https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB 2026-05-18T22:29:49Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.41.0 https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339978&oldid=prev 2025-05-28T07:03:45Z

<p>تغییرمسیر به <a href="/wiki/%D8%A8%D9%86%DB%8C_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB" title="بنی حارثة بن حارث">بنی حارثة بن حارث</a></p> <a href="//fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&amp;diff=1339978&amp;oldid=1339973">نمایش تغییرات</a>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339973&oldid=prev 2025-05-28T06:59:12Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l61">خط ۶۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از معدود [[اخبار]] نقش‌آفرینی [[مردم]] این [[طایفه]] در حوادث و رخدادهای این دوره می‌توان به حضور گروهی از ایشان در [[واقعه حره]] در [[سال ۶۳ هجری]] در [[مخالفت]] با [[یزید بن معاویه]] و [[رژیم]] [[اموی]] اشاره کرد. نقل است که هنگامی که خبر [[شهادت حسین بن علی]]{{ع}} به [[مدینه]] رسید، مردم این [[شهر]] در جای‌جای شهر بر او به نوحه‌سرایی و شیون و [[زاری]] پرداختند و [[بنی هاشم]] در خانه‌های خود بر او سخت ‌گریستند&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۱۷؛ سبط بن جوزی، تذکرة الخواص، ص۲۴۰.&lt;/ref&gt;. این فریادها به آرامی به [[اعتراض]] مبدّل شد و گروهی از مردم از پرداخت درآمد زمین‌هایی که، معاویه به [[زور]] با پرداخت یک صدم قیمتش از آنان گرفته بود، خودداری کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۰۶.&lt;/ref&gt;. [[والی مدینه]]، [[عثمان بن محمد بن ابی سفیان]]، برای آرام کردن مردم، هیأتی از بزرگان [[انصار]] و [[قریش]] را در اوایل سال ۶۳ هجری به نزد یزید فرستاد&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۸۱.&lt;/ref&gt;. اینان به‌رغم هدایایی که از یزید دریافت داشتند، پس از بازگشت، [[رفتار]] [[زشت]] یزید را بیان کردند و گفتند: «از پیش کسی آمده‌ایم که [[دین]] ندارد، شراب می‌نوشد و طنبور می‌زند و [[کنیزکان]] پیش وی می‌نوازند، سگ‌بازی می‌‌کند و با مردم [[پست]] می‌نشیند، [[شاهد]] باشید ما او را [[خلع]] کرده‌ایم»&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۶۸.&lt;/ref&gt;. از طرف دیگر، اخبار فعالیت‌های [[عبداللّه بن زبیر]]، که مردم را به [[بیعت]] خود فرا می‌خواند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt; و هر [[روز]] بر قدرتش افزوده می‌شد، به [[مردم مدینه]] رسید&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۷۴.&lt;/ref&gt;. در این هنگام [[شور و هیجان]] در مردم مدینه افتاد و از یزید [[بیزاری]] جستند و او را [[ناسزا]] گفتند و وی را از [[خلافت]] خلع کردند و عثمان [[والی]] یزید و بنی امیه را از شهر [[اخراج]] کردند. مردم شهر تا دم [[مرگ]] با عبداللّه بن حنظله ([[غسیل الملائکه]]) [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۰.&lt;/ref&gt;. هنگامی که یزید از اوضاع [[مدینه منوّره]] باخبر شد، [[دوازده]] هزار سپاهی را به [[فرماندهی]] [[مسلم بن عقبه]] مری و معاونت [[حصین بن نمیر سکونی]] و [[همکاری]] کندی‌های ساکن حمص‌&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۶.&lt;/ref&gt;، به [[مدینه]] فرستاد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۱.&lt;/ref&gt;. چون [[مردم]] [[شهر]] از آمدن مسلم باخبر شدند به [[جنبش]] درآمدند و [[خندق]] شهر را ترمیم کردند و همراه با [[فرماندهان]] خود، (عبداللّه بن حنظله و عبد الرحمن بن زهیر زهری، عبداللّه بن [[مطیع]] و [[معقل بن سنان اشجعی]]) به [[حفاظت]] از شهر پرداختند&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۴؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۵.&lt;/ref&gt;. [[سپاه شام]] مدینه را محاصره کرد، امّا به فتح آن موفّق نشد. [[مروان بن حکم]]، مردی از [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] را فریفت و آن مرد، راهی را برای وی گشود و سواران سپاه شام با عبور از خندق، در بیست و [[هشتم ذی حجه]] [[سال ۶۳ هجری]] به مدینه [[حمله]] کردند. عبداللّه بن مطیع و قریشی‌ها [[فرار]] کردند، ولی عبداللّه بن حنظله و [[انصار]] [[مقاومت]] کردند. عبداللّه جنگید تا کشته شد و مردم شهر فرار کردند. مسلم بن عقبه پس از فتح شهر، سه [[روز]] مدینه را بر [[سپاه]] خود [[مباح]] کرد و [[شامیان]] به [[غارت اموال]] و [[تجاوز]] به [[زنان]] پرداختند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۸۱؛ ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۲، ص۱۰، یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲ ص۱۹۰. نیز ر.ک: سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵-۱۰۶.&lt;/ref&gt; و بسیاری از مردم شهر را کشتند. در این واقعه هفتصد نفر از [[قریش]] و انصار و ده هزار نفر از بقیه مردم کشته شدند و آنان که [[جان]] سالم به در بردند به عنوان برده با یزید [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۶. سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۶&lt;/ref&gt;.-&lt;ref&gt;اصغر منتظرالقائم، نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت{{عم}} (قرن اول هجری)، ص۳۰۶-۳۰۷.&lt;/ref&gt; به [[پاس]] [[خدمت]] [[بنی حارثه]] ای‌ها به شامی‌ها در باز کردن راه برای آنان، [[اتباع]] [[بنی حارثه]] از هر گونه تعرض [[شامیان]] مصون شدند&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵.&lt;/ref&gt;. با این حال، منازل برخی از شخصیت‌های بنی حارثه نظیر [[محمد بن مسلمه]] مورد هجمه [[شامیان]] قرار گرفت. وی در [[دفاع از خانه]] و کاشانه خود [[شمشیر]] به دست گرفت و جمعی از متعرضان را کشت&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۳۵.&lt;/ref&gt;. از شمار کشته شدگان بنی حارثه‌ای‌ها در این واقعه می‌توان از افراد بنامی چون: [[عبدالله بن عبدالرحمن بن سهل]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[کنانة بن سهل بن عبدالله]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[عبدالله بن اویس]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[سهل بن ابی امامه حلیف]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[جعفر بن ثعلبة بن محیصه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[ساعدة بن اسید بن ساعده]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; و [[یزید بن محمد بن مسلمه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; نام برد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از معدود [[اخبار]] نقش‌آفرینی [[مردم]] این [[طایفه]] در حوادث و رخدادهای این دوره می‌توان به حضور گروهی از ایشان در [[واقعه حره]] در [[سال ۶۳ هجری]] در [[مخالفت]] با [[یزید بن معاویه]] و [[رژیم]] [[اموی]] اشاره کرد. نقل است که هنگامی که خبر [[شهادت حسین بن علی]]{{ع}} به [[مدینه]] رسید، مردم این [[شهر]] در جای‌جای شهر بر او به نوحه‌سرایی و شیون و [[زاری]] پرداختند و [[بنی هاشم]] در خانه‌های خود بر او سخت ‌گریستند&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۱۷؛ سبط بن جوزی، تذکرة الخواص، ص۲۴۰.&lt;/ref&gt;. این فریادها به آرامی به [[اعتراض]] مبدّل شد و گروهی از مردم از پرداخت درآمد زمین‌هایی که، معاویه به [[زور]] با پرداخت یک صدم قیمتش از آنان گرفته بود، خودداری کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۰۶.&lt;/ref&gt;. [[والی مدینه]]، [[عثمان بن محمد بن ابی سفیان]]، برای آرام کردن مردم، هیأتی از بزرگان [[انصار]] و [[قریش]] را در اوایل سال ۶۳ هجری به نزد یزید فرستاد&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۸۱.&lt;/ref&gt;. اینان به‌رغم هدایایی که از یزید دریافت داشتند، پس از بازگشت، [[رفتار]] [[زشت]] یزید را بیان کردند و گفتند: «از پیش کسی آمده‌ایم که [[دین]] ندارد، شراب می‌نوشد و طنبور می‌زند و [[کنیزکان]] پیش وی می‌نوازند، سگ‌بازی می‌‌کند و با مردم [[پست]] می‌نشیند، [[شاهد]] باشید ما او را [[خلع]] کرده‌ایم»&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۶۸.&lt;/ref&gt;. از طرف دیگر، اخبار فعالیت‌های [[عبداللّه بن زبیر]]، که مردم را به [[بیعت]] خود فرا می‌خواند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt; و هر [[روز]] بر قدرتش افزوده می‌شد، به [[مردم مدینه]] رسید&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۷۴.&lt;/ref&gt;. در این هنگام [[شور و هیجان]] در مردم مدینه افتاد و از یزید [[بیزاری]] جستند و او را [[ناسزا]] گفتند و وی را از [[خلافت]] خلع کردند و عثمان [[والی]] یزید و بنی امیه را از شهر [[اخراج]] کردند. مردم شهر تا دم [[مرگ]] با عبداللّه بن حنظله ([[غسیل الملائکه]]) [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۰.&lt;/ref&gt;. هنگامی که یزید از اوضاع [[مدینه منوّره]] باخبر شد، [[دوازده]] هزار سپاهی را به [[فرماندهی]] [[مسلم بن عقبه]] مری و معاونت [[حصین بن نمیر سکونی]] و [[همکاری]] کندی‌های ساکن حمص‌&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۶.&lt;/ref&gt;، به [[مدینه]] فرستاد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۱.&lt;/ref&gt;. چون [[مردم]] [[شهر]] از آمدن مسلم باخبر شدند به [[جنبش]] درآمدند و [[خندق]] شهر را ترمیم کردند و همراه با [[فرماندهان]] خود، (عبداللّه بن حنظله و عبد الرحمن بن زهیر زهری، عبداللّه بن [[مطیع]] و [[معقل بن سنان اشجعی]]) به [[حفاظت]] از شهر پرداختند&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۴؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۵.&lt;/ref&gt;. [[سپاه شام]] مدینه را محاصره کرد، امّا به فتح آن موفّق نشد. [[مروان بن حکم]]، مردی از [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] را فریفت و آن مرد، راهی را برای وی گشود و سواران سپاه شام با عبور از خندق، در بیست و [[هشتم ذی حجه]] [[سال ۶۳ هجری]] به مدینه [[حمله]] کردند. عبداللّه بن مطیع و قریشی‌ها [[فرار]] کردند، ولی عبداللّه بن حنظله و [[انصار]] [[مقاومت]] کردند. عبداللّه جنگید تا کشته شد و مردم شهر فرار کردند. مسلم بن عقبه پس از فتح شهر، سه [[روز]] مدینه را بر [[سپاه]] خود [[مباح]] کرد و [[شامیان]] به [[غارت اموال]] و [[تجاوز]] به [[زنان]] پرداختند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۸۱؛ ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۲، ص۱۰، یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲ ص۱۹۰. نیز ر.ک: سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵-۱۰۶.&lt;/ref&gt; و بسیاری از مردم شهر را کشتند. در این واقعه هفتصد نفر از [[قریش]] و انصار و ده هزار نفر از بقیه مردم کشته شدند و آنان که [[جان]] سالم به در بردند به عنوان برده با یزید [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۶. سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۶&lt;/ref&gt;.-&lt;ref&gt;اصغر منتظرالقائم، نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت{{عم}} (قرن اول هجری)، ص۳۰۶-۳۰۷.&lt;/ref&gt; به [[پاس]] [[خدمت]] [[بنی حارثه]] ای‌ها به شامی‌ها در باز کردن راه برای آنان، [[اتباع]] [[بنی حارثه]] از هر گونه تعرض [[شامیان]] مصون شدند&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵.&lt;/ref&gt;. با این حال، منازل برخی از شخصیت‌های بنی حارثه نظیر [[محمد بن مسلمه]] مورد هجمه [[شامیان]] قرار گرفت. وی در [[دفاع از خانه]] و کاشانه خود [[شمشیر]] به دست گرفت و جمعی از متعرضان را کشت&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۳۵.