بقیة الله در معارف مهدویت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۲۸ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۶:۰۳

2025-10-28T16:03:54Z

Bahmani در ‏۱۵ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۶

2024-09-15T09:56:40Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* بقیة الله از القاب امام زمان {{ع}} */

2024-09-15T09:55:51Z

بقیة الله از القاب امام زمان {{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ سپتامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۲۵
خط ۷:		خط ۷:

	== بقیة الله از [[القاب]] [[امام زمان]] {{ع}} ==		== بقیة الله از [[القاب]] [[امام زمان]] {{ع}} ==
	واژۀ بَقِیَّةَ اللَّهِ، یعنی باز‌ماندۀ [[خدا]]، آنچه [[خدا]] آن را باقی نگه می‌‌دارد. این کلمه یکی از لقب‌‌های [[امام زمان]] {{ع}} است به خاطر آنکه [[خداوند]] او را از [[امامان]] و [[اهل بیت پیامبر]] باقی نگه داشته تا روزی [[ظهور]] کند و [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] کند<ref>ر. ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۴۱.</ref>.		واژۀ بَقِیَّةَ اللَّهِ، یعنی باز‌ماندۀ [[خدا]]، آنچه [[خدا]] آن را باقی نگه می‌‌دارد. این کلمه یکی از لقب‌‌های [[امام زمان]] {{ع}} است به خاطر آنکه [[خداوند]] او را از [[امامان]] و [[اهل بیت پیامبر]] باقی نگه داشته تا روزی [[ظهور]] کند و [[جهان]] را پر از [[عدل و داد]] کند<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۴۱.</ref>.

