https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C_%D9%82%D8%B1%D9%86_%D8%A7%D9%88%D9%84_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8Cتاریخنگاران اسلامی قرن اول هجری - تاریخچهٔ نسخهها2026-05-17T14:45:06Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C_%D9%82%D8%B1%D9%86_%D8%A7%D9%88%D9%84_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C&diff=1371636&oldid=prevWasity: /* آشنایی اجمالی */2026-05-16T06:32:59Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">آشنایی اجمالی</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۶ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲. [[عروة بن زبیر]] ([[عروة بن الزبیر بن العوام الأسدی القرشی]]): متولد [[سال ۲۳ هجری]] و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است که آثار او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب السیر» و [[رسائل]] تاریخی درباره [[مغازی]] و [[سیره پیامبر]] میباشد که [[اخبار]] تاریخی او عمدتاً مکتوب نشده و از طریق شاگردانش منتقل شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲. [[عروة بن زبیر]] ([[عروة بن الزبیر بن العوام الأسدی القرشی]]): متولد [[سال ۲۳ هجری]] و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است که آثار او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب السیر» و [[رسائل]] تاریخی درباره [[مغازی]] و [[سیره پیامبر]] میباشد که [[اخبار]] تاریخی او عمدتاً مکتوب نشده و از طریق شاگردانش منتقل شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۳. [[ابان بن عثمان بن عفان]] ([[أبان بن عثمان بن عفان الأموی القرشی]]): در حدود [[سال ۲۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۰۵ هجری]] درگذشت و «کتاب المغازی» و «کتاب [[سیر]] الصحابة» از آثار و مرویات اوست<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. (در لیست [[دوست]] شما این مورد دو بار [[تکرار]] شده بود که در اینجا یکپارچه شد)</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۳. [[ابان بن عثمان بن عفان]] ([[أبان بن عثمان بن عفان الأموی القرشی]]): در حدود [[سال ۲۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۰۵ هجری]] درگذشت و «کتاب المغازی» و «کتاب [[سیر]] الصحابة» از آثار و مرویات اوست.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۴. [[وهب بن منبه]] ([[وهب بن منبه بن کامل الیمانی الصنعانی]]): متولد [[سال ۳۴ هجری]] و متوفی در سال ۱۱۰ یا ۱۱۴ [[هجری]] است که آثاری چون «کتاب المبتدأ»، «کتاب [[قصص]] الأنبیاء»، «کتاب أخبار الملوک المتقدمین»، «کتاب الإسرائیلیات»، «کتاب الملوک المتوجة من [[حمیر]] و أخبارهم و قصصهم» و «التیجان فی ملوک حمیر» را به وی نسبت میدهند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۴. [[وهب بن منبه]] ([[وهب بن منبه بن کامل الیمانی الصنعانی]]): متولد [[سال ۳۴ هجری]] و متوفی در سال ۱۱۰ یا ۱۱۴ [[هجری]] است که آثاری چون «کتاب المبتدأ»، «کتاب [[قصص]] الأنبیاء»، «کتاب أخبار الملوک المتقدمین»، «کتاب الإسرائیلیات»، «کتاب الملوک المتوجة من [[حمیر]] و أخبارهم و قصصهم» و «التیجان فی ملوک حمیر» را به وی نسبت میدهند.</div></td></tr>
</table>Wasityhttps://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C_%D9%82%D8%B1%D9%86_%D8%A7%D9%88%D9%84_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C&diff=1371634&oldid=prevWasity: /* آشنایی اجمالی */2026-05-16T06:32:24Z<p><span dir="auto"><span class="autocomment">آشنایی اجمالی</span></span></p>
