بنی‌تغلب - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: /* نسب تغلب */

2023-03-04T04:16:46Z

نسب تغلب

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۴۶
خط ۵:		خط ۵:

	== نسب تغلب ==		== نسب تغلب ==
	تغْلب<ref>این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref>، از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]]) که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند<ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref>. نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء"([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref>.		تغْلب<ref>این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref>، از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]]) که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند<ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref>. نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء" ([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref>.

	تغلب بن وائل دارای برادرانی بوده که بکر و غنز و شُخَیص چهره‌های معروف و شناخته شده آنانند و هر کدامشان، بعدها در رأس [[قبایل]] خود قرار گرفتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۱-۲؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۳۳۵.</ref>. تغلب همچنین سه پسر به نام‌های غَنْم، اَوْس و عِمران داشت<ref>ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۲۹۸؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵.</ref>، اما، از آنجا که اغلب بزرگان و مشاهیر تغلبی از [[نسل]] غنم بودند، از این رو، در کتب انساب و شجره [[نامه‌ها]] منحصراً به این نسل توجه شده است<ref>اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. برخی از [[پژوهشگران]] معاصر بر این اعتقادند که هم اکنون شماری از [[قبایل]] کهن با نام‌های دیگری در [[شبه جزیره عربستان]] ساکنند؛ چندان که [[قبایل]] [[تغلب]] امروزه با نام دَواسِر در عسیر تهامه [[زندگی]] می‌‌کنند و قبایل دیگری از تغلب هم با نام [[عنزه]] در جنوب شبه جزیره به سر می‌‌برند که خاندان‌های سلطنتی [[آل]] سعود، [[آل]] [[خلیفه]] و آل الصباح در [[عربستان]] و [[بحرین]] و [[کویت]] از همین قبیله‌اند<ref> محمد سلیمان طیب، ج۱، ص۴۱-۴۴ و ۴۸-۴۹؛ عبدالعزیز ابراهیم أحیدب، ص۳۰،۳۷.</ref>.		تغلب بن وائل دارای برادرانی بوده که بکر و غنز و شُخَیص چهره‌های معروف و شناخته شده آنانند و هر کدامشان، بعدها در رأس [[قبایل]] خود قرار گرفتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۱-۲؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۳۳۵.</ref>. تغلب همچنین سه پسر به نام‌های غَنْم، اَوْس و عِمران داشت<ref>ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۲۹۸؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵.</ref>، اما، از آنجا که اغلب بزرگان و مشاهیر تغلبی از [[نسل]] غنم بودند، از این رو، در کتب انساب و شجره [[نامه‌ها]] منحصراً به این نسل توجه شده است<ref>اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. برخی از [[پژوهشگران]] معاصر بر این اعتقادند که هم اکنون شماری از [[قبایل]] کهن با نام‌های دیگری در [[شبه جزیره عربستان]] ساکنند؛ چندان که [[قبایل]] [[تغلب]] امروزه با نام دَواسِر در عسیر تهامه [[زندگی]] می‌‌کنند و قبایل دیگری از تغلب هم با نام [[عنزه]] در جنوب شبه جزیره به سر می‌‌برند که خاندان‌های سلطنتی [[آل]] سعود، [[آل]] [[خلیفه]] و آل الصباح در [[عربستان]] و [[بحرین]] و [[کویت]] از همین قبیله‌اند<ref> محمد سلیمان طیب، ج۱، ص۴۱-۴۴ و ۴۸-۴۹؛ عبدالعزیز ابراهیم أحیدب، ص۳۰،۳۷.</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'شبه جزیره عربستان' به 'شبه جزیره عربستان'

2022-10-17T19:36:01Z

جایگزینی متن - 'شبه جزیره عربستان' به 'شبه جزیره عربستان'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۶
خط ۷:		خط ۷:
	تغْلب<ref>این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref>، از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]]) که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند<ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref>. نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء"([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref>.		تغْلب<ref>این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref>، از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]]) که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند<ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref>. نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء"([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref>.

	تغلب بن وائل دارای برادرانی بوده که بکر و غنز و شُخَیص چهره‌های معروف و شناخته شده آنانند و هر کدامشان، بعدها در رأس [[قبایل]] خود قرار گرفتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۱-۲؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۳۳۵.</ref>. تغلب همچنین سه پسر به نام‌های غَنْم، اَوْس و عِمران داشت<ref>ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۲۹۸؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵.</ref>، اما، از آنجا که اغلب بزرگان و مشاهیر تغلبی از [[نسل]] غنم بودند، از این رو، در کتب انساب و شجره [[نامه‌ها]] منحصراً به این نسل توجه شده است<ref>اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. برخی از [[پژوهشگران]] معاصر بر این اعتقادند که هم اکنون شماری از [[قبایل]] کهن با نام‌های دیگری در ~~شبه~~ [[جزیره عربستان]] ساکنند؛ چندان که [[قبایل]] [[تغلب]] امروزه با نام دَواسِر در عسیر تهامه [[زندگی]] می‌‌کنند و قبایل دیگری از تغلب هم با نام [[عنزه]] در جنوب شبه جزیره به سر می‌‌برند که خاندان‌های سلطنتی [[آل]] سعود، [[آل]] [[خلیفه]] و آل الصباح در [[عربستان]] و [[بحرین]] و [[کویت]] از همین قبیله‌اند<ref> محمد سلیمان طیب، ج۱، ص۴۱-۴۴ و ۴۸-۴۹؛ عبدالعزیز ابراهیم أحیدب، ص۳۰،۳۷.</ref>.		تغلب بن وائل دارای برادرانی بوده که بکر و غنز و شُخَیص چهره‌های معروف و شناخته شده آنانند و هر کدامشان، بعدها در رأس [[قبایل]] خود قرار گرفتند<ref>ابن کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۱-۲؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۳۳۵.</ref>. تغلب همچنین سه پسر به نام‌های غَنْم، اَوْس و عِمران داشت<ref>ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۲۹۸؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۹۵.</ref>، اما، از آنجا که اغلب بزرگان و مشاهیر تغلبی از [[نسل]] غنم بودند، از این رو، در کتب انساب و شجره [[نامه‌ها]] منحصراً به این نسل توجه شده است<ref>اسلام، چاپ دوم، ذیل مادّه.</ref>. برخی از [[پژوهشگران]] معاصر بر این اعتقادند که هم اکنون شماری از [[قبایل]] کهن با نام‌های دیگری در [[شبه جزیره عربستان]] ساکنند؛ چندان که [[قبایل]] [[تغلب]] امروزه با نام دَواسِر در عسیر تهامه [[زندگی]] می‌‌کنند و قبایل دیگری از تغلب هم با نام [[عنزه]] در جنوب شبه جزیره به سر می‌‌برند که خاندان‌های سلطنتی [[آل]] سعود، [[آل]] [[خلیفه]] و آل الصباح در [[عربستان]] و [[بحرین]] و [[کویت]] از همین قبیله‌اند<ref> محمد سلیمان طیب، ج۱، ص۴۱-۴۴ و ۴۸-۴۹؛ عبدالعزیز ابراهیم أحیدب، ص۳۰،۳۷.</ref>.

