تفسیر درایی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Msadeq: تغییرمسیر به تفسیر اجتهادی

2022-01-09T12:50:27Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۲۰
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~		#تغییر_مسیر [[تفسیر اجتهادی]]
	~~<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~
	~~<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[تفسیر خوارج در علوم قرآنی]]</div>~~

	~~==مقدمه==~~
	کلمه [[خوارج]] جمع و از ریشه خروج به معنای بیرون شدن، [[قیام]] کردن، [[سرکشی]] و [[طغیان]]، و از نظر اصطلاح [[تاریخی]] نام فرقه‌ای [[باطل]] است که بر [[امام علی]]{{ع}} شوریدند و از [[فرمان]] [[حضرت]] [[سرپیچی]] کردند. وجه تسمیه آنها به این نام همین امر است.

	~~خوارج [[اعتقادات]] خاصی دارند؛ از آن جمله:~~
	~~# [[نفی]] [[لزوم]] [[امامت]]؛~~
	~~# [[اعتقاد]] به [[کفر]] کسی که [[گناهان کبیره]] انجام می‌دهد؛~~
	~~# [[وجوب]] بدون قید و شرط [[امر به معروف و نهی از منکر]].~~

	خوارج مردمانی [[متعصب]]، تنگ‌نظر، کوته‌بین، مقدس‌نما، [[خشن]]، [[مستبد]]، [[عجول]] و شتابزده بودند. اینان تحت تأثیر این [[خصلت‌های ناپسند]] و با پیش‌داوری‌های فرقه‌ای [[قرآن]] را [[تفسیر]] کرده‌اند؛ مثلاً چون به نفی [[حکومت]] و امامت [[معتقد]] بودند، [[آیه]] {{متن قرآن\|إِنِ الْحُكْمُ إِلَّا لِلَّهِ}}<ref>« داوری جز با خداوند نیست» سوره انعام، آیه ۵۷.</ref> را بر اساس [[رأی]] شخصی خود چنین تفسیر کردند که حکومت مختص [[خداوند]] است.

	و همچنین مرتکب گناهان‌ کبیره را [[کافر]] می‌دانند. درباره آیه {{متن قرآن\|فِيهِ آيَاتٌ بَيِّنَاتٌ مَقَامُ إِبْرَاهِيمَ وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا وَمَنْ كَفَرَ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعَالَمِينَ}}<ref>«در آن نشانه‌هایی روشن (چون) مقام ابراهیم وجود دارد و هر که در آن در آید در امان است و حجّ این خانه برای خداوند بر عهده مردمی است که بدان راهی توانند جست؛ و هر که انکار کند (بداند که) بی‌گمان خداوند از جهانیان بی‌نیاز است» سوره آل عمران، آیه ۹۷.</ref> گفته‌اند: تارک [[حج]] کافر است و در باره آیه {{متن قرآن\|يَا بَنِيَّ اذْهَبُوا فَتَحَسَّسُوا مِنْ يُوسُفَ وَأَخِيهِ وَلَا تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِنَّهُ لَا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْكَافِرُونَ}}<ref>«ای فرزندان من! بروید و از یوسف و برادرش خبر گیرید و از رحمت خداوند نومید نگردید که جز گروه کافران (کسی) از رحمت خداوند نومید نمی‌گردد» سوره یوسف، آیه ۸۷.</ref> نیز گفته‌اند: [[فاسق]] که از [[رحمت خدا]] [[مأیوس]] است، کافر است.

	[[جمود]] خوارج و اکتفا به [[ظواهر آیات]] [[قرآن‌کریم]] به حدی بود که به [[احادیث نبوی]] که برخی از آنان [[ناسخ]] یا مخصص برخی عمومات [[قرآنی]] هستند، التفاتی نداشتند و مبنای کار خویش را [[حدیثی]] از [[پیامبر]]{{صل}} معرفی می‌کردند که پیامبر{{صل}} [[امر]] کرده‌اند [[روایات]] ایشان به قرآن عرضه و آن‌چه با قرآن مغایرت دارد کنار گذاشته شود<ref>جلالیان،حبیب الله، تاریخ تفسیرقرآن کریم،صفحه (۲۱۰-۲۲۷)؛ گلدتسیهر، ایگناتس، مذاهب التفسیرالاسلامی،صفحه ۲۸۷؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون،صفحه (۳۲۴-۳۶۴)؛ ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم ومنهجهم، صفحه (۳۵۰-۳۵۱).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۷۸۳.</ref>