<table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface">
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<col class="diff-marker" />
<col class="diff-content" />
<tr class="diff-title" lang="fa">
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمیتر</td>
<td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ۱۶ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۰۲</td>
</tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l8">خط ۸:</td>
<td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸:</td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲. [[عروة بن زبیر]] ([[عروة بن الزبیر بن العوام الأسدی القرشی]]): متولد [[سال ۲۳ هجری]] و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است که آثار او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب السیر» و [[رسائل]] تاریخی درباره [[مغازی]] و [[سیره پیامبر]] میباشد که [[اخبار]] تاریخی او عمدتاً مکتوب نشده و از طریق شاگردانش منتقل شده است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۲. [[عروة بن زبیر]] ([[عروة بن الزبیر بن العوام الأسدی القرشی]]): متولد [[سال ۲۳ هجری]] و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است که آثار او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب السیر» و [[رسائل]] تاریخی درباره [[مغازی]] و [[سیره پیامبر]] میباشد که [[اخبار]] تاریخی او عمدتاً مکتوب نشده و از طریق شاگردانش منتقل شده است.</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۳. [[<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">أبان </del>بن عثمان]] ([[أبان بن عثمان بن عفان الأموی القرشی]]): در حدود [[سال ۲۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۰۵ هجری]] درگذشت و «کتاب المغازی» و «کتاب [[سیر]] الصحابة» از آثار و مرویات اوست. (در لیست [[دوست]] شما این مورد دو بار [[تکرار]] شده بود که در اینجا یکپارچه شد).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۳. [[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابان </ins>بن عثمان <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بن عفان</ins>]] ([[أبان بن عثمان بن عفان الأموی القرشی]]): در حدود [[سال ۲۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۰۵ هجری]] درگذشت و «کتاب المغازی» و «کتاب [[سیر]] الصحابة» از آثار و مرویات اوست. (در لیست [[دوست]] شما این مورد دو بار [[تکرار]] شده بود که در اینجا یکپارچه شد).</div></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr>
<tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۴. [[وهب بن منبه]] ([[وهب بن منبه بن کامل الیمانی الصنعانی]]): متولد [[سال ۳۴ هجری]] و متوفی در سال ۱۱۰ یا ۱۱۴ [[هجری]] است که آثاری چون «کتاب المبتدأ»، «کتاب [[قصص]] الأنبیاء»، «کتاب أخبار الملوک المتقدمین»، «کتاب الإسرائیلیات»، «کتاب الملوک المتوجة من [[حمیر]] و أخبارهم و قصصهم» و «التیجان فی ملوک حمیر» را به وی نسبت میدهند.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>۴. [[وهب بن منبه]] ([[وهب بن منبه بن کامل الیمانی الصنعانی]]): متولد [[سال ۳۴ هجری]] و متوفی در سال ۱۱۰ یا ۱۱۴ [[هجری]] است که آثاری چون «کتاب المبتدأ»، «کتاب [[قصص]] الأنبیاء»، «کتاب أخبار الملوک المتقدمین»، «کتاب الإسرائیلیات»، «کتاب الملوک المتوجة من [[حمیر]] و أخبارهم و قصصهم» و «التیجان فی ملوک حمیر» را به وی نسبت میدهند.</div></td></tr>