&lt;/ref&gt;. از شمار کشته شدگان بنی حارثه‌ای‌ها در این واقعه می‌توان از افراد بنامی چون: [[عبدالله بن عبدالرحمن بن سهل]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[کنانة بن سهل بن عبدالله]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[عبدالله بن اویس]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[سهل بن ابی امامه حلیف]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[جعفر بن ثعلبة بن محیصه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[ساعدة بن اسید بن ساعده]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; و [[یزید بن محمد بن مسلمه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; نام برد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از معدود [[کارگزاران]] بنی حارثه‌ای [[امویان]] می‌توان از سهل بن ابی حثمه [[انصاری]] خارص و تخمین زننده محصولات [[مدینه]] در دوره امارت [[مروان بن حکم]] در مدینه نام برد&lt;ref&gt;ابن معین، تاریخ ابن معین، الدوری، ج۱، ص۱۲۸.&lt;/ref&gt;. ضمن این که از [[یزید بن براء بن عازب]]&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۵۳۴؛ المزی، تهذیب الکمال، ج۳۲، ص۹۳.&lt;/ref&gt; یا [[سوید بن براء]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۲۹۶.&lt;/ref&gt; -[[امیر]] عمان- هم می‌توان به عنوان [[کارگزار]] احتمالی امویان در این دوره نام برد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از معدود [[کارگزاران]] بنی حارثه‌ای [[امویان]] می‌توان از سهل بن ابی حثمه [[انصاری]] خارص و تخمین زننده محصولات [[مدینه]] در دوره امارت [[مروان بن حکم]] در مدینه نام برد&lt;ref&gt;ابن معین، تاریخ ابن معین، الدوری، ج۱، ص۱۲۸.&lt;/ref&gt;. ضمن این که از [[یزید بن براء بن عازب]]&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۵۳۴؛ المزی، تهذیب الکمال، ج۳۲، ص۹۳.&lt;/ref&gt; یا [[سوید بن براء]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۲۹۶.&lt;/ref&gt; -[[امیر]] عمان- هم می‌توان به عنوان [[کارگزار]] احتمالی امویان در این دوره نام برد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==مشاهیر [[بنی حارثة بن حارث]]==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از اعلام و [[رجال]] بسیار برخاسته از [[بنی حارثة بن حارث بن خزرج]] -علاوه بر اسامی آنانی که در متن به نامشان پرداخته شد،- می‌توان به نام اصحابی چون: [[ابوامامه ایاس بن ثعلبه حارثی]]&lt;ref&gt;ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۶۰۱.&lt;/ref&gt;، [[نهیک بن اساف بن عدی]]&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۵۸۹.&lt;/ref&gt;، [[عباد بن نهیک بن اساف]]&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ ابن سید الناس، عیون الاثر، ج۱، ص۲۷۵.&lt;/ref&gt;، [[ابومعقل بن نهیک بن اساف]]&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۷۵۹؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۵، ص۲۹۵.&lt;/ref&gt; و [[زید بن مربع]]&lt;ref&gt;ابن قانع، معجم الصحابه،۵، ص۱۷۱۱.&lt;/ref&gt; و از شمار [[تابعین]] بسیار آن هم می‌توان به اسامی: [[ابوعفیر محمد بن سهل بن ابوحثمه]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۲۱۴.&lt;/ref&gt;، [[حرام بن سعد بن محیصه انصاری]]&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۱۸۴-۱۸۵.&lt;/ref&gt;، [[عبایة بن رفاعة بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۴۰۳؛ بخاری، التاریخ الکبیر، ج۷، ص۷۳؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۷، ص۲۹.&lt;/ref&gt;، [[محمد بن فضل بن عبیدالله]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۴۸۰.&lt;/ref&gt;، [[محمد بن یحیی بن سهل بن ابوحثمه]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۴۸۰.&lt;/ref&gt;، [[عبدالمجید بن ابی عبس]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۴۸۱.&lt;/ref&gt;، محمد&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۱، ص۸۱؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۷، ص۲۵۴؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۳۶۰.&lt;/ref&gt;، ابراهیم&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۱، ص۲۸۶؛ ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۶.&lt;/ref&gt;، عبدالله&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۵، ص۸۹؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۵، ص۵۳.&lt;/ref&gt;، عبدالرحمن&lt;ref&gt;ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۵، ص۲۳۲؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۷۶.&lt;/ref&gt;، [[عبدالحمید]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۶، ص۴۵؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۶، ص۱۲؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۱۲۶.&lt;/ref&gt;، [[رفاعه]]&lt;ref&gt;ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۳، ص۴۹۳؛ ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۲۴۰.&lt;/ref&gt;، و عبیدالله&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۶۷.&lt;/ref&gt; [[فرزندان]] [[رافع بن خدیج]]، یزید&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۸، ص۳۲۲؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۲۹۶؛ العجلی، معرفة الثقات، ج۲، ص۳۶۱.&lt;/ref&gt;، [[سوید]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۲۹۶.&lt;/ref&gt;، ربیع&lt;ref&gt;ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۳، ص۴۵۵؛ ابن حبان، الثقات، ج۴، ص۲۲۶؛ العجلی، معرفة الثقات، ج۱، ص۳۵۲.&lt;/ref&gt;، عبید&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۵، ص۴۴۴؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۵، ص۴۰۲؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۱۳۵.&lt;/ref&gt;، [[لوط]]&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ المزی، تهذیب الکمال، ج۴، ص۳۶.&lt;/ref&gt;، ابراهیم&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۱، ص۲۷۳؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۲، ص۸۹.&lt;/ref&gt; و یحیی&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۵۲۰.&lt;/ref&gt; فرزندان [[براء بن عازب]] و نیز [[ربیع بن لوط بن براء بن عازب]]&lt;ref&gt;العجلی، معرفة الثقات، ج۱، ص۳۵۶. نیز ر.ک: ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۸، ص۱۷۴؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۵، ص۳۴۰.&lt;/ref&gt; و از [[موالیان]] آنها از [[بشیر بن یسار]] -از [[تابعین]] و از فقهای این [[قوم]]-&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۲۳۲.&lt;/ref&gt; اشاره کرد. ضمن این که از [[راویان]] و [[محدثان]] معروف این [[طایفه]] هم می‌توان -علاوه بر اسامی مذکور- از [[محمد بن سهل بن ابی حثمه]]&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۵۳، ص۱۵۶.&lt;/ref&gt;، [[عیسی بن سهل بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۶، ص۳۸۹؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۶، ص۲۷۷؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۲۱۴. نیز ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، صص۳۴۰.&lt;/ref&gt;، [[یحیی بن عبدالحمید بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۸، ص۳۹۰؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۹، ص۱۶۸.&lt;/ref&gt;، [[سعید بن معروف بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰؛ ذهبی، میزان الاعتدال، ج۱، ص۱۵.&lt;/ref&gt;، [[عبیدالله بن عبدالرحمن بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۵، ص۳۸۹؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۵، ص۳۲۱؛ ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۷۱.&lt;/ref&gt;، [[محمد بن فضل بن عبیدالله بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۵، ص۴۸۰؛ ابن ابی‌حاتم، الجرح و التعدیل، ج۸، ص۵۸.&lt;/ref&gt;، [[هریر بن عبدالرحمن بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حبان، الثقات، ج۷، ص۵۸۹-۵۹۰. نیز ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰.&lt;/ref&gt;، [[رفاعة بن هریر بن عبدالرحمن بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۳، ص۳۲۴.&lt;/ref&gt; و [[عبیدالله بن هریر بن عبدالرحمن بن رافع بن خدیج]]&lt;ref&gt;بخاری، التاریخ الکبیر، ج۵، ص۴۰۳؛ ابن حبان، الثقات، ج۷، ص۱۵۱.&lt;/ref&gt; و از [[محدثان]] و [[راویان]] [[بنی حارثه]] باید از [[محمد بن أحمد بن حزم بن تمام]] -مفتی و [[راوی]] ساکن طلیطله یا قلعه [[رباح]]-&lt;ref&gt;ابن فرضی، تاریخ العلماء و الرواة للعلم بالاندلس، ج۲، ص۴۴؛ حمیدی، جذوة المقتبس فی تاریخ العلماء الاندلس، ص۶۰؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، و [[قاسم بن موسی بن أحمد]] -[[محدث]] قرطبه-&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱-۳۴۲.&lt;/ref&gt; نام برد. ضمن این که ابونملة (ابو نمیلة) بن جبر –از سران [[جاهلی]] این [[قوم]]-&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، [[عبدالله بن ابی معقل]] از اشراف این قوم که توسط [[مصعب بن زبیر]] به غزای زرنج در سیستان فرستاده شد&lt;ref&gt;ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، [[مسکین بن عبدالله بن ابی معقل]]&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، ابوالقاسم عبدالکریم رافعی قزوینی [[شافعی]] -صاحب تصانیف مشهور در لغت و....-&lt;ref&gt;قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴.&lt;/ref&gt; نیز، از دیگر چهره‌های بنام و شاخصی بودند که به این قوم منسوب‌اند. از [[زنان]] بنام و نام‌آور [[بنی حارثة بن حارث بن خزرج]] هم –علاوه بر آنچه که در متن به اسامی شان پرداخته شد- باید از افرادی نظیر: ام ابی [[امامه]] مادر ابی امامة ثعلبة بن حارث -از [[صحابیات]] [[پیامبر]]{{صل}}-&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۳۰۱.&lt;/ref&gt; یاد کرد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339968&oldid=prev 2025-05-28T06:49:58Z

<p></p> <a href="//fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&amp;diff=1339968&amp;oldid=1339967">نمایش تغییرات</a>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339967&oldid=prev 2025-05-28T06:49:37Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۱۹</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l57">خط ۵۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۷:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بر خلاف [[محمد بن مسلمه]]، غالب [[مردم]] [[بنی حارثة بن حارث]] ضمن [[بیعت]] با [[امیرالمؤمنین]]{{ع}}، در جنگ‌های دوران [[حکومت امیرالمؤمنین]]{{ع}} از جمله [[صفین]] و [[نهروان]] حضوری چشمگیر یافتند که از جمله ایشان می‌توان از اصحابی چون: [[براء بن عازب بن حارث]]&lt;ref&gt;ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۱، ص۱۵۷؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt; و برادرش عبید بن عازب&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی [[معرفة الصحابه]]، ج۱، ص۲۰۵.&lt;/ref&gt; یاد کرد که در [[همراهی]] با امیرالمؤمنین{{ع}} در جنگ‌های [[جمل]] و صفین و نهروان شرکت جستند. عبید در شمار ده [[مرد]] انصاری بود که [[عمر بن خطاب]] آنان را همراه با [[عمار بن یاسر]] به [[کوفه]] فرستاد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۳. در باب صحبت براء بن عازب ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۶۹ و ج۶، ص۹۵؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۲ و در باب صحابی بودن عبید بن عازب نیز ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵.&lt;/ref&gt;. براء بن عازب در [[جنگ نهروان]]، از فرستادگان امیرالمؤمنین{{ع}} نزد [[خوارج]] بود. [[امام]]{{ع}}، او را جهت فرا خواندن [[خوارج نهروان]] به [[طاعت]] و ترک [[سرکشی]] نزد آنان فرستاد. [[براء]] نزد خوارج رفت و پس از سه [[روز]] [[دعوت]] بی‌ثمر، نزد حضرت بازگشت&lt;ref&gt;خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۸۸-۱۸۹.&lt;/ref&gt;. از [[رافع بن خدیج بن رافع]] هم به عنوان یکی از همراهان بنی حارثه‌ای [[امام علی]]{{ع}} در صفین یاد شده است&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۸.&lt;/ref&gt;. ضمن این که از [[یزید بن نویره انصاری]] هم به عنوان یکی از شرکت کنندگان [[بنی حارثه]] در [[نبرد نهروان]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۹؛ شیخ طوسی، رجال الطوسی، ص۸۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۲۱۷.