	~~==[[تفاسیر]] [[خوارج]]==~~
	~~چند [[تفسیر]] منسوب به خوارج عبارتند از:~~
	~~# [[تفسیر عبدالرحمان بن رستم فارسی (کتاب)\|تفسیر عبدالرحمان بن رستم فارسی]] ([[قرن سوم هجری]]) که اثری از آن نیست؛~~
	# [[تفسیر کتاب الله العزیز (کتاب)\|تفسیر کتاب الله العزیز]] نوشته [[هود بن محکم هواری]] که میان [[اباضیه]] (شاخه‌ای از خوارج) در بلاد [[مغرب]] موجود است؛
	# [[تفسیر ابویعقوب یوسف بن ابراهیم و رجلانی (کتاب)\|تفسیر ابویعقوب یوسف بن ابراهیم و رجلانی]] ([[قرن ششم]]). از این کتاب نیز اثری نیست؛
	~~# [[داعی‌ العمل لیوم الأمل (کتاب)\|داعی‌ العمل لیوم الأمل]] تألیف شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]؛~~
	~~# [[همیان الزاد الی دار المعاد (کتاب)\|همیان الزاد الی دار المعاد]] اثر شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]؛~~
	# [[تیسیر التفسیر للقرآن الکریم (کتاب)\|تیسیر التفسیر للقرآن الکریم]] اثر شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]<ref>ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم ومنهجهم،صفحه ۸۷۲؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون،جلد۲،صفحه ۳۴۱</ref>

	~~.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۷۰۰.</ref>~~

	~~== منابع ==~~
	~~{{منابع}}~~
	# [[~~پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]~~
	~~{{پایان منابع}}~~

	~~== پانویس ==~~
	~~{{پانویس}}~~

	~~[[رده:مدخل]]~~
	~~[[رده:تفسیر خوارج]]~~
	~~[[رده:~~تفسیر]]

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}}
اين مدخل...» ایجاد کرد

2022-01-09T12:49:25Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{امامت}}
<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[تفسیر خوارج در علوم قرآنی]]</div>

==مقدمه==
کلمه [[خوارج]] جمع و از ریشه خروج به معنای بیرون شدن، [[قیام]] کردن، [[سرکشی]] و [[طغیان]]، و از نظر اصطلاح [[تاریخی]] نام فرقه‌ای [[باطل]] است که بر [[امام علی]]{{ع}} شوریدند و از [[فرمان]] [[حضرت]] [[سرپیچی]] کردند. وجه تسمیه آنها به این نام همین امر است.

خوارج [[اعتقادات]] خاصی دارند؛ از آن جمله:
# [[نفی]] [[لزوم]] [[امامت]]؛
# [[اعتقاد]] به [[کفر]] کسی که [[گناهان کبیره]] انجام می‌دهد؛
# [[وجوب]] بدون قید و شرط [[امر به معروف و نهی از منکر]].

خوارج مردمانی [[متعصب]]، تنگ‌نظر، کوته‌بین، مقدس‌نما، [[خشن]]، [[مستبد]]، [[عجول]] و شتابزده بودند. اینان تحت تأثیر این [[خصلت‌های ناپسند]] و با پیش‌داوری‌های فرقه‌ای [[قرآن]] را [[تفسیر]] کرده‌اند؛ مثلاً چون به نفی [[حکومت]] و امامت [[معتقد]] بودند، [[آیه]] {{متن قرآن|إِنِ الْحُكْمُ إِلَّا لِلَّهِ}}<ref>« داوری جز با خداوند نیست» سوره انعام، آیه ۵۷.</ref> را بر اساس [[رأی]] شخصی خود چنین تفسیر کردند که حکومت مختص [[خداوند]] است.

