برنامه‌ریزی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۲۹

2025-12-31T06:29:11Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۵۹
خط ۱۱:		خط ۱۱:
	# برنامه‌ریزی فرایندی است که طی آن، [[مدیران]] اهداف را تعیین می‌کنند، آینده را پیش‌بینی می‌نمایند و مسیر فعالیت‌های طراحی شده برای به دست آوردن آن اهداف را نشان می‌دهند<ref>بون لوئیس و کرت، مدیریت، ص۱۱۹.</ref>.		# برنامه‌ریزی فرایندی است که طی آن، [[مدیران]] اهداف را تعیین می‌کنند، آینده را پیش‌بینی می‌نمایند و مسیر فعالیت‌های طراحی شده برای به دست آوردن آن اهداف را نشان می‌دهند<ref>بون لوئیس و کرت، مدیریت، ص۱۱۹.</ref>.

	از دو تعریف فوق، چنین [[استنباط]] می‌شود که دو رکن اساسی در [[برنامه‌ریزی]] پذیرفته شده است؛ آن دو رکن عبارت‌اند از: تعیین اهداف و پیش‌بینی راه‌ها و امکانات لازم برای رسیدن به آن اهداف. بنابراین می‌توان برنامه‌ریزی را به طور مختصر و گویا چنین تعریف کرد: برنامه‌ریزی عبارت است از تعیین [[هدف‌ها]]، و پیش‌بینی راه‌ها و امکانات لازم برای دستیابی به آن اهداف<ref>[[عباس شفیعی\|شفیعی، عباس]]، [[اصول مدیریت در نهج البلاغه (کتاب)\|اصول مدیریت در نهج البلاغه]]، ص ۲۰؛ [[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۳۱.</ref>.		از دو تعریف فوق، چنین [[استنباط]] می‌شود که دو رکن اساسی در برنامه‌ریزی پذیرفته شده است؛ آن دو رکن عبارت‌اند از: تعیین اهداف و پیش‌بینی راه‌ها و امکانات لازم برای رسیدن به آن اهداف. بنابراین می‌توان برنامه‌ریزی را به طور مختصر و گویا چنین تعریف کرد: برنامه‌ریزی عبارت است از تعیین [[هدف‌ها]]، و پیش‌بینی راه‌ها و امکانات لازم برای دستیابی به آن اهداف<ref>[[عباس شفیعی\|شفیعی، عباس]]، [[اصول مدیریت در نهج البلاغه (کتاب)\|اصول مدیریت در نهج البلاغه]]، ص ۲۰؛ [[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۳۱.</ref>.

	== اهمیت برنامه‌ریزی ==		== اهمیت برنامه‌ریزی ==
خط ۶۴:		خط ۶۴:

	=== برنامه‌ریزی استراتژیک ===		=== برنامه‌ریزی استراتژیک ===
	امیر مؤمنان علی{{ع}}: {{متن حدیث\|رَحِمَ اللهُ امْرَءً عَلِمَ مِنْ أَيْنَ، وَ فِي أَيْنَ، وَ إِلَى أَيْنَ}}؛ [[خدا]] [[رحمت]] کند کسی را که بداند از کجاست، در کجاست و به کجا می‌رود<ref>ملاصدرا شیرازی، اسفار اربعه، ج۸، ص۳۵۵.</ref>. این گزاره ناظر به این است که [[انسان]] لازم است بداند منشأ [[خلقت]] از کجاست (مبدأ را بشناسد)، فلسفه وجودی‌اش را بداند ([[رسالت]] و مأموریت را بداند) و به مقصد و مسیر استراتژیک نیز واقف باشد؛ با این توصیف، اگر کسی به مبدأ، مأموریت و رسالت و مقصد استراتژیک واقف گردد در دالان استراتژیک قرار گرفته و به [[مدیریت]] و [[هدایت]] استراتژیک دست می‌یابد؛ و بالطبع برنامه‌ریزی استراتژیک در درون مدیریت استراتژیک معنا پیدا کرده و در مرتبه نخست فرایند مدیریت استراتژیک است مدیریت استراتژیک هنر و [[علم]] تدوین، اجرا و ارزیابی تصمیمات وظیفه‌ای چندگانه‌ای است که [[سازمان]] را قادر می‌سازد به اهداف بلندمدت خود دست یابد. با توجه به این تعریف، فرایند مدیریت استراتژیک دربرگیرنده سه مرحله تدوین [[استراتژی‌ها]]، اجرا آنها و ارزیابی نتایج عملکردی است به منظور تدوین استراتژی‌ها [[برنامه‌ریزی]] صورت می‌پذیرد. در واقع برنامه‌ریزی، فرایند آگاهانه و سیستماتیک [[تصمیم‌گیری]] در مورد اهداف و پیش‌بینی ابزارها و روش‌های وصول به آنها است. از این‌رو می‌توان گفت که برنامه‌ریزی استراتژیک فرایندی است که اهداف کلان و اصلی سازمان را تعیین و مسیر کلی حرکت سازمان را مشخص می‌کند.		امیر مؤمنان علی{{ع}}: {{متن حدیث\|رَحِمَ اللهُ امْرَءً عَلِمَ مِنْ أَيْنَ، وَ فِي أَيْنَ، وَ إِلَى أَيْنَ}}؛ [[خدا]] [[رحمت]] کند کسی را که بداند از کجاست، در کجاست و به کجا می‌رود<ref>ملاصدرا شیرازی، اسفار اربعه، ج۸، ص۳۵۵.</ref>. این گزاره ناظر به این است که [[انسان]] لازم است بداند منشأ [[خلقت]] از کجاست (مبدأ را بشناسد)، فلسفه وجودی‌اش را بداند ([[رسالت]] و مأموریت را بداند) و به مقصد و مسیر استراتژیک نیز واقف باشد؛ با این توصیف، اگر کسی به مبدأ، مأموریت و رسالت و مقصد استراتژیک واقف گردد در دالان استراتژیک قرار گرفته و به [[مدیریت]] و [[هدایت]] استراتژیک دست می‌یابد؛ و بالطبع برنامه‌ریزی استراتژیک در درون مدیریت استراتژیک معنا پیدا کرده و در مرتبه نخست فرایند مدیریت استراتژیک است مدیریت استراتژیک هنر و [[علم]] تدوین، اجرا و ارزیابی تصمیمات وظیفه‌ای چندگانه‌ای است که [[سازمان]] را قادر می‌سازد به اهداف بلندمدت خود دست یابد. با توجه به این تعریف، فرایند مدیریت استراتژیک دربرگیرنده سه مرحله تدوین [[استراتژی‌ها]]، اجرا آنها و ارزیابی نتایج عملکردی است به منظور تدوین استراتژی‌ها برنامه‌ریزی صورت می‌پذیرد. در واقع برنامه‌ریزی، فرایند آگاهانه و سیستماتیک [[تصمیم‌گیری]] در مورد اهداف و پیش‌بینی ابزارها و روش‌های وصول به آنها است. از این‌رو می‌توان گفت که برنامه‌ریزی استراتژیک فرایندی است که اهداف کلان و اصلی سازمان را تعیین و مسیر کلی حرکت سازمان را مشخص می‌کند.