	عبارت "[[بقیة الله]]" هم در [[قرآن مجید]] و هم در [[روایات]] آمده است و در [[قرآن]] فقط یک‌‌‌بار در داستان [[حضرت شعیب]] {{ع}} ذکر شده است؛ یعنی، آنجا که وی [[قوم]] خود را از کم‌‌فروشی [[نهی]] کرده و فرمودند: {{متن قرآن\|بَقِيَّتُ اللَّهِ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«برنهاده خداوند برای شما بهتر است اگر مؤمن باشید و من بر شما نگهبان نیستم» سوره هود، آیه ۸۶.</ref> در این [[آیه]] هرچند مخاطب [[قوم شعیب]] هستند و منظور از "[[بقیه الله]]"، سود و سرمایۀ [[حلال]] و یا [[پاداش الهی]] است ولی هر موجود نا‌‌فع که از طرف [[خداوند]] برای [[بشر]] باقی مانده و مایۀ‌ خیر و [[سعادت]] او گردد "[[بقیة الله]]" محسوب می‌شود از این‌‌رو تمام [[پیامبران]] و [[پیشوایان]] بزرگ "[[بقیة الله]]" هستند، تمام [[رهبران]] [[راستین]] که پس از [[مبارزه]] با یک [[دشمن]] سرسخت برای یک [[قوم]] و [[ملت]] باقی می‌‌مانند از این نظر "[[بقیة الله]]" هستند، سر‌‌با‌زانی که پس از [[پیروزی]] از [[جنگ]] بازمی‌‏گردند آنان نیز [[بقیة اللّه]] هستند. از آنجایی که [[مهدی موعود]] {{ع}} [[آخرین پیشوا]] و بزرگ‌‌ترین [[رهبر]] انقلابی پس از [[قیام]] [[پیامبر اسلام]] {{صل}} است یکی از روشن‌‌ترین مصادیق "[[بقیة الله]]" است و او از دیگران به این [[لقب]] شایسته‌تر است به خصوص که تنها باقی مانده بعد از [[پیامبر]] {{صل}} و [[امامان]] {{ع}} است<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ ۲۲۱.</ref> و به حدّی این [[لقب]] با آن [[سرور]] ارتباط‍‌ پیدا نموده که به صورت [[لقب]] اختصاصی حضرتش درآمده است به ‌طوری که تا [[بقیة الله]] گفته می‌شود جز آن [[بقیة الله]] [[منتظر]] به نظر نمی‌آید؛ شاید سرّ مطلب این باشد که این [[بقیة ~~الله]]،~~ بقیۀ تمام بقیة الله‌‌ها‌‌ست و پس از او دیگر بقیة اللهی نیست. هرکدام از حجج الهیه که از آغاز عالم آمدند گرچه [[بقیة الله]] بودند و [[خدا]] آنها را برای [[هدایت]] خلق باقی و بجا گذارده بود بعد از هریک دیگری می‌آمد و اگر بقیة اللهی از [[دنیا]] می‌رفت بقیة اللهی دیگر به جا می‌ماند و این رشته باقی بود ولی آن وجود [[مقدّس]] بقیه‌‌ای است که پس از او دیگر بقیه‌ای نیست و با آمدن او دیگر بقیه‌ای باقی نمانده است که بیاید<ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>.		عبارت "[[بقیة الله]]" هم در [[قرآن مجید]] و هم در [[روایات]] آمده است و در [[قرآن]] فقط یک‌‌‌بار در داستان [[حضرت شعیب]] {{ع}} ذکر شده است؛ یعنی، آنجا که وی [[قوم]] خود را از کم‌‌فروشی [[نهی]] کرده و فرمودند: {{متن قرآن\|بَقِيَّتُ اللَّهِ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}<ref>«برنهاده خداوند برای شما بهتر است اگر مؤمن باشید و من بر شما نگهبان نیستم» سوره هود، آیه ۸۶.</ref> در این [[آیه]] هرچند مخاطب [[قوم شعیب]] هستند و منظور از "[[بقیه الله]]"، سود و سرمایۀ [[حلال]] و یا [[پاداش الهی]] است ولی هر موجود نا‌‌فع که از طرف [[خداوند]] برای [[بشر]] باقی مانده و مایۀ‌ خیر و [[سعادت]] او گردد "بقیة الله" محسوب می‌شود از این‌‌رو تمام [[پیامبران]] و [[پیشوایان]] بزرگ "بقیة الله" هستند، تمام [[رهبران]] راستین که پس از [[مبارزه]] با یک [[دشمن]] سرسخت برای یک [[قوم]] و [[ملت]] باقی می‌‌مانند از این نظر "بقیة الله" هستند، سر‌‌با‌زانی که پس از [[پیروزی]] از [[جنگ]] بازمی‌‏گردند آنان نیز بقیة اللّه هستند. از آنجایی که [[مهدی موعود]] {{ع}} آخرین پیشوا و بزرگ‌‌ترین [[رهبر]] انقلابی پس از [[قیام]] [[پیامبر اسلام]] {{صل}} است یکی از روشن‌‌ترین مصادیق "بقیة الله" است و او از دیگران به این [[لقب]] شایسته‌تر است به خصوص که تنها باقی مانده بعد از [[پیامبر]] {{صل}} و [[امامان]] {{ع}} است<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ ۲۲۱.</ref> و به حدّی این [[لقب]] با آن [[سرور]] ارتباط‍‌ پیدا نموده که به صورت لقب اختصاصی حضرتش درآمده است به ‌طوری که تا بقیة الله گفته می‌شود جز آن بقیة الله [[منتظر]] به نظر نمی‌آید؛ شاید سرّ مطلب این باشد که این بقیة الله، بقیۀ تمام بقیة الله‌‌ها‌‌ست و پس از او دیگر بقیة اللهی نیست. هرکدام از حجج الهیه که از آغاز عالم آمدند گرچه بقیة الله بودند و [[خدا]] آنها را برای [[هدایت]] خلق باقی و بجا گذارده بود بعد از هریک دیگری می‌آمد و اگر بقیة اللهی از [[دنیا]] می‌رفت بقیة اللهی دیگر به جا می‌ماند و این رشته باقی بود ولی آن وجود [[مقدّس]] بقیه‌‌ای است که پس از او دیگر بقیه‌ای نیست و با آمدن او دیگر بقیه‌ای باقی نمانده است که بیاید<ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>.

