تفسیر نقلی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jaafari: خنثی‌سازی نسخهٔ 1235146 از Jaafari (بحث)

2023-05-30T08:46:42Z

خنثی‌سازی نسخهٔ 1235146 از Jaafari (بحث)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۱۶
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = تفسیر		\| موضوع مرتبط = تفسیر
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط =		\| مداخل مرتبط = [[تفسیر نقلی در معارف و سیره علوی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari: ویرایش Jaafari (بحث) به آخرین تغییری که Bahmani انجام داده بود واگردانده شد

2023-05-30T08:46:27Z

ویرایش Jaafari (بحث) به آخرین تغییری که Bahmani انجام داده بود واگردانده شد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۱۶
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = تفسیر		\| موضوع مرتبط = تفسیر
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = ~~[[تفسیر نقلی در معارف و سیره علوی]]~~		\| مداخل مرتبط =
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari در ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۱۲

2023-05-30T07:12:00Z

نمایش تغییرات

Jaafari: /* منابع */

2023-05-30T06:43:43Z

منابع

نمایش تغییرات

Jaafari در ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۴۰

2023-05-30T06:40:41Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۱۰
خط ۱۸:		خط ۱۸:
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:1100618.jpg\|22px]] [[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|'''منظومه فکری امام خمینی''']]		# [[پرونده:1100618.jpg\|22px]] [[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|'''منظومه فکری امام خمینی''']]
			# [[پرونده:136899.jpg\|22px]] [[محمد مرادی\|مرادی، محمد]]، [[روش تفسیر قرآن - مرادی (مقاله)\|مقاله «روش تفسیر قرآن»]]، [[دانشنامه امام علی ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه امام علی ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۴۵

2023-01-24T06:45:12Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۱۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = تفسیر		\| موضوع مرتبط = تفسیر
	\| عنوان مدخل = =		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = =		\| مداخل مرتبط =
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۴۵

2023-01-24T06:45:02Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۱۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = تفسیر		\| موضوع مرتبط = تفسیر
	\| عنوان مدخل = ~~تفسیر نقلی~~		\| عنوان مدخل = =
	\| مداخل مرتبط = ~~[[تفسیر نقلی در قرآن]] - [[تفسیر نقلی در حدیث]] - [[تفسیر نقلی در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]~~		\| مداخل مرتبط = =
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}
خط ۲۴:		خط ۲۴:

	[[رده:تفسیر]]		[[رده:تفسیر]]
	~~[[رده:تفسیر نقلی]]~~

Wasity: جایگزینی متن - 'فهم دین' به 'فهم دین'

2023-01-05T09:01:12Z

جایگزینی متن - 'فهم دین' به 'فهم دین'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۳۱
خط ۱۱:		خط ۱۱:
	حضرت امام در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.		حضرت امام در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.

	اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} یکی از منابع [[فهم~~]] [[~~دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و اهل بیت {{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]] {{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]] {{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.		اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} یکی از منابع [[فهم دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و اهل بیت {{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]] {{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]] {{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.

	عبارت [[حضرت]] امام این معنا را [[القا]] می‌کند که دیگران هم فهمی از آیات و معارف قرآن دارند؛ اما فهم عموم [[مردم]] با فهم اهل بیت {{ع}} در عمق و دستیابی به لایه‌های عمیق و حقایق [[برتری]] از قرآن است؛ بنابراین یکی از نیازهای [[مفسران]] برای دستیابی به [[معارف]] عمیق‌تر قرآن، مراجعه به اهل بیت {{عم}} و به عبارت دیگر، تفسیر قرآن به سنت می‌باشد<ref>تفسیر قرآن مجید برگرفته از آثار امام خمینی، ص۲۵۹ - ۲۶۶.</ref>.<ref>[[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|منظومه فکری امام خمینی]]، ص ۱۰۳.</ref>		عبارت [[حضرت]] امام این معنا را [[القا]] می‌کند که دیگران هم فهمی از آیات و معارف قرآن دارند؛ اما فهم عموم [[مردم]] با فهم اهل بیت {{ع}} در عمق و دستیابی به لایه‌های عمیق و حقایق [[برتری]] از قرآن است؛ بنابراین یکی از نیازهای [[مفسران]] برای دستیابی به [[معارف]] عمیق‌تر قرآن، مراجعه به اهل بیت {{عم}} و به عبارت دیگر، تفسیر قرآن به سنت می‌باشد<ref>تفسیر قرآن مجید برگرفته از آثار امام خمینی، ص۲۵۹ - ۲۶۶.</ref>.<ref>[[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|منظومه فکری امام خمینی]]، ص ۱۰۳.</ref>