&lt;/ref&gt;، و از معدود شهدای این [[جنگ]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۹؛ شیخ طوسی، رجال الطوسی، ص۸۵؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۵۸۰.&lt;/ref&gt; و به نقلی نخستین [[شهید]] آن&lt;ref&gt;ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۱۳۵.&lt;/ref&gt; یاد شده است.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>بر خلاف [[محمد بن مسلمه]]، غالب [[مردم]] [[بنی حارثة بن حارث]] ضمن [[بیعت]] با [[امیرالمؤمنین]]{{ع}}، در جنگ‌های دوران [[حکومت امیرالمؤمنین]]{{ع}} از جمله [[صفین]] و [[نهروان]] حضوری چشمگیر یافتند که از جمله ایشان می‌توان از اصحابی چون: [[براء بن عازب بن حارث]]&lt;ref&gt;ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۱، ص۱۵۷؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt; و برادرش عبید بن عازب&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی [[معرفة الصحابه]]، ج۱، ص۲۰۵.&lt;/ref&gt; یاد کرد که در [[همراهی]] با امیرالمؤمنین{{ع}} در جنگ‌های [[جمل]] و صفین و نهروان شرکت جستند. عبید در شمار ده [[مرد]] انصاری بود که [[عمر بن خطاب]] آنان را همراه با [[عمار بن یاسر]] به [[کوفه]] فرستاد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۳. در باب صحبت براء بن عازب ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۶۹ و ج۶، ص۹۵؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۲ و در باب صحابی بودن عبید بن عازب نیز ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵.&lt;/ref&gt;. براء بن عازب در [[جنگ نهروان]]، از فرستادگان امیرالمؤمنین{{ع}} نزد [[خوارج]] بود. [[امام]]{{ع}}، او را جهت فرا خواندن [[خوارج نهروان]] به [[طاعت]] و ترک [[سرکشی]] نزد آنان فرستاد. [[براء]] نزد خوارج رفت و پس از سه [[روز]] [[دعوت]] بی‌ثمر، نزد حضرت بازگشت&lt;ref&gt;خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۸۸-۱۸۹.&lt;/ref&gt;. از [[رافع بن خدیج بن رافع]] هم به عنوان یکی از همراهان بنی حارثه‌ای [[امام علی]]{{ع}} در صفین یاد شده است&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۸.&lt;/ref&gt;. ضمن این که از [[یزید بن نویره انصاری]] هم به عنوان یکی از شرکت کنندگان [[بنی حارثه]] در [[نبرد نهروان]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۹؛ شیخ طوسی، رجال الطوسی، ص۸۵؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۲۱۷.&lt;/ref&gt;، و از معدود شهدای این [[جنگ]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۱۹؛ شیخ طوسی، رجال الطوسی، ص۸۵؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۵۸۰.&lt;/ref&gt; و به نقلی نخستین [[شهید]] آن&lt;ref&gt;ابن جوزی، المنتظم فی تاریخ الامم و الملوک، ج۵، ص۱۳۵.&lt;/ref&gt; یاد شده است.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==[[بنی حارثة بن حارث]] و [[دولت]] [[بنی امیه]]==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از معدود [[اخبار]] نقش‌آفرینی [[مردم]] این [[طایفه]] در حوادث و رخدادهای این دوره می‌توان به حضور گروهی از ایشان در [[واقعه حره]] در [[سال ۶۳ هجری]] در [[مخالفت]] با [[یزید بن معاویه]] و [[رژیم]] [[اموی]] اشاره کرد. نقل است که هنگامی که خبر [[شهادت حسین بن علی]]{{ع}} به [[مدینه]] رسید، مردم این [[شهر]] در جای‏جای شهر بر او به نوحه‏سرایی و شیون و [[زاری]] پرداختند و [[بنی هاشم]] در خانه‏های خود بر او سخت ‏گریستند&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۳، ص۲۱۷؛ سبط بن جوزی، تذکرة الخواص، ص۲۴۰.&lt;/ref&gt;. این فریادها به آرامی به [[اعتراض]] مبدّل شد و گروهی از مردم از پرداخت درآمد زمین‏هایی که، معاویه به [[زور]] با پرداخت یک صدم قیمتش از آنان گرفته بود، خودداری کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۰۶.&lt;/ref&gt;. [[والی مدینه]]، [[عثمان بن محمد بن ابی سفیان]]، برای آرام کردن مردم، هیأتی از بزرگان [[انصار]] و [[قریش]] را در اوایل سال ۶۳ هجری به نزد یزید فرستاد&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۸۱.&lt;/ref&gt;. اینان به‏رغم هدایایی که از یزید دریافت داشتند، پس از بازگشت، [[رفتار]] [[زشت]] یزید را بیان کردند و گفتند: «از پیش کسی آمده‏ایم که [[دین]] ندارد، شراب می‏نوشد و طنبور می‏زند و [[کنیزکان]] پیش وی می‏نوازند، سگ‏بازی می‏‌کند و با مردم [[پست]] می‏نشیند، [[شاهد]] باشید ما او را [[خلع]] کرده‏ایم»&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۶۸.&lt;/ref&gt;. از طرف دیگر، اخبار فعالیت‏های [[عبداللّه بن زبیر]]، که مردم را به [[بیعت]] خود فرا می‏خواند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt; و هر [[روز]] بر قدرتش افزوده می‏شد، به [[مردم مدینه]] رسید&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۷۴.&lt;/ref&gt;. در این هنگام [[شور و هیجان]] در مردم مدینه افتاد و از یزید [[بیزاری]] جستند و او را [[ناسزا]] گفتند و وی را از [[خلافت]] خلع کردند و عثمان [[والی]] یزید و بنی امیه را از شهر [[اخراج]] کردند. مردم شهر تا دم [[مرگ]] با عبداللّه بن حنظله ([[غسیل الملائکه]]) [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۰.&lt;/ref&gt;. هنگامی که یزید از اوضاع [[مدینه منوّره]] باخبر شد، [[دوازده]] هزار سپاهی را به [[فرماندهی]] [[مسلم بن عقبه]] مری و معاونت [[حصین بن نمیر سکونی]] و [[همکاری]] کندی‌های ساکن حمص‏&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۶.&lt;/ref&gt;، به [[مدینه]] فرستاد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۱.&lt;/ref&gt;. چون [[مردم]] [[شهر]] از آمدن مسلم باخبر شدند به [[جنبش]] درآمدند و [[خندق]] شهر را ترمیم کردند و همراه با [[فرماندهان]] خود، (عبداللّه بن حنظله و عبد الرحمن بن زهیر زهری، عبداللّه بن [[مطیع]] و [[معقل بن سنان اشجعی]]) به [[حفاظت]] از شهر پرداختند&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۴؛ بلاذری، انساب الاشراف، ج۴، ص۳۵.&lt;/ref&gt;. [[سپاه شام]] مدینه را محاصره کرد، امّا به فتح آن موفّق نشد. [[مروان بن حکم]]، مردی از [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] را فریفت و آن مرد، راهی را برای وی گشود و سواران سپاه شام با عبور از خندق، در بیست و [[هشتم ذی حجه]] [[سال ۶۳ هجری]] به مدینه [[حمله]] کردند. عبداللّه بن مطیع و قریشی‏ها [[فرار]] کردند، ولی عبداللّه بن حنظله و [[انصار]] [[مقاومت]] کردند. عبداللّه جنگید تا کشته شد و مردم شهر فرار کردند. مسلم بن عقبه پس از فتح شهر، سه [[روز]] مدینه را بر [[سپاه]] خود [[مباح]] کرد و [[شامیان]] به [[غارت اموال]] و [[تجاوز]] به [[زنان]] پرداختند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۳، ص۱۸۱؛ ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۲، ص۱۰، یعقوبی، تاریخ الیعقوبی، ج۲ ص۱۹۰. نیز ر.ک: سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵-۱۰۶.&lt;/ref&gt; و بسیاری از مردم شهر را کشتند. در این واقعه هفتصد نفر از [[قریش]] و انصار و ده هزار نفر از بقیه مردم کشته شدند و آنان که [[جان]] سالم به در بردند به عنوان برده با یزید [[بیعت]] کردند&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۱۶. سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۶&lt;/ref&gt;.-&lt;ref&gt;اصغر منتظرالقائم، نقش قبایل یمنی در حمایت از اهل بیت{{عم}} (قرن اول هجری)، ص۳۰۶-۳۰۷.&lt;/ref&gt; به [[پاس]] [[خدمت]] [[بنی حارثه]] ای‌ها به شامی‌ها در باز کردن راه برای آنان، [[اتباع]] [[بنی حارثه]] از هر گونه تعرض [[شامیان]] مصون شدند&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۰۵.&lt;/ref&gt;. با این حال، منازل برخی از شخصیت‌های بنی حارثه نظیر [[محمد بن مسلمه]] مورد هجمه [[شامیان]] قرار گرفت. وی در [[دفاع از خانه]] و کاشانه خود [[شمشیر]] به دست گرفت و جمعی از متعرضان را کشت&lt;ref&gt;ابن قتیبه، الامامه و السیاسه، ج۱، ص۲۳۵.&lt;/ref&gt;. از شمار کشته شدگان بنی حارثه‌ای‌ها در این واقعه می‌توان از افراد بنامی چون: [[عبدالله بن عبدالرحمن بن سهل]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[کنانة بن سهل بن عبدالله]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[عبدالله بن اویس]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[سهل بن ابی امامه حلیف]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[جعفر بن ثعلبة بن محیصه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;، [[ساعدة بن اسید بن ساعده]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; و [[یزید بن محمد بن مسلمه]]&lt;ref&gt;خلیفة بن خیاط، تاریخ، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt; نام برد.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از معدود [[کارگزاران]] بنی حارثه‌ای [[امویان]] می‌توان از سهل بن ابی حثمه [[انصاری]] خارص و تخمین زننده محصولات [[مدینه]] در دوره امارت [[مروان بن حکم]] در مدینه نام برد&lt;ref&gt;ابن معین، تاریخ ابن معین، الدوری، ج۱، ص۱۲۸.&lt;/ref&gt;. ضمن این که از [[یزید بن براء بن عازب]]&lt;ref&gt;ابن حبان، الثقات، ج۵، ص۵۳۴؛ المزی، تهذیب الکمال، ج۳۲، ص۹۳.&lt;/ref&gt; یا [[سوید بن براء]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۶، ص۲۹۶.&lt;/ref&gt; -[[امیر]] عمان- هم می‌توان به عنوان [[کارگزار]] احتمالی امویان در این دوره نام برد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339960&oldid=prev 2025-05-28T06:39:56Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <a href="//fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&amp;diff=1339960&amp;oldid=1339957">نمایش تغییرات</a>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339957&oldid=prev 2025-05-28T06:38:19Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۰۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l43">خط ۴۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرارة [[بن ربیع انصاری]] هم از دیگر افراد [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] و یکی از سه نفری&lt;ref&gt;این سه نفر،کعب بن مالک، مرارة بن ربیع و هلال بن امیه بودند. (محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۳۵۸.)&lt;/ref&gt; بود که در [[جنگ تبوک]] از [[فرمان]] [[رسول خدا]]{{صل}} [[تخلف]] کرد. بدین سبب [[آیه شریفه]] ۱۱۸ توبه: {{متن قرآن|وَعَلَى ٱلثَّلَـٰثَةِ ٱلَّذِينَ خُلِّفُوا۟ حَتَّىٰٓ إِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ ٱلْأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ أَنفُسُهُمْ وَظَنُّوٓا۟ أَن لَّا مَلْجَأَ مِنَ ٱللَّهِ إِلَّآ إِلَيْهِ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ لِيَتُوبُوٓا۟ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ}}&lt;ref&gt;«و نیز بر آن سه تن که (از رفتن به جنگ تبوک) واپس نهاده شدند تا آنگاه که زمین با همه فراخنایش بر آنان تنگ آمد و جانشان به لب رسید و دریافتند که پناهگاهی از خداوند جز به سوی خود او نیست؛ آنگاه (خداوند) بر ایشان بخشایش آورد تا توبه کنند  که خداوند بسیار توب» سوره توبه، آیه ۱۱۸.&lt;/ref&gt;. در [[شأن]] شان نازل شد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن کثیر، تفسیر ابن کثیر، ج۲، ص۴۰۱-۴۰۲؛ سیوطی، تفسیر الجلالین، ص۲۵۹.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مرارة [[بن ربیع انصاری]] هم از دیگر افراد [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] و یکی از سه نفری&lt;ref&gt;این سه نفر،کعب بن مالک، مرارة بن ربیع و هلال بن امیه بودند. (محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۳۵۸.)