	# '''[[ضرورت]] برنامه‌ریزی و [[تفکر]] استراتژیک در سازمان''': [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}}: {{متن حدیث\|اجْعَلْ هَمَّكَ لِآخِرَتِكَ}}؛ تلاش و مساعی خود را برای آخرتت قرار ده<ref>آمدی، عبدالواحد، غررالحکم و دررالکلم، ح۲۴۵۳.</ref>.		# '''[[ضرورت]] برنامه‌ریزی و [[تفکر]] استراتژیک در سازمان''': [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}}: {{متن حدیث\|اجْعَلْ هَمَّكَ لِآخِرَتِكَ}}؛ تلاش و مساعی خود را برای آخرتت قرار ده<ref>آمدی، عبدالواحد، غررالحکم و دررالکلم، ح۲۴۵۳.</ref>.
	این گزاره [[علوی]] ناظر به این است که [[آدمی]] باید تفکری استراتژیک و بلندمدت داشته باشد و در مسیر مقصد استراتژیک خویش ([[آخرت]]) تلاش نماید.		این گزاره [[علوی]] ناظر به این است که [[آدمی]] باید تفکری استراتژیک و بلندمدت داشته باشد و در مسیر مقصد استراتژیک خویش ([[آخرت]]) تلاش نماید.
	# '''شیوه‌های تدوین [[استراتژی]] سازمانی''': تدوین استراتژی در سازمان‌های مختلف به گونه‌هایی متفاوت انجام می‌پذیرد؛ [[مدیران]] گاهی با رویکرد توصیفی و زمانی با رویکرد تجویزی به سراغ تدوین استراتژی می‌روند؛ در برخی سازمان‌ها که مدیران، تنها خود تصمیم‌گیرنده بوده و نظرات خویش را [[حاکم]] می‌سازند، تدوین مأموریت‌های [[آینده]] سازمان، براساس نظر شخصی و [[قضاوت]] فردی آنها صورت می‌پذیرد؛ در این شیوه ~~[[برنامه‌ریزی]]،~~ [[مدیر]] با اتکاء به [[بینش]] و [[آگاهی]] خویش و [[قدرت]] خود در سازمان به تدوین استراتژی می‌پردازد؛ اخذ تصمیم در این سبک، بیشتر جنبه اشراق داشته و دریافت‌های ذهنی فرد مدیر را دربردارد؛ در شیوه‌ای دیگر، مدیران با توجه به استراتژی‌های وضع شده قبلی و با ایجاد تغییرات جزئی و تدریجی در آنها، به تدوین استراتژی‌های سازمانی اقدام می‌کنند. در این سبک، از تحولات گسترده و جهش، خبری نیست و سازمان، خود را گام‌به‌گام و مرحله به مرحله با شرایط جدید تطبیق می‌دهد. در سبکی دیگر، با نام برنامه‌ریزی استراتژیک، تدوین استراتژی‌های سازمانی براساس قاعده و [[نظم]] خاصی انجام می‌پذیرد و در این راه، مراحلی ویژه به طور [[منظم]] دنبال می‌شوند تا فرایند برنامه‌ریزی منتج به [[استراتژی]] شود. البته برای این نوع برنامه‌ریزی نیز، مدل‌های متنوعی از سوی صاحب‌نظران مطرح شده که متناسب با شرایط خاص خود، کاربرد خواهند داشت.		# '''شیوه‌های تدوین [[استراتژی]] سازمانی''': تدوین استراتژی در سازمان‌های مختلف به گونه‌هایی متفاوت انجام می‌پذیرد؛ [[مدیران]] گاهی با رویکرد توصیفی و زمانی با رویکرد تجویزی به سراغ تدوین استراتژی می‌روند؛ در برخی سازمان‌ها که مدیران، تنها خود تصمیم‌گیرنده بوده و نظرات خویش را [[حاکم]] می‌سازند، تدوین مأموریت‌های [[آینده]] سازمان، براساس نظر شخصی و [[قضاوت]] فردی آنها صورت می‌پذیرد؛ در این شیوه برنامه‌ریزی، [[مدیر]] با اتکاء به [[بینش]] و [[آگاهی]] خویش و [[قدرت]] خود در سازمان به تدوین استراتژی می‌پردازد؛ اخذ تصمیم در این سبک، بیشتر جنبه اشراق داشته و دریافت‌های ذهنی فرد مدیر را دربردارد؛ در شیوه‌ای دیگر، مدیران با توجه به استراتژی‌های وضع شده قبلی و با ایجاد تغییرات جزئی و تدریجی در آنها، به تدوین استراتژی‌های سازمانی اقدام می‌کنند. در این سبک، از تحولات گسترده و جهش، خبری نیست و سازمان، خود را گام‌به‌گام و مرحله به مرحله با شرایط جدید تطبیق می‌دهد. در سبکی دیگر، با نام برنامه‌ریزی استراتژیک، تدوین استراتژی‌های سازمانی براساس قاعده و [[نظم]] خاصی انجام می‌پذیرد و در این راه، مراحلی ویژه به طور [[منظم]] دنبال می‌شوند تا فرایند برنامه‌ریزی منتج به [[استراتژی]] شود. البته برای این نوع برنامه‌ریزی نیز، مدل‌های متنوعی از سوی صاحب‌نظران مطرح شده که متناسب با شرایط خاص خود، کاربرد خواهند داشت.
