تنظیم بازار - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۱۴ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۲۷

2023-12-14T08:27:37Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۴ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۵۷
خط ۷:		خط ۷:

	==مقدمه==		==مقدمه==
	[[بازار]]، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیرد<ref>سیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.</ref>. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با [[حفظ]] بقیه شرایط، قیمت نوسان پیدا می‌کند. در عرضه زیاد، قیمت کاهش و در تقاضای زیاد، قیمت افزایش می‌یابد. در هر دو صورت، [[دولت]] به طور مستقیم یا غیرمستقیم در بازار [[نظارت]] یا دخالت می‌کند تا عرضه و تقاضا یکسان گردد و [[قیمت‌ها]] با نوسان شدید روبه‌رو نشود. بنابراین، تنظیم بازار را می‌توان دخالت یا نظارت مستقیم یا غیرمستقیم دولت در بازار دانست که می‌کوشد عرضه و تقاضا را به صورت متوازن برقرار سازد تا هیچ یک از [[تولید]] کننده یا [[مصرف]] کننده دچار ضرر و [[زیان]] نشوند در فرایند عرضه و تقاضا، ممکن است عده‌ای با [[سوءاستفاده]] و از راه [[احتکار]] یا [[گران‌فروشی]] بخواهند تنظیم بازار را به هم بزنند و با کاهش موقتی عرضه، در افزایش قیمت‌ها مؤثر شوند که دولت موظف است در این موارد دخالت کند و جلو این کار را بگیرد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>		[[بازار]]، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیرد<ref>سیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.</ref>. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با [[حفظ]] بقیه شرایط، قیمت نوسان پیدا می‌کند. در عرضه زیاد، قیمت کاهش و در تقاضای زیاد، قیمت افزایش می‌یابد. در هر دو صورت، [[دولت]] به طور مستقیم یا غیرمستقیم در بازار [[نظارت]] یا دخالت می‌کند تا عرضه و تقاضا یکسان گردد و قیمت‌ها با نوسان شدید روبه‌رو نشود. بنابراین، تنظیم بازار را می‌توان دخالت یا نظارت مستقیم یا غیرمستقیم دولت در بازار دانست که می‌کوشد عرضه و تقاضا را به صورت متوازن برقرار سازد تا هیچ یک از [[تولید]] کننده یا [[مصرف]] کننده دچار ضرر و [[زیان]] نشوند در فرایند عرضه و تقاضا، ممکن است عده‌ای با سوءاستفاده و از راه [[احتکار]] یا [[گران‌فروشی]] بخواهند تنظیم بازار را به هم بزنند و با کاهش موقتی عرضه، در افزایش قیمت‌ها مؤثر شوند که دولت موظف است در این موارد دخالت کند و جلو این کار را بگیرد<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]]، ص ۲۴۹.</ref>.