&lt;/ref&gt; بود که در [[جنگ تبوک]] از [[فرمان]] [[رسول خدا]]{{صل}} [[تخلف]] کرد. بدین سبب [[آیه شریفه]] ۱۱۸ توبه: {{متن قرآن|وَعَلَى ٱلثَّلَـٰثَةِ ٱلَّذِينَ خُلِّفُوا۟ حَتَّىٰٓ إِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ ٱلْأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ أَنفُسُهُمْ وَظَنُّوٓا۟ أَن لَّا مَلْجَأَ مِنَ ٱللَّهِ إِلَّآ إِلَيْهِ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ لِيَتُوبُوٓا۟ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ}}&lt;ref&gt;«و نیز بر آن سه تن که (از رفتن به جنگ تبوک) واپس نهاده شدند تا آنگاه که زمین با همه فراخنایش بر آنان تنگ آمد و جانشان به لب رسید و دریافتند که پناهگاهی از خداوند جز به سوی خود او نیست؛ آنگاه (خداوند) بر ایشان بخشایش آورد تا توبه کنند  که خداوند بسیار توب» سوره توبه، آیه ۱۱۸.&lt;/ref&gt;. در [[شأن]] شان نازل شد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن کثیر، تفسیر ابن کثیر، ج۲، ص۴۰۱-۴۰۲؛ سیوطی، تفسیر الجلالین، ص۲۵۹.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>افزون بر [[منافقین]]، [[مؤمنین]] این [[قوم]] هم [[شأن نزول]] برخی [[آیات]] قرار گرفتند که از چهره‌های شاخص آنان می‌توان از علبة بن زید (یزید) بن صیفی یاد کرد که آیه شریفه ۹۲ [[سوره توبه]] در شأن آنها نازل شده است. نقل است که چون رسول خدا{{صل}}، آهنگ [[تبوک]] فرمود وی از کسانی بود که نزد آن حضرت آمدند و از ایشان تقاضا کردند تا مرکوبی برای ایشان فراهم آوردند. [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: مرکوبی نمی‌یابم که شما را بر آن سوار کنم. آنان در حالی که از [[اندوه]] می‌گریستند، بازگشتند. به همین جهت، [[خداوند]] [[آیه]] ۹۲ سوره توبه: {{متن قرآن|وَلَا عَلَى ٱلَّذِينَ إِذَا مَآ أَتَوْكَ لِتَحْمِلَهُمْ قُلْتَ لَآ أَجِدُ مَآ أَحْمِلُكُمْ عَلَيْهِ تَوَلَّوا۟ وَّأَعْيُنُهُمْ تَفِيضُ مِنَ ٱلدَّمْعِ حَزَنًا أَلَّا يَجِدُوا۟ مَا يُنفِقُونَ}}&lt;ref&gt;«و نه  بر کسانی که چون نزد تو آمدند تا آنان را سوار کنی گفتی چیزی نمی‌یابم تا بر آن سوارتان کنم؛ بازگشتند در حالی که چشم‌هاشان لبریز از اشک بود از غم اینکه چیزی نمی‌یافتند تا (در این راه) ببخشند» سوره توبه، آیه ۹۲.&lt;/ref&gt;. را در [[شأن]] آنها نازل فرمود&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۴؛ سیوطی، در المنثور، ج۳، ص۲۴۸. نیز ر.ک: هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱.&lt;/ref&gt;. از این رو، منابع از علبة بن زید (یزید) حارثی به عنوان یکی از [[بکائین]] یاد کردند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۲۸۱؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۴۴۵.&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>افزون بر [[منافقین]]، [[مؤمنین]] این [[قوم]] هم [[شأن نزول]] برخی [[آیات]] قرار گرفتند که از چهره‌های شاخص آنان می‌توان از علبة بن زید (یزید) بن صیفی یاد کرد که آیه شریفه ۹۲ [[سوره توبه]] در شأن آنها نازل شده است. نقل است که چون رسول خدا{{صل}}، آهنگ [[تبوک]] فرمود وی از کسانی بود که نزد آن حضرت آمدند و از ایشان تقاضا کردند تا مرکوبی برای ایشان فراهم آوردند. [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: مرکوبی نمی‌یابم که شما را بر آن سوار کنم. آنان در حالی که از [[اندوه]] می‌گریستند، بازگشتند. به همین جهت، [[خداوند]] [[آیه]] ۹۲ سوره توبه: {{متن قرآن|وَلَا عَلَى ٱلَّذِينَ إِذَا مَآ أَتَوْكَ لِتَحْمِلَهُمْ قُلْتَ لَآ أَجِدُ مَآ أَحْمِلُكُمْ عَلَيْهِ تَوَلَّوا۟ وَّأَعْيُنُهُمْ تَفِيضُ مِنَ ٱلدَّمْعِ حَزَنًا أَلَّا يَجِدُوا۟ مَا يُنفِقُونَ}}&lt;ref&gt;«و نه  بر کسانی که چون نزد تو آمدند تا آنان را سوار کنی گفتی چیزی نمی‌یابم تا بر آن سوارتان کنم؛ بازگشتند در حالی که چشم‌هاشان لبریز از اشک بود از غم اینکه چیزی نمی‌یافتند تا (در این راه) ببخشند» سوره توبه، آیه ۹۲.&lt;/ref&gt;. را در [[شأن]] آنها نازل فرمود&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۴؛ سیوطی، در المنثور، ج۳، ص۲۴۸. نیز ر.ک: هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱.&lt;/ref&gt;. از این رو، منابع از علبة بن زید (یزید) حارثی به عنوان یکی از [[بکائین]] یاد کردند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۲۸۱؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۴۴۵.&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==[[بنی حارثة بن حارث]] و تعامل با خلفای ثلاث==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از نخستین گزارشات ثبت شده از این [[قوم]] در این دوره زمانی می‌توان به [[نبرد]] آنان با [[متنبئین]] و به ویژه [[پیکار]] یمامه در [[سال ۱۲ هجری]] با [[مسیلمه]] [[کذّاب]] اشاره کرد. در این [[جنگ]]، جمع زیادی از [[انصار]] کشته شدند که برخی منابع تعداد این [[شهدا]] را تا هفتاد تن&lt;ref&gt;واقدی، المغازی، ج۱، ص۳۵۰؛ بیهقی، دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشریعه، ج۳، ص۲۷۷؛ ابن کثیر، البدایه و النهایه، ج۴، ص۴۶. نیز ر.ک: ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۳، ص۱۲۱۳، ۲۳۶۳ و ج۴، ص۱۶۲۷؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۸۸، ۲۷۹، ۲۳۱، ۳۷۷ و ج۲، ص۱۰۴، ۱۸۹، ۲۸۱ و....&lt;/ref&gt; و بعضی نیز این تعداد را تا ۱۱۶ نفر نیز برشمرده اند&lt;ref&gt;واقدی، الرده، ص۱۳۴.&lt;/ref&gt;. بنی حارثة بن حارث هم به عنوان یکی از [[طوایف انصاری]] در این میدان حضور داشت و شهدایی را که [[عبدالرحمن بن قیظی بن قیس بن لوذان]]&lt;ref&gt;ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۲، ص۸۵۱؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۳، ص۳۸۶.&lt;/ref&gt; از جمله ایشان بود، تقدیم این راه کرد.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اما مهمترین جلوهای حضور بنی حارثة بن حارث در دوران [[خلافت]] خلفای ثلاث را باید در حضور ایشان در [[فتوحات اسلامی]] -به‌ویژه [[فتوحات]] [[ایران]]- جست. هر چند از مشارکت [[بنی حارثه]] در فتوحات [[شام]] جز خبر مشارکت قیظی بن قیس بن لوذان در [[یوم اجنادین]] (سال ۱۳ و به نقلی ۱۵هجری) و کشته شدن او در این نبرد&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰.&lt;/ref&gt; اطلاعی به دست نیامده است، اما از حضور ایشان در فتوحات ایران که شاید بتوان گسترده‌ترین آن را در [[جنگ جسر]] در [[سال ۱۴ هجری]] دانست، گزارشات متعددی در دست است. در این نبرد، جمع زیادی از بنی حارثه‌ای‌ها که [[سلمة بن اسلم بن حریش انصاری]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۰؛ ابن حبان، الثقات، ج۳، ص۱۶۷؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۲، ص۶۳۸.&lt;/ref&gt;، [[عبدالله بن مربع بن قیظی]] و برادرش [[عبدالرحمن بن مربع بن قیظی]]&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۳، ص۲۷۸؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۴، ص۱۹۴.&lt;/ref&gt;، [[عقبة بن قیظی بن قیس]]&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۵۴.&lt;/ref&gt; و برادرانش [[عبدالله بن قیظی]]&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۳، ص۵۵۵.&lt;/ref&gt; و [[عباد بن قیظی]]&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰.&lt;/ref&gt; از جمله آنها بودند، همراه با [[فرمانده]] خود [[ابوعبیده جراح]] کشته شدند. ضمن این که مشارکت [[براء بن عازب]] در [[فتح شوشتر]] در [[سال ۱۷ هجری]] و [[همراهی]] او با [[ابوموسی اشعری]] نیز، از دیگر اخباری است که به حضور بنی حارثه‌ای‌ها در [[فتوحات]] [[ایران]] اشاره دارد. براء بن عازب در این [[کارزار]]، [[فرماندهی]] جناح راست [[لشکر]] [[ابوموسی]] را بر عهده داشت&lt;ref&gt;بلاذری، فتوح البلدان، ص۳۶۹؛ ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۲، ص۳۰.&lt;/ref&gt;. پس از [[عزل]] [[عمار]] از [[امارت کوفه]] و [[جانشین]] شدن [[مغیرة بن شعبه]]، [[مغیره]]، [[جریر بن عبدالله]] را در [[سال ۲۲ هجری]] همراه با سپاهی عازم فتح همدان کرد. جریر همدان را فتح کرد و پس از فتح این [[شهر]]، براء بن عازب را که از همراهان او در این فتح بود، به [[قزوین]] فرستاد. [[براء]] سرزمین‌های بین راه خود تا قزوین را فتح کرد تا این که به قزوین رسید. [[مردم]] قزوین از [[دیلمیان]] یاری‌طلبیدند و آنان نیز [[وعده]] [[یاری]] دادند. براء بن عازب با سپاهش در رسید اما دیلمیان بر فراز [[کوه]] ایستاده نظاره گر ماجرا بودند. مردم قزوین که از یاری آنان [[مأیوس]] شدند با براء به همان شرایطی که او با مردم [[ابهر]] [[صلح]] کرده بود، [[مصالحه]] کردند. براء بن عازب پس از گشودن قزوین، عازم [[نبرد]] با مردم [[دیلم]] و [[گیلان]] شد&lt;ref&gt;ابن خلدون، تاریخ، ج۲، ص۵۶۰.&lt;/ref&gt;. براء را همچنین بنا بر نقلی، فاتح [[ری]] در [[سال ۲۴ هجری]] دانسته اند&lt;ref&gt;ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۱، ص۲۰۵؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۱، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">علاوه بر میادین نظامی، جمعی از [[بنی حارثه]] ای‌ها هم در عرصه‌های مختلف [[کارگزاری]] به معاضدت و [[همراهی]] با [[خلفا]] برخاستند که [[ابوعبس بن جبر بن عمرو]] از جمله آنان و عامل عمر و عثمان در [[جمع‌آوری زکات]] برخی مناطق بود&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۴۳.&lt;/ref&gt;. اما بی‌گمان، چهره برجسته و ممتاز [[بنی حارثة بن حارث]] در این امر، [[محمد بن مسلمه انصاری]] است. [[محمد بن مسلمه]]&lt;ref&gt;پس از هجرت مسلمانان به مدینه، رسول خدا{{صل}} بین او و ابوعبیده جراح عقد اخوت بست. (ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۳۸) از آنجا که ابوعبیده از خصیصین دستگاه خلافت بود از این رو تقرّب او نزد خلفا و همراهی و همکاری نزدیک محمد بن مسلمه با جریان خلافت، چیز غریبی نیست.&lt;/ref&gt; از معتمدان [[دستگاه خلافت]] [[خلفا]] و از کسانی بود که جهت اخذ [[بیعت]] از [[امیرالمؤمنین]]{{ع}}، به همراه [[عمر بن خطاب]] به [[خانۀ حضرت زهرا]]{{س}} [[حمله]] برد. او در این حمله، [[شمشیر]] [[زبیر بن عوام]] را که به [[دفاع]] از [[حریم]] [[نبوی]]{{صل}} و [[علوی]]{{ع}} برخاسته بود، [[شکست]]&lt;ref&gt;ابن‌ابی‌الحدید، شرح‌ نهج‌البلاغة، ج۲، ص۵۱.&lt;/ref&gt;. محمد بن مسلمه از همراهان عمر بن خطاب در الجابیه و [[فرمانده]] پیشقراولان سپاهش در این [[سفر]] بود&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۵۵، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;. وی را همچنین [[جانشین]] عمر در اوقات غیابش در [[مدینه]] گفته‌اند&lt;ref&gt;ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۵۵، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;. محمد بن مسلمه در دوران [[خلافت عمر بن خطاب]]، بر [[صدقات]] [[جُهینه]] گماشته شد&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۴۴۵؛ عوتبی صحاری، الانساب، ج۲، ص۵۴۱.&lt;/ref&gt;. [[اعتماد]] و [[اطمینان]] عمر به محمد بن مسلمه به حدی بود که وی را [[مأمور]] رسیدگی به [[اموال]] [[کارگزاران]] و [[تقسیم اموال]] آنها(شطر اموال) کرده بود&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۴۷؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۳۳۶. نیز ر.ک: بلاذری، انساب الاشراف، ج۱۰، ص۳۶۹؛ ابن‌ابی‌الحدید، شرح‌ نهج‌البلاغة، ج۱، ص۱۷۵.&lt;/ref&gt;. وی را همچنین «صاحب العمال» عمر بن خطاب گفته‌اند و آورده‌اند که هر گاه از [[کارگزاری]] نزد عمر [[شکایت]] می‌شد، عمر او را جهت بررسی [[صحت]] و سقم خبر به آنجا می‌فرستاد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۱۲۱؛ مسکویه، تجارب الامم، ج۱، ص۳۸۵؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۵.&lt;/ref&gt;. بر اساس یکی از این گزارشات، چنین نقل شده که به [[عمر بن خطاب]] خبر رسید [[سعد بن ابی‌وقاص]] در [[کوفه]] قصری ساخته و برای آن دربی قرار داده است. او پس از دریافت این خبر، به محمد [[مأموریت]] داد تا به [[کوفه]] برود و درب خانۀ سعد را به [[آتش]] بکشد و بی‌درنگ بازگردد. [[محمد بن مسلمه]] نیز به کوفه رفت و درب خانۀ سعد را به آتش کشید و بازگشت&lt;ref&gt;دینوری‌، الأخبار الطوال‌، ص۱۲۴؛ بلاذری، فتوح البلدان، ص۲۷۳؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۵-۶.