	# '''برنامه‌ریزی استراتژیک با نگاهی به آموزه‌های علوی''': [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}}: {{متن حدیث\|هَذَا مَا أَمَرَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ عَلِيٌّ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ مَالِكَ بْنَ الْحَارِثِ الْأَشْتَرَ فِي عَهْدِهِ إِلَيْهِ حِينَ وَلَّاهُ مِصْرَ، جِبَايَةَ خَرَاجِهَا وَ جِهَادَ عَدُوِّهَا وَ اسْتِصْلَاحَ أَهْلِهَا وَ عِمَارَةَ بِلَادِهَا...}}؛ این است [[فرمان]] [[بنده خدا]] علی [[امیرالمؤمنین]]، به مالک پسر حارث اشتر، هنگامی که او را [[والی مصر]] گردانید تا [[خراج]] آن [[دیار]] بستاند و با [[دشمنان]] آن [[پیکار]] کند و کار [[مردم]] را سامان دهد و شهرهای آن را آباد سازد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>. ناگفته نماند که در این فراز از گفتار امیرالمؤمنین{{ع}} اهداف استراتژیک در سطح کلان مشخص شده است، از سوی دیگر مخاطب آن حضرت، [[مالک اشتر]] است که در سطح [[مدیریت]] عالی قرار دارد و بالطبع از فحوای گفتار حضرت استفاده می‌شود که تعیین اهداف استراتژیک لازم است توسط مدیریت عالی تدوین گشته و اجرای آنها نیز توسط سطوح مختلف عملیاتی شود. اصولاً تدوین برنامه‌ریزی استراتژیک لازم است که توسط مدیریت عالی انجام گرفته و در مسیر تدوین [[استراتژی]]، حمایت ویژه از سوی [[مدیران]] ارشد صورت پذیرد؛ برای دستیابی به این مقصود لازم است تا گام‌هایی برداشته شود<ref>[[عباس شفیعی\|شفیعی، عباس]]، [[اصول مدیریت در نهج البلاغه (کتاب)\|اصول مدیریت در نهج البلاغه]]، ص ۲۴-۳۴.</ref>.		# '''برنامه‌ریزی استراتژیک با نگاهی به آموزه‌های علوی''': [[امیر مؤمنان علی]]{{ع}}: {{متن حدیث\|هَذَا مَا أَمَرَ بِهِ عَبْدُ اللَّهِ عَلِيٌّ أَمِيرُ الْمُؤْمِنِينَ مَالِكَ بْنَ الْحَارِثِ الْأَشْتَرَ فِي عَهْدِهِ إِلَيْهِ حِينَ وَلَّاهُ مِصْرَ، جِبَايَةَ خَرَاجِهَا وَ جِهَادَ عَدُوِّهَا وَ اسْتِصْلَاحَ أَهْلِهَا وَ عِمَارَةَ بِلَادِهَا...}}؛ این است [[فرمان]] [[بنده خدا]] علی [[امیرالمؤمنین]]، به مالک پسر حارث اشتر، هنگامی که او را [[والی مصر]] گردانید تا [[خراج]] آن [[دیار]] بستاند و با [[دشمنان]] آن [[پیکار]] کند و کار [[مردم]] را سامان دهد و شهرهای آن را آباد سازد<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>. ناگفته نماند که در این فراز از گفتار امیرالمؤمنین{{ع}} اهداف استراتژیک در سطح کلان مشخص شده است، از سوی دیگر مخاطب آن حضرت، [[مالک اشتر]] است که در سطح [[مدیریت]] عالی قرار دارد و بالطبع از فحوای گفتار حضرت استفاده می‌شود که تعیین اهداف استراتژیک لازم است توسط مدیریت عالی تدوین گشته و اجرای آنها نیز توسط سطوح مختلف عملیاتی شود. اصولاً تدوین برنامه‌ریزی استراتژیک لازم است که توسط مدیریت عالی انجام گرفته و در مسیر تدوین [[استراتژی]]، حمایت ویژه از سوی [[مدیران]] ارشد صورت پذیرد؛ برای دستیابی به این مقصود لازم است تا گام‌هایی برداشته شود<ref>[[عباس شفیعی\|شفیعی، عباس]]، [[اصول مدیریت در نهج البلاغه (کتاب)\|اصول مدیریت در نهج البلاغه]]، ص ۲۴-۳۴.</ref>.