	==احتکار==		==احتکار==
	{{اصلی\|احتکار}}		{{اصلی\|احتکار}}
	احتکار کالاها، نوعی [[فعالیت اقتصادی~~]] [[~~ناپسند]] است که سبب افزایش قیمت کالا می‌شود؛ «چرا که احتکار، کالاها را از چرخه [[توزیع]] خارج می‌کند و بازار عرضه را با کمبود مصنوعی مواجه می‌سازد. عرضه کننده با احتکار، بر قیمت بازار اثر می‌گذارد و [[اقتصاد]] را از وضعیت [[کارایی]] خارج می‌کند؛ در نتیجه، [[هزینه]] مبادله‌ها افزایش می‌یابد»<ref>احمد علی یوسفی، نظام اقتصادی علوی (مبانی، اهداف و اصول راهبردی)، ص۳۵۳.</ref>.		احتکار کالاها، نوعی فعالیت اقتصادی ناپسند است که سبب افزایش قیمت کالا می‌شود؛ «چرا که احتکار، کالاها را از چرخه توزیع خارج می‌کند و بازار عرضه را با کمبود مصنوعی مواجه می‌سازد. عرضه کننده با احتکار، بر قیمت بازار اثر می‌گذارد و [[اقتصاد]] را از وضعیت کارایی خارج می‌کند؛ در نتیجه، هزینه مبادله‌ها افزایش می‌یابد»<ref>احمد علی یوسفی، نظام اقتصادی علوی (مبانی، اهداف و اصول راهبردی)، ص۳۵۳.</ref>.
	احتکار، [[توازن]] بازار را به هم می‌زند و در این صورت، عده‌ای از [[فرصت]] استفاده می‌کنند، قیمت کالا را به دلخواه افزایش می‌دهند، به مصرف کننده ضرر و زیان زیادی می‌رسانند و موجب تشدید [[فاصله طبقاتی]] می‌شوند. بنابراین، یکی از مواردی که دولت می‌تواند در آن دخالت مستقیم کند، [[جلوگیری از احتکار]] است. [[امیر مؤمنان]]، علی{{ع}} مراحل برخورد با [[محتکر]] را به [[مالک اشتر]]، می‌آموزد و می‌فرماید که نخست از [[احتکار]] منع کند و آن‌گاه که منع قانونی فایده‌ای نداشت و احتکار همچنان ادامه یافت، محتکر را [[کیفر]] دهد: {{متن حدیث\|فَامْنَعْ مِنَ الِاحْتِكَارِ... فَمَنْ قَارَفَ حُكْرَةً بَعْدَ نَهْيِكَ إِيَّاهُ فَنَكِّلْ بِهِ وَ عَاقِبْهُ فِي غَيْرِ إِسْرَافٍ}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>؛ «پس از احتکار منع کن... اگر کسی باز هم دست به احتکار کالا زد، کیفرش ده و عقوبتش کن تا سبب [[عبرت]] دیگران شود، ولی کار به [[اسراف]] نکشد».<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>
			احتکار، توازن بازار را به هم می‌زند و در این صورت، عده‌ای از فرصت استفاده می‌کنند، قیمت کالا را به دلخواه افزایش می‌دهند، به مصرف کننده ضرر و زیان زیادی می‌رسانند و موجب تشدید فاصله طبقاتی می‌شوند. بنابراین، یکی از مواردی که دولت می‌تواند در آن دخالت مستقیم کند، جلوگیری از احتکار است. [[امیر مؤمنان]]، علی{{ع}} مراحل برخورد با [[محتکر]] را به [[مالک اشتر]]، می‌آموزد و می‌فرماید که نخست از [[احتکار]] منع کند و آن‌گاه که منع قانونی فایده‌ای نداشت و احتکار همچنان ادامه یافت، محتکر را [[کیفر]] دهد: {{متن حدیث\|فَامْنَعْ مِنَ الِاحْتِكَارِ... فَمَنْ قَارَفَ حُكْرَةً بَعْدَ نَهْيِكَ إِيَّاهُ فَنَكِّلْ بِهِ وَ عَاقِبْهُ فِي غَيْرِ إِسْرَافٍ}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>؛ «پس از احتکار منع کن... اگر کسی باز هم دست به احتکار کالا زد، کیفرش ده و عقوبتش کن تا سبب [[عبرت]] دیگران شود، ولی کار به [[اسراف]] نکشد».<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>

