بر در قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Ali در ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۵۴

2024-05-30T11:54:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۵:۲۴
خط ۱۶۱:		خط ۱۶۱:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~فضایل اخلاقی~~]]		[[رده:بر]]

Bahmani در ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۱۳

2023-11-21T10:13:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = بر		\| موضوع مرتبط = بر
	\| عنوان مدخل = [[بر]]		\| عنوان مدخل = بر
	\| مداخل مرتبط = [[بر در قرآن]] - [[بر در حدیث]] - [[بر در فقه سیاسی]]		\| مداخل مرتبط = [[بر در قرآن]] - [[بر در حدیث]] - [[بر در فقه سیاسی]] - [[بر در جامعه‌شناسی اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط = ~~بر (پرسش)~~		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

خط ۱۶۰:		خط ۱۶۰:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

			[[رده:فضایل اخلاقی]]

Wasity: جایگزینی متن - 'جست و جوی' به 'جستجوی'

2022-10-08T05:19:27Z

جایگزینی متن - 'جست و جوی' به 'جستجوی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۸ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۴۹
خط ۱۴۷:		خط ۱۴۷:
	این بُعد آن است که هر چند از [[نجوا]] نمودن برای [[گناه]]، [[تجاوز]] و [[نافرمانی]] از [[پیامبر]] {{صل}}، [[نهی]] شده، اما به نجوا نمودن برای [[بِرّ]] و [[تقوا]] امر شده است: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمن‌خویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید!» سوره مجادله، آیه ۹.</ref>.		این بُعد آن است که هر چند از [[نجوا]] نمودن برای [[گناه]]، [[تجاوز]] و [[نافرمانی]] از [[پیامبر]] {{صل}}، [[نهی]] شده، اما به نجوا نمودن برای [[بِرّ]] و [[تقوا]] امر شده است: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمن‌خویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید!» سوره مجادله، آیه ۹.</ref>.
	از آیه‌ای از [[سوره مجادله]] بر می‌آید که اصولاً نجوا نمودن کاری [[شیطانی]] بوده و برای محزون ساختن [[مؤمنین]] انجام می‌گیرد: {{متن قرآن\|إِنَّمَا النَّجْوَى مِنَ الشَّيْطَانِ لِيَحْزُنَ الَّذِينَ آمَنُوا...}}<ref>«رازگویی، تنها کار شیطان است تا مؤمنان را اندوهگین کند.».. سوره مجادله، آیه ۱۰.</ref>.		از آیه‌ای از [[سوره مجادله]] بر می‌آید که اصولاً نجوا نمودن کاری [[شیطانی]] بوده و برای محزون ساختن [[مؤمنین]] انجام می‌گیرد: {{متن قرآن\|إِنَّمَا النَّجْوَى مِنَ الشَّيْطَانِ لِيَحْزُنَ الَّذِينَ آمَنُوا...}}<ref>«رازگویی، تنها کار شیطان است تا مؤمنان را اندوهگین کند.».. سوره مجادله، آیه ۱۰.</ref>.
	نیز در [[سوره نساء]] فرموده: خیری در بیشتر نجواها نیست، مگر نجوایی که در آن امر به [[صدقه]] یا [[کار نیک]] و یا [[اصلاح بین مردم]] باشد: {{متن قرآن\|لَا خَيْرَ فِي كَثِيرٍ مِنْ نَجْوَاهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوْ مَعْرُوفٍ أَوْ إِصْلَاحٍ بَيْنَ النَّاسِ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا}}<ref>«در بسیاری از گفت‌وگوهای زیرگوشی آنان خیری نیست مگر کسی به صدقه یا نکوکاری یا اصلاحی میان مردم فرمان دهد و هر کس در ~~جست و جوی~~ خشنودی خداوند چنین کند به زودی بدو پاداشی سترگ خواهیم داد» سوره نساء، آیه ۱۱۴.</ref><ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۲۱.</ref>		نیز در [[سوره نساء]] فرموده: خیری در بیشتر نجواها نیست، مگر نجوایی که در آن امر به [[صدقه]] یا [[کار نیک]] و یا [[اصلاح بین مردم]] باشد: {{متن قرآن\|لَا خَيْرَ فِي كَثِيرٍ مِنْ نَجْوَاهُمْ إِلَّا مَنْ أَمَرَ بِصَدَقَةٍ أَوْ مَعْرُوفٍ أَوْ إِصْلَاحٍ بَيْنَ النَّاسِ وَمَنْ يَفْعَلْ ذَلِكَ ابْتِغَاءَ مَرْضَاتِ اللَّهِ فَسَوْفَ نُؤْتِيهِ أَجْرًا عَظِيمًا}}<ref>«در بسیاری از گفت‌وگوهای زیرگوشی آنان خیری نیست مگر کسی به صدقه یا نکوکاری یا اصلاحی میان مردم فرمان دهد و هر کس در جستجوی خشنودی خداوند چنین کند به زودی بدو پاداشی سترگ خواهیم داد» سوره نساء، آیه ۱۱۴.</ref><ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۲۱.</ref>

	===== بعد ششم [[بِرّ]] =====		===== بعد ششم [[بِرّ]] =====

Wasity: جایگزینی متن - 'ضمیر' به 'ضمیر'