Bahmani در ‏۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۲۸

2025-12-31T06:28:45Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* پانویس */

2025-12-31T05:11:45Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۴۱
خط ۴۶:		خط ۴۶:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~برنامه‌ریزی~~]]		[[رده:مدیریت]]

Wasity: /* اهمیت برنامه‌ریزی */

2025-12-06T07:58:17Z

اهمیت برنامه‌ریزی

@@ خط ۱۴: / خط ۱۴: @@
 ==اهمیت برنامه‌ریزی==
 برنامه‌ریزی تمام بخش‌های [[سازمان]] و همه [[وظایف]] [[مدیریت]] را دربرمی‌گیرد، و اهداف سازمانی را روشن می‌سازد در نتیجه ابهام و سردرگمی، به سازمان و فعالیت‌های آن سرایت نمی‌کند؛ و سازمان در راستای اهداف تعیین شده به پیش خواهد رفت؛ لذا هیچ مدیری نباید اهداف سازمان را بدون برنامه‌ریزی دنبال کند.
-برنامه‌ریزی بیش از انجام هر کاری به [[مدیر]] [[یاری]] می‌دهد تا [[فرصت‌ها]] و خطرات آنی را بشناسد:
+در [[دانش مدیریت]]، برنامه‌ریزی تا بدان حد مهم است که یکی از پنج اصل اولیه مدیریت به [[حساب]] می‌آید ارکان اساسی مدیریت را برنامه‌ریزی، [[سازماندهی]]، [[مدیریت منابع انسانی]]، [[رهبری]] و [[نظارت و کنترل]] که اولین رکن آن را برنامه‌ریزی تشکیل می‌دهد دانسته‌اند.<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۳۲.</ref>
 ==مراحل برنامه‌ریزی==

Wasity: /* مراحل برنامه‌ریزی */

2025-12-06T07:57:06Z

مراحل برنامه‌ریزی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۷
خط ۳۵:		خط ۳۵:
	از مجموع آن‌چه پیرامون برنامه‌ریزی در دانش مدیریت آمده است می‌توان ارکان زیر را برای برنامه‌ریزی برشمرد:		از مجموع آن‌چه پیرامون برنامه‌ریزی در دانش مدیریت آمده است می‌توان ارکان زیر را برای برنامه‌ریزی برشمرد:

	===مرحله اول: تعیین هدف===		===مرحله اول: تعیین [[هدف]]===
	به‌طور کلی هدف عبارت است از نقطه‌ای که کوشش‌ها معطوف رسیدن به آن است. در صورتی که اهداف روشن، واضح و دقیق باشد مجموعه نیروها سردرگم نخواهند شد و انتظارات از حوزه مدیریت نیز روشن خواهد شد. در این راستا گام‌های ذیل ضروری به نظر می‌رسد:		به‌طور کلی هدف عبارت است از نقطه‌ای که کوشش‌ها معطوف رسیدن به آن است. در صورتی که اهداف روشن، واضح و دقیق باشد مجموعه نیروها سردرگم نخواهند شد و انتظارات از حوزه مدیریت نیز روشن خواهد شد. در این راستا گام‌های ذیل ضروری به نظر می‌رسد:
	#تجزیه و تحلیل و [[ارزیابی]] محیط: موقعیت‌های فعلی، نقاط قوت و [[ضعف]] [[سازمان]] یا [[جامعه]]، [[تهدیدها]]، [[فرصت‌ها]] و محیط‌های خارجی آن در نظر گرفته و تجزیه و تحلیل شوند.		#تجزیه و تحلیل و [[ارزیابی]] محیط: موقعیت‌های فعلی، نقاط قوت و [[ضعف]] [[سازمان]] یا [[جامعه]]، [[تهدیدها]]، [[فرصت‌ها]] و محیط‌های خارجی آن در نظر گرفته و تجزیه و تحلیل شوند.
خط ۴۳:		خط ۴۳:
	#اجرای برنامه: تعیین اینکه چه کسی برنامه را [[اجرا]] کند چه [[میزان]] منابع اختصاص یابد، چگونه [[ارزشیابی]] شود، چگونه گزارش‌دهی و اداره شود.		#اجرای برنامه: تعیین اینکه چه کسی برنامه را [[اجرا]] کند چه [[میزان]] منابع اختصاص یابد، چگونه [[ارزشیابی]] شود، چگونه گزارش‌دهی و اداره شود.
	#کنترل و ارزشیابی نتایج: [[اطمینان]] از اینکه برنامه دارای دستاورد مطلوب و در راستای انتظارات مورد نیاز باشد<ref>احمدی، مسعود، مدیریت اسلامی، انتشارات پژوهش‌های فرهنگی، ساری، ۱۳۸۶، ص۱۵۴.</ref>.<ref>[[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۳۴.</ref>		#کنترل و ارزشیابی نتایج: [[اطمینان]] از اینکه برنامه دارای دستاورد مطلوب و در راستای انتظارات مورد نیاز باشد<ref>احمدی، مسعود، مدیریت اسلامی، انتشارات پژوهش‌های فرهنگی، ساری، ۱۳۸۶، ص۱۵۴.</ref>.<ref>[[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۳۴.</ref>

			===مرحله دوم: تعیین [[خط مشی]]===
			«خط مشی» عبارت است از «تعیین حدود [[اعمال]] و [[تصمیمات]] اجرائی برای نیل به اهداف مورد نظر» به طور خلاصه خط مشی در همه حال راهنمای عمومی عمل است و راه‌های عملیاتی را برای [[حرکت]] عاملان روشن می‌سازد.<ref>[[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۴۰.</ref>

	== جستارهای وابسته==		== جستارهای وابسته==

Wasity: /* مراحل برنامه‌ریزی */

2025-12-06T07:52:48Z

مراحل برنامه‌ریزی

نمایش تغییرات

Wasity: /* سرفصل‌های قانون اساسی حکومت علوی */

2025-12-06T07:52:03Z

سرفصل‌های قانون اساسی حکومت علوی

@@ خط ۱۰۶: / خط ۱۰۶: @@
 قبل از [[مالک اشتر]]، [[محمد بن ابی‌بکر]] [[کارگزار مصر]] بود و در تصمیم‌گیری‌های متعددی دچار مشکل شده بود و از حضرت خواست تا وی را [[راهنمایی]] کند.
 شاید یکی از انگیزه‌های [[نگارش]] این نامه علاوه بر [[موقعیت اجتماعی]] مالک و [[محبوبیت]] وی نزد [[امیرالمؤمنین]] به خاطر موقعیت [[مصر]] و اهمیت آن و مشکلاتی بود که [[کارگزار]] سابق در اداره آن بدان دچار شده بود؛ لذا امام این نامه را برای مالک نگاشت تا به خوبی از عهده [[انجام وظیفه]] برآید.<ref>[[محسن عباس‌نژاد|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۴۰.</ref>
 == جستارهای وابسته==