&lt;/ref&gt;. محمد بن مسلمه در دوران [[خلافت عثمان]] نیز، از معتمدان دربار عثمان بود و در نزد وی از [[وجاهت]] و جایگاه خاصی برخوردار بود؛ چندان که نقل است: در پی [[حمله]] [[حبشی‌ها]] به سواحل دریای [[شام]] و کشته و [[اسیر]] کردن جمعی از [[مسلمانان]]، عثمان با [[مشورت]] [[نزدیکان]] خود، نامه‌ای ب ه [[پادشاه]] [[حبشه]] نوشت و علت این حمله را از او جویا شد. او این [[نامه]] را به [[سفیر]] خود، محمد بن مسلمه سپرد و او را با ده تن از معاریف مسلمانان به حبشه فرستاد. محمد این نامه را بر پادشاه حبشه خواند. اما او به شدت این حمله را [[تکذیب]] کرد و در حال، خاطیان را [[توبیخ]]، و [[اسرا]] و [[اموال]] ضبط شده را به محمد [[تسلیم]] کرد و او را با [[احترام]] بازگرداند&lt;ref&gt;ابن اعثم کوفی، الفتوح، ج۲، ص۳۴۷.&lt;/ref&gt;. جریان [[اعتراضات]] مردمی علیه خلافت عثمان هم، از دیگر مواضعی بود که محمد بن مسلمه به عنوان [[معتمد]] عثمان به ایفای نقش پرداخت. نقل است که در پی بالا گرفتن [[اعتراضات مردمی علیه عثمان]]، وی با مشورت برخی صاحبنطران، افرادی از معتمدان خود را به ولایات مختلف فرستاد تا از [[اخبار]] آن ولایات و [[صحت]] و سقم [[شکایات]] [[مردم]]، کسب اطلاع کنند. او بدین منظور، محمد بن مسلمه را به حضور‌طلبید و او را راهی کوفه کرد. محمد و دیگر فرستادگان به محل‌های مأموریت خود رفتند و چندی بعد بازگشتند و گفتند: چیز ناروایی ندیدند و تمام همّ و غمّ مردم آن است که امیرانشان [[عدالت]] ورزند و به کارشان بپردازند&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۴۱؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۱۵۵.&lt;/ref&gt;. [[محمد بن مسلمه]] همچنین در پی گسترش [[اعتراضات]] مردمی و فراهم آمدن گروههایی از [[مردم]] معترض [[عراق]] و [[مصر]] در [[ذی خشب]]، در مواجهه با این [[بحران]]، به کمک عثمان شتافت و –ظاهراً به درخواست عثمان- همراه با [[امام علی]]{{ع}}، جهت پادرمیانی نزد معترضان رفتند و ضمن [[گفتگو]] با ایشان، آنان را [[راضی]] به بازگشت نمودند&lt;ref&gt;بلاذری، انساب الاشراف، ج۵، ص۵۵۱؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۵۹؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۱۶۳.&lt;/ref&gt;. در این واقعه، محمد با [[عبدالرحمن بن عدیس بلوی]]، [[سودان بن حمران]] مرادی، [[عمرو بن حمق خزاعی]] و ابن نباع –سران معترضان- در [[ذی خشب]] دیدار کرد و ضمن [[بیم]] دادنشان از [[فتنه]]، ضمانت کرد که عثمان از اموری که آنها را به [[خشم]] آورده، دست بر دارد. بدین ترتیب معترضان پس از دریافت این ضمانت، به [[دیار]] خود بازگشتند. پس از بازگشت معترضان، [[محمد بن مسلمه]] نزد عثمان رفت و ضمن هشدار به او درباره در خطر بودن جانش، از او [[تعهد]] گرفت که از امور گذشته‌اش دست بر دارد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۲.&lt;/ref&gt;. اما طولی نکشید که معترضان، در میانه راه، به یکی از [[غلامان]] عثمان که سوار بر شتری از شتران عثمان از [[بیراهه]] سوی [[مصر]] می‏رفت، برخوردند. آنان در [[بازرسی]] از او، نامه‌ای یافتند که در آن خطاب به [[عبدالله بن سعد بن ابی سرح]] -[[والی]] عثمان در مصر- از او خواسته شده بود تا با مخالفان به محض ورود، به شدت برخورد کند. بر اساس این [[نامه]]، به [[عبدالله بن ابی]] سرح دستور داده شده بود تا به محض دریافت نامه، سران معترض مصر را گردن بزند و دست و پای برخی دیگر را خلاف هم قطع کند. شاکیان با دیدن آن [[فرمان]]، بی‏درنگ به [[مدینه]] بازگشتند&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۳؛ شیخ مفید، الجمل، ص۷۱. نیز ر.ک: ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۱۶۸.&lt;/ref&gt;و بار دیگر در ذی خشب [[اجتماع]] کردند. عثمان کس نزد محمد فرستاد تا بار دیگر آنها را متقاعد به بازگشت کند. اما وی امتناع کرد و گفت: به آنها تعهد داده ام که از کارهای گذشته ات دست بداری اما از هیچ یک دست بر نداشتهای. معترضان وارد [[مدینه]] شدند و سران معترضان با محمد دیدار و [[تعهد]] او را در گذشته یادآور شدند و خاطرنشان کردند که به واسطه تعهد او، آنها راهی [[دیار]] خود شدند. پس از [[تأیید]] این سخنان از سوی [[محمد بن مسلمه]]، آنها [[نامه]] عثمان را که در آن به [[حبس]] و [[قتل]] معترضان [[مصری]] دستور داده بود، نشانش دادند و از او خواستند تا آنها را نزد عثمان ببرد. آنان یادآور شدند که ایشان پیش از او با [[امام علی]]{{ع}} نیز در این رابطه سخن گفته‌اند و [[وعده]] گرفته‌اند که [[وقت]] [[نماز ظهر]] این دیدار انجام شود&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۳؛ ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۳، ص۱۶۹-۱۷۰.&lt;/ref&gt;. [[محمد بن مسلمه]] و امام علی{{ع}}، در موعد مقرر، نزد عثمان رفتند و از او خواستند تا با معترضان دیدار کند. در این دیدار و پیش از ورود معترضان، امام علی{{ع}}، [[نامه]] عثمان را که خطاب به [[والی]] خود علیه معترضان نوشته بود، بر عثمان قرائت کرد؛ اما عثمان [[نوشتن]] آن را [[انکار]] کرد. حضرت از او خواست تا معترضان [[مصری]] را به مجلس بطلبد و عذر خویش را خود به [[سمع]] و نظرشان برساند. عثمان نیز پذیرفت. [[مصریان]] وارد شدند و از [[اعتراض]] خود و [[تعهد]] محمد بن مسلمه و بازگشت خود به دیارشان گفتند و از یافتن نامه عثمان در [[تعذیب]] خود، همراه با [[غلام]] او سخن به میان آوردند. اما عثمان، نوشتن این نامه را سخت [[تکذیب]] کرد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۴.&lt;/ref&gt; و نویسنده نامه را [[مروان]] معرفی کرد. معترضان نیز بی‌اطلاعی او از [[اعمال]] عمال خود را تقبیح کردند و چنین فردی را مستحق [[خلافت]] ندانستند و خواستار استعفای او از این [[مقام]] شدند. اما عثمان، حاضر به [[کناره‌گیری]] از مقامش نشد. چون سر و صدا بلند شد، امام علی{{ع}} و محمد بن مسلمه از جای برخاستند و به منازل خود رفتند تا این که کار بالا گرفت و عثمان کشته شد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۴، ص۳۷۵.&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339956&oldid=prev 2025-05-28T06:34:26Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۰۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l36">خط ۳۶:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۳۶:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در پایان این بخش، [[تذکر]] این مطلب نیز ضروری است که علاوه بر مردان [[بنی حارث بن خزرج]]، بسیاری از [[زنان]] این [[طایفه]] نیز از [[پیشگامان]] [[اسلام در مدینه]] به شمار می‌آمدند. نقل است که پس از [[هجرت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} به مدینه، جمع زیادی از زنان این [[قوم]] در کنار مردان خود، پس از [[قبول اسلام]]، با آن حضرت [[بیعت]] کردند که از جمله آنان می‌توان از: لیلی بنت [[نهیک بن سیاف]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۴۹؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، ثبیته بنت [[ربیع بن عمرو]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، جمیله بنت [[صیفی بن عمرو]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۴۹؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۷۰. ابن حبیب بغدادی از او با نام و نسب «جمیله بنت زید بن صیفی» یاد کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲)&lt;/ref&gt;، امیمه بنت عقبه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳.&lt;/ref&gt;، ام عامر بنت سلیم&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، جمیله بنت سنان&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۵۳.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، ام سهیل بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، امیمه بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت [عبد] سعد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب [[بغدادی]]، المحبر، ص۴۱۲؛ [[ابن اثیر]]، [[اسد الغابه]] فی [[معرفة الصحابه]]، ج۶، ص۲۰۷.&lt;/ref&gt;، وقصاء بنت مسعود بن [عبد] سعد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، نوار بنت [[قیس بن حارث]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۳۳۷.&lt;/ref&gt;، ام عبدالله بنت عازب&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام عبس بنت مسلمة بن سلمه -[[خواهر]] محمد و محمود بن سلمه-&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱. ابن حبیب بغدادی از او با عنوان «أم عُمیس بنت مسلمة بن سلمه» یاد کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲)&lt;/ref&gt;، هند بنت محمود بن مسلمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۲۹۴.&lt;/ref&gt;، ام منظور بنت [[محمود بن مسلمه]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام عمرو بنت محمود بن مسلمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام ربیع بنت اسلم خواهر مسلمه بن اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، سهیمه بنت [[اسلم بن حریش]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۱۵۵.&lt;/ref&gt;، لبابه بنت اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، ام عبدالله سلمی بنت اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲.&lt;/ref&gt;، سلامة بنت [[مسعود بن کعب]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۱۸۲.&lt;/ref&gt;، لبنی بنت [[قیظی بن قیس]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳.&lt;/ref&gt;، [[لیلی]] بنت [[رافع بن عمرو]] -مادر [[ابوعبس بن جبر]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، اسماء بنت مرشدة(مرشد) بن جبر&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲-۴۱۳.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت مرشده&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳. ابن حبیب بغدادی نام او را «عمره بنت مرشد» ذکر کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳)&lt;/ref&gt;، [[امامه]] بنت [[خدیج بن رافع]] -[[خواهر]] [[رافع بن خدیج]]-&lt;ref&gt;ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت [[ظهیر بن رافع]]&lt;ref&gt;ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۲۰۷؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;و ام ضحاک بنت مسعود از [[بیعت کنندگان]] با [[رسول خدا]]{{صل}} و از [[زنان]] حاضر در [[غزوه خیبر]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۴.&lt;/ref&gt;، یاد کرد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در پایان این بخش، [[تذکر]] این مطلب نیز ضروری است که علاوه بر مردان [[بنی حارث بن خزرج]]، بسیاری از [[زنان]] این [[طایفه]] نیز از [[پیشگامان]] [[اسلام در مدینه]] به شمار می‌آمدند. نقل است که پس از [[هجرت]] [[نبی اکرم]]{{صل}} به مدینه، جمع زیادی از زنان این [[قوم]] در کنار مردان خود، پس از [[قبول اسلام]]، با آن حضرت [[بیعت]] کردند که از جمله آنان می‌توان از: لیلی بنت [[نهیک بن سیاف]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۴۹؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، ثبیته بنت [[ربیع بن عمرو]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، جمیله بنت [[صیفی بن عمرو]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۴۹؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۷۰. ابن حبیب بغدادی از او با نام و نسب «جمیله بنت زید بن صیفی» یاد کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲)&lt;/ref&gt;، امیمه بنت عقبه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳.&lt;/ref&gt;، ام عامر بنت سلیم&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، جمیله بنت سنان&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۵۳.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، ام سهیل بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، امیمه بنت ابی حثمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۰؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت [عبد] سعد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب [[بغدادی]]، المحبر، ص۴۱۲؛ [[ابن اثیر]]، [[اسد الغابه]] فی [[معرفة الصحابه]]، ج۶، ص۲۰۷.&lt;/ref&gt;، وقصاء بنت مسعود بن [عبد] سعد&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، نوار بنت [[قیس بن حارث]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۳۳۷.