2022-09-27T06:57:37Z

جایگزینی متن - 'ضمیر' به 'ضمیر'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۲۷
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	==== تفسیر مجمع البیان ====		==== تفسیر مجمع البیان ====
	# [[شیخ طبرسی]] در [[مجمع‌البیان]] فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ}}، فرموده: "این ([[آیه]]) خطاب به علمای [[یهود]] است. آنان [[نزدیکان]] [[مسلمان]] خود را نسبت به آنچه آنان بدان [[ایمان]] آورده بودند، تثبیت می‌نمودند، ولی خود ایمان نمی‌آوردند، و لذا همزه {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ}}، برای استفهام بوده و معنای [[توبیخ]] می‌دهد، و مراد از [[بِرّ]]، ایمان به [[محمد]] {{صل}} است. خدای متعال آنان را [[نکوهش]] نمود بر آنچه انجام می‌دادند، از امر [[مردم]] به ایمان به محمد {{صل}} و ترک دادن خودشان از آن ایمان. ابومسلم گفته است: [[اعراب]] مردم را به [[ایمان آوردن]] به محمد {{صل}} امر می‌نمودند، چون [[حضرت]] به [[پیامبری]] [[مبعوث]] شد، خودشان [[کفر]] ورزیدند"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۹۸.</ref>.		# [[شیخ طبرسی]] در [[مجمع‌البیان]] فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ}}، فرموده: "این ([[آیه]]) خطاب به علمای [[یهود]] است. آنان [[نزدیکان]] [[مسلمان]] خود را نسبت به آنچه آنان بدان [[ایمان]] آورده بودند، تثبیت می‌نمودند، ولی خود ایمان نمی‌آوردند، و لذا همزه {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ}}، برای استفهام بوده و معنای [[توبیخ]] می‌دهد، و مراد از [[بِرّ]]، ایمان به [[محمد]] {{صل}} است. خدای متعال آنان را [[نکوهش]] نمود بر آنچه انجام می‌دادند، از امر [[مردم]] به ایمان به محمد {{صل}} و ترک دادن خودشان از آن ایمان. ابومسلم گفته است: [[اعراب]] مردم را به [[ایمان آوردن]] به محمد {{صل}} امر می‌نمودند، چون [[حضرت]] به [[پیامبری]] [[مبعوث]] شد، خودشان [[کفر]] ورزیدند"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۹۸.</ref>.
	# هم‌چنین در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ...}}، فرموده: "[[خدای سبحان]] بیان فرموده که همه بِرّ در [[صلات]] نیست و اگر هم به اقامه صلات امر شده، برای آن بوده که آن، [[مصلحت]] در ایمان و در انصراف از [[فساد]] است و هم‌چنین است [[عبادات]] شرعیه‌ای که به آنها امر شده؛ از آن رو که در آنها، [[الطاف]] و [[مصالح]] دینیّه است و آن بر حسب [[زمان]] و اوقات مختلف می‌باشد. پس فرمود: بّرّ همه‌اش در توجه داشتن به [[نماز]] نیست. تا اینکه علاوه بر آن، به طاعتی غیر از [[صلات]] که [[خدای متعال]] به آن، امر فرموده، توجه شود، و این، قول [[ابن‌عباس]] و بعضی دیگر است، و در معنای آن گفته شده که [[بِرّ]] آن نیست که [[نصاری]] بدان نظر دارند، از توجه نمودن به [[مشرق]]، و نیز آن نیست که [[یهود]] بدان نظر دارند، از توجه داشتن به [[مغرب]]، و لکن بِرّ، کسی است که [[ایمان]] به خدای متعال بیاورد؛ یعنی [[خدا]] را [[باور]] (و نسبت به او [[تصدیق]]) داشته باشد، و داخل در آن قول می‌گردد، همه آنچه [[معرفت]] به او جز بدان حاصل نمی‌شود، مانند: معرفت به حدوث عالم، [[اثبات]] [[محدث]]، صفات واجبه، جایزه و آنچه بر او سبحانه و تعالی محال است و معرفت به [[عدل]] و [[حکمت]] او. {{متن قرآن\|وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}: و ایمان به [[روز قیامت]]، و داخل در آن می‌شود، تصدیق [[بعث]]، حساب، [[ثواب و عقاب]]. {{متن قرآن\|وَالْمَلَائِكَةِ}}؛ یعنی ایمان به این که آنان [[بندگان]] مکرم و گرامی خدای متعال هستند. {{متن قرآن\|وَالْكِتَابِ}}؛ یعنی: و ایمان به کتاب‌های [[منزل]] از جانب [[خدای تعالی]] به پیامبرانش. {{متن قرآن\|وَالنَّبِيِّينَ}} و ایمان به همه [[پیامبران]] و اینکه آنان [[معصوم]] و [[مطهر]] بودند و در آنچه به [[خلق]] ارائه می‌دادند، راست می‌گفتند و این که [[سید]] و خاتم آنان، [[محمد]] {{صل}}، و [[شریعت]] او [[ناسخ]] جمیع [[شرایع]] بوده و [[تمسک]] بدان برای همه [[مکلفان]] تا روز قیامت لازم است. {{متن قرآن\|وَآتَى الْمَالَ}}؛ یعنی و اعطای مال کند، {{متن قرآن\|عَلَى حُبِّهِ}}، در [[ضمیر]] {{متن قرآن\|حُبِّهِ}}، وجوهی است که احسن وجوه آن این است که “هاء” به خدای متعال برگردد؛ یعنی اعطای [[مال]] از روی [[حب]] و [[دوستی]] خدای متعال به: {{متن قرآن\|ذَوِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ}}، انجام گیرد. {{متن قرآن\|وَأَقَامَ الصَّلَاةَ}}؛ یعنی [[نماز]] را در اوقات خودش و با رعایت حدودش به جا آورد. {{متن قرآن\|وَآتَى الزَّكَاةَ}}؛ یعنی [[زکات]] مالش را بدهد. {{متن قرآن\|وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا}}؛ یعنی چون عهدی بست، نظیر عهود و نذوری که بین او و خداست و یا عقودی که بین او و بین [[مردم]] است، بدان [[وفا]] کند. {{متن قرآن\|وَالصَّابِرِينَ فِي الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ}} که مراد از {{متن قرآن\|الْبَأْسَاءِ}} [[تنگدستی]] و [[بیچارگی]] و مراد از {{متن قرآن\|وَالضَّرَّاءِ}}، درد و [[بیماری]] است؛ یعنی به هنگام [[سختی]]، تنگدستی و بیماری [[صابر]] و [[شکیبا]] باشند، و نیز و {{متن قرآن\|وَ حِينَ الْبَأْسِ}}؛ یعنی به هنگام [[جنگ]] و [[جهاد با دشمن]]، صابر و خویشتن‌دار باشد، {{متن قرآن\|أُولَئِكَ}}، اشاره است به کسانی که ذکرشان گذشت؛ یعنی این چنین کسان، {{متن قرآن\|الَّذِينَ صَدَقُوا}}: کسانی هستند که [[خدا]] را [[تصدیق]] کرده و بدو [[ایمان]] آوردند، {{متن قرآن\|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ}}: و این چنین کسان هستند که به واسطه انجام چنین کارهایی و داشتن چنین صفاتی از [[آتش جهنم]] [[پروا]] دارند. [[اصحاب]] ما به این [[آیه]] [[استدلال]] کرده‌اند که معنای آن در [[امیرالمؤمنین]]، [[علی]] {{ع}}، است؛ زیرا در این که آن بزرگوار جامع این [[خصال]] بود، اختلافی بین [[امت]] نیست. پس مراد از این آیه قطعاً آن بزرگوار است و بعضی هم گفته‌اند که آیه، مخصوص به انبیای [[معصومین]] است؛ زیرا کلیت آیه را کسی به جز [[انبیا]] نمی‌تواند ادا نماید"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۲۶۳ - ۲۶۴.</ref>.		# هم‌چنین در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ...}}، فرموده: "[[خدای سبحان]] بیان فرموده که همه بِرّ در [[صلات]] نیست و اگر هم به اقامه صلات امر شده، برای آن بوده که آن، [[مصلحت]] در ایمان و در انصراف از [[فساد]] است و هم‌چنین است [[عبادات]] شرعیه‌ای که به آنها امر شده؛ از آن رو که در آنها، [[الطاف]] و [[مصالح]] دینیّه است و آن بر حسب [[زمان]] و اوقات مختلف می‌باشد. پس فرمود: بّرّ همه‌اش در توجه داشتن به [[نماز]] نیست. تا اینکه علاوه بر آن، به طاعتی غیر از [[صلات]] که [[خدای متعال]] به آن، امر فرموده، توجه شود، و این، قول [[ابن‌عباس]] و بعضی دیگر است، و در معنای آن گفته شده که [[بِرّ]] آن نیست که [[نصاری]] بدان نظر دارند، از توجه نمودن به [[مشرق]]، و نیز آن نیست که [[یهود]] بدان نظر دارند، از توجه داشتن به [[مغرب]]، و لکن بِرّ، کسی است که [[ایمان]] به خدای متعال بیاورد؛ یعنی [[خدا]] را [[باور]] (و نسبت به او [[تصدیق]]) داشته باشد، و داخل در آن قول می‌گردد، همه آنچه [[معرفت]] به او جز بدان حاصل نمی‌شود، مانند: معرفت به حدوث عالم، [[اثبات]] [[محدث]]، صفات واجبه، جایزه و آنچه بر او سبحانه و تعالی محال است و معرفت به [[عدل]] و [[حکمت]] او. {{متن قرآن\|وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}: و ایمان به [[روز قیامت]]، و داخل در آن می‌شود، تصدیق [[بعث]]، حساب، [[ثواب و عقاب]]. {{متن قرآن\|وَالْمَلَائِكَةِ}}؛ یعنی ایمان به این که آنان [[بندگان]] مکرم و گرامی خدای متعال هستند. {{متن قرآن\|وَالْكِتَابِ}}؛ یعنی: و ایمان به کتاب‌های [[منزل]] از جانب [[خدای تعالی]] به پیامبرانش. {{متن قرآن\|وَالنَّبِيِّينَ}} و ایمان به همه [[پیامبران]] و اینکه آنان [[معصوم]] و [[مطهر]] بودند و در آنچه به [[خلق]] ارائه می‌دادند، راست می‌گفتند و این که [[سید]] و خاتم آنان، [[محمد]] {{صل}}، و [[شریعت]] او [[ناسخ]] جمیع [[شرایع]] بوده و [[تمسک]] بدان برای همه [[مکلفان]] تا روز قیامت لازم است. {{متن قرآن\|وَآتَى الْمَالَ}}؛ یعنی و اعطای مال کند، {{متن قرآن\|عَلَى حُبِّهِ}}، در ضمیر {{متن قرآن\|حُبِّهِ}}، وجوهی است که احسن وجوه آن این است که “هاء” به خدای متعال برگردد؛ یعنی اعطای [[مال]] از روی [[حب]] و [[دوستی]] خدای متعال به: {{متن قرآن\|ذَوِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ}}، انجام گیرد. {{متن قرآن\|وَأَقَامَ الصَّلَاةَ}}؛ یعنی [[نماز]] را در اوقات خودش و با رعایت حدودش به جا آورد. {{متن قرآن\|وَآتَى الزَّكَاةَ}}؛ یعنی [[زکات]] مالش را بدهد. {{متن قرآن\|وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا}}؛ یعنی چون عهدی بست، نظیر عهود و نذوری که بین او و خداست و یا عقودی که بین او و بین [[مردم]] است، بدان [[وفا]] کند. {{متن قرآن\|وَالصَّابِرِينَ فِي الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ}} که مراد از {{متن قرآن\|الْبَأْسَاءِ}} [[تنگدستی]] و [[بیچارگی]] و مراد از {{متن قرآن\|وَالضَّرَّاءِ}}، درد و [[بیماری]] است؛ یعنی به هنگام [[سختی]]، تنگدستی و بیماری [[صابر]] و [[شکیبا]] باشند، و نیز و {{متن قرآن\|وَ حِينَ الْبَأْسِ}}؛ یعنی به هنگام [[جنگ]] و [[جهاد با دشمن]]، صابر و خویشتن‌دار باشد، {{متن قرآن\|أُولَئِكَ}}، اشاره است به کسانی که ذکرشان گذشت؛ یعنی این چنین کسان، {{متن قرآن\|الَّذِينَ صَدَقُوا}}: کسانی هستند که [[خدا]] را [[تصدیق]] کرده و بدو [[ایمان]] آوردند، {{متن قرآن\|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ}}: و این چنین کسان هستند که به واسطه انجام چنین کارهایی و داشتن چنین صفاتی از [[آتش جهنم]] [[پروا]] دارند. [[اصحاب]] ما به این [[آیه]] [[استدلال]] کرده‌اند که معنای آن در [[امیرالمؤمنین]]، [[علی]] {{ع}}، است؛ زیرا در این که آن بزرگوار جامع این [[خصال]] بود، اختلافی بین [[امت]] نیست. پس مراد از این آیه قطعاً آن بزرگوار است و بعضی هم گفته‌اند که آیه، مخصوص به انبیای [[معصومین]] است؛ زیرا کلیت آیه را کسی به جز [[انبیا]] نمی‌تواند ادا نماید"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۲۶۳ - ۲۶۴.</ref>.
	# فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ}}<ref>«هرگز به نیکی دست نخواهید یافت مگر از آنچه دوست دارید (به دیگران) ببخشید و هر چیزی ببخشید بی‌گمان خداوند آن را می‌داند» سوره آل عمران، آیه ۹۲.</ref> هم فرموده: "{{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ}}؛ یعنی هرگز برِّ [[خدای متعال]] نسبت به [[اهل]] [[طاعت]] را [[ادراک]] نمی‌کنید، {{متن قرآن\|حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ}}: تا این که از [[مال]] [[انفاق]] کنید، و تنها، با این لفظ، از مال کنایه شده؛ چون همه مردم مال را [[دوست]] دارند، و گفته شده: معنای آن این است که آنچه از نفایس اموالتان را که دوست دارید، نه از کم ارزش‌ترین آن ([[انفاق]] کنید)"<ref>مجمع البیان، ج۲، ص۴۷۳.</ref>.		# فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ}}<ref>«هرگز به نیکی دست نخواهید یافت مگر از آنچه دوست دارید (به دیگران) ببخشید و هر چیزی ببخشید بی‌گمان خداوند آن را می‌داند» سوره آل عمران، آیه ۹۲.</ref> هم فرموده: "{{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ}}؛ یعنی هرگز برِّ [[خدای متعال]] نسبت به [[اهل]] [[طاعت]] را [[ادراک]] نمی‌کنید، {{متن قرآن\|حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ}}: تا این که از [[مال]] [[انفاق]] کنید، و تنها، با این لفظ، از مال کنایه شده؛ چون همه مردم مال را [[دوست]] دارند، و گفته شده: معنای آن این است که آنچه از نفایس اموالتان را که دوست دارید، نه از کم ارزش‌ترین آن ([[انفاق]] کنید)"<ref>مجمع البیان، ج۲، ص۴۷۳.</ref>.
	# همین طور در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمنخویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید! و از خداوند که نزد او گرد آورده می‌شوید پروا کنید» سوره مجادله، آیه ۹.</ref> فرموده: "یعنی مانند فعل [[منافقین]] و [[یهود]] نکنید، {{متن قرآن\|وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی به [[افعال خیر]]، به [[طاعت]] از [[خدای متعال]] و به [[خوف]] از [[عذاب]] او و [[پرهیز]] از [[عصیان]] و [[گناه]] [[الهی]]، [[نجوا]] کنید"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۲۵۰.</ref>.		# همین طور در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمنخویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید! و از خداوند که نزد او گرد آورده می‌شوید پروا کنید» سوره مجادله، آیه ۹.</ref> فرموده: "یعنی مانند فعل [[منافقین]] و [[یهود]] نکنید، {{متن قرآن\|وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی به [[افعال خیر]]، به [[طاعت]] از [[خدای متعال]] و به [[خوف]] از [[عذاب]] او و [[پرهیز]] از [[عصیان]] و [[گناه]] [[الهی]]، [[نجوا]] کنید"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۲۵۰.</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