</table>Wasityhttps://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%86_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C_%D9%82%D8%B1%D9%86_%D8%A7%D9%88%D9%84_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C&diff=1371623&oldid=prevWasity: صفحهای تازه حاوی «==آشنایی اجمالی== تاریخنگاری اسلامی در قرن اول هجری، بیشتر در مرحله تکوین، نقل شفاهی (روایت): و تدوین اولیه صحیفهها و نامهها (به ویژه در حوزه «مغازی» و «انساب») بوده است. بنابراین، آثاری که از این دوره نام برده میشود، غالب...» ایجاد کرد2026-05-16T06:25:02Z<p>صفحهای تازه حاوی «==آشنایی اجمالی== <a href="/wiki/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE%E2%80%8C%D9%86%DA%AF%D8%A7%D8%B1%DB%8C" title="تاریخنگاری">تاریخنگاری</a> <a href="/wiki/%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C" class="mw-redirect" title="اسلامی">اسلامی</a> در <a href="/w/index.php?title=%D9%82%D8%B1%D9%86_%D8%A7%D9%88%D9%84_%D9%87%D8%AC%D8%B1%DB%8C&action=edit&redlink=1" class="new" title="قرن اول هجری (صفحه وجود ندارد)">قرن اول هجری</a>، بیشتر در مرحله <a href="/wiki/%D8%AA%DA%A9%D9%88%DB%8C%D9%86" title="تکوین">تکوین</a>، نقل شفاهی (<a href="/wiki/%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA" class="mw-redirect" title="روایت">روایت</a>): و تدوین اولیه صحیفهها و <a href="/w/index.php?title=%D9%86%D8%A7%D9%85%D9%87%E2%80%8C%D9%87%D8%A7&action=edit&redlink=1" class="new" title="نامهها (صفحه وجود ندارد)">نامهها</a> (به ویژه در حوزه «<a href="/wiki/%D9%85%D8%BA%D8%A7%D8%B2%DB%8C" class="mw-redirect" title="مغازی">مغازی</a>» و «<a href="/w/index.php?title=%D8%A7%D9%86%D8%B3%D8%A7%D8%A8&action=edit&redlink=1" class="new" title="انساب (صفحه وجود ندارد)">انساب</a>») بوده است. بنابراین، آثاری که از این دوره نام برده میشود، غالب...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>==آشنایی اجمالی==<br />
[[تاریخنگاری]] [[اسلامی]] در [[قرن اول هجری]]، بیشتر در مرحله [[تکوین]]، نقل شفاهی ([[روایت]]): و تدوین اولیه صحیفهها و [[نامهها]] (به ویژه در حوزه «[[مغازی]]» و «[[انساب]]») بوده است. بنابراین، آثاری که از این دوره نام برده میشود، غالباً به صورت کتابهای مستقل و مدون به شکل امروزی یا حتی به شکل کتب قرون سوم و چهارم به دست ما نرسیدهاند، بلکه توسط [[مورخان]] بعدی (مانند [[طبری]]، [[ابن اسحاق]] و [[واقدی]]) نقل و [[حفظ]] شدهاند.<br />
<br />
بر اساس منابع [[کتابشناسی]] [[تاریخی]] (مانند [[الفهرست]] [[ابن ندیم]]) و [[مقالات]] [[پژوهشی]] تاریخنگاری اسلامی، فهرست مورخان مشهور قرن اول هجری به شرح زیر است:<br />
<br />
۱. [[عبید بن شریه]] ([[عبید بن شریة الجرهمی]]): تولد وی پیش از [[اسلام]] و نامشخص بوده و در حدود [[سال ۶۷ هجری]] درگذشته است، از آثار [[تاریخی]] او میتوان به «کتاب الملوک و أخبار الماضین»، «کتاب الأمثال» و «أخبار جرهم و ملوک الیمن» اشاره کرد.<br />
<br />
۲. [[عروة بن زبیر]] ([[عروة بن الزبیر بن العوام الأسدی القرشی]]): متولد [[سال ۲۳ هجری]] و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است که آثار او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب السیر» و [[رسائل]] تاریخی درباره [[مغازی]] و [[سیره پیامبر]] میباشد که [[اخبار]] تاریخی او عمدتاً مکتوب نشده و از طریق شاگردانش منتقل شده است.<br />