&lt;/ref&gt;، ام عبدالله بنت عازب&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام عبس بنت مسلمة بن سلمه -[[خواهر]] محمد و محمود بن سلمه-&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱. ابن حبیب بغدادی از او با عنوان «أم عُمیس بنت مسلمة بن سلمه» یاد کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲)&lt;/ref&gt;، هند بنت محمود بن مسلمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۲۹۴.&lt;/ref&gt;، ام منظور بنت [[محمود بن مسلمه]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام عمرو بنت محمود بن مسلمه&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، ام ربیع بنت اسلم خواهر مسلمه بن اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۱.&lt;/ref&gt;، سهیمه بنت [[اسلم بن حریش]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۱۵۵.&lt;/ref&gt;، لبابه بنت اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، ام عبدالله سلمی بنت اسلم بن حریش&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۲.&lt;/ref&gt;، سلامة بنت [[مسعود بن کعب]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۱۸۲.&lt;/ref&gt;، لبنی بنت [[قیظی بن قیس]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳.&lt;/ref&gt;، [[لیلی]] بنت [[رافع بن عمرو]] -مادر [[ابوعبس بن جبر]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، اسماء بنت مرشدة(مرشد) بن جبر&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲-۴۱۳.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت مرشده&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۳. ابن حبیب بغدادی نام او را «عمره بنت مرشد» ذکر کرده است. (ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۳)&lt;/ref&gt;، [[امامه]] بنت [[خدیج بن رافع]] -[[خواهر]] [[رافع بن خدیج]]-&lt;ref&gt;ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲.&lt;/ref&gt;، عمیره بنت [[ظهیر بن رافع]]&lt;ref&gt;ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۴۱۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۶، ص۲۰۷؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۸، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;و ام ضحاک بنت مسعود از [[بیعت کنندگان]] با [[رسول خدا]]{{صل}} و از [[زنان]] حاضر در [[غزوه خیبر]]&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۸، ص۲۵۴.&lt;/ref&gt;، یاد کرد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==[[بنی حارثة بن حارث]] و [[شأن نزول آیات]]==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از دیگر مواضعی که از بنی حارثة بن حارث در دوران [[حیات]] [[نبی گرامی اسلام]]{{صل}} نامی به میان آمده است، ذکر نام آنها در [[شأن نزول]] برخی از [[آیات قرآن کریم]] است. [[قرطبی]] و بسیاری دیگر از [[مفسرین]] و [[مورخین]] با استناد به گزارشاتی، [[نزول آیات]] ۱۲&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۲۱، ص۱۶۳-۱۶۴؛ بغوی، تفسیر بغوی، ج۳، ص۵۱۲؛ قرطبی، تفسیر قرطبی، ج۱۴، ص۱۴۸.&lt;/ref&gt; و ۱۳&lt;ref&gt;قرطبی، تفسیر قرطبی، ج۱۴، ص۱۴۸. نیز ر.ک: ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۵۲۴؛ محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۲۱، ص۱۶۳-۱۶۴. از برادر او -مربع بن قیظی- هم، به عنوان یکی دیگر از منافقان انصار و بنی نبیت نام برده شده است. (ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۵۲۳؛ ابن حجر عسقلانی، الاصابه فی تمییز الصحابه، ج۴، ص۱۹۴.)&lt;/ref&gt; [[سوره احزاب]] را در [[شأن]] [[منافقین]] [[مدینه]] از جمله [[اوس بن قیظی]] دانسته‌اند. بر پایه این [[روایات]]، در بحبوحه مجاهدت‌های مستمر [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و یارانش در مقابله با [[تهاجم]] قریب الوقوع [[دشمن]] و کوشش‌های بی‌وقفه [[مسلمین]] برای حفر [[خندق]]، برخی از [[منافقان]] به [[کارشکنی]] پرداخته، اوس بن قیظی –یکی از همین منافقان- در حضور مردان [[قوم]] خود گفت: ای [[پیامبر]]؛ خانه‌های ما بی‌حفاظ است [[اجازه]] بده سوی محله خویش -که بیرون مدینه است- برویم&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۲، ص۵۷۲.&lt;/ref&gt;. سخنان او و همراهانش موجب [[نزول]] [[آیات شریفه]] ۱۲ و ۱۳ سوره احزاب: {{متن قرآن|وَإِذْ يَقُولُ الْمُنَافِقُونَ وَالَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ مَا وَعَدَنَا اللَّهُ وَرَسُولُهُ إِلَّا غُرُورًا * وَإِذْ قَالَتْ طَائِفَةٌ مِنْهُمْ يَا أَهْلَ يَثْرِبَ لَا مُقَامَ لَكُمْ فَارْجِعُوا وَيَسْتَأْذِنُ فَرِيقٌ مِنْهُمُ النَّبِيَّ يَقُولُونَ إِنَّ بُيُوتَنَا عَوْرَةٌ وَمَا هِيَ بِعَوْرَةٍ إِنْ يُرِيدُونَ إِلَّا فِرَارًا}}&lt;ref&gt;«و هنگامی که دو رویان و بیماردلان گفتند: خداوند و پیامبرش به ما جز وعده فریبنده نداده‌اند؛ * و هنگامی که دسته‌ای از ایشان گفتند: ای مردم مدینه! جای ماندن ندارید پس بازگردید و دسته‌ای (دیگر) از آنان از پیامبر اجازه (بازگشت) می‌خواستند؛ می‌گفتند خانه‌های ما بی‌حفاظ است  با آنکه بی‌حفاظ نبود، آنان جز سر گریز (از جنگ) نداشتند» سوره احزاب، آیه ۱۲ و ۱۳.&lt;/ref&gt;.&lt;/ref&gt; گردید. در این [[آیه]]، [[هدف]] اصلی [[اوس بن قیظی]] از این گفته، [[فرار از جبهه]] عنوان شده است. علاوه بر این آیه، برخی از منابع، [[شان نزول]] آیه ۱۰۵ [[آل عمران]] را هم درباره اوس بن قیظی گفته‌اند&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۵۵۶&lt;/ref&gt;. [[رسول خدا]]{{صل}} پس از ورود به مدینه، در راستای رفع [[مشکلات]] [[اجتماعی]] [[مردم مدینه]] و [[تحکیم]] [[جامعه]] [[ایمانی]] به اقداماتی در این [[شهر]] دست زدند که در رأس آن زدودن [[اختلاف]] دیرینه بین [[قبایل]] [[اوس و خزرج]] و ایجاد [[الفت]] و [[اتحاد]] بین این دو [[قبیله]] بود. حضرت عهدنامه‌ای میان آنان برقرار فرمود&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۲، ص۵۰۱.&lt;/ref&gt; و از هر تیره خواست تا [[دیه]] خونهایی را که بر عهده دارند، بپردازند&lt;ref&gt;شیخ طوسی، المبسوط، ج۷، ص۲۶۲.&lt;/ref&gt;. از آنجا که دیر زمانی از آخرین [[جنگ]] بزرگ میان اوس و خزرج ([[بعاث]]) در یثرب نگذشته بود، طبیعی بود که اثرات [[سوء]] آن در [[دوره اسلامی]] هم نمود پیدا کند و برخوردهای خُردی را میان اوس و خزرج موجب شود، اما این برخوردها معمولًا با [[دخالت]] [[پیامبر]]{{صل}} به [[سرعت]] برطرف می‌شد. اوضاع [[مدنی]] [[شهر یثرب]] در بدو ورود [[نبی اکرم]]{{صل}} به این شهر به گونه‌ای بود که در [[زمان]] کوتاهی که پیامبر{{صل}} در ابتدای [[هجرت]] در [[قُبا]] مهمان [[اوسیان]] بود، بسیاری از [[خزرجیان]] از [[بیم]] اوسیان و [[ترس]] از [[انتقام]] ستانی آنان از درگیریهای گذشته، امکان [[زیارت]] آن حضرت را نداشته باشند&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء باخبار دار المصطفی، ج۱، ص۲۴۹- ۲۵۰.&lt;/ref&gt;؛ اما با اقدامات مؤثر و هدفمند رسول خدا{{صل}}، این وضعیت چنان با [[شتاب]] [[تغییر]] کرد که برخی [[یهودیان]] از همنشینی‌های اوسیان با [[خزرجیان]] شگفت زده می‌شدند [[و]] برای صدمه زدن به [[پیامبر]]{{صل}}، تلاش می‌کردند تا [[اختلافات]] آنها را مجدداً [[احیا]] کنند. در یکی از این [[فتنه]] انگیزی‌ها، فردی [[یهودی]] به نام [[شأس بن قیس]] موفق شد با بازگویی خاطرات [[جنگ]] [[بعاث]] و یادآوری کینه‌های پیشین، جمعی از [[جوانان]] دو [[قبیله]] که [[اوس بن قیظی]] از [[بنی حارثه]] از جمله آنان بود را علیه هم [[تحریض]] کند. چندان که تعدادی از جوانان [[اوس و خزرج]] با هم [[وعده]] کردند در یکی از سنگلاخهای حومه یثرب با هم [[مبارزه]] کنند؛ اما پس از حضور سریع [[پیامبر]]{{صل}} و شنیدن سخنان آن حضرت، [[گریه]] کنان یکدیگر را در آغوش گرفتند. برخی [[شأن نزول آیات]] ۱۰۰- ۱۰۵ [[آل عمران]]&lt;ref&gt;{{متن قرآن|ا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ إِن تُطِيعُواْ فَرِيقًا مِّنَ الَّذِينَ أُوتُواْ الْكِتَابَ يَرُدُّوكُم بَعْدَ إِيمَانِكُمْ كَافِرِينَ * وَكَيْفَ تَكْفُرُونَ وَأَنتُمْ تُتْلَى عَلَيْكُمْ آيَاتُ اللَّهِ وَفِيكُمْ رَسُولُهُ وَمَن يَعْتَصِم بِاللَّهِ فَقَدْ هُدِيَ إِلَى صِرَاطٍ مُّسْتَقِيمٍ * يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُواْ اتَّقُواْ اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ وَلاَ تَمُوتُنَّ إِلاَّ وَأَنتُم مُّسْلِمُونَ * وَاعْتَصِمُواْ بِحَبْلِ اللَّهِ جَمِيعًا وَلاَ تَفَرَّقُواْ وَاذْكُرُواْ نِعْمَةَ اللَّهِ عَلَيْكُمْ إِذْ كُنتُمْ أَعْدَاء فَأَلَّفَ بَيْنَ قُلُوبِكُمْ فَأَصْبَحْتُم بِنِعْمَتِهِ إِخْوَانًا وَكُنتُمْ عَلَىَ شَفَا حُفْرَةٍ مِّنَ النَّارِ فَأَنقَذَكُم مِّنْهَا كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّهُ لَكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَهْتَدُونَ * وَلْتَكُن مِّنكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَيَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَيَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنكَرِ وَأُولَئِكَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ * وَلاَ تَكُونُواْ كَالَّذِينَ تَفَرَّقُواْ وَاخْتَلَفُواْ مِن بَعْدِ مَا جَاءَهُمُ الْبَيِّنَاتُ وَأُولَئِكَ لَهُمْ عَذَابٌ عَظِيمٌ}}&lt;/ref&gt; را به همین مناسبت دانسته اند&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۵۵۶-۵۵۷. نیز ر.ک: محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۴، ص۳۲-۳۳؛ ثعالبی، تفسیر ثعالبی، ج۲، ص۸۲؛ سیوطی، در المنثور، ج۲، ص۵۷-۵۸.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ضمن این که آیه ۱۲۲ [[سوره آل عمران]]: {{متن قرآن|إِذْ هَمَّتْ طَائِفَتَانِ مِنْكُمْ أَنْ تَفْشَلَا وَاللَّهُ وَلِيُّهُمَا وَعَلَى اللَّهِ فَلْيَتَوَكَّلِ الْمُؤْمِنُونَ}}&lt;ref&gt;«(یاد کنید) آنگاه را  که دو دسته از شما می‌خواستند (در رفتن به جنگ) سستی کنند حال آنکه خداوند یاور آنان بود و مؤمنان باید بر خداوند توکّل کنند» سوره آل عمران، آیه ۱۲۲.&lt;/ref&gt;. را هم برخی [[مفسران]] درباره [[بنی حارثة بن حارث]] و سخنان اوس بن قیظی و [[بنی سلمة بن جشم]] [[تفسیر]] کرده اند&lt;ref&gt;مقاتل بن سلیمان، تفسیر مقاتل بن سلیمان، ج۱، ص۱۸۹.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مرارة [[بن ربیع انصاری]] هم از دیگر افراد [[طایفه]] [[بنی حارثة بن حارث]] و یکی از سه نفری&lt;ref&gt;این سه نفر،کعب بن مالک، مرارة بن ربیع و هلال بن امیه بودند. (محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۳۵۸.)&lt;/ref&gt; بود که در [[جنگ تبوک]] از [[فرمان]] [[رسول خدا]]{{صل}} [[تخلف]] کرد. بدین سبب [[آیه شریفه]] ۱۱۸ توبه: {{متن قرآن|وَعَلَى ٱلثَّلَـٰثَةِ ٱلَّذِينَ خُلِّفُوا۟ حَتَّىٰٓ إِذَا ضَاقَتْ عَلَيْهِمُ ٱلْأَرْضُ بِمَا رَحُبَتْ وَضَاقَتْ عَلَيْهِمْ أَنفُسُهُمْ وَظَنُّوٓا۟ أَن لَّا مَلْجَأَ مِنَ ٱللَّهِ إِلَّآ إِلَيْهِ ثُمَّ تَابَ عَلَيْهِمْ لِيَتُوبُوٓا۟ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ}}&lt;ref&gt;«و نیز بر آن سه تن که (از رفتن به جنگ تبوک) واپس نهاده شدند تا آنگاه که زمین با همه فراخنایش بر آنان تنگ آمد و جانشان به لب رسید و دریافتند که پناهگاهی از خداوند جز به سوی خود او نیست؛ آنگاه (خداوند) بر ایشان بخشایش آورد تا توبه کنند  که خداوند بسیار توب» سوره توبه، آیه ۱۱۸.&lt;/ref&gt;. در [[شأن]] شان نازل شد&lt;ref&gt;محمد بن جریر طبری، جامع البیان، ج۱۱، ص۸۱؛ ابن کثیر، تفسیر ابن کثیر، ج۲، ص۴۰۱-۴۰۲؛ سیوطی، تفسیر الجلالین، ص۲۵۹.