Wasity: جایگزینی متن - 'حضرت امام' به 'حضرت امام'

2022-10-23T12:45:25Z

جایگزینی متن - 'حضرت امام' به 'حضرت امام'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۱۵
خط ۹:		خط ۹:
	تفسیر نقلی، به دو شعبه [[تفسیر قرآن به قرآن]]، و [[تفسیر قرآن به سنت]] منشعب می‌شود. در روش [[تفسیر قرآن به قرآن]]، آیات قرآن با استفاده از [[آیات]] دیگر تفسیر و تبیین می‌گردد. این روش مبتنی بر سخنانی از [[امیر المؤمنین]] {{ع}} است که فرمودند: {{متن حدیث\|يَنْطِقُ بَعْضُهُ بِبَعْضٍ وَ يَشْهَدُ بَعْضُهُ عَلَى بَعْضٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۳.</ref>، {{متن حدیث\|أَنَّ الْكِتَابَ يُصَدِّقُ بَعْضُهُ بَعْضاً}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۸.</ref>.		تفسیر نقلی، به دو شعبه [[تفسیر قرآن به قرآن]]، و [[تفسیر قرآن به سنت]] منشعب می‌شود. در روش [[تفسیر قرآن به قرآن]]، آیات قرآن با استفاده از [[آیات]] دیگر تفسیر و تبیین می‌گردد. این روش مبتنی بر سخنانی از [[امیر المؤمنین]] {{ع}} است که فرمودند: {{متن حدیث\|يَنْطِقُ بَعْضُهُ بِبَعْضٍ وَ يَشْهَدُ بَعْضُهُ عَلَى بَعْضٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۳.</ref>، {{متن حدیث\|أَنَّ الْكِتَابَ يُصَدِّقُ بَعْضُهُ بَعْضاً}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۸.</ref>.

	[[حضرت~~]] [[~~امام]] در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.		حضرت امام در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.

	اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} یکی از منابع [[فهم]] [[دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و اهل بیت {{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]] {{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]] {{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.		اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} یکی از منابع [[فهم]] [[دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و اهل بیت {{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]] {{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]] {{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T19:37:42Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۷
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	تفسیر نقلی، به دو شعبه [[تفسیر قرآن به قرآن]]، و [[تفسیر قرآن به سنت]] منشعب می‌شود. در روش [[تفسیر قرآن به قرآن]]، آیات قرآن با استفاده از [[آیات]] دیگر تفسیر و تبیین می‌گردد. این روش مبتنی بر سخنانی از [[امیر المؤمنین]]{{ع}} است که فرمودند: {{متن حدیث\|يَنْطِقُ بَعْضُهُ بِبَعْضٍ وَ يَشْهَدُ بَعْضُهُ عَلَى بَعْضٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۳.</ref>، {{متن حدیث\|أَنَّ الْكِتَابَ يُصَدِّقُ بَعْضُهُ بَعْضاً}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۸.</ref>.		تفسیر نقلی، به دو شعبه [[تفسیر قرآن به قرآن]]، و [[تفسیر قرآن به سنت]] منشعب می‌شود. در روش [[تفسیر قرآن به قرآن]]، آیات قرآن با استفاده از [[آیات]] دیگر تفسیر و تبیین می‌گردد. این روش مبتنی بر سخنانی از [[امیر المؤمنین]] {{ع}} است که فرمودند: {{متن حدیث\|يَنْطِقُ بَعْضُهُ بِبَعْضٍ وَ يَشْهَدُ بَعْضُهُ عَلَى بَعْضٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۳۳.</ref>، {{متن حدیث\|أَنَّ الْكِتَابَ يُصَدِّقُ بَعْضُهُ بَعْضاً}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۸.</ref>.