	== مواطن بنی‌تغلب ==		== مواطن بنی‌تغلب ==
	خاستگاه اولیه تغلبیان ـ مانند دیگر تیره‌های [[ربیعه]] ـ، تِهامه است. آنان سپس، به تدریج از آنجا به دیگر بلاد [[مهاجرت]] کردند<ref>جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج ۴، ص۴۹۰؛ الاطرقجی، «تغلب و دورها فی التاریخ»، ص ۱۵۵.</ref>. برخی [[مورخان]]، یکی از عمده دلیل‌های پراکنده شدن تغلبیان و به‌ویژه مهاجرت آنان از سرزمین‌های اصلی خود در ~~شبه~~ [[جزیره عربستان]] به دیار ربیعه را [[جنگ]] بَسوس و جنگ‌هایی که پس از آن به [[انگیزه]] [[خونخواهی]] [[کلیب]] برپا شده، دانسته اند. این جنگ‌های طولانی، آنان را به شدت در تنگنا قرار داد و هر دو [[قبیله]] را مجبور به کوچیدن به [[اراضی]] شمالی‌تر در زمان‌های مختلف کرده است. از دیگر اسبابی که باعث مهاجرت [[قبایل]] ربیعه ـ از جمله بکر و [[تغلب]] ـ به این منطقه شد می‌‌توان به [[عصبیت]] قبیله‌ای، ازدیاد [[جمعیت]] همراه با کمبود [[ارزاق]] اشاره کرد<ref> ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۱۲۴.</ref>. مردم [[ربیعه]] در مناطق پایین دست سرچشمه رودخانه [[فرات]]<ref>السامر، الدولة الحمدانیه فی الموصل و حلب، ج۱، ص۱۶۸-۱۶۹.</ref> واقع در میان [[موصل]] به طرف رأس عین و نصیبین و خابور<ref>جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج ۴، ص۴۹۰-۴۹۱.</ref> [[مسکن]] گزیدند؛ از این رو این [[سرزمین]] را از آن پس، دیار ربیعه خواندند<ref>السامر، الدولة الحمدانیه فی الموصل و حلب، ج۱، ص۱۶۸-۱۶۹؛ رمزیه الاطرقجی، تغلب و دورها فی التاریخ، ج۹، ص۱۵۵.</ref>.		خاستگاه اولیه تغلبیان ـ مانند دیگر تیره‌های [[ربیعه]] ـ، تِهامه است. آنان سپس، به تدریج از آنجا به دیگر بلاد [[مهاجرت]] کردند<ref>جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج ۴، ص۴۹۰؛ الاطرقجی، «تغلب و دورها فی التاریخ»، ص ۱۵۵.</ref>. برخی [[مورخان]]، یکی از عمده دلیل‌های پراکنده شدن تغلبیان و به‌ویژه مهاجرت آنان از سرزمین‌های اصلی خود در [[شبه جزیره عربستان]] به دیار ربیعه را [[جنگ]] بَسوس و جنگ‌هایی که پس از آن به [[انگیزه]] [[خونخواهی]] [[کلیب]] برپا شده، دانسته اند. این جنگ‌های طولانی، آنان را به شدت در تنگنا قرار داد و هر دو [[قبیله]] را مجبور به کوچیدن به [[اراضی]] شمالی‌تر در زمان‌های مختلف کرده است. از دیگر اسبابی که باعث مهاجرت [[قبایل]] ربیعه ـ از جمله بکر و [[تغلب]] ـ به این منطقه شد می‌‌توان به [[عصبیت]] قبیله‌ای، ازدیاد [[جمعیت]] همراه با کمبود [[ارزاق]] اشاره کرد<ref> ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۱۲۴.</ref>. مردم [[ربیعه]] در مناطق پایین دست سرچشمه رودخانه [[فرات]]<ref>السامر، الدولة الحمدانیه فی الموصل و حلب، ج۱، ص۱۶۸-۱۶۹.</ref> واقع در میان [[موصل]] به طرف رأس عین و نصیبین و خابور<ref>جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج ۴، ص۴۹۰-۴۹۱.</ref> [[مسکن]] گزیدند؛ از این رو این [[سرزمین]] را از آن پس، دیار ربیعه خواندند<ref>السامر، الدولة الحمدانیه فی الموصل و حلب، ج۱، ص۱۶۸-۱۶۹؛ رمزیه الاطرقجی، تغلب و دورها فی التاریخ، ج۹، ص۱۵۵.</ref>.

	همچنین گروهی از بنی تغلب در سال ۱۹۹ هجری (۸۱۵ میلادی)، "دیر اعلی در ارتفاعات شمال [[موصل]] مشرف بر دجله را [[مسکن]] خود ساختند<ref>ازدی، تاریخ موصل، ص۳۳۸.</ref>. گروهی از [[بنی تغلب]] هم، پیش از ظهور [[اسلام]]، به [[مصر]] کوچ کردند و با قبطیان درآمیختند<ref>بکری، المسالک و الممالک، ص۹۱ </ref>. برخی از [[مردم]] [[تغلب]] هم در [[کوفه]] ساکن شدند. بنی‌تغلب پس از اسکان در کوفه، محله ای را در این [[شهر]] به خود اختصاص دادند و همراه با [[قبایل]] دیگر یکی از «اسباع» کوفه را تشکیل دادند<ref>ثقفی کوفی، الغارات، مقدمه، ج۱، ص۵۱.</ref>.		همچنین گروهی از بنی تغلب در سال ۱۹۹ هجری (۸۱۵ میلادی)، "دیر اعلی در ارتفاعات شمال [[موصل]] مشرف بر دجله را [[مسکن]] خود ساختند<ref>ازدی، تاریخ موصل، ص۳۳۸.</ref>. گروهی از [[بنی تغلب]] هم، پیش از ظهور [[اسلام]]، به [[مصر]] کوچ کردند و با قبطیان درآمیختند<ref>بکری، المسالک و الممالک، ص۹۱ </ref>. برخی از [[مردم]] [[تغلب]] هم در [[کوفه]] ساکن شدند. بنی‌تغلب پس از اسکان در کوفه، محله ای را در این [[شهر]] به خود اختصاص دادند و همراه با [[قبایل]] دیگر یکی از «اسباع» کوفه را تشکیل دادند<ref>ثقفی کوفی، الغارات، مقدمه، ج۱، ص۵۱.</ref>.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T15:26:32Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