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">افزون بر [[منافقین]]، [[مؤمنین]] این [[قوم]] هم [[شأن نزول]] برخی [[آیات]] قرار گرفتند که از چهره‌های شاخص آنان می‌توان از علبة بن زید (یزید) بن صیفی یاد کرد که آیه شریفه ۹۲ [[سوره توبه]] در شأن آنها نازل شده است. نقل است که چون رسول خدا{{صل}}، آهنگ [[تبوک]] فرمود وی از کسانی بود که نزد آن حضرت آمدند و از ایشان تقاضا کردند تا مرکوبی برای ایشان فراهم آوردند. [[پیامبر]]{{صل}} فرمود: مرکوبی نمی‌یابم که شما را بر آن سوار کنم. آنان در حالی که از [[اندوه]] می‌گریستند، بازگشتند. به همین جهت، [[خداوند]] [[آیه]] ۹۲ سوره توبه: {{متن قرآن|وَلَا عَلَى ٱلَّذِينَ إِذَا مَآ أَتَوْكَ لِتَحْمِلَهُمْ قُلْتَ لَآ أَجِدُ مَآ أَحْمِلُكُمْ عَلَيْهِ تَوَلَّوا۟ وَّأَعْيُنُهُمْ تَفِيضُ مِنَ ٱلدَّمْعِ حَزَنًا أَلَّا يَجِدُوا۟ مَا يُنفِقُونَ}}&lt;ref&gt;«و نه  بر کسانی که چون نزد تو آمدند تا آنان را سوار کنی گفتی چیزی نمی‌یابم تا بر آن سوارتان کنم؛ بازگشتند در حالی که چشم‌هاشان لبریز از اشک بود از غم اینکه چیزی نمی‌یافتند تا (در این راه) ببخشند» سوره توبه، آیه ۹۲.&lt;/ref&gt;. را در [[شأن]] آنها نازل فرمود&lt;ref&gt;ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۴، ص۲۷۴؛ سیوطی، در المنثور، ج۳، ص۲۴۸. نیز ر.ک: هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱.&lt;/ref&gt;. از این رو، منابع از علبة بن زید (یزید) حارثی به عنوان یکی از [[بکائین]] یاد کردند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۱؛ ابن حبیب بغدادی، المحبر، ص۲۸۱؛ ابن درید، الاشتقاق، ص۴۴۵.&lt;/ref&gt;.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339943&oldid=prev 2025-05-28T06:07:42Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <a href="//fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&amp;diff=1339943&amp;oldid=1339934">نمایش تغییرات</a>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339934&oldid=prev 2025-05-28T05:48:02Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">منابع</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l11">خط ۱۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از قلعه‌های معروف بنی حارثه همان‌گونه که در [[شعر]] [[نهیک]] بن سیاف آمده: می‌‌توان به قلعه‌های «[[صرار]]» و «[[الریان]]» اشاره کرد که در مکانی نزدیک [[احد]] در شمال [[مدینه]] قرار داشت&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۳۲ و ج۴، ص۱۰۴.&lt;/ref&gt;. علاوه بر این قلعه‌ها، «نیار» هم، اسم قلعه‌ای در مدینه بود که از آن به عنوان یکی از [[بیوت]] بنی مجدعة بن [[حارثه]] نام برده شده است&lt;ref&gt;یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۳۲۹؛ نصر بن عبد الرحمن اسکندری، الأمکنة والمیاه والجبال والآثار ونحوها المذکورة فی الأخبار و الآثار، ج۱، ص۲۰۴.&lt;/ref&gt;.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از قلعه‌های معروف بنی حارثه همان‌گونه که در [[شعر]] [[نهیک]] بن سیاف آمده: می‌‌توان به قلعه‌های «[[صرار]]» و «[[الریان]]» اشاره کرد که در مکانی نزدیک [[احد]] در شمال [[مدینه]] قرار داشت&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۳۲ و ج۴، ص۱۰۴.&lt;/ref&gt;. علاوه بر این قلعه‌ها، «نیار» هم، اسم قلعه‌ای در مدینه بود که از آن به عنوان یکی از [[بیوت]] بنی مجدعة بن [[حارثه]] نام برده شده است&lt;ref&gt;یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۳۲۹؛ نصر بن عبد الرحمن اسکندری، الأمکنة والمیاه والجبال والآثار ونحوها المذکورة فی الأخبار و الآثار، ج۱، ص۲۰۴.&lt;/ref&gt;.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پس از ظهور اسلام]] و در پی [[فتوحات اسلامی]] و فتح سرزمین‌های جدید، جمعی از مردم [[بنی حارثة]] بن حارث به این مناطق کوچ کردند که از جمله آن می‌توان از [[شام]] و [[عراق]] و شهرهای معروف شان [[دمشق]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۲، ص۶۶۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۱۷.&lt;/ref&gt;، [[کوفه]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج، ۴، ص۲۷۲، ۲۷۳ و ج۶، ص۹۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۸۸.&lt;/ref&gt; و [[بغداد]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۴۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۹.&lt;/ref&gt; نام برد. ضمن این که در برخی منابع، از برخی شهرهای [[ایران]] نظیر: [[قزوین]]&lt;ref&gt;ر.ک: قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴.&lt;/ref&gt; و نیز قلعه رَباح&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، طلیطله&lt;ref&gt;ر.ک: ابن فرضی، تاریخ العلماء و الرواة للعلم بالاندلس، ج۲، ص۴۴؛ حمیدی، جذوة المقتبس فی تاریخ العلماء الاندلس، ص۶۰.&lt;/ref&gt; و قرطبه [[اندلس]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۲.&lt;/ref&gt; به عنوان محل اسکان برخی شخصیت‌های [[بنی حارثة]] بن حارث یاد شده است.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[پس از ظهور اسلام]] و در پی [[فتوحات اسلامی]] و فتح سرزمین‌های جدید، جمعی از مردم [[بنی حارثة]] بن حارث به این مناطق کوچ کردند که از جمله آن می‌توان از [[شام]] و [[عراق]] و شهرهای معروف شان [[دمشق]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۲، ص۶۶۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۱۷.&lt;/ref&gt;، [[کوفه]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج، ۴، ص۲۷۲، ۲۷۳ و ج۶، ص۹۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۸۸.&lt;/ref&gt; و [[بغداد]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۴۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۹.&lt;/ref&gt; نام برد. ضمن این که در برخی منابع، از برخی شهرهای [[ایران]] نظیر: [[قزوین]]&lt;ref&gt;ر.ک: قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴.&lt;/ref&gt; و نیز قلعه رَباح&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، طلیطله&lt;ref&gt;ر.ک: ابن فرضی، تاریخ العلماء و الرواة للعلم بالاندلس، ج۲، ص۴۴؛ حمیدی، جذوة المقتبس فی تاریخ العلماء الاندلس، ص۶۰.&lt;/ref&gt; و قرطبه [[اندلس]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۲.&lt;/ref&gt; به عنوان محل اسکان برخی شخصیت‌های [[بنی حارثة]] بن حارث یاد شده است.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==[[تاریخ]] [[جاهلی]] [[بنی حارثة بن حارث]]==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از معدود [[اخبار]] جاهلی این [[قوم]] -علاوه بر مطالبی که پیشتر در بحث [[مساکن]] و منازل [[بنی حارثه]] بدان پرداختیم،- می‌توان از جنگ‌های آنان و بین [[خزرج]]&lt;ref&gt;عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۲۳۳.&lt;/ref&gt; و نیز تخلّف آنان از کمک رسانی به سایر [[طوایف]] [[اوس]] در جریان [[جنگ بُعاث]]&lt;ref&gt;ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۱، ص۶۸۱.&lt;/ref&gt; اشاره کرد. ضمن این که برخی [[درگیری‌ها]] و جنگ‌های میان قبیلگی از جمله جنگ‌های آنان با بنی [[ظفر]] که در پی [[انتقام]] جویی‌های [[قیس بن حطیم بن عدی]] –رییس بنی ظفر- از [[قاتلان]] پدر و جد خویش و در نتیجه [[قتل]] [[قاتل]] بنی حارثه‌ای پدر خود انجام گرفت&lt;ref&gt;ابوالفرج اصفهانی، الاغانی، ج۳، ص۵.&lt;/ref&gt; را نیز باید از دیگر اخبار ثبت شده از [[دوران جاهلی]] بنی حارثة بن حارث بن خزرج برشمرد. بنی حارثه نیز بسان غالب طوایف [[قبیله]] [[اوس و خزرج]]، در ایام [[جاهلیت]]، [[بت]] می‌پرستیدند&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۴۳.&lt;/ref&gt;؛ آنان بت‌های زیادی را به خدایی گرفته بودند که از قدیمی‌ترین آنها بت «[[منات]]» بود. این بت در منطقه [[حجاز]] و تهامه و در [[ساحل]] [[دریای سرخ]] میان [[مکه]] و [[مدینه]] در هفت میلی مدینه در محلی به نام «مشلّل» [[نصب]] شده بود و [[معبود]] شعب گوناگون [[ازدی]] اعم از اوس و خزرج، [[خزاعه]]، [[غسان]] (نه [[غسانیان]] [[مسیحی]]) و [[ازد]] شنوءه به شمار می‌رفت&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، الاصنام، ص۱۳-۱۴؛ محمد ازرقی، اخبار مکه، ج۱، ص۱۲۵؛ ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۷۹.&lt;/ref&gt;. [[ازدیان]] این بت را که [[الهه]] [[قضا و قدر]] بود و [[حاجات]] آنان و به ویژه [[بارش باران]] را برآورده می‌کرد&lt;ref&gt;زمخشری، الکشاف، ج۴، ص۴۲۳؛ جواد علی، المفصل فی تاریخ العرب قبل الاسلام، ج۶، ص۲۵۰.&lt;/ref&gt;، بزرگ می‌داشتند و برایش [[قربانی]] کرده، هدایایشان را نثارشان می‌کردند. [[مردم]] [[قبایل]] اوس و خزرج پس از انجام [[مناسک حج]]، مکه را به قصد منطقه مُشَلَّل در ساحل دریای سرخ ترک می‌کردند. آنها پس از ذکر تلبیه [[منات]]، [[طواف]] و [[قربانی]]، سرهای خود را نزد این [[بت]] تراشیده، از [[احرام]] بیرون می‌آمدند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، الاصنام، ص۱۴؛ ازرقی، اخبار مکه، ج۱، ص۱۲۵؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۱۳۶ و ۲۰۴.&lt;/ref&gt;. آنان نزد این [[بت]] به [[تهلیل]] (هلهله و فریاد کشیدن) می‌پرداختند&lt;ref&gt;یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۲۰۴.&lt;/ref&gt; و آن را اتمام [[حج]] خود می‏پنداشتند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، الاصنام، ص۱۳-۱۴.&lt;/ref&gt;. بنا بر نقل برخی گزارشها، [[طوایف]] مختلف [[اوس و خزرج]] -از جمله [[بنی حارثة بن حارث]]- در خانه‌های خود در یثرب نیز بتهایی داشتند و به طور معمول [[خانه]] و خاندانی در این [[شهر]] نبود که از بت تهی باشد&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۸۵؛ ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۲، ص۱۱۱.&lt;/ref&gt;. منابع به بتهای فراوانی میان تیره‌های [[اوسی]] از جمله [[بنی حارثه]] اشاره کرده اند&lt;ref&gt;از جمله این منابع، کتاب الطبقات الکبری است. ابن سعد در این کتاب نقل کرده که [[ابوعبس بن جبر بن عمرو]] و [[ابوبردة بن نیار]] پس از مسلمان شدن، بتهای بنی حارثه را می‌شکستند. (ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۳۴۳..)&lt;/ref&gt;. با این حال، معاشرت‌های گسترده ایشان با [[یهودیان]] [[مدینه]]، پذیرش [[آیین یهود]] را از سوی جمعی از ایشان موجب شده بود که از چهره‌های شاخص و معروف آنان می‌توان از ابوسنینه یا ابن سنینه&lt;ref&gt;بلاذری از او با نام «ابوسنینه» (بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۸۵) و واقدی از او با نام «ابن سنینه» (واقدی، المغازی، ج۱، ص۱۹۰ و ۱۹۱ نام برده ااند. به نظر می‌رسد او همان ابن سنینه -تاجر یهودی- که دیگر منابع، از قتلش به دست محیصة بن مسعود انصاری (پس از کشته شدن کعب بن اشرف یهودی) سخن گفته‌اند، باشد. ر.ک: ابن هشام، السیرة النبویه، ج۲، ص۵۸؛ محمد بن جریر طبری، تاریخ الامم و الملوک، ج۲، ص۴۹۱؛ بیهقی، دلائل النبوة و معرفة احوال صاحب الشریعه، ج۳، ص۲۰۰.&lt;/ref&gt; و [[کنانة]] بن [[صوریا]]&lt;ref&gt;تقی الدین مقریزی، إمتاع الأسماع بما للنبی من الأحوال و الأموال و الحفدة و المتاع‌، ج۱۴، ص۳۶۹.&lt;/ref&gt; نام برد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%A8%D9%86%DB%8C%E2%80%8C%E2%80%8C%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB%D8%A9_%D8%A8%D9%86_%D8%AD%D8%A7%D8%B1%D8%AB&diff=1339917&oldid=prev 2025-05-28T05:25:02Z