2022-09-09T16:18:59Z

جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

نمایش تغییرات

Hosein: جایگزینی متن - '\=\=\sپانویس\s\=\=↵\{\{پانویس\}\}\n\n\[\[رده\:(.*)در\sقرآن\]\]' به '== پانویس == {{پانویس}}'

2022-09-07T18:11:25Z

جایگزینی متن - '\=\=\sپانویس\s\=\=↵\{\{پانویس\}\}\n\n\[\[رده\:(.*)در\sقرآن\]\]' به '== پانویس == {{پانویس}}'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۱:۴۱
خط ۱۶۰:		خط ۱۶۰:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:بر در قرآن]]~~

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T15:14:14Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T05:37:37Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۰۷
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = بر		\| موضوع مرتبط = بر
خط ۱۶۳:		خط ۱۶۲:

	[[رده:بر در قرآن]]		[[رده:بر در قرآن]]
	~~[[رده:مدخل]]~~

Wasity: جایگزینی متن - 'غالب' به 'غالب'

2022-07-21T04:46:10Z

جایگزینی متن - 'غالب' به 'غالب'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۱۶
خط ۱۰۸:		خط ۱۰۸:
	#البته که [[خدای تعالی]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.		#البته که [[خدای تعالی]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.

	در [[آیه]] فوق که [[دستورات]] و مناسک حج با تفصیل بیان شده است، در مسأله [[اخلاقی]] - [[اجتماعی]] می‌فرماید: اگر آنان قبلاً مانع شما از انجام حج گردیدند، الان که شما بر آنان [[غالب]] آمدید، آن ممانعت را جبران نکنید و در کار [[انتقام]] گرفتن، در بازداشتن آنها از انجام حج، با هم [[تعاون]] و همکاری نداشته باشید، بلکه با معیار تقوا، از جبران کردن، انتقام گرفتن و تعدّی نمودن نسبت به آنان گذشت کنید (که این است [[بِرّ]] و [[اخلاق حسنه]] در [[اخلاق اجتماعی]]): {{متن قرآن\|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}.		در [[آیه]] فوق که [[دستورات]] و مناسک حج با تفصیل بیان شده است، در مسأله [[اخلاقی]] - [[اجتماعی]] می‌فرماید: اگر آنان قبلاً مانع شما از انجام حج گردیدند، الان که شما بر آنان غالب آمدید، آن ممانعت را جبران نکنید و در کار [[انتقام]] گرفتن، در بازداشتن آنها از انجام حج، با هم [[تعاون]] و همکاری نداشته باشید، بلکه با معیار تقوا، از جبران کردن، انتقام گرفتن و تعدّی نمودن نسبت به آنان گذشت کنید (که این است [[بِرّ]] و [[اخلاق حسنه]] در [[اخلاق اجتماعی]]): {{متن قرآن\|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}.
	در همه امور تقوا داشته باشید و از [[نافرمانی]] خدای تعالی [[پرهیز]] کنید که [[خدای متعال]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۱۳.</ref>		در همه امور تقوا داشته باشید و از [[نافرمانی]] خدای تعالی [[پرهیز]] کنید که [[خدای متعال]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۱۳.</ref>