	== [[بقیة الله]] بودن [[امام مهدی]] {{ع}} در [[روایات]] ==		== [[بقیة الله]] بودن [[امام مهدی]] {{ع}} در [[روایات]] ==

Jaafari در ‏۳۰ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۵۴

2024-03-30T06:54:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۲۴
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = بقیة الله		\| موضوع مرتبط = بقیة الله
	\| عنوان مدخل = بقیة الله		\| عنوان مدخل = بقیة الله
	\| مداخل مرتبط = [[بقیة الله در معارف مهدویت]] - [[بقیة الله در فقه سیاسی]]		\| مداخل مرتبط = [[بقیة الله در قرآن]] - [[بقیة الله در معارف مهدویت]] - [[بقیة الله در فقه سیاسی]]
	\| پرسش مرتبط = امام مهدی (پرسش)		\| پرسش مرتبط = امام مهدی (پرسش)
	}}		}}

Bahmani در ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۲۸

2023-03-05T05:28:47Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۵۸
خط ۴۱:		خط ۴۱:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~بقیة الله~~]]		[[رده:کنیه‌ها و لقب‌های امام مهدی]]

Bahmani در ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۲۴

2023-03-05T05:24:59Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* منابع */

2023-03-05T05:24:38Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۵۴
خط ۳۳:		خط ۳۳:
	# [[پرونده:29873800.jpg\|22px]] [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|'''موعودنامه''']]		# [[پرونده:29873800.jpg\|22px]] [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|'''موعودنامه''']]
	# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]		# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]
	# [[پرونده:13681151.jpg\|22px]] [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|'''فرهنگنامه آخرالزمان''']].		# [[پرونده:13681151.jpg\|22px]] [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|'''فرهنگنامه آخرالزمان''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani در ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۸

2023-03-05T05:08:09Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۸
خط ۳۴:		خط ۳۴:
	# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]		# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]
	# [[پرونده:13681151.jpg\|22px]] [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|'''فرهنگنامه آخرالزمان''']].		# [[پرونده:13681151.jpg\|22px]] [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|'''فرهنگنامه آخرالزمان''']].
			{{پایان منابع}}

	== پانویس ==		== پانویس ==

Bahmani در ‏۵ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۷

2023-03-05T05:07:39Z

نمایش تغییرات

Wasity: جایگزینی متن - 'داود' به 'داوود'

2022-11-07T08:26:25Z

جایگزینی متن - 'داود' به 'داوود'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۵۶
خط ۱۶۹:		خط ۱۶۹:
	* [[رکن و مقام]]		* [[رکن و مقام]]
	* [[رؤیت امام مهدی]] ([[ملاقات امام مهدی]])		* [[رؤیت امام مهدی]] ([[ملاقات امام مهدی]])
	* [[زبور ~~داود~~]]		* [[زبور داوود]]
	* [[زمینه سازان ظهور]]		* [[زمینه سازان ظهور]]
	* [[زنان آخرالزمان]] ([[آخرالزمان]])		* [[زنان آخرالزمان]] ([[آخرالزمان]])