<p><span dir="auto"><span class="autocomment">نسب قوم</span></span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۲۸ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۵۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l4">خط ۴:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[بنی حارث]] در شمار [[قبایل قحطانی]]&lt;ref&gt;قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۲۳۳.&lt;/ref&gt; و از فروعات و شاخه‌های [[قبیله]] اوس‌اند که نسب از بنی حارثة بن حارث بن خزرج الأصغر بن عمرو النبیت بن مالک بن اوس می‌برند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۷۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۳۸؛ قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴. نیز ر.ک: بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۸۵.&lt;/ref&gt;. [[حارثة بن حارث بن خزرج]] فرزندانی به نامهای جشم، مجدعه&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰؛ عوتبی صحاری، الانساب، ج۲، ص۵۴۱.&lt;/ref&gt; و حوثره&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ خلیفة بن خیاط از او با نام «حویریه» (خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۵) و ابن عساکر از او با نام «جویریه» (ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰) یاد کرده‌اند.&lt;/ref&gt; داشت که این [[فرزندان]] و [[ذراری]] آنها، در طی گذشت سالها و قرون، طایفه‌ای را بنیان نهادند که به نام سرشاخه شان، «بنی حارثة بن حارث بن خزرج» شناخته می‌شود. [[بنی حارثه]] هم، بسان بسیاری دیگر از فبایل و [[طوایف]] [[عرب]]، از انشعابات و فروعات عدیده‌ای تقسیم یافتند که علاوه بر فروعات بزرگی چون: [[بنی جشم بن حارثه]]&lt;ref&gt;ر.ک: خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰؛ قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۱۳-۲۱۴.&lt;/ref&gt; و [[بنی مجدعة بن حارثه]]&lt;ref&gt;ر.ک: خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۷؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt; از مهمترین زیر شاخه‌های آن می‌توان از [[بنی نابی بن مجدعه]]&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۴۵۵؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۵۳۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۵۰۶ و ۵۸۸.&lt;/ref&gt; و [[خاندان]] معروف آن، [[آل ساف بن قیس بن عامر بن نابی]]&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۴۵۶.&lt;/ref&gt; یاد کرد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[بنی حارث]] در شمار [[قبایل قحطانی]]&lt;ref&gt;قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴؛ عمر رضا کحاله، معجم قبائل العرب، ج۱، ص۲۳۳.&lt;/ref&gt; و از فروعات و شاخه‌های [[قبیله]] اوس‌اند که نسب از بنی حارثة بن حارث بن خزرج الأصغر بن عمرو النبیت بن مالک بن اوس می‌برند&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۷۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۳۸؛ قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴. نیز ر.ک: بلاذری، انساب الاشراف، ج۱، ص۲۸۵.&lt;/ref&gt;. [[حارثة بن حارث بن خزرج]] فرزندانی به نامهای جشم، مجدعه&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰؛ عوتبی صحاری، الانساب، ج۲، ص۵۴۱.&lt;/ref&gt; و حوثره&lt;ref&gt;هشام بن محمد کلبی، نسب معد و الیمن الکبیر، ج۱، ص۳۸۰؛ خلیفة بن خیاط از او با نام «حویریه» (خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۵) و ابن عساکر از او با نام «جویریه» (ابن عساکر، تاریخ مدینه دمشق، ج۴۹، ص۵۰۰) یاد کرده‌اند.&lt;/ref&gt; داشت که این [[فرزندان]] و [[ذراری]] آنها، در طی گذشت سالها و قرون، طایفه‌ای را بنیان نهادند که به نام سرشاخه شان، «بنی حارثة بن حارث بن خزرج» شناخته می‌شود. [[بنی حارثه]] هم، بسان بسیاری دیگر از فبایل و [[طوایف]] [[عرب]]، از انشعابات و فروعات عدیده‌ای تقسیم یافتند که علاوه بر فروعات بزرگی چون: [[بنی جشم بن حارثه]]&lt;ref&gt;ر.ک: خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۰؛ قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۱۳-۲۱۴.&lt;/ref&gt; و [[بنی مجدعة بن حارثه]]&lt;ref&gt;ر.ک: خلیفة بن خیاط، الطبقات، ص۱۴۷؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt; از مهمترین زیر شاخه‌های آن می‌توان از [[بنی نابی بن مجدعه]]&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۴۵۵؛ ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۴، ص۱۵۳۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۴، ص۵۰۶ و ۵۸۸.&lt;/ref&gt; و [[خاندان]] معروف آن، [[آل ساف بن قیس بن عامر بن نابی]]&lt;ref&gt;ابن هشام، السیرة النبویه، ج۱، ص۴۵۶.&lt;/ref&gt; یاد کرد.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>{{<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بنی‌حارثه</del>}}</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">==[[مساکن]] و منازل [[بنی حارثه]]==</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[مردمان]] بنی حارثه نیز بمانند دیگر [[طوایف]] [[اوس و خزرج]]، اصالتی [[یمنی]] دشتند&lt;ref&gt;مسعودی، مروج الذهب و معادن الجوهر، ج۲، ص۱۷۳؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۴۸۸.&lt;/ref&gt;. در پی کوچ بزرگ [[قبایل]] [[ازدی]] از [[مأرب]] به [[شهرها]] و عرصه‌های شمالی‌تر در پیش از تخریب سیل عظیم [[عرم]] به [[رهبری]] [[رییس]] خود -عمرو بن عامر مزیقیاء- و پراکندگی آنان در بلاد مختلف، [[ثعلبة بن عمرو بن عامر]] و همراهانش، به [[مدینه]] که آن [[زمان]] «یثرب» خوانده می‌شد، عزیمت کردند و نوه هایش اوس و خزرج [[پسران]] حارثة بن ثعلبه در این [[دیار]]، ماندگار شدند&lt;ref&gt;ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۱، ص۶۵۵-۶۵۶.&lt;/ref&gt;. آنان این حضور را با کنار زدن [[یهودیان]] مدینه تقویت کردند و علاوه بر اطراف [[شهر]]، به [[شهر یثرب]] نیز وارد شدند&lt;ref&gt;ابن اثیر، الکامل فی التاریخ، ج۱، ص۶۵۶-۶۵۸.&lt;/ref&gt;. در این میان، بنی حارثه‌ای‌ها، نخست، همراه با بنی اعمام خود [[عبد الأشهل بن جشم]]، مشترکاً در [[منزل]] عبدالأشهل سکونت داشتند. [[سمهودی]] (م. ۹۱۱ [[هجری]]) به نقل از «مطری» [[جمال الدین محمد بن احمد مطری]]، (متوفای ۷۴۱ هجری) عالم به [[علوم]] [[فقه]]، [[حدیث]] و [[تاریخ]] و مؤلف آثاری چون: «التعریف بما أنست الهجرة من معالم [[دارالهجره]]») موقعیت این مکان را پیش از منازل [[بنی ظفر]] در اطراف [[حره]] شرقی دانسته است. سمهودی پس از بیان این مطلب می‌نویسد: آنچه به نظر من می‌رسد این است که مساکن آنها نزدیک به منازل بنی‌ظفر در جانب شامی آن بوده و تا حره «دَشَم» و اطراف آن، امتداد داشته است. بنی حارثه در [[سرزمین]] [[بنی عبدالأشهل]] قلعه‌ای به نام «المُسَیِّر» بنا نهاده بودند، که بعدها، بعد از خروج شان از این سرزمین، و رفتن شان به محلی در [[جانب غربی]] [[مزار]] [[حمزه سیدالشهداء]]</ins>{{<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ع</ins>}}<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">، که امروز به نام «یثرب» معروف است، به ملکیت بنی عبدالأشهلی‌ها در آمد. سمهودی سپس به تبیین منزل دومی برای بنی حارثه پرداخته، از [[دل]] گزارشات [[تاریخی]] مؤیداتی را برای آن ذکر می‌کند. وی می‌نویسد: آنچه در شرح حال واقعه [[خندق]] آمده است، نشان می‌دهد که منازل [[بنی حارثه]]، نزدیک منطقه‌ای موسوم به «[[شیخین]]» -مکانی بین [[مدینه]] و [[کوه]] [[احد]]- در کنار گذر شرقی [[حره]] به [[کوه]] [[احد]] قرار داشته است. [[سمهودی]] سپس می‌افزاید: آنچه من از سخنان [[واقدی]]، ابن زباله و دیگران دریافتم این است که منازلی که [[بنی حارثه]] در آن مستقر شدند و تا [[ظهور اسلام]] در آن همچنان سکونت داشتند، در جانب شامی منزلگاه بنی عبدالاشهل در حره شرقی قرار داشته است. این مطلب با آنچه که [[طبرانی]] در شرح حال واقعه [[خندق]] نقل کرده، و آورده که [[پیامبر]]{{صل}} در این [[جنگ]]، مکان حفر خندق را برای یارانش از [[دشت]] [[شیخین]] -محله بنی حارثه- تا [[مذاد]] قسمت بندی کردند، مطابقت دارد. همچنین این مطلب با سخنی که مطری در کتابش بدان اشاره کرده و آورده که پیامبر{{صل}} در [[جنگ احد]]، از طریق جاده شرقی مذکور به آنجا رفت و شب را شیخین گذراند، [[تأیید]] می‌شود&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۵۲.&lt;/ref&gt;. همچنین در کتاب «المعارف» [[ابن قتیبه]]، به نقل از [[ابن اسحاق]] آمده است: هنگامی که [[قریش]] برای جنگ با [[رسول خدا]]{{صل}} [[حرکت]] کردند، پیامبر{{صل}} و [[مسلمانان]] بیرون رفتند تا اینکه در منازل بنی حارثه ساکن شدند و بقیه [[روز]] و شب خود را در آنجا سپری کردند. سپس آمده که ایشان روز بعد از آنجا به قصد احد خارج شدند. این گزارش حاکی از آن است که خانه‌های بنی حارثه نزدیک شیخین و در [[همسایگی]] آن بوده است. بنا بر نقل ابن زباله، بنی حارثه در [[منزل]] دوم خود در نزدیکی [[مسجد]] بنی حارثه، قلعه‌ای به نام «[[الریان]]» ساختند. این قلعه به [[بنی مجدعة بن حارثه]] تعلق داشت.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سمهودی در ادامه به علت خروج بنی حارثه از [[دیار]] [[بنی عبدالاشهل]] (منزلگاه نخست بنی حارثه) و اقامت در منطقه شیخین پرداخته، دلیل آن را جنگ میان آنها و بین بنی عبدالاشهل و بنی [[ظفر]] معرفی کرده، می‌نویسد: در این [[نبرد]]، بنی حارثه بر بنی عبدالاشهل و بنی ظفر فائق آمد و [[سماک بن رافع]] –مهتر [[بنی عبدالأشهل]]- به‌دست [[مسعود بن کعب]] -پدر [[محیصه حارثی]]- کشته شد. [[بنی حارثه]] پس از این [[پیروزی]]، بنی عبد الأشهلی‌ها را از محل اقامت خود بیرون راندند. بنی عبدالأشهلی‌ها به [[سرزمین بنی‌سلیم]] رفتند و [[حضیر بن سماک]] –رییس جدید [[طایفه]]- از [[بنی‌سلیم]] یاری‌طلبید و پس از [[اجابت]] خواسته اش، همراه با آنان، بار دیگر وارد [[پیکار]] با [[بنی حارثه]] شد. آنان، جمعی از [[مردم]] بنی حارثه را کشتند و قلعه آنها –المسیّر- را به محاصره خود در آوردند. [[بنی عمرو بن عوف]] و [[بنی خطمه]] –قوم و [[خویشان]] دو طرف دعوا- به وساطت پرداختند و پیشنهاد کردند: یا آنها را [[آزاد]] کنید، یا [[خون]] بهای [[رییس]] تان ([[سماک]] بن [[رافع]]) را بگیرید، یا با آنها [[صلح]] کنید. آنها هم، [[رأی]] به [[تبعید]] بنی حارثه دادند. بنی حارثه به [[خیبر]] رفتند و نزدیک به یک سال در آنجا ماندگار شدند. تا این که [[دل]] حضیر به حالشان به رحم آمد و خواستار صلح با آنها شد. پس سفیرانی بین دو طرف رد و بدل شد و سرانجام بین دو طرف صلح برقرار شد. اما بنی حارثه از بازگشت به [[دیار]] [[بنی عبدالاشهل]] و اسکان مجدد در کنار ایشان خودداری کردند و در [[منزل]] معروف کنونی –یعنی [[شیخین]]- ساکن شدند&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۵۳.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از قلعه‌های معروف بنی حارثه همان‌گونه که در [[شعر]] [[نهیک]] بن سیاف آمده: می‌‌توان به قلعه‌های «[[صرار]]» و «[[الریان]]» اشاره کرد که در مکانی نزدیک [[احد]] در شمال [[مدینه]] قرار داشت&lt;ref&gt;سمهودی، وفاء الوفاء بأخبار دار المصطفی، ج۱، ص۱۳۲ و ج۴، ص۱۰۴.&lt;/ref&gt;. علاوه بر این قلعه‌ها، «نیار» هم، اسم قلعه‌ای در مدینه بود که از آن به عنوان یکی از [[بیوت]] بنی مجدعة بن [[حارثه]] نام برده شده است&lt;ref&gt;یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۵، ص۳۲۹؛ نصر بن عبد الرحمن اسکندری، الأمکنة والمیاه والجبال والآثار ونحوها المذکورة فی الأخبار و الآثار، ج۱، ص۲۰۴.&lt;/ref&gt;.</ins></div></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[پس از ظهور اسلام]] و در پی [[فتوحات اسلامی]] و فتح سرزمین‌های جدید، جمعی از مردم [[بنی حارثة]] بن حارث به این مناطق کوچ کردند که از جمله آن می‌توان از [[شام]] و [[عراق]] و شهرهای معروف شان [[دمشق]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن عبد البر، الاستیعاب فی معرفة الاصحاب، ج۲، ص۶۶۲؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۱۷.&lt;/ref&gt;، [[کوفه]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج، ۴، ص۲۷۲، ۲۷۳ و ج۶، ص۹۵؛ ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱؛ خطیب بغدادی، تاریخ بغداد، ج۱، ص۱۸۸.&lt;/ref&gt; و [[بغداد]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۳، ص۲۴۳؛ ابن اثیر، اسد الغابه فی معرفة الصحابه، ج۲، ص۳۹.&lt;/ref&gt; نام برد. ضمن این که در برخی منابع، از برخی شهرهای [[ایران]] نظیر: [[قزوین]]&lt;ref&gt;ر.ک: قلقشندی، نهایة الارب فی معرفة انساب ‌العرب، ص۲۲۴.&lt;/ref&gt; و نیز قلعه رَباح&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۱.&lt;/ref&gt;، طلیطله&lt;ref&gt;ر.ک: ابن فرضی، تاریخ العلماء و الرواة للعلم بالاندلس، ج۲، ص۴۴؛ حمیدی، جذوة المقتبس فی تاریخ العلماء الاندلس، ص۶۰.&lt;/ref&gt; و قرطبه [[اندلس]]&lt;ref&gt;ر.ک: ابن حزم، جمهرة انساب العرب، ص۳۴۲.&lt;/ref&gt; به عنوان محل اسکان برخی شخصیت‌های [[بنی حارثة]] بن حارث یاد شده است.&lt;ref&gt;[[سید علی اکبر حسینی ایمنی|حسینی ایمنی، سید علی اکبر]]، مکاتبه اختصاصی با [[دانشنامه مجازی امامت و ولایت]].&lt;/ref&gt;</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== منابع ==</div></td></tr> </table>

Jaafari