و همچنین مرتکب گناهان‌ کبیره را [[کافر]] می‌دانند. درباره آیه {{متن قرآن|فِيهِ آيَاتٌ بَيِّنَاتٌ مَقَامُ إِبْرَاهِيمَ وَمَنْ دَخَلَهُ كَانَ آمِنًا وَلِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَيْتِ مَنِ اسْتَطَاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا وَمَنْ كَفَرَ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِيٌّ عَنِ الْعَالَمِينَ}}<ref>«در آن نشانه‌هایی روشن (چون) مقام ابراهیم وجود دارد و هر که در آن در آید در امان است و حجّ این خانه برای خداوند بر عهده مردمی است که بدان راهی توانند جست؛ و هر که انکار کند (بداند که) بی‌گمان خداوند از جهانیان بی‌نیاز است» سوره آل عمران، آیه ۹۷.</ref> گفته‌اند: تارک [[حج]] کافر است و در باره آیه {{متن قرآن|يَا بَنِيَّ اذْهَبُوا فَتَحَسَّسُوا مِنْ يُوسُفَ وَأَخِيهِ وَلَا تَيْأَسُوا مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِنَّهُ لَا يَيْأَسُ مِنْ رَوْحِ اللَّهِ إِلَّا الْقَوْمُ الْكَافِرُونَ}}<ref>«ای فرزندان من! بروید و از یوسف و برادرش خبر گیرید و از رحمت خداوند نومید نگردید که جز گروه کافران (کسی) از رحمت خداوند نومید نمی‌گردد» سوره یوسف، آیه ۸۷.</ref> نیز گفته‌اند: [[فاسق]] که از [[رحمت خدا]] [[مأیوس]] است، کافر است.

[[جمود]] خوارج و اکتفا به [[ظواهر آیات]] [[قرآن‌کریم]] به حدی بود که به [[احادیث نبوی]] که برخی از آنان [[ناسخ]] یا مخصص برخی عمومات [[قرآنی]] هستند، التفاتی نداشتند و مبنای کار خویش را [[حدیثی]] از [[پیامبر]]{{صل}} معرفی می‌کردند که پیامبر{{صل}} [[امر]] کرده‌اند [[روایات]] ایشان به قرآن عرضه و آن‌چه با قرآن مغایرت دارد کنار گذاشته شود<ref>جلالیان،حبیب الله، تاریخ تفسیرقرآن کریم،صفحه (۲۱۰-۲۲۷)؛ گلدتسیهر، ایگناتس، مذاهب التفسیرالاسلامی،صفحه ۲۸۷؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون،صفحه (۳۲۴-۳۶۴)؛ ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم ومنهجهم، صفحه (۳۵۰-۳۵۱).</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۷۸۳.</ref>

==[[تفاسیر]] [[خوارج]]==
چند [[تفسیر]] منسوب به خوارج عبارتند از:
# [[تفسیر عبدالرحمان بن رستم فارسی (کتاب)|تفسیر عبدالرحمان بن رستم فارسی]] ([[قرن سوم هجری]]) که اثری از آن نیست؛
# [[تفسیر کتاب الله العزیز (کتاب)|تفسیر کتاب الله العزیز]] نوشته [[هود بن محکم هواری]] که میان [[اباضیه]] (شاخه‌ای از خوارج) در بلاد [[مغرب]] موجود است؛
# [[تفسیر ابویعقوب یوسف بن ابراهیم و رجلانی (کتاب)|تفسیر ابویعقوب یوسف بن ابراهیم و رجلانی]] ([[قرن ششم]]). از این کتاب نیز اثری نیست؛
# [[داعی‌ العمل لیوم الأمل (کتاب)|داعی‌ العمل لیوم الأمل]] تألیف شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]؛
# [[همیان الزاد الی دار المعاد (کتاب)|همیان الزاد الی دار المعاد]] اثر شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]؛
# [[تیسیر التفسیر للقرآن الکریم (کتاب)|تیسیر التفسیر للقرآن الکریم]] اثر شیخ [[محمد بن یوسف اطفیش]]<ref>ایازی، محمد علی، المفسرون حیاتهم ومنهجهم،صفحه ۸۷۲؛ ذهبی، محمد حسین، التفسیروالمفسرون،جلد۲،صفحه ۳۴۱</ref>

.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ج۱، ص۱۷۰۰.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده: 9030760879.jpg|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:مدخل]]
[[رده:تفسیر خوارج]]
[[رده:تفسیر]]

تفسیر درایی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Msadeq: تغییرمسیر به تفسیر اجتهادی

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} اين مدخل...» ایجاد کرد

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}}
اين مدخل...» ایجاد کرد