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ اکتبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۹:۳۳
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	در [[دعاها]]، [[زیارت‌ها]] و روایات، از [[امام زمان]] به عنوان "بقیة الله" یاد شده و اشاره به آن است که او ذخیرۀ [[الهی]] برای [[اصلاح]] [[جهان]] و [[مبارزه]] با [[ظالمان]] و [[نجات]] [[مستضعفان]] است<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۴۱.</ref>، برخی از این روایات عبارت‌اند از:		در [[دعاها]]، [[زیارت‌ها]] و روایات، از [[امام زمان]] به عنوان "بقیة الله" یاد شده و اشاره به آن است که او ذخیرۀ [[الهی]] برای [[اصلاح]] [[جهان]] و [[مبارزه]] با [[ظالمان]] و [[نجات]] [[مستضعفان]] است<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۴۱.</ref>، برخی از این روایات عبارت‌اند از:
	# [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} فرمودند: «معنی بقیة الله در [[قرآن]]، حجت‌های الهی‌اند و نام [[مهدی]]{{ع}} است که پس از پایان یافتن مهلت جهان ظهور خواهد کرد و [[دنیا]] را پر از [[عدل و داد]] می‌نماید آن‌گونه که پر از [[ظلم و جور]] شده است»<ref>مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج ۹۳، ص۱۱۹.</ref><ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>		# [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} فرمودند: «معنی بقیة الله در [[قرآن]]، حجت‌های الهی‌اند و نام [[مهدی]]{{ع}} است که پس از پایان یافتن مهلت جهان ظهور خواهد کرد و [[دنیا]] را پر از [[عدل و داد]] می‌نماید آن‌گونه که پر از [[ظلم و جور]] شده است»<ref>مجلسی، محمد باقر، بحار الانوار، ج ۹۳، ص۱۱۹.</ref><ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>
	# از [[حضرت صادق]]{{ع}} سؤال شد: آیا می‌شود به [[قائم آل محمد]] به‌عنوان [[امیر المؤمنین]] [[سلام]] کرد؟ فرمودند: «نه این اسمی است که [[خدا]] [[امیر المؤمنین علی]]{{ع}} را به آن نامیده و قبل و بعد از او جز [[کافر]] به این نام نامیده نشود». [[راوی حدیث]] عرضه داشت: فدای شما شوم! پس به حضرتش چگونه باید [[سلام]] کرد؟ فرمودند: «باید گفت: {{متن حدیث\|السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ}} آن‌گاه آیۀ شریفه را [[تلاوت]] فرمودند: {{متن قرآن\|بَقِيَّتُ اللَّهِ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}»<ref>{{متن حدیث\|لاَ ذَاکَ اِسْمٌ سَمَّی اَللَّهُ بِهِ أَمِیرَ اَلْمُؤْمِنِینَ لَمْ یُسَمَّ بِهِ أَحَدٌ قَبْلَهُ وَ لاَ یَتَسَمَّی بِهِ بَعْدَهُ إِلاَّ کَافِرٌ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَنِ الْقَائِمِ یُسَلَّمُ عَلَیْهِ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِینَ قَالَ لَا ذَاکَ اسْمٌ سَمَّی اللَّهُ بِهِ أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ{{ع}}لَمْ یُسَمَّ بِهِ أَحَدٌ قَبْلَهُ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاکَ کَیْفَ یُسَلَّمُ عَلَیْهِ قَالَ یَقُولُونَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِین‏}}؛ اصول کافی، ج ۱، ص۴۱۱ـ۴۱۲.