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۲

2022-07-10T23:23:59Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۲

نمایش تغییرات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۲۷
خط ۲۶:		خط ۲۶:
	==== تفسیر مجمع البیان ====		==== تفسیر مجمع البیان ====
	# [[شیخ طبرسی]] در [[مجمع‌البیان]] فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ}}، فرموده: "این ([[آیه]]) خطاب به علمای [[یهود]] است. آنان [[نزدیکان]] [[مسلمان]] خود را نسبت به آنچه آنان بدان [[ایمان]] آورده بودند، تثبیت می‌نمودند، ولی خود ایمان نمی‌آوردند، و لذا همزه {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ}}، برای استفهام بوده و معنای [[توبیخ]] می‌دهد، و مراد از [[بِرّ]]، ایمان به [[محمد]] {{صل}} است. خدای متعال آنان را [[نکوهش]] نمود بر آنچه انجام می‌دادند، از امر [[مردم]] به ایمان به محمد {{صل}} و ترک دادن خودشان از آن ایمان. ابومسلم گفته است: [[اعراب]] مردم را به [[ایمان آوردن]] به محمد {{صل}} امر می‌نمودند، چون [[حضرت]] به [[پیامبری]] [[مبعوث]] شد، خودشان [[کفر]] ورزیدند"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۹۸.</ref>.		# [[شیخ طبرسی]] در [[مجمع‌البیان]] فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ النَّاسَ بِالْبِرِّ وَتَنْسَوْنَ أَنْفُسَكُمْ وَأَنْتُمْ تَتْلُونَ الْكِتَابَ أَفَلَا تَعْقِلُونَ}}، فرموده: "این ([[آیه]]) خطاب به علمای [[یهود]] است. آنان [[نزدیکان]] [[مسلمان]] خود را نسبت به آنچه آنان بدان [[ایمان]] آورده بودند، تثبیت می‌نمودند، ولی خود ایمان نمی‌آوردند، و لذا همزه {{متن قرآن\|أَتَأْمُرُونَ}}، برای استفهام بوده و معنای [[توبیخ]] می‌دهد، و مراد از [[بِرّ]]، ایمان به [[محمد]] {{صل}} است. خدای متعال آنان را [[نکوهش]] نمود بر آنچه انجام می‌دادند، از امر [[مردم]] به ایمان به محمد {{صل}} و ترک دادن خودشان از آن ایمان. ابومسلم گفته است: [[اعراب]] مردم را به [[ایمان آوردن]] به محمد {{صل}} امر می‌نمودند، چون [[حضرت]] به [[پیامبری]] [[مبعوث]] شد، خودشان [[کفر]] ورزیدند"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۹۸.</ref>.
	# هم‌چنین در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ...}}، فرموده: "[[خدای سبحان]] بیان فرموده که همه بِرّ در [[صلات]] نیست و اگر هم به اقامه صلات امر شده، برای آن بوده که آن، [[مصلحت]] در ایمان و در انصراف از [[فساد]] است و هم‌چنین است [[عبادات]] شرعیه‌ای که به آنها امر شده؛ از آن رو که در آنها، [[الطاف]] و [[مصالح]] دینیّه است و آن بر حسب [[زمان]] و اوقات مختلف می‌باشد. پس فرمود: بّرّ همه‌اش در توجه داشتن به [[نماز]] نیست. تا اینکه علاوه بر آن، به طاعتی غیر از [[صلات]] که [[خدای متعال]] به آن، امر فرموده، توجه شود، و این، قول [[ابن‌عباس]] و بعضی دیگر است، و در معنای آن گفته شده که [[بِرّ]] آن نیست که [[نصاری]] بدان نظر دارند، از توجه نمودن به [[مشرق]]، و نیز آن نیست که [[یهود]] بدان نظر دارند، از توجه داشتن به [[مغرب]]، و لکن بِرّ، کسی است که [[ایمان]] به خدای متعال بیاورد؛ یعنی [[خدا]] را [[باور]] (و نسبت به او [[تصدیق]]) داشته باشد، و داخل در آن قول می‌گردد، همه آنچه [[معرفت]] به او جز بدان حاصل نمی‌شود، مانند: معرفت به حدوث عالم، [[اثبات]] [[محدث]]، صفات واجبه، جایزه و آنچه بر او سبحانه و تعالی محال است و معرفت به [[عدل]] و [[حکمت]] او. {{متن قرآن\|وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}: و ایمان به [[روز قیامت]]، و داخل در آن می‌شود، تصدیق [[بعث]]، حساب، [[ثواب و عقاب]]. {{متن قرآن\|وَالْمَلَائِكَةِ}}؛ یعنی ایمان به این که آنان [[بندگان]] مکرم و گرامی خدای متعال هستند. {{متن قرآن\|وَالْكِتَابِ}}؛ یعنی: و ایمان به کتاب‌های [[منزل]] از جانب [[خدای تعالی]] به پیامبرانش. {{متن قرآن\|وَالنَّبِيِّينَ}} و ایمان به همه [[پیامبران]] و اینکه آنان [[معصوم]] و [[مطهر]] بودند و در آنچه به [[خلق]] ارائه می‌دادند، راست می‌گفتند و این که [[سید]] و خاتم آنان، [[محمد]] {{صل}}، و [[شریعت]] او [[ناسخ]] جمیع [[شرایع]] بوده و [[تمسک]] بدان برای همه [[مکلفان]] تا روز قیامت لازم است. {{متن قرآن\|وَآتَى الْمَالَ}}؛ یعنی و اعطای مال کند، {{متن قرآن\|عَلَى حُبِّهِ}}، در [[ضمیر]] {{متن قرآن\|حُبِّهِ}}، وجوهی است که احسن وجوه آن این است که “هاء” به خدای متعال برگردد؛ یعنی اعطای [[مال]] از روی [[حب]] و [[دوستی]] خدای متعال به: {{متن قرآن\|ذَوِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ}}، انجام گیرد. {{متن