تقیه در حدیث - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* تقیه در سنت */

2025-11-25T08:16:45Z

تقیه در سنت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۶
خط ۱۱:		خط ۱۱:
	[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و عسر و حرج جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.		[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و عسر و حرج جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.

	رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۲.</ref>.		رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از حفظ جان باشد، در فعل و گفتار وجود دارد<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۲.</ref>.

	== [[صحابه]] و تقیه ==		== [[صحابه]] و تقیه ==

Bahmani: /* تقیه در سنت */

2025-11-25T08:16:38Z

تقیه در سنت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ نوامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۴۶
خط ۹:		خط ۹:
	در منابع شیعه و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.		در منابع شیعه و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.

	[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.		[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و عسر و حرج جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.
	رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. ~~لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد،~~ تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۲.</ref>.
			رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۲.</ref>.

	== [[صحابه]] و تقیه ==		== [[صحابه]] و تقیه ==

Bahmani در ‏۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۲

2025-07-15T08:22:01Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ ژوئیهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۲
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	== تقیه در سنت==		== تقیه در سنت ==
	در منابع شیعه و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.		در منابع شیعه و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.

	[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.		[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.
	رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد.<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۲.</ref>		رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۲.</ref>.

			== [[صحابه]] و تقیه ==
			با توجه به اینکه تقیه، هم یک امر عقلایی است و هم در [[قرآن]] و [[سنت]] ریشه دارد، از این رو [[اصحاب]] [[رسول]] الله‌{{صل}} از این وسیله و تاکتیک در وقت [[لزوم]] استفاده می‌کردند. [[عبدالله بن مسعود]]، که یکی از اصحاب مطرح و صاحب نام [[پیامبر]] خداست، می‌گفت: {{عربی\|ما من ذي سلطان يريد أن يكلفني كلاما يدرأ عني سوطا أو سوطين إلا كنت متكلما به}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>؛ هر [[سلطه‌گری]] بخواهد مرا به گفتن سخنی وادار کند که سبب دفع یک یا دو تازیانه از من است، من آن سخن را بر زبان خواهم آورد.

	~~==[[صحابه]] و تقیه==~~
	با توجه به اینکه تقیه، هم یک امر عقلایی است و هم در [[قرآن]] و [[سنت]] ریشه دارد، از این رو [[اصحاب]] [[رسول]] الله‌{{صل}} از این وسیله و تاکتیک در وقت [[لزوم]] استفاده می‌کردند. [[عبدالله بن مسعود]]، که یکی از اصحاب مطرح و صاحب نام [[پیامبر]] خداست، می‌گفت:
	{{عربی\|ما من ذي سلطان يريد أن يكلفني كلاما يدرأ عني سوطا أو سوطين إلا كنت متكلما به}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>.
	هر [[سلطه‌گری]] بخواهد مرا به گفتن سخنی وادار کند که سبب دفع یک یا دو تازیانه از من است، من آن سخن را بر زبان خواهم آورد.
	به دنبال آن، [[ابن حزم]] اضافه می‌کند: {{عربی\|و لا يعرف له من الصحابة رضي الله عنهم محالف}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>؛ «و برای او در میان [[صحابه]] مخالفی شناخته نشده است».		به دنبال آن، [[ابن حزم]] اضافه می‌کند: {{عربی\|و لا يعرف له من الصحابة رضي الله عنهم محالف}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>؛ «و برای او در میان [[صحابه]] مخالفی شناخته نشده است».