</ref>.<ref>ر.ک: مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، ~~مجتبی،~~ موعودنامه (کتاب)\|~~موعودنامه،~~ ص۱۷۱؛ خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، ~~خدامراد،~~ فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه ~~مهدویت،~~ ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، ~~عباس،~~ فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه ~~آخرالزمان،~~ ص۷۵.</ref>		# از [[حضرت صادق]]{{ع}} سؤال شد: آیا می‌شود به [[قائم آل محمد]] به‌عنوان [[امیر المؤمنین]] [[سلام]] کرد؟ فرمودند: «نه این اسمی است که [[خدا]] [[امیر المؤمنین علی]]{{ع}} را به آن نامیده و قبل و بعد از او جز [[کافر]] به این نام نامیده نشود». [[راوی حدیث]] عرضه داشت: فدای شما شوم! پس به حضرتش چگونه باید [[سلام]] کرد؟ فرمودند: «باید گفت: {{متن حدیث\|السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ}} آن‌گاه آیۀ شریفه را [[تلاوت]] فرمودند: {{متن قرآن\|بَقِيَّتُ اللَّهِ خَيْرٌ لَكُمْ إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ}}»<ref>{{متن حدیث\|لاَ ذَاکَ اِسْمٌ سَمَّی اَللَّهُ بِهِ أَمِیرَ اَلْمُؤْمِنِینَ لَمْ یُسَمَّ بِهِ أَحَدٌ قَبْلَهُ وَ لاَ یَتَسَمَّی بِهِ بَعْدَهُ إِلاَّ کَافِرٌ سَأَلَهُ رَجُلٌ عَنِ الْقَائِمِ یُسَلَّمُ عَلَیْهِ بِإِمْرَةِ الْمُؤْمِنِینَ قَالَ لَا ذَاکَ اسْمٌ سَمَّی اللَّهُ بِهِ أَمِیرَ الْمُؤْمِنِینَ{{ع}}لَمْ یُسَمَّ بِهِ أَحَدٌ قَبْلَهُ قُلْتُ جُعِلْتُ فِدَاکَ کَیْفَ یُسَلَّمُ عَلَیْهِ قَالَ یَقُولُونَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ ثُمَّ قَرَأَ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِین‏}}؛ اصول کافی، ج ۱، ص۴۱۱ـ۴۱۲.</ref>.<ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱؛ [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>
	# وقتی [[احمد بن اسحاق بن سعد اشعری]] به محضر [[امام عسکری]]{{ع}} شرفیاب شد و دربارۀ [[جانشین]] آن حضرت پرسید آن حضرت [[کودکی]] خردسال همچون قرص ماه را به او نشان داد. [[احمد بن اسحاق]] پرسید: «آیا نشانه‌‏ای هست تا قلبم [[اطمینان]] یابد؟» آن [[کودک]] زبان گشود و با [[زبان عربی]] [[فصیح]] فرمودند: «من [[بقیة اللّه]] بر [[زمین]] و [[منتقم]] از [[دشمنان]] او هستم. ای احمد بن اسحاق! بعد از دیدن این کرامت‏، نشانه‌‏ای [[طلب]] نکن»<ref>{{متن حدیث\|أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ‏ فِی‏ أَرْضِهِ‏ وَ الْمُنْتَقِمُ‏ مِنْ‏ أَعْدَائِهِ‏ فَلَا تَطْلُبْ‏ أَثَراً بَعْدَ عَیْنٍ‏ یَا أَحْمَدَ بْنَ‏ إِسْحَاق‏‏‏‏‏‏}}؛ کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۳۸۴، ح ۱.