قرآن\|وَأَقَامَ الصَّلَاةَ}}؛ یعنی [[نماز]] را در اوقات خودش و با رعایت حدودش به جا آورد. {{متن قرآن\|وَآتَى الزَّكَاةَ}}؛ یعنی [[زکات]] مالش را بدهد. {{متن قرآن\|وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا}}؛ یعنی چون عهدی بست، نظیر عهود و نذوری که بین او و خداست و یا عقودی که بین او و بین [[مردم]] است، بدان [[وفا]] کند. {{متن قرآن\|وَالصَّابِرِينَ فِي الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ}} که مراد از {{متن قرآن\|الْبَأْسَاءِ}} [[تنگدستی]] و [[بیچارگی]] و مراد از {{متن قرآن\|وَالضَّرَّاءِ}}، درد و [[بیماری]] است؛ یعنی به هنگام [[سختی]]، تنگدستی و بیماری [[صابر]] و [[شکیبا]] باشند، و نیز و {{متن قرآن\|وَ حِينَ الْبَأْسِ}}؛ یعنی به هنگام [[جنگ]] و [[جهاد با دشمن]]، صابر و خویشتن‌دار باشد، {{متن قرآن\|أُولَئِكَ}}، اشاره است به کسانی که ذکرشان گذشت؛ یعنی این چنین کسان، {{متن قرآن\|الَّذِينَ صَدَقُوا}}: کسانی هستند که [[خدا]] را [[تصدیق]] کرده و بدو [[ایمان]] آوردند، {{متن قرآن\|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ}}: و این چنین کسان هستند که به واسطه انجام چنین کارهایی و داشتن چنین صفاتی از [[آتش جهنم]] [[پروا]] دارند. [[اصحاب]] ما به این [[آیه]] [[استدلال]] کرده‌اند که معنای آن در [[امیرالمؤمنین]]، [[علی]] {{ع}}، است؛ زیرا در این که آن بزرگوار جامع این [[خصال]] بود، اختلافی بین [[امت]] نیست. پس مراد از این آیه قطعاً آن بزرگوار است و بعضی هم گفته‌اند که آیه، مخصوص به انبیای [[معصومین]] است؛ زیرا کلیت آیه را کسی به جز [[انبیا]] نمی‌تواند ادا نماید"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۲۶۳ - ۲۶۴.</ref>.		# هم‌چنین در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَيْسَ الْبِرَّ أَنْ تُوَلُّوا وُجُوهَكُمْ قِبَلَ الْمَشْرِقِ وَالْمَغْرِبِ وَلَكِنَّ الْبِرَّ مَنْ آمَنَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ...}}، فرموده: "[[خدای سبحان]] بیان فرموده که همه بِرّ در [[صلات]] نیست و اگر هم به اقامه صلات امر شده، برای آن بوده که آن، [[مصلحت]] در ایمان و در انصراف از [[فساد]] است و هم‌چنین است [[عبادات]] شرعیه‌ای که به آنها امر شده؛ از آن رو که در آنها، [[الطاف]] و [[مصالح]] دینیّه است و آن بر حسب [[زمان]] و اوقات مختلف می‌باشد. پس فرمود: بّرّ همه‌اش در توجه داشتن به [[نماز]] نیست. تا اینکه علاوه بر آن، به طاعتی غیر از [[صلات]] که [[خدای متعال]] به آن، امر فرموده، توجه شود، و این، قول [[ابن‌عباس]] و بعضی دیگر است، و در معنای آن گفته شده که [[بِرّ]] آن نیست که [[نصاری]] بدان نظر دارند، از توجه نمودن به [[مشرق]]، و نیز آن نیست که [[یهود]] بدان نظر دارند، از توجه داشتن به [[مغرب]]، و لکن بِرّ، کسی است که [[ایمان]] به خدای متعال بیاورد؛ یعنی [[خدا]] را [[باور]] (و نسبت به او [[تصدیق]]) داشته باشد، و داخل در آن قول می‌گردد، همه آنچه [[معرفت]] به او جز بدان حاصل نمی‌شود، مانند: معرفت به حدوث عالم، [[اثبات]] [[محدث]]، صفات واجبه، جایزه و آنچه بر او سبحانه و تعالی محال است و معرفت به [[عدل]] و [[حکمت]] او. {{متن قرآن\|وَالْيَوْمِ الْآخِرِ}}: و ایمان به [[روز قیامت]]، و داخل در آن می‌شود، تصدیق [[بعث]]، حساب، [[ثواب و عقاب]]. {{متن قرآن\|وَالْمَلَائِكَةِ}}؛ یعنی ایمان به این که آنان [[بندگان]] مکرم و گرامی خدای متعال هستند. {{متن قرآن\|وَالْكِتَابِ}}؛ یعنی: و ایمان به کتاب‌های [[منزل]] از جانب [[خدای تعالی]] به پیامبرانش. {{متن قرآن\|وَالنَّبِيِّينَ}} و ایمان به همه [[پیامبران]] و اینکه آنان [[معصوم]] و [[مطهر]] بودند و در آنچه به [[خلق]] ارائه می‌دادند، راست می‌گفتند و این که [[سید]] و خاتم آنان، [[محمد]] {{صل}}، و [[شریعت]] او [[ناسخ]] جمیع [[شرایع]] بوده و [[تمسک]] بدان برای همه [[مکلفان]] تا روز قیامت لازم است. {{متن قرآن\|وَآتَى الْمَالَ}}؛ یعنی و اعطای مال کند، {{متن قرآن\|عَلَى حُبِّهِ}}، در ضمیر {{متن قرآن\|حُبِّهِ}}، وجوهی است که احسن وجوه آن این است که “هاء” به خدای متعال برگردد؛ یعنی اعطای [[مال]] از روی [[حب]] و [[دوستی]] خدای متعال به: {{متن قرآن\|ذَوِي الْقُرْبَى وَالْيَتَامَى وَالْمَسَاكِينَ وَابْنَ السَّبِيلِ وَالسَّائِلِينَ وَفِي الرِّقَابِ}}، انجام گیرد. {{متن قرآن\|وَأَقَامَ الصَّلَاةَ}}؛ یعنی [[نماز]] را در اوقات خودش و با رعایت حدودش به جا آورد. {{متن قرآن\|وَآتَى الزَّكَاةَ}}؛ یعنی [[زکات]] مالش را بدهد. {{متن قرآن\|وَالْمُوفُونَ بِعَهْدِهِمْ إِذَا عَاهَدُوا}}؛ یعنی چون عهدی بست، نظیر عهود