی متن - 'ref>[[دانشنامه نهج البلاغه' به 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۱۴
خط ۲۳۷:		خط ۲۳۷:

	==مقدمه==		==مقدمه==
	*عقل در وجود [[انسان]] به ودیعت نهاده شده است و [[انسان]] در صورت به‌کارگیری آن در مسیر کمال قرار می‌گیرد. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: [[خداوند]] عقل را به [[انسان]] ودیعت نداد، مگر این‌که روزی سبب [[نجات]] او شود<ref>{{متن حدیث\|مَا اسْتَوْدَعَ اللَّهُ امْرَأً عَقْلًا، إِلَّا اسْتَنْقَذَهُ بِهِ يَوْماًما}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۹۹</ref>. [[آدمی]] در مرحله به‌کارگیری، [[حکم عقل]] واقع‌بین را بر دیگر قوا (از جمله [[نفس]]، وهم، [[غضب]]، [[شهوت]] و...) [[برتری]] می‌دهد و به [[حکم]] آن عمل می‌کند. بدین‌ترتیب عقل خویش را فعال می‌سازد. [[امام]] {{ع}} [[حضور]] عقل فعال را بزرگ‌ترین [[بی‌نیازی]] برای [[انسان]] می‌داند، همان‌طور که از [[نادانی]] با عنوان بزرگ‌ترین تهی‌دستی یا می‌کند<ref>نک: حکمت ۵۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 568.</ref>.		*عقل در وجود [[انسان]] به ودیعت نهاده شده است و [[انسان]] در صورت به‌کارگیری آن در مسیر کمال قرار می‌گیرد. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: [[خداوند]] عقل را به [[انسان]] ودیعت نداد، مگر این‌که روزی سبب [[نجات]] او شود<ref>{{متن حدیث\|مَا اسْتَوْدَعَ اللَّهُ امْرَأً عَقْلًا، إِلَّا اسْتَنْقَذَهُ بِهِ يَوْماًما}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۹۹</ref>. [[آدمی]] در مرحله به‌کارگیری، [[حکم عقل]] واقع‌بین را بر دیگر قوا (از جمله [[نفس]]، وهم، [[غضب]]، [[شهوت]] و...) [[برتری]] می‌دهد و به [[حکم]] آن عمل می‌کند. بدین‌ترتیب عقل خویش را فعال می‌سازد. [[امام]] {{ع}} [[حضور]] عقل فعال را بزرگ‌ترین [[بی‌نیازی]] برای [[انسان]] می‌داند، همان‌طور که از [[نادانی]] با عنوان بزرگ‌ترین تهی‌دستی یا می‌کند<ref>نک: حکمت ۵۱</ref><ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 568.</ref>.

	==رابطه عقل و دین==		==رابطه عقل و دین==

Wasity در ‏۱۲ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۳

2022-01-12T13:13:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	==دارالحديث==		==دارالحديث==
	{{فهرست ~~اثر~~}}		{{فهرست قدیم}}
	{{ستون-شروع\|3}}		{{ستون-شروع\|3}}
	* العقل		* العقل
خط ۵۲:		خط ۵۲:
	{{پایان}}		{{پایان}}
	==م عقاید==		==م عقاید==
	{{فهرست ~~اثر~~}}		{{فهرست قدیم}}
	{{ستون-شروع\|3}}		{{ستون-شروع\|3}}
	* القسم الثّاني: العقل		* القسم الثّاني: العقل
خط ۱۱۲:		خط ۱۱۲:

	==ح نبوی ج۱==		==ح نبوی ج۱==
	{{فهرست ~~اثر~~}}		{{فهرست قدیم}}
	{{ستون-شروع\|3}}		{{ستون-شروع\|3}}
	* الباب الأول العقل والجهل		* الباب الأول العقل والجهل

Wasity: /* ح نبوی */

2021-09-22T06:46:54Z

ح نبوی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۱۶
خط ۱۱۱:		خط ۱۱۱:
	{{پایان}}		{{پایان}}

	==ح نبوی==		==ح نبوی ج۱==
	{{فهرست اثر}}		{{فهرست اثر}}
	{{ستون-شروع\|3}}		{{ستون-شروع\|3}}
خط ۲۳۵:		خط ۲۳۵:
	{{پایان}}		{{پایان}}
	{{پایان}}		{{پایان}}