	[[حضرت]] [[امام]] در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.		[[حضرت]] [[امام]] در این روش، به دو گونه عمل کرده است: گاه برای [[فهم]] [[کلام الهی]] از [[آیه]] دیگر استفاده می‌کند؛ مثلاً در تبیین مراد آیه {{متن قرآن\|أَفَلَا يَتَدَبَّرُونَ الْقُرْآنَ أَمْ عَلَى قُلُوبٍ أَقْفَالُهَا}}<ref>«آیا در قرآن نیک نمی‌اندیشند یا بر دل‌ها، کلون زده‌اند؟» سوره محمد، آیه ۲۴.</ref> به [[آیات]] {{متن قرآن\|إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ * فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ * لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ}}<ref>«که این قرآنی ارجمند است * در نوشته‌ای فرو پوشیده * که جز پاکان را به آن دسترس نیست» سوره واقعه، آیه ۷۷-۷۹.</ref> [[استشهاد]] کرده و [[آلودگی]] به موانع [[دنیوی]] را مانع [[تدبر در قرآن]] و فهم آن می‌شمارند یعنی قفل قلب‌ها، معلول محبت‌های دنیوی است که نتیجه آن عدم [[طهارت]] و [[محرومیت]] از تماس [[معرفتی]] با [[قرآن]] و [[درک]] [[حقایق]] آن است. گاهی نیز استفاده از آیات دیگر، برای [[شناخت]] موضوع و استفاه از آیه برای فهم [[پیام]] کلی آن است. مثلاً ایشان در [[تفسیر آیه]] {{متن قرآن\|سَبَّحَ لِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ وَهُوَ الْعَزِيزُ الْحَكِيمُ}}<ref>«آنچه در آسمان‌ها و زمین است خداوند را به پاکی می‌ستاید و او پیروزمند فرزانه است» سوره حدید، آیه ۱.</ref> دلالت آیه را [[تسبیح]] [[حقیقی]] همه موجودات می‌داند و در این زمینه به آیه هجدهم [[سوره حج]]<ref>{{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ يَسْجُدُ لَهُ مَنْ فِي السَّمَاوَاتِ وَمَنْ فِي الْأَرْضِ وَالشَّمْسُ وَالْقَمَرُ وَالنُّجُومُ وَالْجِبَالُ وَالشَّجَرُ وَالدَّوَابُّ وَكَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ وَكَثِيرٌ حَقَّ عَلَيْهِ الْعَذَابُ وَمَنْ يُهِنِ اللَّهُ فَمَا لَهُ مِنْ مُكْرِمٍ إِنَّ اللَّهَ يَفْعَلُ مَا يَشَاءُ}} «آیا درنیافته‌ای که هر کس در آسمان‌ها و هر کس در زمین است و خورشید و ماه و ستارگان و کوه‌ها و درختان و جنبندگان و بسیاری از مردم به خداوند سجده می‌برند؟ و بر بسیاری (با خودداری از سجده) عذاب سزاوار گشته است؛ و کسی را که خداوند خوار دارد هیچ کس گرامی نخواهد داشت؛ بی‌گمان خداوند آنچه بخواهد انجام می‌دهد» سوره حج، آیه ۱۸.</ref> استناد می‌کند و این [[آیه]] را دلیل [[واقعی]] بودن [[تسبیح]] [[کائنات]] می‌داند. یعنی اگر برخی آیه نخست [[سوره حدید]] را به تسبیح [[تکوینی]] [[تأویل]] برند، دیگر این آیه را نمی‌توانند تأویل برند؛ زیرا آیه به [[صراحت]] و با کلمه {{متن قرآن\|كَثِيرٌ مِنَ النَّاسِ}} در کنار تسبیح [[آسمان]] و [[زمین]] و... [[سخن]] می‌گوید<ref>شرح چهل حدیث، ص۶۵۴.</ref>. بنابراین در مواضع پرشماری [[آیات]]، معنای آیات دیگر را روشن کرده و [[مفسر]] را از تکلفات بی‌مورد و افتادن در دام تأویل بدون مجوز، در [[امان]] نگاه می‌دارند.

	اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]]{{صل}} و [[اهل بیت]]{{عم}} یکی از منابع [[فهم]] [[دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و اهل بیت{{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]]{{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]]{{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.		اما روش [[تفسیر قرآن به سنت]]، بر این اساس شکل یافته که [[سنت]] و [[روایات نبوی]] {{صل}} و [[اهل بیت]] {{عم}} یکی از منابع [[فهم]] [[دین]] و [[تفسیر قرآن کریم]] است. از دیدگاه [[امام]]، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} و اهل بیت {{عم}} مخاطبان [[حقیقی]] [[قرآن]] بوده و کسانی هستند که به تمام معنا، به [[حقایق]] و [[معارف قرآن]] آگاه‌اند؛ لذا [[تفسیر]] و تبیین ایشان، بیان [[حقیقت]] مراد و مقصود قرآن است<ref>شرح حدیث جنود عقل و جهل، ص۴.</ref>. انسان‌های عادی پرده‌ای از پرده‌های [[کتاب خدا]] را می‌فهمند اما دستیابی به عمق آن محتاج به تفسیر [[اهل]] [[عصمت]] {{ع}} است، که به سرچشمه تعلیمات [[پیامبر گرامی]] {{صل}} راه دارند<ref>تفسیر سوره حمد، ص۹۳.</ref>.

	عبارت [[حضرت]] امام این معنا را [[القا]] می‌کند که دیگران هم فهمی از آیات و معارف قرآن دارند؛ اما فهم عموم [[مردم]] با فهم اهل بیت{{ع}} در عمق و دستیابی به لایه‌های عمیق و حقایق [[برتری]] از قرآن است؛ بنابراین یکی از نیازهای [[مفسران]] برای دستیابی به [[معارف]] عمیق‌تر قرآن، مراجعه به اهل بیت{{عم}} و به عبارت دیگر، تفسیر قرآن به سنت می‌باشد<ref>تفسیر قرآن مجید برگرفته از آثار امام خمینی، ص۲۵۹ - ۲۶۶.</ref>.<ref>[[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|منظومه فکری امام خمینی]]، ص ۱۰۳.</ref>		عبارت [[حضرت]] امام این معنا را [[القا]] می‌کند که دیگران هم فهمی از آیات و معارف قرآن دارند؛ اما فهم عموم [[مردم]] با فهم اهل بیت {{ع}} در عمق و دستیابی به لایه‌های عمیق و حقایق [[برتری]] از قرآن است؛ بنابراین یکی از نیازهای [[مفسران]] برای دستیابی به [[معارف]] عمیق‌تر قرآن، مراجعه به اهل بیت {{عم}} و به عبارت دیگر، تفسیر قرآن به سنت می‌باشد<ref>تفسیر قرآن مجید برگرفته از آثار امام خمینی، ص۲۵۹ - ۲۶۶.</ref>.<ref>[[حسن پناهی آزاد\|پناهی آزاد، حسن]]، [[منطق فهم اسلام (مقاله)\| مقاله «منطق فهم اسلام»]]، [[منظومه فکری امام خمینی (کتاب)\|منظومه فکری امام خمینی]]، ص ۱۰۳.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==