و نذوری که بین او و خداست و یا عقودی که بین او و بین [[مردم]] است، بدان [[وفا]] کند. {{متن قرآن\|وَالصَّابِرِينَ فِي الْبَأْسَاءِ وَالضَّرَّاءِ}} که مراد از {{متن قرآن\|الْبَأْسَاءِ}} [[تنگدستی]] و [[بیچارگی]] و مراد از {{متن قرآن\|وَالضَّرَّاءِ}}، درد و [[بیماری]] است؛ یعنی به هنگام [[سختی]]، تنگدستی و بیماری [[صابر]] و [[شکیبا]] باشند، و نیز و {{متن قرآن\|وَ حِينَ الْبَأْسِ}}؛ یعنی به هنگام [[جنگ]] و [[جهاد با دشمن]]، صابر و خویشتن‌دار باشد، {{متن قرآن\|أُولَئِكَ}}، اشاره است به کسانی که ذکرشان گذشت؛ یعنی این چنین کسان، {{متن قرآن\|الَّذِينَ صَدَقُوا}}: کسانی هستند که [[خدا]] را [[تصدیق]] کرده و بدو [[ایمان]] آوردند، {{متن قرآن\|وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُتَّقُونَ}}: و این چنین کسان هستند که به واسطه انجام چنین کارهایی و داشتن چنین صفاتی از [[آتش جهنم]] [[پروا]] دارند. [[اصحاب]] ما به این [[آیه]] [[استدلال]] کرده‌اند که معنای آن در [[امیرالمؤمنین]]، [[علی]] {{ع}}، است؛ زیرا در این که آن بزرگوار جامع این [[خصال]] بود، اختلافی بین [[امت]] نیست. پس مراد از این آیه قطعاً آن بزرگوار است و بعضی هم گفته‌اند که آیه، مخصوص به انبیای [[معصومین]] است؛ زیرا کلیت آیه را کسی به جز [[انبیا]] نمی‌تواند ادا نماید"<ref>مجمع البیان، ج۱، ص۲۶۳ - ۲۶۴.</ref>.
	# فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ}}<ref>«هرگز به نیکی دست نخواهید یافت مگر از آنچه دوست دارید (به دیگران) ببخشید و هر چیزی ببخشید بی‌گمان خداوند آن را می‌داند» سوره آل عمران، آیه ۹۲.</ref> هم فرموده: "{{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ}}؛ یعنی هرگز برِّ [[خدای متعال]] نسبت به [[اهل]] [[طاعت]] را [[ادراک]] نمی‌کنید، {{متن قرآن\|حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ}}: تا این که از [[مال]] [[انفاق]] کنید، و تنها، با این لفظ، از مال کنایه شده؛ چون همه مردم مال را [[دوست]] دارند، و گفته شده: معنای آن این است که آنچه از نفایس اموالتان را که دوست دارید، نه از کم ارزش‌ترین آن ([[انفاق]] کنید)"<ref>مجمع البیان، ج۲، ص۴۷۳.</ref>.		# فی قوله تعالی: {{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ وَمَا تُنْفِقُوا مِنْ شَيْءٍ فَإِنَّ اللَّهَ بِهِ عَلِيمٌ}}<ref>«هرگز به نیکی دست نخواهید یافت مگر از آنچه دوست دارید (به دیگران) ببخشید و هر چیزی ببخشید بی‌گمان خداوند آن را می‌داند» سوره آل عمران، آیه ۹۲.</ref> هم فرموده: "{{متن قرآن\|لَنْ تَنَالُوا الْبِرَّ}}؛ یعنی هرگز برِّ [[خدای متعال]] نسبت به [[اهل]] [[طاعت]] را [[ادراک]] نمی‌کنید، {{متن قرآن\|حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ}}: تا این که از [[مال]] [[انفاق]] کنید، و تنها، با این لفظ، از مال کنایه شده؛ چون همه مردم مال را [[دوست]] دارند، و گفته شده: معنای آن این است که آنچه از نفایس اموالتان را که دوست دارید، نه از کم ارزش‌ترین آن ([[انفاق]] کنید)"<ref>مجمع البیان، ج۲، ص۴۷۳.</ref>.
	# همین طور در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمنخویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید! و از خداوند که نزد او گرد آورده می‌شوید پروا کنید» سوره مجادله، آیه ۹.</ref> فرموده: "یعنی مانند فعل [[منافقین]] و [[یهود]] نکنید، {{متن قرآن\|وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی به [[افعال خیر]]، به [[طاعت]] از [[خدای متعال]] و به [[خوف]] از [[عذاب]] او و [[پرهیز]] از [[عصیان]] و [[گناه]] [[الهی]]، [[نجوا]] کنید"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۲۵۰.</ref>.		# همین طور در معنای قوله تعالی: {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا تَنَاجَيْتُمْ فَلَا تَتَنَاجَوْا بِالْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَمَعْصِيَتِ الرَّسُولِ وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَاتَّقُوا اللَّهَ الَّذِي إِلَيْهِ تُحْشَرُونَ}}<ref>«ای مؤمنان! هنگامی که رازگویی می‌کنید به گناه و دشمنخویی و نافرمانی با پیامبر رازگویی نکنید و به نیکی و پرهیزگاری راز گویید! و از خداوند که نزد او گرد آورده می‌شوید پروا کنید» سوره مجادله، آیه ۹.</ref> فرموده: "یعنی مانند فعل [[منافقین]] و [[یهود]] نکنید، {{متن قرآن\|وَتَنَاجَوْا بِالْبِرِّ وَالتَّقْوَى}}؛ یعنی به [[افعال خیر]]، به [[طاعت]] از [[خدای متعال]] و به [[خوف]] از [[عذاب]] او و [[پرهیز]] از [[عصیان]] و [[گناه]] [[الهی]]، [[نجوا]] کنید"<ref>مجمع البیان، ج۹، ص۲۵۰.</ref>.