Wasity: /* فتوحات اسلامی */

2022-08-20T14:30:58Z

فتوحات اسلامی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۰۰
خط ۳۳:		خط ۳۳:

	=== فتوحات اسلامی ===		=== فتوحات اسلامی ===
	در ایام فتوحات اسلامی، [[بنی تغلب]] به حمایت از [[ایرانیان]] و [[رومیان]] برخاستند و به [[کارزار]] با [[سپاه]] [[مسلمین]] پرداختند. از این رو، [[ابوبکر]]، [[خالد بن ولید]] را با سپاهی به سوی آنان فرستاد. خالد در سال ۱۲ هجری با تغلبی‌هایی که همراه با [[ایاد]] و نمر و دیگران به [[ریاست]] [[~~عقه~~ بن ~~ابی عقه~~]] با سپاه ایرانیان به [[فرماندهی]] مهران پسر بهرام چوبین [[متحد]] شدند، در «[[عین التمر]]» مصاف داد و آنان را به [[سختی]] [[شکست]] داد. خالد، ~~عقه~~ و تنی چند از [[مردم]] [[تغلب]] را به [[اسارت]] گرفت. به دستور او، [[اسرا]] را کشتند و [[زنان]] و کودکانشان را به اسیری و [[غنیمت]] گرفتند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۳۷۶-۳۷۷؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۳۹۴-۳۹۵.</ref>. در [[سال ۱۳ هجری]] و در اوایل [[حکومت]] [[عمر بن خطاب]]، در [[جنگی]] که میان ایرانیان و [[مسلمانان]] روی داد، گروهی از تغلبیان [[مسیحی]] به [[یاری]] [[مثنی بن حارثه]] شتافتند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۴۶۴.</ref>. با این حال، گروهی دیگر از بنی تغلب ساکن نواحی کباث، [[صفین]] و [[انبار]]، از [[فرمان]] عاملان [[مثنی]] سرپیچیدند، از این رو مثنی بن حارثه و سپاهش بر آنان تاختند و سخت هزیمتشان دادند. جمعی از آنان کشته و بسیاری از ایشان نیز حین فرار از [[مهلکه]] در دجله [[غرق]] گردیدند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۴۷۵-۴۷۶؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۴۴۶-۴۴۷.</ref>.		در ایام فتوحات اسلامی، [[بنی تغلب]] به حمایت از [[ایرانیان]] و [[رومیان]] برخاستند و به [[کارزار]] با [[سپاه]] [[مسلمین]] پرداختند. از این رو، [[ابوبکر]]، [[خالد بن ولید]] را با سپاهی به سوی آنان فرستاد. خالد در سال ۱۲ هجری با تغلبی‌هایی که همراه با [[ایاد]] و نمر و دیگران به [[ریاست]] [[عقبة بن ابی‌عقبه]] با سپاه ایرانیان به [[فرماندهی]] مهران پسر [[بهرام چوبین]] [[متحد]] شدند، در «[[عین التمر]]» مصاف داد و آنان را به [[سختی]] [[شکست]] داد. خالد، عقبه و تنی چند از [[مردم]] [[تغلب]] را به [[اسارت]] گرفت. به دستور او، [[اسرا]] را کشتند و [[زنان]] و کودکانشان را به اسیری و [[غنیمت]] گرفتند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۳۷۶-۳۷۷؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۳۹۴-۳۹۵.</ref>. در [[سال ۱۳ هجری]] و در اوایل [[حکومت]] [[عمر بن خطاب]]، در [[جنگی]] که میان ایرانیان و [[مسلمانان]] روی داد، گروهی از تغلبیان [[مسیحی]] به [[یاری]] [[مثنی بن حارثه]] شتافتند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۴۶۴.</ref>. با این حال، گروهی دیگر از بنی تغلب ساکن نواحی کباث، [[صفین]] و [[انبار]]، از [[فرمان]] عاملان [[مثنی]] سرپیچیدند، از این رو مثنی بن حارثه و سپاهش بر آنان تاختند و سخت هزیمتشان دادند. جمعی از آنان کشته و بسیاری از ایشان نیز حین فرار از [[مهلکه]] در دجله [[غرق]] گردیدند<ref>طبری، تاریخ، ج۳، ص۴۷۵-۴۷۶؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۴۴۶-۴۴۷.</ref>.

	در [[سال ۱۷ هجری]] و پس از فروکش کردن فتوحات مسلمانان، [[سعد بن ابی وقاص]] هیأتی را نزد [[عمر بن خطاب]] فرستاد تا او را از [[اخبار]] فتوحاتی که به سرانجام رسیده بود باخبر سازند. در این هیأت، جماعتی از بنی تغلب حضور داشتند که برای [[عقد]] [[قرارداد]] برای [[قوم]] خود نزد [[عمر]] رفته بودند. عمر از آنان خواست تا [[اسلام]] بپذیرند در غیر این صورت باید [[جزیه]] بدهند. آنها گفتند: در این صورت تغلبی‌ها گریزان می‌‌شوند و به [[عجم]] ملحق خواهند شد. [آنها حاضرند [[مسیحی]] بمانند] و [[مالیات]] بدهند. اما عمر قبول نکرد ولی مبلغ جزیه را آن قدر کاهش داد تا به اندازه [[مالیات]] رسید مشروط بر اینکه ایشان، [[فرزندان]] تازه [[تولد]] یافته خود را [[نصرانی]] نکنند. آنان سپس به [[مدائن]] نزد سعد بن وقاص بازگشتند و سپس همراه با او، به [[کوفه]] کوچ کردند تا از ایشان، ـ چه [[مسیحی]] و چه [[مسلمان]] ـ مالیات یکسانی اخذ شود<ref> طبری، تاریخ، ج۴، ص۴۰؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۵۲۷.</ref>. آنگاه [[عمر]]، [[ولید بن عقبه]] را بر امر صدقۀ ایشان [[مأمور]] ساخت<ref> بلاذری، انساب الاشراف، ج۵، ص۳۱؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۳۱۹.</ref>.		در [[سال ۱۷ هجری]] و پس از فروکش کردن فتوحات مسلمانان، [[سعد بن ابی وقاص]] هیأتی را نزد [[عمر بن خطاب]] فرستاد تا او را از [[اخبار]] فتوحاتی که به سرانجام رسیده بود باخبر سازند. در این هیأت، جماعتی از بنی تغلب حضور داشتند که برای [[عقد]] [[قرارداد]] برای [[قوم]] خود نزد [[عمر]] رفته بودند. عمر از آنان خواست تا [[اسلام]] بپذیرند در غیر این صورت باید [[جزیه]] بدهند. آنها گفتند: در این صورت تغلبی‌ها گریزان می‌‌شوند و به [[عجم]] ملحق خواهند شد. [آنها حاضرند [[مسیحی]] بمانند] و [[مالیات]] بدهند. اما عمر قبول نکرد ولی مبلغ جزیه را آن قدر کاهش داد تا به اندازه [[مالیات]] رسید مشروط بر اینکه ایشان، [[فرزندان]] تازه [[تولد]] یافته خود را [[نصرانی]] نکنند. آنان سپس به [[مدائن]] نزد سعد بن وقاص بازگشتند و سپس همراه با او، به [[کوفه]] کوچ کردند تا از ایشان، ـ چه [[مسیحی]] و چه [[مسلمان]] ـ مالیات یکسانی اخذ شود<ref> طبری، تاریخ، ج۴، ص۴۰؛ ابن اثیر، الکامل، ج۲، ص۵۲۷.</ref>. آنگاه [[عمر]]، [[ولید بن عقبه]] را بر امر صدقۀ ایشان [[مأمور]] ساخت<ref> بلاذری، انساب الاشراف، ج۵، ص۳۱؛ ابن قتیبه، المعارف، ص۳۱۹.</ref>.