	==مقدمه==		==مقدمه==

Wasity: /* مقدمه */

2021-09-22T06:46:28Z

مقدمه

@@ خط ۱۱۰: / خط ۱۱۰: @@
 {{پایان}}
 {{پایان}}
 ==مقدمه==

Wasity: /* م عقاید */

2021-09-18T10:17:05Z

م عقاید

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۳:۴۷
خط ۵۴:		خط ۵۴:
	{{فهرست اثر}}		{{فهرست اثر}}
	{{ستون-شروع\|3}}		{{ستون-شروع\|3}}
	القسم الثّاني: العقل		* القسم الثّاني: العقل
	تحقيق في معنى العقل		* تحقيق في معنى العقل
	حياة العقل		* حياة العقل
	العقل النظري والعقل العملي		* العقل النظري والعقل العملي
	عقل الطبع وعقل التجربة		* عقل الطبع وعقل التجربة
	الفرق بين العاقل والعالم		* الفرق بين العاقل والعالم
	خطر العلم بلا عقل		* خطر العلم بلا عقل
	1/2 خلق العقل والجهل		* 1/2 خلق العقل والجهل
	2. خلق الجهل		* 2. خلق الجهل
	3. تركيب العقل والجهل		* 3. تركيب العقل والجهل
	4. الحكمة من تركيب العقل والجهل		* 4. الحكمة من تركيب العقل والجهل
	1/3 موضع العقل		* 1/3 موضع العقل
	2/2 خير المواهب		* 2/2 خير المواهب
	2/3 أصل الإنسان		* 2/3 أصل الإنسان
	2/4 قيمة الإنسان		* 2/4 قيمة الإنسان
	2/5 أوّل قواعد الإسلام		* 2/5 أوّل قواعد الإسلام
	2/8 دعامة المؤمن		* 2/8 دعامة المؤمن
	2/9 أجمل زينة		* 2/9 أجمل زينة
	2/10 أغنى الغنى		* 2/10 أغنى الغنى
	2/11 العلم يحتاج إليه		* 2/11 العلم يحتاج إليه
	2/12 النّوادر		* 2/12 النّوادر
	3/2 الحثّ على التّفكّر		* 3/2 الحثّ على التّفكّر
	3/3 الحثّ على التّفقّه		* 3/3 الحثّ على التّفقّه
	3/4 التّحذير من ترك التّعقّل		* 3/4 التّحذير من ترك التّعقّل
	3/5 حجّيّة العقل		* 3/5 حجّيّة العقل
	3/6 دور العقل في حساب الأعمال		* 3/6 دور العقل في حساب الأعمال
	3/7 دور العقل في جزاء الأعمال		* 3/7 دور العقل في جزاء الأعمال
	ب- العلم		* ب- العلم
	ج- الأدب		* ج- الأدب
	ط- ذكر الله		* ط- ذكر الله
	ب- معرفة الله		* ب- معرفة الله
	ه‌- مكارم الأخلاق		* ه‌- مكارم الأخلاق
	و- محاسن الأعمال		* و- محاسن الأعمال
	ز- وضع الأشياء مواضعها		* ز- وضع الأشياء مواضعها
	ك- حفظ التّجارب		* ك- حفظ التّجارب
	ع- التّزوّد للآخرة		* ع- التّزوّد للآخرة
	ف- النّجاة		* ف- النّجاة
	ص- الختم بالجنّة		* ص- الختم بالجنّة
	ق- صلاح كلّ أمر		* ق- صلاح كلّ أمر
	ر- خير الدّنيا والآخرة		* ر- خير الدّنيا والآخرة
	ب- الكلام		* ب- الكلام
	ج- السّكوت		* ج- السّكوت
	5/5 صفات العقلاء		* 5/5 صفات العقلاء
	5/6 صفات اولي النّهى		* 5/6 صفات اولي النّهى
	5/7 صفات اولي الألباب		* 5/7 صفات اولي الألباب
	5/8 علامات كمال العقل		* 5/8 علامات كمال العقل
	5/9 أعقل النّاس		* 5/9 أعقل النّاس
	6/10 الاستغناء بالعقل		* 6/10 الاستغناء بالعقل
	6/11 حبّ الدّنيا		* 6/11 حبّ الدّنيا
	6/21 كثرة أكل لحم الوحش والبقر		* 6/21 كثرة أكل لحم الوحش والبقر
	7/2 ما يحرم على العاقل		* 7/2 ما يحرم على العاقل
	7/3 ما ينبغي للعاقل		* 7/3 ما ينبغي للعاقل
	7/4 ما لا ينبغي للعاقل		* 7/4 ما لا ينبغي للعاقل
			*
	{{پایان}}		{{پایان}}
	{{پایان}}		{{پایان}}