</ref><ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱؛ [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>		# وقتی [[احمد بن اسحاق بن سعد اشعری]] به محضر [[امام عسکری]]{{ع}} شرفیاب شد و دربارۀ [[جانشین]] آن حضرت پرسید آن حضرت [[کودکی]] خردسال همچون قرص ماه را به او نشان داد. [[احمد بن اسحاق]] پرسید: «آیا نشانه‌‏ای هست تا قلبم [[اطمینان]] یابد؟» آن [[کودک]] زبان گشود و با [[زبان عربی]] [[فصیح]] فرمودند: «من [[بقیة اللّه]] بر [[زمین]] و [[منتقم]] از [[دشمنان]] او هستم. ای احمد بن اسحاق! بعد از دیدن این کرامت‏، نشانه‌‏ای [[طلب]] نکن»<ref>{{متن حدیث\|أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ‏ فِی‏ أَرْضِهِ‏ وَ الْمُنْتَقِمُ‏ مِنْ‏ أَعْدَائِهِ‏ فَلَا تَطْلُبْ‏ أَثَراً بَعْدَ عَیْنٍ‏ یَا أَحْمَدَ بْنَ‏ إِسْحَاق‏‏‏‏‏‏}}؛ کمال الدین و تمام النعمة، ج۲، ص۳۸۴، ح ۱.</ref><ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱؛ [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>
	# در [[دعای ندبه]] آمده است: «کجا است آن بقیة اللّه که از [[عترت]] [[هدایت‌گر]] بیرون نیست؟»<ref>{{متن حدیث\|أَیْنَ‏ بَقِیَّةُ اللَّهِ‏ الَّتِی‏ لَا تَخْلُو مِنَ‏ الْعِتْرَةِ الْهَادِیَة}}؛ سید بن طاووس، الاقبال، ص۲۹۷.</ref>.<ref>ر.ک: خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، ~~خدامراد،~~ فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه ~~مهدویت،~~ ص۱۱۶ـ ۱۱۸؛ [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ۲۲۱.</ref>		# در [[دعای ندبه]] آمده است: «کجا است آن بقیة اللّه که از [[عترت]] [[هدایت‌گر]] بیرون نیست؟»<ref>{{متن حدیث\|أَیْنَ‏ بَقِیَّةُ اللَّهِ‏ الَّتِی‏ لَا تَخْلُو مِنَ‏ الْعِتْرَةِ الْهَادِیَة}}؛ سید بن طاووس، الاقبال، ص۲۹۷.</ref>.<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ـ ۱۱۸؛ [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ۲۲۱.</ref>
	# [[امام باقر]]{{ع}} فرمودند: «نخستین سخن [[حضرت مهدی]]{{ع}} [[پس از ظهور]] این [[آیه]] است که می‌‌فرماید: «بقیة اللّه برایتان بهتر است اگر [[ایمان]] دارید». آنگاه می‌‏فرماید: «منم بقیة اللّه و [[حجّت]] و خلیفۀ او در میان شما» در آن [[زمان]] هرکس بر آن حضرت [[سلام]] کند می‌‏گوید: {{متن حدیث\|السَّلَامُ‏ عَلَیْکَ‏ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ‏ فِی‏ أَرْضِهِ}}‏‏»<ref>{{متن حدیث\|أَوَّلُ مَا یَنْطِقُ بِهِ هَذِهِ الْآیَةُ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ ثُمَّ یَقُولُ أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ وَ خَلِیفَتُهُ وَ حُجَّتُهُ عَلَیْکُمْ فَلَا یُسَلِّمُ عَلَیْهِ مُسَلِّمٌ إِلَّا قَالَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ}}؛ شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۱، ص۳۳۰، ح۱۶.</ref><ref>ر.