Bahmani: صفحه‌ای تازه حاوی «== مقدمه == مسیر اصلی ارتباط با امام مهدی{{ع}} به روزگار غیبت صغرا به وکلای ایشان ختم می‌شد. مسیری که به ویژه از عصر امام هادی و امام عسکری{{عم}} راهی برای دستیابی به ائمه{{عم}} تبدیل شده بود و شیعیان مناطق مختلف آن را آزموده بودند. از این...» ایجاد کرد

2022-11-19T05:30:26Z

صفحه‌ای تازه حاوی «== مقدمه == مسیر اصلی ارتباط با امام مهدی{{ع}} به روزگار غیبت صغرا به وکلای ایشان ختم می‌شد. مسیری که به ویژه از عصر امام هادی و امام عسکری{{عم}} راهی برای دستیابی به ائمه{{عم}} تبدیل شده بود و شیعیان مناطق مختلف آن را آزموده بودند. از این...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

== مقدمه ==
مسیر اصلی [[ارتباط با امام مهدی]]{{ع}} به [[روزگار غیبت]] صغرا به وکلای ایشان ختم می‌شد. مسیری که به ویژه از [[عصر امام هادی]] و [[امام عسکری]]{{عم}} راهی برای دستیابی به [[ائمه]]{{عم}} تبدیل شده بود و [[شیعیان]] مناطق مختلف آن را آزموده بودند. از این رو، بیشتر داده‌های منابع کهن در [[ارتباط]] با [[دوران غیبت]] صغرای [[امام زمان]]{{ع}} ارتباطی وثیق با [[منصب وکالت]] دارند. بر این اساس، [[شایسته]] است آشنایی درخوری با این [[منصب]] و منصب‌داران آن حاصل آید.

افزایش [[جمعیت]] شیعیان، دوری مناطق شیعه‌نشین از مرکز [[زندگی]] [[امام]]، [[نظارت]] [[دستگاه حکومت]] بر [[ارتباطات]] امام، [[دشواری]] دسترسی مستقیم شیعیان به مقتدای خویش و اموری از این دست، سبب شده بودند تا [[امامان]]{{عم}} با استفاده از برخی افراد، به عنوان [[وکیل]]، شبکه ارتباطی میان خود و [[پیروان]] بنیان نهند که امروزه از آن با عنوان «[[نهاد وکالت]]» یا «[[سازمان وکالت]]» یاد می‌شود. هر چند برخی شکل‌گیری این نهاد را به [[روزگار]] [[امام صادق]]{{ع}} می‌دانند<ref>جاسم حسین، تاریخ سیاسی غیبت امام دوازدهم{{ع}}، ص۱۳۴؛ جباری، سازمان وکالت، ج۱، ص۴۷.</ref>، اما از آن روی که فعالیت [[وکلا]] به صورت شبکه‌ای سازمان‌یافته در عصر [[امام کاظم]]{{ع}} قابل رصد و پیگیری است؛ شایسته است همین دوران سرآغازی بر این مسیر دانسته شود. از این منصب در منابع با عنوان‌های [[وکالت]]<ref>صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۵۱۹.</ref>، [[سفارت]]<ref>طوسی، الغیبة، ص۳۷۱.</ref> و [[نیابت]]<ref>طبری، دلائل الإمامه، ص۵۲۰؛ قطب راوندی، الخرائج و الجرائح، ج۳، ص۱۱۱۲.</ref> یاد شده است.

این [[سازمان]] در [[طول حیات]] خود مسیر پر فراز و فرودی را پشت سر نهاد و به رغم فشارهای [[سیاسی]] از سوی [[حکومت عباسی]] و کج‌روی‌ها و خیانت‌های برخی [[کارگزاران]]، با تلاش‌های [[امام هادی]] و امام عسکری{{عم}} به مسیر قابل [[اعتماد]] شیعیان، برای [[ارتباط با امام زمان]]{{ع}} در عصر [[غیبت صغرا]] مبدّل شد.

شبکه ارتباطی این نهاد بدان گونه بود که شیعیان هر [[شهر]] و [[دیار]]، موظف به ارتباط گرفتن با وکیل منطقه و وکیل مورد نظر نیز طبق سلسله مراتب در [[ارتباط]] با [[وکیل]] [[امام]] در ناحیه مافوق بود، تا این شبکه به سر وکیل [[حضرت]] در [[سامرا]] و بعدها [[بغداد]] ختم شود. نویسنده کتاب [[سازمان وکالت]] در تلاش بوده است تا داده‌های موجود در ارتباط با [[وکیلان]] [[ائمه]]{{عم}} و از آن جمله وکلای [[امام دوازدهم]]{{ع}} را گردآوری کند، از این رو، ضمن ارانه فهرستی از نام [[وکلا]] در حدّ مقدور به معرفی ایشان [[همت]] گمارده است<ref>جباری، سازمان وکالت، ج۲، ص۴۳۰ – ۴۳۱.</ref>. با آنکه در آغازین ایام [[روزگار غیبت]] صغرا مقرّ اصلی سازمان وکالت در سامرا قرار داشت و مسیرهای ارتباطی به این [[شهر]] منتهی می‌شد؛ اما بنا بر دلائلی با دستور [[حضرت حجت]]{{ع}} مقرّ این [[سازمان]] از سامرا به بغداد انتقال یافت<ref>صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۴۷۸.</ref>؛ از این رو، فعالیت اصلی این شبکه در [[دوران غیبت صغرا]] در بغداد [[مشاهده]] می‌شود<ref>پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، [[تاریخ اسلام بخش دوم ج۲ (کتاب)|تاریخ اسلام بخش دوم ج۲]] ص ۲۹۹.</ref>.

== پانویس ==
{{پانویس}}

بحث:نهاد وکالت در معارف مهدویت - تاریخچهٔ نسخه‌ها