Wasity: /* دارالحديث */

2021-09-18T10:16:53Z

دارالحديث

@@ خط ۴۹: / خط ۴۹: @@
 * موضع العقل‌
 * النوادر
 {{پایان}}
 {{پایان}}

Wasity در ‏۱۸ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۰:۰۱

2021-09-18T10:01:03Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ سپتامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۳:۳۱
خط ۱:		خط ۱:
			==دارالحديث==
			{{فهرست اثر}}
			{{ستون-شروع\|3}}
			* العقل
			* العقل أول ما خلق الله
			* ما خلق منه العقل
			* العقل أقوي أساس
			* دور العقل في الفضائل
			* دور العقل في العقاب والثواب
			* إمامة العقل
			* دعامة العقل
			* دور العقل في خير الدارين
			* حجية العقل
			* مصيبة عدم العقل
			* صديق المرء عقله
			* خليل المؤمن عقله
			* تجاذب النفس بين العقل والهوي
			* الدين والعقل
			* تفسير العقل
			* العقول مواهب
			* عقل الطبع وعقل التجربة
			* صفات العاقل
			* العقل والحكمة‌
			* العقل وترك الفضول‌
			* العقل والعمل للآخرة‌
			* العقل وطاعة الله‌
			* العقل وترك اللذات‌
			* العقل ومعرفة الخير والشر
			* ما يكون للعاقل‌
			* ما يجب على العاقل‌
			* ما ينبغي للعاقل‌
			* ما لا ينبغي للعاقل‌
			* أعقل الناس‌
			* أنقص الناس عقلا
			* من هو ليس بعاقل‌
			* ما يزيد العقل‌
			* ما يكمل العقل‌
			* ما يعتبر به العقل‌
			* من علامات العقل‌
			* ما يدل على قوة العقل‌
			* ما يضعف العقل‌
			* ما يدل على ضعف العقل‌
			* حد العقل‌
			* رأس العقل‌
			* أفضل العقل‌
			* ثمرة العقل‌
			* عدو العقل‌
			* عقل الإنسان في أدوار حياته‌
			* موضع العقل‌
			* النوادر
			{{پایان}}
			{{پایان}}

	==مقدمه==		==مقدمه==
	*عقل در وجود [[انسان]] به ودیعت نهاده شده است و [[انسان]] در صورت به‌کارگیری آن در مسیر کمال قرار می‌گیرد. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: [[خداوند]] عقل را به [[انسان]] ودیعت نداد، مگر این‌که روزی سبب [[نجات]] او شود<ref>{{متن حدیث\|مَا اسْتَوْدَعَ اللَّهُ امْرَأً عَقْلًا، إِلَّا اسْتَنْقَذَهُ بِهِ يَوْماًما}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۹۹</ref>. [[آدمی]] در مرحله به‌کارگیری، [[حکم عقل]] واقع‌بین را بر دیگر قوا (از جمله [[نفس]]، وهم، [[غضب]]، [[شهوت]] و...) [[برتری]] می‌دهد و به [[حکم]] آن عمل می‌کند. بدین‌ترتیب عقل خویش را فعال می‌سازد. [[امام]] {{ع}} [[حضور]] عقل فعال را بزرگ‌ترین [[بی‌نیازی]] برای [[انسان]] می‌داند، همان‌طور که از [[نادانی]] با عنوان بزرگ‌ترین تهی‌دستی یا می‌کند<ref>نک: حکمت ۵۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 568.</ref>.		*عقل در وجود [[انسان]] به ودیعت نهاده شده است و [[انسان]] در صورت به‌کارگیری آن در مسیر کمال قرار می‌گیرد. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: [[خداوند]] عقل را به [[انسان]] ودیعت نداد، مگر این‌که روزی سبب [[نجات]] او شود<ref>{{متن حدیث\|مَا اسْتَوْدَعَ اللَّهُ امْرَأً عَقْلًا، إِلَّا اسْتَنْقَذَهُ بِهِ يَوْماًما}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۹۹</ref>. [[آدمی]] در مرحله به‌کارگیری، [[حکم عقل]] واقع‌بین را بر دیگر قوا (از جمله [[نفس]]، وهم، [[غضب]]، [[شهوت]] و...) [[برتری]] می‌دهد و به [[حکم]] آن عمل می‌کند. بدین‌ترتیب عقل خویش را فعال می‌سازد. [[امام]] {{ع}} [[حضور]] عقل فعال را بزرگ‌ترین [[بی‌نیازی]] برای [[انسان]] می‌داند، همان‌طور که از [[نادانی]] با عنوان بزرگ‌ترین تهی‌دستی یا می‌کند<ref>نک: حکمت ۵۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 568.</ref>.