ک: خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، ~~خدامراد،~~ فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه ~~مهدویت،~~ ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]]، ص۴۱؛ عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، ~~عباس،~~ فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه ~~آخرالزمان،~~ ص۷۵.</ref>		# [[امام باقر]]{{ع}} فرمودند: «نخستین سخن [[حضرت مهدی]]{{ع}} [[پس از ظهور]] این [[آیه]] است که می‌‌فرماید: «بقیة اللّه برایتان بهتر است اگر [[ایمان]] دارید». آنگاه می‌‏فرماید: «منم بقیة اللّه و [[حجّت]] و خلیفۀ او در میان شما» در آن [[زمان]] هرکس بر آن حضرت [[سلام]] کند می‌‏گوید: {{متن حدیث\|السَّلَامُ‏ عَلَیْکَ‏ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ‏ فِی‏ أَرْضِهِ}}‏‏»<ref>{{متن حدیث\|أَوَّلُ مَا یَنْطِقُ بِهِ هَذِهِ الْآیَةُ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ ثُمَّ یَقُولُ أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ وَ خَلِیفَتُهُ وَ حُجَّتُهُ عَلَیْکُمْ فَلَا یُسَلِّمُ عَلَیْهِ مُسَلِّمٌ إِلَّا قَالَ السَّلَامُ عَلَیْکَ یَا بَقِیَّةَ اللَّهِ فِی أَرْضِهِ}}؛ شیخ صدوق، کمال الدین و تمام النعمة، ج۱، ص۳۳۰، ح۱۶.</ref><ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]]، ص۴۱؛ [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>
	# زمانی که حضرت مهدی{{ع}} به [[دنیا]] آمد جناب [[حکیمه خاتون]] [[دختر امام جواد]]{{ع}} [[حضرت مهدی]]{{ع}} را نزد [[امام حسن عسکری]]{{ع}} آورد. حضرت[[دست]] مبارکش را بر روی طفل خود کشید و فرمودند: «سخن بگوی ای [[حجة الله]]، بقیة [[انبیاء]]، [[غوث]] فقراء، [[خاتم اوصیاء]]، و [[نور]] اتقیاء و صاحب کرة [[بیضاء]]! آنگاه حضرت مهدی{{ع}} [[شهادتین]] را بر زبان جاری کرد»<ref>{{متن حدیث\|حُجَّةُ اللَّهِ، وَ بَقِیَّةُ الْأَنْبِیَاءِ، وَ نُورُ الْأَصْفِیَاءِ، وَ غَوْثُ الْفُقَرَاءِ، وَ خاتَمُ الْأَوْصِیاءِ، وَ نُورُ الأَتْقِیاءِ، وَ صاحِبُ الْکَرَّةِ البَیْضاءِ}}؛ احتجاج طبرسی، احتجاجات امیرالمؤمنین، ش ۱۳۷.</ref>.<ref>ر.ک: [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>		# زمانی که حضرت مهدی{{ع}} به [[دنیا]] آمد جناب [[حکیمه خاتون]] [[دختر امام جواد]]{{ع}} [[حضرت مهدی]]{{ع}} را نزد [[امام حسن عسکری]]{{ع}} آورد. حضرت[[دست]] مبارکش را بر روی طفل خود کشید و فرمودند: «سخن بگوی ای [[حجة الله]]، بقیة [[انبیاء]]، [[غوث]] فقراء، [[خاتم اوصیاء]]، و [[نور]] اتقیاء و صاحب کرة [[بیضاء]]! آنگاه حضرت مهدی{{ع}} [[شهادتین]] را بر زبان جاری کرد»<ref>{{متن حدیث\|حُجَّةُ اللَّهِ، وَ بَقِیَّةُ الْأَنْبِیَاءِ، وَ نُورُ الْأَصْفِیَاءِ، وَ غَوْثُ الْفُقَرَاءِ، وَ خاتَمُ الْأَوْصِیاءِ، وَ نُورُ الأَتْقِیاءِ، وَ صاحِبُ الْکَرَّةِ البَیْضاءِ}}؛ احتجاج طبرسی، احتجاجات امیرالمؤمنین، ش ۱۳۷.</ref>.<ref>ر.ک: [[عباس حیدرزاده\|حیدرزاده، عباس]]، [[فرهنگنامه آخرالزمان (کتاب)\|فرهنگنامه آخرالزمان]]، ص۷۵.</ref>