Wasity: /* بنی تغلب و قیام امام حسین{{ع}} */

2022-08-20T14:25:31Z

بنی تغلب و قیام امام حسین{{ع}}

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۵۵
خط ۴۱:		خط ۴۱:

	== [[بنی تغلب]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} ==		== [[بنی تغلب]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} ==
	در دوران [[حکومت امویان]]، تغلبیان در برخی حوادث مهم [[سیاسی]] و [[جنگ‌ها]] نقش ایفا نمودند. از جمله این وقایع، ~~رخداد~~ [[عظیم~~]] [[~~عاشورا]] بود. با آغاز [[قیام]] [[سید]] و [[سالار شهیدان]]{{ع}} جمعی از [[مردم]] [[تغلب]] به این قیام پیوستند و در شمار هواداران و [[بیعت کنندگان]] با حضرت در آمدند. آنان، پس از ورود [[مسلم بن عقیل]] به [[کوفه]] با ایشان [[بیعت]] کردند و پس از [[شهادت]] او، جمعی از مردم [[قبیله]] تغلب به [[زحمت]] خود را به [[سپاه امام حسین]]{{ع}} رساندند و در عاشورا پس از نبردی دلیرانه، به شهادت رسیدند<ref>ابن‌ شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج۴، ص۱۱۳؛ محمد السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۱۹۹؛ مجلسی، بحار الانوار، ج۴۵، ص۷۱-۷۲.</ref>. در برابر سپاه [[اباعبدالله الحسین]]{{ع}} هم، جمعی از بنی تغلب همراه با قبیله مادری خود، حضور داشتند که [[فرماندهی]] آنان را [[قیس بن اشعث کندی]] بر عهده داشت<ref>محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۲۲؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۶۰؛ ر. ک. دانشنامه پژوهه پژوهشکده باقر العلوم{{ع}}، دانشنامه امام حسین{{ع}}، مدخل قاتلان امام حسین{{ع}}.</ref>.		در دوران [[حکومت امویان]]، تغلبیان در برخی حوادث مهم [[سیاسی]] و [[جنگ‌ها]] نقش ایفا نمودند. از جمله این وقایع، [[رخداد عظیم عاشورا]] بود. با آغاز [[قیام]] [[سید]] و [[سالار شهیدان]]{{ع}} جمعی از [[مردم]] [[تغلب]] به این قیام پیوستند و در شمار هواداران و [[بیعت کنندگان]] با حضرت در آمدند. آنان، پس از ورود [[مسلم بن عقیل]] به [[کوفه]] با ایشان [[بیعت]] کردند و پس از [[شهادت]] او، جمعی از مردم [[قبیله]] تغلب به [[زحمت]] خود را به [[سپاه امام حسین]]{{ع}} رساندند و در عاشورا پس از نبردی دلیرانه، به شهادت رسیدند<ref>ابن‌ شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج۴، ص۱۱۳؛ محمد السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۱۹۹؛ مجلسی، بحار الانوار، ج۴۵، ص۷۱-۷۲.</ref>. در برابر سپاه [[اباعبدالله الحسین]]{{ع}} هم، جمعی از بنی تغلب همراه با قبیله مادری خود، حضور داشتند که [[فرماندهی]] آنان را [[قیس بن اشعث کندی]] بر عهده داشت<ref>محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۲۲؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۶۰؛ ر. ک. دانشنامه پژوهه پژوهشکده باقر العلوم{{ع}}، دانشنامه امام حسین{{ع}}، مدخل قاتلان امام حسین{{ع}}.</ref>.

	== [[بنی تغلب]] و حضور در دیگر حوادث مهم [[تاریخ]] ==		== [[بنی تغلب]] و حضور در دیگر حوادث مهم [[تاریخ]] ==

Bahmani در ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۵

2022-08-20T13:15:03Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۴۵
خط ۲:		خط ۲:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = قبایل \| عنوان مدخل= بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = [[بنی‌تغلب در تاریخ اسلامی]] \| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = قبایل \| عنوان مدخل= بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = [[بنی‌تغلب در تاریخ اسلامی]] \| پرسش مرتبط = }}