Bahmani در ‏۴ اوت ۲۰۲۱، ساعت ۰۸:۱۷

2021-08-04T08:17:06Z

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 ==مقدمه==
 *عقل در وجود [[انسان]] به ودیعت نهاده شده است و [[انسان]] در صورت به‌کارگیری آن در مسیر کمال قرار می‌گیرد. [[امام علی]] {{ع}} می‌فرماید: [[خداوند]] عقل را به [[انسان]] ودیعت نداد، مگر این‌که روزی سبب [[نجات]] او شود<ref>{{متن حدیث|مَا اسْتَوْدَعَ اللَّهُ امْرَأً عَقْلًا، إِلَّا اسْتَنْقَذَهُ بِهِ يَوْماًما}}؛ نهج البلاغه، حکمت  ۳۹۹</ref>. [[آدمی]] در مرحله به‌کارگیری، [[حکم عقل]] واقع‌بین را بر دیگر قوا (از جمله [[نفس]]، وهم، [[غضب]]، [[شهوت]] و...) [[برتری]] می‌دهد و به [[حکم]] آن عمل می‌کند. بدین‌ترتیب عقل خویش را فعال می‌سازد. [[امام]] {{ع}} [[حضور]] عقل فعال را بزرگ‌ترین [[بی‌نیازی]] برای [[انسان]] می‌داند، همان‌طور که از [[نادانی]] با عنوان بزرگ‌ترین تهی‌دستی یا می‌کند<ref>نک: حکمت ۵۱</ref><ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 568.</ref>.
@@ خط ۲۸: / خط ۲۷: @@
 *رویکرد عقل‌گرایی [[کلامی]] نیز از دو قالب حداکثری و انتقادی بیرون نبوده و در آثار [[دانشمندان]] دوره‌های مختلف [[غرب]] قابل بررسی است<ref>[[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۲۳۷.</ref>.
 *اما اوج قدرت‌نمایی عقل و به زیر کشیدن قامت [[دین]] در قرن هجدهم (که آن را عصر عقل و روشنگری می‌نامند) و نوزدهم شکل می‌‌گیرد؛ زمانی که هیوم، با رویکرد نفی رابطه [[علی]] و معلولی، [[دفاع]] [[عقلانی]] از [[دین]] را محکوم می‌‌کند. همچنین کانت هر چند که عقل نظری را [[ناتوان]] می‌‌انگارد، لازمه آن، [[خدمت]] به [[فهم]] گزاره‌های [[دینی]] نبود؛ بلکه عملاً [[پلورالیسم]] [[فکری]] و معرفتی را در این مسیر پی‌ریزی می‌‌نماید، که لازمه هر دو [[تفکر]] تجربه‌گرایی و پدیدارگرایی، حذف [[دین]] از [[زندگی]] عمومی [[بشر]] در دوران مدرنیته شد<ref>جهت مطالعه بیشتر دو تفکر مذکور، بنگرید به: نگارنده، مکتب‌های نسبی‌گرایی اخلاقی، فصل‌های مربوط به هیوم و کانت.</ref>؛ تا جایی که عقل در این دوره [[حاکمیت]] بی‌چون و چرا یافت و [[حس]] تنفر از [[دین]] وحیانی رواج یافت و [[دین]] طبیعی و دئیزم جایگزین [[دین]] آسمانی و [[الهی]] شد<ref>بنگرید به: باربور، علم و دین، ص۸۰ - ۷۱.</ref>. و عقل نه تنها در [[حوزه]] [[دین]]، بلکه در همه امور طبیعی و ماورای طبیعی فصل‌الخطاب شد و نقش محوری یافت<ref>[[مسلم محمدی|محمدی، مسلم]]، [[فرهنگ اصطلاحات علم کلام (کتاب)|فرهنگ اصطلاحات علم کلام]]، ص ۲۳۸.</ref>.
 ==پانویس==
-{{یادآوری پانویس}}
+{{پانویس}}