	لازم به یادآوری است که [[تقیه]] از نگاه این [[صحابی]] [[رسول الله]]{{صل}} منحصر به گفتار نیست؛ بلکه گستره آن عمل را نیز شامل می‌گردد. از این رو وی در برابر [[ولید بن عقبة بن ابی معیط]]، که از سوی [[عثمان]] [[حاکم مدینه]] بود، تقیه کرد و در پشت سر او [[نماز]] خواند. با توجه به اینکه ولید گاهی به صورت مست به [[مسجد پیامبر]] می‌آمد و بر صحابه پیش‌نمازی می‌کرد و حتی روزی [[نماز صبح]] را چهار رکعت خواند و سپس گفت: «آیا می‌خواهید برای شما بر تعداد رکعات بیفزایم»؟ [[ابن مسعود]] به او گفت: «ما با تو از آغاز امروز همواره در زیاده و افزایشیم»<ref>ابن ابی العز، شرح العقیدة الطحاویة، ج۲، ص۵۳۲.</ref>.		لازم به یادآوری است که [[تقیه]] از نگاه این [[صحابی]] [[رسول الله]]{{صل}} منحصر به گفتار نیست؛ بلکه گستره آن عمل را نیز شامل می‌گردد. از این رو وی در برابر [[ولید بن عقبة بن ابی معیط]]، که از سوی [[عثمان]] [[حاکم مدینه]] بود، تقیه کرد و در پشت سر او [[نماز]] خواند. با توجه به اینکه ولید گاهی به صورت مست به [[مسجد پیامبر]] می‌آمد و بر صحابه پیش‌نمازی می‌کرد و حتی روزی نماز صبح را چهار رکعت خواند و سپس گفت: «آیا می‌خواهید برای شما بر تعداد رکعات بیفزایم»؟ [[ابن مسعود]] به او گفت: «ما با تو از آغاز امروز همواره در زیاده و افزایشیم»<ref>ابن ابی العز، شرح العقیدة الطحاویة، ج۲، ص۵۳۲.</ref>.
	از [[ابودردا]] [[روایت]] شده که او گفته است: {{عربی\|إنا لنكشر في وجوه أقوام، و إن قلوبنا لتلعنهم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۸، ص۳۱.</ref>؛ «ما به گروهی لبخند می‌زدیم؛ در حالی که در دل‌هایمان آنها را [[لعنت]] می‌کردیم».
	مطابق برخی [[روایات]] «[[ابوهریره]]» از «[[عمر بن خطاب]]» در [[نقل حدیث]] تقیه می‌نمود؛ او می‌گوید:		از ابودردا [[روایت]] شده که او گفته است: {{عربی\|إنا لنكشر في وجوه أقوام، و إن قلوبنا لتلعنهم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۸، ص۳۱.</ref>؛ «ما به گروهی لبخند می‌زدیم؛ در حالی که در دل‌هایمان آنها را [[لعنت]] می‌کردیم».
	{{عربی\|حفظت عن رسول الله وعاءين فأما أحدهما فبثثته و أما الآخر فلو بثثته قطع هذا البلعوم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۱، ص۳۵.</ref>.
	از [[رسول خدا]]{{صل}} دو ظرف پر از [[حدیث]] [[حفظ]] نموده‌ام که هر آنچه تاکنون روایت کرده‌ام، یکی از این دو ظرف بوده است که اگر بنا باشد ظرف دیگر را نیز بگشایم، گردنم زده خواهد شد!<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۳.</ref>		مطابق برخی [[روایات]] «[[ابوهریره]]» از «[[عمر بن خطاب]]» در نقل حدیث تقیه می‌نمود؛ او می‌گوید: {{عربی\|حفظت عن رسول الله وعاءين فأما أحدهما فبثثته و أما الآخر فلو بثثته قطع هذا البلعوم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۱، ص۳۵.</ref>؛ از [[رسول خدا]]{{صل}} دو ظرف پر از [[حدیث]] [[حفظ]] نموده‌ام که هر آنچه تاکنون روایت کرده‌ام، یکی از این دو ظرف بوده است که اگر بنا باشد ظرف دیگر را نیز بگشایم، گردنم زده خواهد شد!<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]]، ص ۱۶۳.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Jaafari در ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۰۹

2025-06-09T10:09:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۳۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = تقیه		\| موضوع مرتبط = تقیه
	\| عنوان مدخل = تقیه		\| عنوان مدخل = تقیه
	\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در معارف و سیره امام باقر]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]] - [[تقیه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در معارف و سیره امام باقر]] - [[تقیه در معارف و سیره امام کاظم]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]] - [[تقیه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۱۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۳۲