خط ۲۳:		خط ۲۳:
	در روایات، دعاها و زیارات، امامان‏ معصوم{{ع}} نیز به عنوان "بقیة اللّه" توصیف شده‏‌اند از جمله:		در روایات، دعاها و زیارات، امامان‏ معصوم{{ع}} نیز به عنوان "بقیة اللّه" توصیف شده‏‌اند از جمله:
	# به دستور هشام بن [[عبدالملک]]، [[امام باقر]]{{ع}} را به [[شام]] بردند. هنگام بازگشت به [[مدینه]] هشام [[فرمان]] داد بازارها را بر روی آن حضرت و همراهانش ببندند و آنان را از [[خوراک]] و [[آشامیدنی]] [[محروم]] سازند وقتی به [[شهر مدینه]] رسیدند، [[مردم]] در [[شهر]] را بر رویشان بستند و [[اصحاب]] آن حضرت به سبب کمبود آب و غذا به [[زحمت]] افتادند و به آن [[بزرگوار]] [[شکایت]] بردند. امام باقر{{ع}} بالای کوهی مشرف به شهر رفت و با صدای بلند فرمودند: «ای [[اهل]] شهری که مردمانش ستمگرند! به [[خداوند سبحانه و تعالی]] [[سوگند]]! من بقیة اللّه هستم. خداوند سبحانه و تعالی فرمود: «بقیة اللّه برایتان بهتر است اگر [[ایمان]] دارید»<ref>{{متن حدیث\|یَا أَهْلَ الْمَدِینَةِ الظَّالِمِ أَهْلُها أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ یَقُولُ اللَّهُ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ}}؛ کافی، ج ۱، ص۴۷۱، ح ۵.</ref>.<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ۲۲۱؛ [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>		# به دستور هشام بن [[عبدالملک]]، [[امام باقر]]{{ع}} را به [[شام]] بردند. هنگام بازگشت به [[مدینه]] هشام [[فرمان]] داد بازارها را بر روی آن حضرت و همراهانش ببندند و آنان را از [[خوراک]] و [[آشامیدنی]] [[محروم]] سازند وقتی به [[شهر مدینه]] رسیدند، [[مردم]] در [[شهر]] را بر رویشان بستند و [[اصحاب]] آن حضرت به سبب کمبود آب و غذا به [[زحمت]] افتادند و به آن [[بزرگوار]] [[شکایت]] بردند. امام باقر{{ع}} بالای کوهی مشرف به شهر رفت و با صدای بلند فرمودند: «ای [[اهل]] شهری که مردمانش ستمگرند! به [[خداوند سبحانه و تعالی]] [[سوگند]]! من بقیة اللّه هستم. خداوند سبحانه و تعالی فرمود: «بقیة اللّه برایتان بهتر است اگر [[ایمان]] دارید»<ref>{{متن حدیث\|یَا أَهْلَ الْمَدِینَةِ الظَّالِمِ أَهْلُها أَنَا بَقِیَّةُ اللَّهِ یَقُولُ اللَّهُ بَقِیَّتُ اللَّهِ خَیْرٌ لَکُمْ إِنْ کُنْتُمْ مُؤْمِنِینَ}}؛ کافی، ج ۱، ص۴۷۱، ح ۵.</ref>.<ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[فرهنگ‌نامه مهدویت (کتاب)\|فرهنگ‌نامه مهدویت]]، ص۱۱۶ ـ ۱۱۸؛ [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ۲۲۱؛ [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>
	# در [[زیارت جامعۀ کبیره]] آمده است: «[[سلام بر امامان]] که... بقیة اللّه هستند»...<ref>{{متن حدیث\|السَّلَامُ عَلَی الْأَئِمَّة... وَ بَقِیَّةِ اللَّهِ...}}؛ من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص۶۰۹.</ref><ref>ر.ک: خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، ~~خدامراد،~~ درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ~~ج۱،~~ ص۲۱۹ـ۲۲۱؛ [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>		# در [[زیارت جامعۀ کبیره]] آمده است: «[[سلام بر امامان]] که... بقیة اللّه هستند»...<ref>{{متن حدیث\|السَّلَامُ عَلَی الْأَئِمَّة... وَ بَقِیَّةِ اللَّهِ...}}؛ من لا یحضره الفقیه، ج ۲، ص۶۰۹.</ref><ref>ر.ک: [[خدامراد سلیمیان\|سلیمیان، خدامراد]]، [[درسنامه مهدویت ج۱ (کتاب)\|درسنامه مهدویت ج۱]]، ص۲۱۹ـ۲۲۱؛ [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>
	# [[نجمه]] مادر گرامی [[حضرت رضا]]{{ع}} فرمودند: چون فرزندم به [[دنیا]] آمد، پسر را در پارچه سفیدی پیچیده به دست پدر دادم در گوش راستش [[اذان]] و در گوش چپش اقامه گفتند و کامش را با [[آب فرات]] برداشته به من برگرداندند و فرمودند: «بگیر او را بدرستی که او [[بقیه الله]] عزّ و جلّ‌ است در [[زمین]]»<ref>{{متن حدیث\|خُذِیهِ فَإِنَّهُ بَقِیَّةُ اللَّهِ تَعَالَی فِی أَرْضِه}}؛ ‏عیون اخبار الرضا، ج ۱، ص۲۰.</ref>.<ref>ر.ک: مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، ~~مجتبی،~~ موعودنامه (کتاب)\|~~موعودنامه،~~ ص۱۷۱.</ref>		# [[نجمه]] مادر گرامی [[حضرت رضا]]{{ع}} فرمودند: چون فرزندم به [[دنیا]] آمد، پسر را در پارچه سفیدی پیچیده به دست پدر دادم در گوش راستش [[اذان]] و در گوش چپش اقامه گفتند و کامش را با [[آب فرات]] برداشته به من برگرداندند و فرمودند: «بگیر او را بدرستی که او [[بقیه الله]] عزّ و جلّ‌ است در [[زمین]]»<ref>{{متن حدیث\|خُذِیهِ فَإِنَّهُ بَقِیَّةُ اللَّهِ تَعَالَی فِی أَرْضِه}}؛ ‏عیون اخبار الرضا، ج ۱، ص۲۰.</ref>.<ref>ر.ک: [[مجتبی تونه‌ای\|تونه‌ای، مجتبی]]، [[موعودنامه (کتاب)\|موعودنامه]]، ص۱۷۱.</ref>

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==