	==جلوگیری از [[گران‌فروشی]]==		==جلوگیری از [[گران‌فروشی]]==
	{{اصلی\|گران‌فروشی}}		{{اصلی\|گران‌فروشی}}
	گفته شد که [[بازار]]، محلی برای عرضه و تقاضای کالاهاست که [[تولید]] کننده، محصولات خود را در معرض فروش قرار می‌دهد و مصرف‌کننده نیز به علت نیازهای خود، تقاضای کالا دارد. قیمت قراردادی و توافقی که تعیین کننده قیمت کالاست، باید به گونه‌ای باشد که تولیدکننده ضرر نکند و مصرف‌کننده نیز نیازهای خود را برطرف سازد. گاهی عده‌ای با احتکار یا روش‌های دیگر، می‌کوشند نبض بازار را در دست گیرند و کالایشان را به قیمت دلخواه بفروشند. [[گران‌فروشی]] گرچه به [[سود]] تولید کننده است، ولی مصرف‌کننده در آن ضرر می‌بیند و نمی‌تواند کالاهای مورد نیاز را فراهم آورد.		گفته شد که [[بازار]]، محلی برای عرضه و تقاضای کالاهاست که [[تولید]] کننده، محصولات خود را در معرض فروش قرار می‌دهد و مصرف‌کننده نیز به علت نیازهای خود، تقاضای کالا دارد. قیمت قراردادی و توافقی که تعیین کننده قیمت کالاست، باید به گونه‌ای باشد که تولیدکننده ضرر نکند و مصرف‌کننده نیز نیازهای خود را برطرف سازد. گاهی عده‌ای با احتکار یا روش‌های دیگر، می‌کوشند نبض بازار را در دست گیرند و کالایشان را به قیمت دلخواه بفروشند. گران‌فروشی گرچه به سود تولید کننده است، ولی مصرف‌کننده در آن ضرر می‌بیند و نمی‌تواند کالاهای مورد نیاز را فراهم آورد.
	به نظر [[امام علی]]{{ع}}، در چنین مواردی لازم است [[زمامدار]] با دخالت خود، [[قیمت‌ها]] را [[متعادل]] کند تا هیچ یک از فروشنده و خریدار [[زیان]] نبینند. حضرت در [[نامه]] ۵۳ می‌نویسد: {{متن حدیث\|وَ لْيَكُنِ الْبَيْعُ بَيْعاً سَمْحاً بِمَوَازِينِ عَدْلٍ وَ أَسْعَارٍ لَا تُجْحِفُ بِالْفَرِيقَيْنِ مِنَ الْبَائِعِ وَ الْمُبْتَاعِ}}؛ «و باید خریدوفروش به آسانی صورت گیرد و بر [[موازین]] [[عدل]]؛ به گونه‌ای که در بها، نه فروشنده زیان بیند و نه بر خریدار اجحاف شود».
	اگر فعالیت بازار با احتکار، [[انحصار]] و تعیین نامناسب قیمت‌ها همراه شود، منابع محدود و در دسترس [[جامعه]] به جهتی سوق می‌یابد که در بهترین وضعیت، صرفاً [[منافع]] عده محدودی را تأمین می‌کند و [[منافع جامعه]] [[قربانی]] خواهد شد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۵۰.</ref>		به نظر [[امام علی]]{{ع}}، در چنین مواردی لازم است [[زمامدار]] با دخالت خود، قیمت‌ها را [[متعادل]] کند تا هیچ یک از فروشنده و خریدار [[زیان]] نبینند. حضرت در [[نامه]] ۵۳ می‌نویسد: {{متن حدیث\|وَ لْيَكُنِ الْبَيْعُ بَيْعاً سَمْحاً بِمَوَازِينِ عَدْلٍ وَ أَسْعَارٍ لَا تُجْحِفُ بِالْفَرِيقَيْنِ مِنَ الْبَائِعِ وَ الْمُبْتَاعِ}}؛ «و باید خریدوفروش به آسانی صورت گیرد و بر [[موازین]] [[عدل]]؛ به گونه‌ای که در بها، نه فروشنده زیان بیند و نه بر خریدار اجحاف شود».

			اگر فعالیت بازار با احتکار، انحصار و تعیین نامناسب قیمت‌ها همراه شود، منابع محدود و در دسترس [[جامعه]] به جهتی سوق می‌یابد که در بهترین وضعیت، صرفاً منافع عده محدودی را تأمین می‌کند و منافع جامعه [[قربانی]] خواهد شد<ref>[[مهدی محمدی صیفار\|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)\|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]]، ص ۲۵۰.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* پانویس */

2023-12-09T09:19:47Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۴۹
خط ۲۸:		خط ۲۸:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~بازار~~]]		[[رده:اقتصاد]]