2025-03-15T09:32:21Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۳:۰۲
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = تقیه		\| موضوع مرتبط = تقیه
	\| عنوان مدخل = تقیه		\| عنوان مدخل = تقیه
	\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در ~~کلام اسلامی~~]] - [[تقیه در ~~معارف مهدویت~~]] - [[تقیه در ~~فقه سیاسی~~]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در ~~جامعه‌شناسی اسلامی~~]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]] - [[تقیه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در معارف و سیره امام باقر]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]] - [[تقیه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۰۶

2023-12-26T09:06:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۳۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = ~~پاسداری از دین~~		\| موضوع مرتبط = تقیه
	\| عنوان مدخل = [[تقیه]]		\| عنوان مدخل = تقیه
	\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]]		\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]] - [[تقیه در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

	==[[تقیه در سنت]]==		== تقیه در سنت==
	در [[منابع شیعه]] و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.		در منابع شیعه و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث\|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.
	[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.		[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی\|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.
	رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد.<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۲.</ref>		رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد.<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)\|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)\|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۲.</ref>

Jaafari در ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۴۰

2022-12-18T07:40:08Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۱۰
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = پاسداری از دین		\| موضوع مرتبط = پاسداری از دین
	\| عنوان مدخل = [[تقیه]]		\| عنوان مدخل = [[تقیه]]
	\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه ~~در منابع~~ اهل سنت]]		\| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه از دیدگاه اهل سنت]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = پاسداری از دین | عنوان مدخل = تقیه | مداخل مرتبط = تقیه در لغت - تقیه در قرآن - تقیه در حدیث - تقیه در فقه اسلامی - تقیه در کلام اسلامی - تقیه در معارف مهدویت - تقیه در فقه سیاسی - تقیه در سیره معصوم - تقیه...» ایجاد کرد

2022-12-18T04:57:48Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = پاسداری از دین | عنوان مدخل = تقیه | مداخل مرتبط = تقیه در لغت - تقیه در قرآن - تقیه در حدیث - تقیه در فقه اسلامی - تقیه در کلام اسلامی - تقیه در معارف مهدویت - تقیه در فقه سیاسی - تقیه در سیره معصوم - تقیه...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = پاسداری از دین
| عنوان مدخل = [[تقیه]]
| مداخل مرتبط = [[تقیه در لغت]] - [[تقیه در قرآن]] - [[تقیه در حدیث]] - [[تقیه در فقه اسلامی]] - [[تقیه در کلام اسلامی]] - [[تقیه در معارف مهدویت]] - [[تقیه در فقه سیاسی]] - [[تقیه در سیره معصوم]] - [[تقیه در جامعه‌شناسی اسلامی]] - [[تقیه در معارف و سیره رضوی]] - [[تقیه در معارف و سیره امام حسن عسکری]] - [[تقیه در منابع اهل سنت]]
| پرسش مرتبط =
}}

==[[تقیه در سنت]]==
در [[منابع شیعه]] و [[اهل سنت]] آمده است که [[رسول الله]]{{صل}} فرمود: {{متن حدیث|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ}}؛ در عبارتی دیگر {{متن حدیث|لَا ضَرَرَ وَ لَا ضِرَارَ فِي الْإِسْلَامِ}} آمده است<ref>ابن ماجه، السنن، ج۳، ص۴۳۰.</ref>. این [[حدیث]]، با کلیتی که دارد، مصادیق فراوانی را شامل می‌شود.
[[سیوطی]] می‌گوید: «به خاطر همین قاعده، خوردن مردار در هنگام [[مخمصه]] و [[عسر و حرج]] جایز است و همچنین فرو بردن لقمه با خمر و تلفظ نمودن به کلمه [[کفرآمیز]] به خاطر [[اکراه]] جایز است»<ref>{{عربی|و من ثم جاز اكل الميتة عند المخمصة و اساغة اللقمة بالخمر و التلفظ بكلمة الكفر للاكراه}}؛ (سیوطی، الاشباه و النظائر، ص۸۵).</ref>.
رسول الله{{صل}} در اوایل [[بعثت]]، از [[ترس]] اینکه [[دین]] و [[مسلمانان]] از هجمه [[مشرکین]] مصون بمانند، [[تقیه]] می‌نمود و به طور پنهانی [[تبلیغ]] می‌کرد. این چیزی است که همه [[پیروان]] [[مذاهب]] بر آن [[اعتقاد]] و اتفاق دارند<ref>ابن هشام، سیره ابن هشام، ج۱، ص۲۸۰.</ref>. لازم به ذکر است همان‌گونه که پیش از این اشاره شد، تقیه شامل فعل نیز می‌شود<ref>رشید رضا، تفسیر القرآن الحکیم، ج۳، ص۲۳۱.</ref>؛ چون ملاک، که عبارت از [[حفظ جان]] باشد، در فعل و گفتار وجود دارد.<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۲.</ref>