	'''بنی‌تغلب''' قبیله‌ای مشهور پُرجمعیت بوده است. آنان جایگاه‌های متعددی را جهت سکونت در اقصی نقاط [[جزیرة العرب]]، صحرای نجد، ~~عراقف~~ [[ایران]] و مناطق دیگر به خود اختصاص داده بودند و این تعدد محل اسکان موجب بروز و ظهور [[مذاهب]] مختلفی از جمله [[بت‌پرستی]] و [[مسیحیت]] در میان ایشان شد. با [[~~ظهور~~ اسلام]] عده‌ای از آنان به [[اسلام]] گرویدند ولی اکثر آنها در سال نهم [[مسلمان]] شدند. [[مردم]] این [[قبیله]] پس از [[پذیرش ~~اسلام]]،~~ نقش‌های مهمی در اسلام ایفا نمودند و بسیاری از ایشان نیز، در [[فتوحات اسلامی]] حضوری گسترده و مؤثر یافتند. انان در [[جنگ جمل]] و [[صفین]] همراه با [[حضرت علی]]{{ع}} و حادثه [[عظیم]] [[عاشورا]] نقش موثری داشتند و برخی از انان جزء [[شهدای کربلا]] نام گرفتند. البته برخی هم در [[لشکر]] مقابل [[امام حسین]]{{ع}} بودند. از میان آنها مردان و [[زنان]] مشهور و شاعر و [[دانشمندان]] فراوانی برخاسته‌اند.		'''بنی‌تغلب''' قبیله‌ای مشهور پُرجمعیت بوده است. آنان جایگاه‌های متعددی را جهت سکونت در اقصی نقاط [[جزیرة العرب]]، صحرای نجد، عراق، [[ایران]] و مناطق دیگر به خود اختصاص داده بودند و این تعدد محل اسکان موجب بروز و ظهور [[مذاهب]] مختلفی از جمله [[بت‌پرستی]] و [[مسیحیت]] در میان ایشان شد. با ظهور [[اسلام]] عده‌ای از آنان به [[اسلام]] گرویدند ولی اکثر آنها در سال نهم [[مسلمان]] شدند. [[مردم]] این [[قبیله]] پس از پذیرش اسلام، نقش‌های مهمی در اسلام ایفا نمودند و بسیاری از ایشان نیز، در فتوحات اسلامی حضوری گسترده و مؤثر یافتند. انان در [[جنگ جمل]] و [[صفین]] همراه با [[حضرت علی]]{{ع}} و حادثه عظیم [[عاشورا]] نقش موثری داشتند و برخی از انان جزء [[شهدای کربلا]] نام گرفتند. البته برخی هم در [[لشکر]] مقابل [[امام حسین]]{{ع}} بودند. از میان آنها مردان و [[زنان]] مشهور و شاعر و دانشمندان فراوانی برخاسته‌اند.

	== نسب تغلب ==		== نسب تغلب ==

Bahmani در ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۳

2022-08-20T13:13:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۴۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = قبایل \| عنوان مدخل= بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = [[بنی‌تغلب در تاریخ اسلامی]] \| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = قبایل \| عنوان مدخل= بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = [[بنی‌تغلب در تاریخ اسلامی]] \| پرسش مرتبط = }}

			'''بنی‌تغلب''' قبیله‌ای مشهور پُرجمعیت بوده است. آنان جایگاه‌های متعددی را جهت سکونت در اقصی نقاط [[جزیرة العرب]]، صحرای نجد، عراقف [[ایران]] و مناطق دیگر به خود اختصاص داده بودند و این تعدد محل اسکان موجب بروز و ظهور [[مذاهب]] مختلفی از جمله [[بت‌پرستی]] و [[مسیحیت]] در میان ایشان شد. با [[ظهور اسلام]] عده‌ای از آنان به [[اسلام]] گرویدند ولی اکثر آنها در سال نهم [[مسلمان]] شدند. [[مردم]] این [[قبیله]] پس از [[پذیرش اسلام]]، نقش‌های مهمی در اسلام ایفا نمودند و بسیاری از ایشان نیز، در [[فتوحات اسلامی]] حضوری گسترده و مؤثر یافتند. انان در [[جنگ جمل]] و [[صفین]] همراه با [[حضرت علی]]{{ع}} و حادثه [[عظیم]] [[عاشورا]] نقش موثری داشتند و برخی از انان جزء [[شهدای کربلا]] نام گرفتند. البته برخی هم در [[لشکر]] مقابل [[امام حسین]]{{ع}} بودند. از میان آنها مردان و [[زنان]] مشهور و شاعر و [[دانشمندان]] فراوانی برخاسته‌اند.

	== نسب تغلب ==		== نسب تغلب ==

Bahmani در ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۱۲

2022-08-20T13:12:46Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۳:۰۹

2022-08-20T13:09:38Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۳۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{سیره معصوم}}		{{سیره معصوم}}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط =\| عنوان مدخل=بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = \| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = قبایل \| عنوان مدخل= بنی‌تغلب \| مداخل مرتبط = [[بنی‌تغلب در تاریخ اسلامی]] \| پرسش مرتبط = }}
	== [[نسب]] [[تغلب]] ==		== [[نسب]] [[تغلب]] ==
	تغْلب،<ref> این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref> از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]])<ref> لازم به ذکر است که علاوه بر قبیله بنی تغلب بن وائل، قبیله ای دیگر از اعراب قحطانی (جنوبی) با نام مشابه تغلب بن علوان بن عمران بن الحافی بن قضاعه موسوم به تغلب العلیاء که قبایل اسد، نمر، کلب، (حزم، جمهرة انساب العرب، ص۴۲۲) برک و ثعلب از اعقاب آن به شمار می‌‌روند وجود دارد، که این دو نباید با همدیگر خلط شوند. قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۷۶، ۱۷۷.</ref> که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند. <ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref> نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref> ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء"([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند؛<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref> کما این که منتسبین به این قبیله را «تَغْلِبی» یا «تَغْلَبی» نیز خطاب کرده‌اند. <ref> سمعانی، الانساب، ج۱، ص۴۶۹؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج ۱، ص۴۹، ۲۱۷.</ref> هر چند نسب شناسان، بالاتفاق، [[مردم]] این قبیله را از [[ذریه]] تغلب بن وائل دانسته‌اند و از تغلب به عنوان نام جد [[جاهلی]] تغلبیان یاد کرده‌اند، اما –با مرور [[زمان]]- در این که تغلب، پسر [[وائل]] بوده یا دخترش، تردیدهایی بوجود آمده است. در برابر قول مشهور که [[تغلب]] را پسر وائل خوانده‌اند، برخی محققانِ معاصر، وی را دختر وائل دانسته،<ref> عطیة اللّه، القاموس الاسلامی، ج ۱، ص۴۸۰.</ref> در توجیه دیدگاه خود، به اشعاری از روزگاران قدیم که در آن، تغلب «ابنة» وائل معرفی شده نه «ابن» او،<ref> من باب مثال در شعری از [[فرزدق]] آمده:		تغْلب،<ref> این نام هم به فتح "لام" «تَغْلَب» و هم به کسر "لام" «تَغْلِب» قرائت شده است.</ref> از شاخه‌های [[قبیله]] [[وائل بن قاسط]] و از تیره‌های [[قبیله ربیعه]] است؛ قبیله‌ای مشهور از [[اعراب]] شمالی ([[عدنانی]])<ref> لازم به ذکر است که علاوه بر قبیله بنی تغلب بن وائل، قبیله ای دیگر از اعراب قحطانی (جنوبی) با نام مشابه تغلب بن علوان بن عمران بن الحافی بن قضاعه موسوم به تغلب العلیاء که قبایل اسد، نمر، کلب، (حزم، جمهرة انساب العرب، ص۴۲۲) برک و ثعلب از اعقاب آن به شمار می‌‌روند وجود دارد، که این دو نباید با همدیگر خلط شوند. قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۷۶، ۱۷۷.</ref> که نسب از [[تغلب بن وائِل بن قاسط بن هنب بن افصی بن دعمی بن جَدیْلَةَ بن اسد بن ربیعة بن نزار بن مَعَدّ بن عدنان]] می‌‌برند. <ref> ابن کلبی، جمهرة النسب، ج ۲، ص۱۹۲ـ۱۹۳؛ حازمی، عجالة المبتدی، ص۳۱؛ سمعانی، الانساب، ج۳، ص۵۷.</ref> نام اصلی تغلب را "دثار" گفته‌اند<ref> ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۰۲؛ برای آگاهی بیشتر از نسبت و برخی ملاحظات لغوی دربارۀ تغلب، نک: جوهری، صحاح، ج۱، ص۱۹۵؛ ابن منظور، لسان العرب، ذیل غلب.</ref> اما از آنجا که پدرش آرزوی [[پیروزی]] و [[غلبه]] او را داشت، نام تغلب بر او ماندگار شد و از آن پس وی را "تغلب" و "غلباء"([[قدرتمند]] و [[پیروز]]) خواندند و منتسبین به قبیله او را "غلباوی" نسبت دادند؛<ref> ابن حائک، الاکلیل، ج ۱، ص۲۱۶؛ سویدی، سبائک الذهب، ص۲۲۸؛ قلقشندی، نهایة الارب، ص۱۸۶.</ref> کما این که منتسبین به این قبیله را «تَغْلِبی» یا «تَغْلَبی» نیز خطاب کرده‌اند. <ref> سمعانی، الانساب، ج۱، ص۴۶۹؛ ابن اثیر، اللباب فی تهذیب الانساب، ج ۱، ص۴۹، ۲۱۷.</ref> هر چند نسب شناسان، بالاتفاق، [[مردم]] این قبیله را از [[ذریه]] تغلب بن وائل دانسته‌اند و از تغلب به عنوان نام جد [[جاهلی]] تغلبیان یاد کرده‌اند، اما –با مرور [[زمان]]- در این که تغلب، پسر [[وائل]] بوده یا دخترش، تردیدهایی بوجود آمده است. در برابر قول مشهور که [[تغلب]] را پسر وائل خوانده‌اند، برخی محققانِ معاصر، وی را دختر وائل دانسته،<ref> عطیة اللّه، القاموس الاسلامی، ج ۱، ص۴۸۰.</ref> در توجیه دیدگاه خود، به اشعاری از روزگاران قدیم که در آن، تغلب «ابنة» وائل معرفی شده نه «ابن» او،<ref> من باب مثال در شعری از [[فرزدق]] آمده:

Bahmani: /* بنی تغلب و حکومت امویان */

2022-08-20T13:07:39Z

بنی تغلب و حکومت امویان

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۳۷
خط ۵۰:		خط ۵۰:
	دوگانگی [[تغلب]] در [[امور سیاسی]] ـ [[اجتماعی]]، در [[دوران امام علی]]{{ع}} نیز ادامه یافت. در [[سال ۳۶ هجری]] و در پی وقوع [[فتنه]] [[جمل]]، گروهی از آنان به [[یاری امام علی]]{{ع}} شتافتند. با صف بندی دو [[سپاه]] در مقابل هم، [[حضرت]] برای آنان و [[قبایل]] [[بکر بن وائل]] و [[طوایف]] [[ربیعه]] [[پرچم]] بست و [[محدوج]] ذهلی را به [[فرماندهی]] آنان گماشت.<ref>دینوری، اخبار الطوال، ص۱۹۶.</ref> در [[نبرد صفین]] هم، گروهی از تغلبیان در کنار علی{{ع}} و برخی نیز علیه ایشان جنگیدند.<ref> نصر بن مزاحم، وقعة صفین، ص۲۸۸، ۲۹۸، ۴۸۶، ۵۴۹.</ref> در سال ۳۹ هجری و در ایام [[حکومت امام علی]]{{ع}}، [[معاویه]] در امر [[غارت]] سرزمین‌های تابعه [[حکومت امیرالمؤمنین]]{{ع}}، یکی از یارانش به نام [[حارث بن نمر تنوخی]] را با هزار مرد از حماه [[شام]] به غارت جزیره فرستاد. آنان در حدود [[صفین]] در منطقه "دارا" بر قومی از بنی تغلب که در [[طاعت]] علی{{ع}} بودند [[حمله]] کردند و هشت تن از ایشان را به [[اسارت]] به شام بردند.<ref> ابن اعثم، الفتوح، ج۴، ص۲۲۴؛ ابن اثیر، الکامل، ج۳، ص۳۸۰.</ref> بنی تغلب نیز به [[تلافی]] این عمل، به فرماندهی [[عتبة بن وعل]] گرد آمدند و به حدود مرزی شام تاختند و [[غنایم]] بسیار به‌دست آوردند.<ref> ابن اعثم، الفتوح، ج۴، ص۲۲۴.</ref> جماعتی از بنی تغلب که از [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} [[بریده]] و به معاویه پیوسته بودند، خواهان [[آزادی]] اسرای [[اقوام]] خود از حارث شدند و چون او نپذیرفت آنها، از معاویه هم روی برگرداندند. در تبادل اسرایی که بین علی{{ع}} و معاویه صورت گرفت، حضرت، شخصی از [[قبیله خثعم]] به نام عبدالرحمن را به [[موصل]] فرستاد تا [[مردم]] را آرام و دلگرم کند. این گروه، در [[راه رفتن]] به موصل با آن [[جماعت]] از بنی تغلب که از معاویه بریده بودند، برخورد کردند. این گروه با [[ریاست]] [[قریع بن حارث تغلبی]]، با [[نماینده]] [[امام]]{{ع}} به [[مشاجره]] پرداخت. کار به [[دشنام]] و سپس [[جنگ]] کشیده شد و [[نماینده]] [[حضرت]] در این زد و خورد کشته شد. علی{{ع}}، پس از اطلاع از این واقعه خواست لشکری را جهت سرکوبی آنها و [[انتقام]] نماینده خود بفرستد اما [[قبیله ربیعه]] مانع از این امر شدند. <ref> ابن اثیر، الکامل، ج۳، ص۳۸۰.</ref>		دوگانگی [[تغلب]] در [[امور سیاسی]] ـ [[اجتماعی]]، در [[دوران امام علی]]{{ع}} نیز ادامه یافت. در [[سال ۳۶ هجری]] و در پی وقوع [[فتنه]] [[جمل]]، گروهی از آنان به [[یاری امام علی]]{{ع}} شتافتند. با صف بندی دو [[سپاه]] در مقابل هم، [[حضرت]] برای آنان و [[قبایل]] [[بکر بن وائل]] و [[طوایف]] [[ربیعه]] [[پرچم]] بست و [[محدوج]] ذهلی را به [[فرماندهی]] آنان گماشت.<ref>دینوری، اخبار الطوال، ص۱۹۶.</ref> در [[نبرد صفین]] هم، گروهی از تغلبیان در کنار علی{{ع}} و برخی نیز علیه ایشان جنگیدند.<ref> نصر بن مزاحم، وقعة صفین، ص۲۸۸، ۲۹۸، ۴۸۶، ۵۴۹.</ref> در سال ۳۹ هجری و در ایام [[حکومت امام علی]]{{ع}}، [[معاویه]] در امر [[غارت]] سرزمین‌های تابعه [[حکومت امیرالمؤمنین]]{{ع}}، یکی از یارانش به نام [[حارث بن نمر تنوخی]] را با هزار مرد از حماه [[شام]] به غارت جزیره فرستاد. آنان در حدود [[صفین]] در منطقه "دارا" بر قومی از بنی تغلب که در [[طاعت]] علی{{ع}} بودند [[حمله]] کردند و هشت تن از ایشان را به [[اسارت]] به شام بردند.<ref> ابن اعثم، الفتوح، ج۴، ص۲۲۴؛ ابن اثیر، الکامل، ج۳، ص۳۸۰.</ref> بنی تغلب نیز به [[تلافی]] این عمل، به فرماندهی [[عتبة بن وعل]] گرد آمدند و به حدود مرزی شام تاختند و [[غنایم]] بسیار به‌دست آوردند.<ref> ابن اعثم، الفتوح، ج۴، ص۲۲۴.</ref> جماعتی از بنی تغلب که از [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} [[بریده]] و به معاویه پیوسته بودند، خواهان [[آزادی]] اسرای [[اقوام]] خود از حارث شدند و چون او نپذیرفت آنها، از معاویه هم روی برگرداندند. در تبادل اسرایی که بین علی{{ع}} و معاویه صورت گرفت، حضرت، شخصی از [[قبیله خثعم]] به نام عبدالرحمن را به [[موصل]] فرستاد تا [[مردم]] را آرام و دلگرم کند. این گروه، در [[راه رفتن]] به موصل با آن [[جماعت]] از بنی تغلب که از معاویه بریده بودند، برخورد کردند. این گروه با [[ریاست]] [[قریع بن حارث تغلبی]]، با [[نماینده]] [[امام]]{{ع}} به [[مشاجره]] پرداخت. کار به [[دشنام]] و سپس [[جنگ]] کشیده شد و [[نماینده]] [[حضرت]] در این زد و خورد کشته شد. علی{{ع}}، پس از اطلاع از این واقعه خواست لشکری را جهت سرکوبی آنها و [[انتقام]] نماینده خود بفرستد اما [[قبیله ربیعه]] مانع از این امر شدند. <ref> ابن اثیر، الکامل، ج۳، ص۳۸۰.</ref>