Wasity: /* منابع */

2025-12-06T07:50:53Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۰
خط ۱۲۰:		خط ۱۲۰:
	[[برنامه‌ریزی‌ها]] بر مبنای واقعیت‌ها و امکانات موجود می‌باشد و شرایط جامعه نیز در آن لحاظ شده است. همچنین امام توصیه ویژه‌ای در این برنامه به [[رعایت]] زمان‌بندی داشته‌اند و از [[کارگزار]] خود خواسته‌اند هر کاری را در [[زمان]] خودش انجام دهد. از سوی دیگر برنامه با شرایط جسمی و [[روحی]] افراد به گونه‌ای هماهنگ شده است تا ضمن [[جلب رضایت]] آنها همه توانایی‌ها و استعدادهای آنان نیز به‌کار گرفته شود.		[[برنامه‌ریزی‌ها]] بر مبنای واقعیت‌ها و امکانات موجود می‌باشد و شرایط جامعه نیز در آن لحاظ شده است. همچنین امام توصیه ویژه‌ای در این برنامه به [[رعایت]] زمان‌بندی داشته‌اند و از [[کارگزار]] خود خواسته‌اند هر کاری را در [[زمان]] خودش انجام دهد. از سوی دیگر برنامه با شرایط جسمی و [[روحی]] افراد به گونه‌ای هماهنگ شده است تا ضمن [[جلب رضایت]] آنها همه توانایی‌ها و استعدادهای آنان نیز به‌کار گرفته شود.
	توجه به [[مردم]] و مردم‌سالاری از ویژگی‌های عمده برنامه‌های حضرت است. امام از کارگزار خود می‌خواهد تا به جای نگاه به [[خواص]]، [[سیاست]] نگاه به مردم را در پیش گیرد. [[هماهنگی]] اجزای این برنامه‌ها نیز از ویژگی‌های دیگر آن به‌شمار می‌رود.<ref>[[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۴۲.</ref>		توجه به [[مردم]] و مردم‌سالاری از ویژگی‌های عمده برنامه‌های حضرت است. امام از کارگزار خود می‌خواهد تا به جای نگاه به [[خواص]]، [[سیاست]] نگاه به مردم را در پیش گیرد. [[هماهنگی]] اجزای این برنامه‌ها نیز از ویژگی‌های دیگر آن به‌شمار می‌رود.<ref>[[محسن عباس‌نژاد\|عباس‌نژاد، محسن]]، [[سیره مدیریتی امام علی (کتاب)\|سیره مدیریتی امام علی]]، ص ۴۲.</ref>

			== جستارهای وابسته==
			* [[تدبیر]]
			* [[تفکر]]
			* [[آینده‌نگری]]
			* [[عاقبت‌اندیشی]]

	== منابع ==		== منابع ==

Wasity: /* مقدمه */

2025-12-03T07:25:45Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۵۵
خط ۷:		خط ۷:

	==مقدمه==		==مقدمه==
	[[دانشمندان]] [[علم مدیریت]] تعاریف مختلفی از ~~برنامه‌ریزی~~ ارائه کرده‌اند که به نمونه‌هایی از آن اشاره می‌کنیم:		[[دانشمندان]] [[علم مدیریت]] تعاریف مختلفی از «برنامه‌ریزی» ارائه کرده‌اند که به نمونه‌هایی از آن اشاره می‌کنیم:
	«برنامه‌ریزی فرایندی است که طی آن، [[مدیران]] اهداف را تعیین می‌کنند، [[آینده]] را [[پیش‌بینی]] می‌نمایند و مسیر فعالیت‌های طراحی شده برای به دست آوردن آن اهداف را نشان می‌دهند»<ref>Boone louis & kurtz، management، p119..</ref>.		«برنامه‌ریزی فرایندی است که طی آن، [[مدیران]] اهداف را تعیین می‌کنند، [[آینده]] را [[پیش‌بینی]] می‌نمایند و مسیر فعالیت‌های طراحی شده برای به دست آوردن آن اهداف را نشان می‌دهند»<ref>Boone louis & kurtz، management، p119..</ref>.
	«برنامه‌ریزی یعنی تعیین اهداف درست، سپس [[انتخاب]] روش و وسیله مناسب برای به دست آوردن آن اهداف»<ref>Stoner james & edward freeman، management، p. 186.</ref>.		«برنامه‌ریزی یعنی تعیین اهداف درست، سپس [[انتخاب]] روش و وسیله مناسب برای به دست آوردن آن اهداف»<ref>Stoner james & edward freeman، management، p. 186.</ref>.

Jaafari در ‏۳ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۶:۵۴

2025-12-03T06:54:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۴
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط =		\| موضوع مرتبط =
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط =		\| مداخل مرتبط = [[برنامه‌ریزی در سیره و معارف علوی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}