==[[صحابه]] و تقیه==
با توجه به اینکه تقیه، هم یک امر عقلایی است و هم در [[قرآن]] و [[سنت]] ریشه دارد، از این رو [[اصحاب]] [[رسول]] الله‌{{صل}} از این وسیله و تاکتیک در وقت [[لزوم]] استفاده می‌کردند. [[عبدالله بن مسعود]]، که یکی از اصحاب مطرح و صاحب نام [[پیامبر]] خداست، می‌گفت:
{{عربی|ما من ذي سلطان يريد أن يكلفني كلاما يدرأ عني سوطا أو سوطين إلا كنت متكلما به}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>.
هر [[سلطه‌گری]] بخواهد مرا به گفتن سخنی وادار کند که سبب دفع یک یا دو تازیانه از من است، من آن سخن را بر زبان خواهم آورد.
به دنبال آن، [[ابن حزم]] اضافه می‌کند: {{عربی|و لا يعرف له من الصحابة رضي الله عنهم محالف}}<ref>ابن حزم، المحلی بالآثار، ج۷، ص۲۱۲.</ref>؛ «و برای او در میان [[صحابه]] مخالفی شناخته نشده است».

لازم به یادآوری است که [[تقیه]] از نگاه این [[صحابی]] [[رسول الله]]{{صل}} منحصر به گفتار نیست؛ بلکه گستره آن عمل را نیز شامل می‌گردد. از این رو وی در برابر [[ولید بن عقبة بن ابی معیط]]، که از سوی [[عثمان]] [[حاکم مدینه]] بود، تقیه کرد و در پشت سر او [[نماز]] خواند. با توجه به اینکه ولید گاهی به صورت مست به [[مسجد پیامبر]] می‌آمد و بر صحابه پیش‌نمازی می‌کرد و حتی روزی [[نماز صبح]] را چهار رکعت خواند و سپس گفت: «آیا می‌خواهید برای شما بر تعداد رکعات بیفزایم»؟ [[ابن مسعود]] به او گفت: «ما با تو از آغاز امروز همواره در زیاده و افزایشیم»<ref>ابن ابی العز، شرح العقیدة الطحاویة، ج۲، ص۵۳۲.</ref>.
از [[ابودردا]] [[روایت]] شده که او گفته است: {{عربی|إنا لنكشر في وجوه أقوام، و إن قلوبنا لتلعنهم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۸، ص۳۱.</ref>؛ «ما به گروهی لبخند می‌زدیم؛ در حالی که در دل‌هایمان آنها را [[لعنت]] می‌کردیم».
مطابق برخی [[روایات]] «[[ابوهریره]]» از «[[عمر بن خطاب]]» در [[نقل حدیث]] تقیه می‌نمود؛ او می‌گوید:
{{عربی|حفظت عن رسول الله وعاءين فأما أحدهما فبثثته و أما الآخر فلو بثثته قطع هذا البلعوم}}<ref>بخاری، صحیح البخاری، ج۱، ص۳۵.</ref>.
از [[رسول خدا]]{{صل}} دو ظرف پر از [[حدیث]] [[حفظ]] نموده‌ام که هر آنچه تاکنون روایت کرده‌ام، یکی از این دو ظرف بوده است که اگر بنا باشد ظرف دیگر را نیز بگشایم، گردنم زده خواهد شد!<ref>[[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)|موسوعه رد شبهات ج۱۷]] ص ۱۶۳.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM009896.jpg|22px]] [[ائمه و دعوت به تقیه (مقاله)|مقاله «ائمه و دعوت به تقیه»]]، [[موسوعه رد شبهات ج۱۷ (کتاب)|'''موسوعه رد شبهات ج۱۷''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:تقیه]]