	~~== بنی تغلب و حکومت امویان ==~~		== [[بنی تغلب]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} ==
	=== [[بنی تغلب]] و [[قیام امام حسین]]{{ع}} ===
	در دوران [[حکومت امویان]]، تغلبیان در برخی حوادث مهم [[سیاسی]] و [[جنگ‌ها]] نقش ایفا نمودند. از جمله این وقایع، رخداد [[عظیم]] [[عاشورا]] بود. با آغاز [[قیام]] [[سید]] و [[سالار شهیدان]]{{ع}} جمعی از [[مردم]] [[تغلب]] به این قیام پیوستند و در شمار هواداران و [[بیعت کنندگان]] با [[حضرت]] در آمدند. آنان، پس از ورود [[مسلم بن عقیل]] -[[سفیر]] [[امام حسین]]{{ع}}- به [[کوفه]] با ایشان [[بیعت]] کردند و پس از [[شهادت]] او، جمعی از مردم [[قبیله]] تغلب به [[زحمت]] خود را به [[سپاه امام حسین]]{{ع}} رساندند و در عاشورا پس از نبردی دلیرانه، به شهادت رسیدند. از جمله این افراد ضرغام و به [[نقلی]] [[ضرغامة بن مالک تغلبی]] از [[شیعیان امام علی]]{{ع}} بود که در [[زیارت رجبیه]] مشمول [[سلام]] حضرت قرار گرفته است.<ref> ابن‌ شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج۴، ص۱۱۳؛ محمد السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۱۹۹؛ مجلسی، بحار الانوار، ج۴۵، ص۷۱-۷۲.</ref> علاوه بر ایشان، [[کنانة بن عتیق تغلبی]]-از [[اصحاب رسول خدا]]{{صل}} -،<ref> النمازی الشاهرودی، مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۶، ص۳۱۵؛ السید ابراهیم موسوی زنجانی، وسیلة الدارین فی انصار الحسین، ص۱۸۵.</ref> [[قاسط بن زهیر بن حرث تغلبی]] –از مردان [[شریف]] و [[شجاع]] کوفه و از [[شیعیان]] و همراهان علی{{ع}} در [[جمل]] و [[صفین]]- <ref>شیخ طوسی از او با نام قاسط بن عبدالله نام می‌برد. شیخ طوسی، رجال، ص۱۰۴.</ref>و برادرانش [[مقسط]] و [[کردوس]]<ref> السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۲۰۰.</ref> از دیگر شهدای [[دشت]] [[نینوا]] یاد شده‌اند.<ref> دائرة المعارف تشیع ج۳، عبدالحسین شهیدی ص۴۵۴.</ref> در برابر [[سپاه]] [[اباعبدالله الحسین]]{{ع}} هم، جمعی از بنی تغلب همراه با قبیله [[مادری]] خود –ربیعه-، حضور داشتند که [[فرماندهی]] آنان را [[قیس بن اشعث کندی]] بر عهده داشت.<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۲۲؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۶۰.</ref> [[عروة بن بطار تغلبی]] –یکی از [[قاتلین]] [[سوید بن عمرو بن ابی‌المطاع خثعمی]]-<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک (تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۵۳. بلاذری از او با نام عزرة بن بطان و ابن اثیر از او با نام عروة بن بطان ثعلبی نام برده است. (بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۰۴؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۷۹.)</ref> نمونه‌ای از مردان این قومند که نامش در شمار قتله [[کربلا]] در منابع به ثبت رسیده است.<ref>ر. ک. دانشنامه پژوهه پژوهشکده باقر العلوم{{ع}}، دانشنامه امام حسین{{ع}}، مدخل قاتلان امام حسین{{ع}}.</ref>		در دوران [[حکومت امویان]]، تغلبیان در برخی حوادث مهم [[سیاسی]] و [[جنگ‌ها]] نقش ایفا نمودند. از جمله این وقایع، رخداد [[عظیم]] [[عاشورا]] بود. با آغاز [[قیام]] [[سید]] و [[سالار شهیدان]]{{ع}} جمعی از [[مردم]] [[تغلب]] به این قیام پیوستند و در شمار هواداران و [[بیعت کنندگان]] با [[حضرت]] در آمدند. آنان، پس از ورود [[مسلم بن عقیل]] -[[سفیر]] [[امام حسین]]{{ع}}- به [[کوفه]] با ایشان [[بیعت]] کردند و پس از [[شهادت]] او، جمعی از مردم [[قبیله]] تغلب به [[زحمت]] خود را به [[سپاه امام حسین]]{{ع}} رساندند و در عاشورا پس از نبردی دلیرانه، به شهادت رسیدند. از جمله این افراد ضرغام و به [[نقلی]] [[ضرغامة بن مالک تغلبی]] از [[شیعیان امام علی]]{{ع}} بود که در [[زیارت رجبیه]] مشمول [[سلام]] حضرت قرار گرفته است.<ref> ابن‌ شهر آشوب، مناقب آل ابی طالب، ج۴، ص۱۱۳؛ محمد السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۱۹۹؛ مجلسی، بحار الانوار، ج۴۵، ص۷۱-۷۲.</ref> علاوه بر ایشان، [[کنانة بن عتیق تغلبی]]-از [[اصحاب رسول خدا]]{{صل}} -،<ref> النمازی الشاهرودی، مستدرکات علم رجال الحدیث، ج۶، ص۳۱۵؛ السید ابراهیم موسوی زنجانی، وسیلة الدارین فی انصار الحسین، ص۱۸۵.</ref> [[قاسط بن زهیر بن حرث تغلبی]] –از مردان [[شریف]] و [[شجاع]] کوفه و از [[شیعیان]] و همراهان علی{{ع}} در [[جمل]] و [[صفین]]- <ref>شیخ طوسی از او با نام قاسط بن عبدالله نام می‌برد. شیخ طوسی، رجال، ص۱۰۴.</ref>و برادرانش [[مقسط]] و [[کردوس]]<ref> السماوی، ابصار العین فی انصار الحسین{{ع}}، ص۲۰۰.</ref> از دیگر شهدای [[دشت]] [[نینوا]] یاد شده‌اند.<ref> دائرة المعارف تشیع ج۳، عبدالحسین شهیدی ص۴۵۴.</ref> در برابر [[سپاه]] [[اباعبدالله الحسین]]{{ع}} هم، جمعی از بنی تغلب همراه با قبیله [[مادری]] خود –ربیعه-، حضور داشتند که [[فرماندهی]] آنان را [[قیس بن اشعث کندی]] بر عهده داشت.<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۲۲؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۶۰.</ref> [[عروة بن بطار تغلبی]] –یکی از [[قاتلین]] [[سوید بن عمرو بن ابی‌المطاع خثعمی]]-<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک (تاریخ الطبری)، ج۵، ص۴۵۳. بلاذری از او با نام عزرة بن بطان و ابن اثیر از او با نام عروة بن بطان ثعلبی نام برده است. (بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۰۴؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۷۹.)</ref> نمونه‌ای از مردان این قومند که نامش در شمار قتله [[کربلا]] در منابع به ثبت رسیده است.<ref>ر. ک. دانشنامه پژوهه پژوهشکده باقر العلوم{{ع}}، دانشنامه امام حسین{{ع}}، مدخل قاتلان امام حسین{{ع}}.</ref>