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۱۶
خط ۱۰۸:		خط ۱۰۸:
	#البته که [[خدای تعالی]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.		#البته که [[خدای تعالی]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.

	در [[آیه]] فوق که [[دستورات]] و مناسک حج با تفصیل بیان شده است، در مسأله [[اخلاقی]] - [[اجتماعی]] می‌فرماید: اگر آنان قبلاً مانع شما از انجام حج گردیدند، الان که شما بر آنان [[غالب]] آمدید، آن ممانعت را جبران نکنید و در کار [[انتقام]] گرفتن، در بازداشتن آنها از انجام حج، با هم [[تعاون]] و همکاری نداشته باشید، بلکه با معیار تقوا، از جبران کردن، انتقام گرفتن و تعدّی نمودن نسبت به آنان گذشت کنید (که این است [[بِرّ]] و [[اخلاق حسنه]] در [[اخلاق اجتماعی]]): {{متن قرآن\|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}.		در [[آیه]] فوق که [[دستورات]] و مناسک حج با تفصیل بیان شده است، در مسأله [[اخلاقی]] - [[اجتماعی]] می‌فرماید: اگر آنان قبلاً مانع شما از انجام حج گردیدند، الان که شما بر آنان غالب آمدید، آن ممانعت را جبران نکنید و در کار [[انتقام]] گرفتن، در بازداشتن آنها از انجام حج، با هم [[تعاون]] و همکاری نداشته باشید، بلکه با معیار تقوا، از جبران کردن، انتقام گرفتن و تعدّی نمودن نسبت به آنان گذشت کنید (که این است [[بِرّ]] و [[اخلاق حسنه]] در [[اخلاق اجتماعی]]): {{متن قرآن\|وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ}}.
	در همه امور تقوا داشته باشید و از [[نافرمانی]] خدای تعالی [[پرهیز]] کنید که [[خدای متعال]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۱۳.</ref>		در همه امور تقوا داشته باشید و از [[نافرمانی]] خدای تعالی [[پرهیز]] کنید که [[خدای متعال]] بسیار سخت عقوبت‌کننده است: {{متن قرآن\| إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ}}.<ref>[[عبدالنبی امامی\|امامی، عبدالنبی]]، [[فرهنگ قرآن ج۱ (کتاب)\|فرهنگ قرآن ج۱]]، ص ۳۱۳.</ref>