<br />
۳. [[أبان بن عثمان]] ([[أبان بن عثمان بن عفان الأموی القرشی]]): در حدود [[سال ۲۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۰۵ هجری]] درگذشت و «کتاب المغازی» و «کتاب [[سیر]] الصحابة» از آثار و مرویات اوست. (در لیست [[دوست]] شما این مورد دو بار [[تکرار]] شده بود که در اینجا یکپارچه شد).<br />
<br />
۴. [[وهب بن منبه]] ([[وهب بن منبه بن کامل الیمانی الصنعانی]]): متولد [[سال ۳۴ هجری]] و متوفی در سال ۱۱۰ یا ۱۱۴ [[هجری]] است که آثاری چون «کتاب المبتدأ»، «کتاب [[قصص]] الأنبیاء»، «کتاب أخبار الملوک المتقدمین»، «کتاب الإسرائیلیات»، «کتاب الملوک المتوجة من [[حمیر]] و أخبارهم و قصصهم» و «التیجان فی ملوک حمیر» را به وی نسبت میدهند.<br />
<br />
۵. [[محمد بن شهاب زهری]] ([[محمد بن مسلم بن عبیدالله بن عبدالله بن شهاب الزهری]]): در سال ۵۰، ۵۱ یا ۵۸ هجری متولد شد و در [[سال ۱۲۴ هجری]] درگذشت، آثار تاریخی او شامل «کتاب المغازی»، «کتاب النسب»، «کتاب السیر»، «کتاب الخلفاء» و [[مجموعه رسائل]] تاریخی و [[روایات]] مغازی است.<br />
<br />
۶. [[عاصم بن عمر]] ([[عاصم بن عمر بن قتادة الأنصاری]]): زاده حدود [[سال ۴۰ هجری]] و درگذشته در [[سال ۱۲۰ هجری]] است که از آثار او میتوان «کتاب المغازی» و «اخبار الأنصار» را نام برد.<br />
<br />
۷. [[شرحبیل بن سعد]] ([[شرحبیل بن سعد الأنصاری]]): متولد حدود [[سال ۲۰ هجری]] و متوفی در حدود [[سال ۱۲۳ هجری]] است (با فعالیت اصلی در [[قرن اول]]) و آثار او شامل «کتاب المغازی» و «اخبار الصحابة» میشود.<br />
<br />
۸. [[ابو مخنف]] ([[لوط بن یحیی بن سعید الأزدی الغامدی]]): در حدود [[سال ۸۰ هجری]] زاده شد و در [[سال ۱۵۷ هجری]] درگذشت، هرچند [[وفات]] او در [[قرن دوم]] است اما [[سنت]] تاریخی وی ریشه در [[مکتب]] [[اخبار]] [[قرن اول]] دارد و از آثار متعدد او میتوان به «کتاب [[مقتل]] الحسین»، «کتاب الجمل»، «کتاب صفین»، «کتاب النهروان»، «کتاب أخبار المختار»، «کتاب [[فتوح]] العراق» و «کتاب فتوح الشام» اشاره کرد.<br />
<br />
۹. [[ابوالاسود الدؤلی]] ([[ظالم بن عمرو بن سفیان الدؤلی]]): تولد نامشخص و متوفی در حدود [[سال ۶۹ هجری]] است. او علاوه بر پایهگذاری [[علم نحو]]، در نقل اخبار و [[روایات]] [[تاریخی]] نیز نقش داشته و مرویات تاریخی او به صورت شفاهی به [[مورخان]] بعدی منتقل شده است.<br />
<br />
۱۰. [[عبیدالله بن عبدالله بن عتبه]] ([[عبیدالله بن عبدالله بن عتبة بن مسعود]]): تولد نامشخص و متوفی در سال ۹۴، ۹۸ یا ۹۹ [[هجری]] است. وی از [[عالمان]] برجسته بود که در انتقال اخبار و روایات مربوط به [[مغازی]] و [[سیره]] نقش مهمی ایفا کرد و روایاتش از طریق شاگردانش به ثبت رسید.<br />
<br />
۱۱. [[سعید بن مسیب]] ([[سعید بن المسیب بن حزن المخزومی]]): متولد سال ۱۳ یا ۱۵ هجری و متوفی در [[سال ۹۴ هجری]] است. از [[تابعین]] بزرگ که روایات و اخبار تاریخی متعددی از وی نقل شده و مرویات او از پایههای [[تاریخنگاری]] شفاهی قرن اول در منابع بعدی محسوب میشود.<br />
<br />
۱۲. [[عامر شعبی]] ([[عامر بن شراحیل الشعبی]]): در حدود [[سال ۱۹ هجری]] متولد شد و در حدود [[سال ۱۰۳ هجری]] درگذشت. او روایات تاریخی فراوانی نقل کرده است که هرچند تألیف مستقلی از وی باقی نمانده، اما مرویات او در منابع دورههای بعد به طور گسترده بازتاب یافته است.</div>Wasity