	=== [[بنی تغلب]] و حضور در دیگر حوادث مهم [[تاریخ]] ===		== [[بنی تغلب]] و حضور در دیگر حوادث مهم [[تاریخ]] ==
	تغلبیان در [[واقعه حره]] –به [[سال ۶۲ هجری]]- برای [[یزید بن معاویه]] جنگیدند و در سال ۶۵ هجری [[مروان بن حکم]] را در مصاف با [[ضحاک بن قیس فهری]] [[یاری]] نمودند.<ref> طبری، تاریخ، ج۷، ص۵۹-۶۰؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۳۰۹.</ref> در [[سال ۶۶ هجری]] و در پی آغاز [[قیام]] [[مختار بن ابی عبیده ثقفی]] در [[کوفه]]، جمعی از مردانشان در شمار [[یاران]] وی در آمدند و از خونخواهان [[حسین بن علی]]{{ع}} گردیدند که [[شریک بن جدیر تغلبی]] از جمله این افراد است. وی به [[خون‌خواهی]] [[امام حسین]]{{ع}}، وارد [[سپاه]] مختار شد و به همراه عشیره‌اش در [[جنگ]] نهر خازر (سال ۶۷ هجری) نقش مهمی در [[پیروزی]] مختار ایفا کرد.<ref> ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ترجمه، ج۴، ص۲۶۴؛ کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۱۲۲.</ref> آنان همچنین در سال ۷۷ هجری یاری گر [[حجاج بن یوسف ثقفی]] علیه [[شبیب بن یزید شیبانی حروری]] بودند.<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۶، ص۲۶۳-۲۶۵؛ کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۱۲۲.</ref>		تغلبیان در [[واقعه حره]] –به [[سال ۶۲ هجری]]- برای [[یزید بن معاویه]] جنگیدند و در سال ۶۵ هجری [[مروان بن حکم]] را در مصاف با [[ضحاک بن قیس فهری]] [[یاری]] نمودند.<ref> طبری، تاریخ، ج۷، ص۵۹-۶۰؛ ابن‌اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۴، ص۳۰۹.</ref> در [[سال ۶۶ هجری]] و در پی آغاز [[قیام]] [[مختار بن ابی عبیده ثقفی]] در [[کوفه]]، جمعی از مردانشان در شمار [[یاران]] وی در آمدند و از خونخواهان [[حسین بن علی]]{{ع}} گردیدند که [[شریک بن جدیر تغلبی]] از جمله این افراد است. وی به [[خون‌خواهی]] [[امام حسین]]{{ع}}، وارد [[سپاه]] مختار شد و به همراه عشیره‌اش در [[جنگ]] نهر خازر (سال ۶۷ هجری) نقش مهمی در [[پیروزی]] مختار ایفا کرد.<ref> ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ترجمه، ج۴، ص۲۶۴؛ کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۱۲۲.</ref> آنان همچنین در سال ۷۷ هجری یاری گر [[حجاج بن یوسف ثقفی]] علیه [[شبیب بن یزید شیبانی حروری]] بودند.<ref> محمد بن جریر الطبری، تاریخ الأمم و الملوک(تاریخ الطبری)، ج۶، ص۲۶۳-۲۶۵؛ کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۱۲۲.</ref>