Jaafari در ‏۹ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۱۲

2023-12-09T09:12:52Z

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 ==مقدمه==
 [[بازار]]، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیرد<ref>سیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.</ref>. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با [[حفظ]] بقیه شرایط، قیمت نوسان پیدا می‌کند. در عرضه زیاد، قیمت کاهش و در تقاضای زیاد، قیمت افزایش می‌یابد. در هر دو صورت، [[دولت]] به طور مستقیم یا غیرمستقیم در بازار [[نظارت]] یا دخالت می‌کند تا عرضه و تقاضا یکسان گردد و [[قیمت‌ها]] با نوسان شدید روبه‌رو نشود. بنابراین، تنظیم بازار را می‌توان دخالت یا نظارت مستقیم یا غیرمستقیم دولت در بازار دانست که می‌کوشد عرضه و تقاضا را به صورت متوازن برقرار سازد تا هیچ یک از [[تولید]] کننده یا [[مصرف]] کننده دچار ضرر و [[زیان]] نشوند در فرایند عرضه و تقاضا، ممکن است عده‌ای با [[سوءاستفاده]] و از راه [[احتکار]] یا [[گران‌فروشی]] بخواهند تنظیم بازار را به هم بزنند و با کاهش موقتی عرضه، در افزایش قیمت‌ها مؤثر شوند که دولت موظف است در این موارد دخالت کند و جلو این کار را بگیرد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>
@@ خط ۱۲: / خط ۱۹: @@
 به نظر [[امام علی]]{{ع}}، در چنین مواردی لازم است [[زمامدار]] با دخالت خود، [[قیمت‌ها]] را [[متعادل]] کند تا هیچ یک از فروشنده و خریدار [[زیان]] نبینند. حضرت در [[نامه]] ۵۳ می‌نویسد: {{متن حدیث|وَ لْيَكُنِ الْبَيْعُ بَيْعاً سَمْحاً بِمَوَازِينِ عَدْلٍ وَ أَسْعَارٍ لَا تُجْحِفُ بِالْفَرِيقَيْنِ مِنَ الْبَائِعِ وَ الْمُبْتَاعِ}}؛ «و باید خریدوفروش به آسانی صورت گیرد و بر [[موازین]] [[عدل]]؛ به گونه‌ای که در بها، نه فروشنده زیان بیند و نه بر خریدار اجحاف شود».
 اگر فعالیت بازار با احتکار، [[انحصار]] و تعیین نامناسب قیمت‌ها همراه شود، منابع محدود و در دسترس [[جامعه]] به جهتی سوق می‌یابد که در بهترین وضعیت، صرفاً [[منافع]] عده محدودی را تأمین می‌کند و [[منافع جامعه]] [[قربانی]] خواهد شد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۵۰.</ref>

Wasity: صفحه‌ای تازه حاوی «==مقدمه== بازار، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیردسیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با حفظ بقیه شر...» ایجاد کرد

2023-12-09T08:58:17Z

صفحه‌ای تازه حاوی «==مقدمه== بازار، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیرد<ref>سیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.</ref>. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با حفظ بقیه شر...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

==مقدمه==
[[بازار]]، شبکه‌ای است که خریدوفروش کالا و خدمات در آن انجام می‌پذیرد<ref>سیاوش مریدی و علی رضا نوروزی، فرهنگ اقتصادی، واژه بازار.</ref>. در بازار، عرضه و تقاضا صورت می‌گیرد و هر گاه یکی از این دو (تقاضا یا عرضه) فزونی یابد، با [[حفظ]] بقیه شرایط، قیمت نوسان پیدا می‌کند. در عرضه زیاد، قیمت کاهش و در تقاضای زیاد، قیمت افزایش می‌یابد. در هر دو صورت، [[دولت]] به طور مستقیم یا غیرمستقیم در بازار [[نظارت]] یا دخالت می‌کند تا عرضه و تقاضا یکسان گردد و [[قیمت‌ها]] با نوسان شدید روبه‌رو نشود. بنابراین، تنظیم بازار را می‌توان دخالت یا نظارت مستقیم یا غیرمستقیم دولت در بازار دانست که می‌کوشد عرضه و تقاضا را به صورت متوازن برقرار سازد تا هیچ یک از [[تولید]] کننده یا [[مصرف]] کننده دچار ضرر و [[زیان]] نشوند در فرایند عرضه و تقاضا، ممکن است عده‌ای با [[سوءاستفاده]] و از راه [[احتکار]] یا [[گران‌فروشی]] بخواهند تنظیم بازار را به هم بزنند و با کاهش موقتی عرضه، در افزایش قیمت‌ها مؤثر شوند که دولت موظف است در این موارد دخالت کند و جلو این کار را بگیرد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>

==احتکار==
{{اصلی|احتکار}}
احتکار کالاها، نوعی [[فعالیت اقتصادی]] [[ناپسند]] است که سبب افزایش قیمت کالا می‌شود؛ «چرا که احتکار، کالاها را از چرخه [[توزیع]] خارج می‌کند و بازار عرضه را با کمبود مصنوعی مواجه می‌سازد. عرضه کننده با احتکار، بر قیمت بازار اثر می‌گذارد و [[اقتصاد]] را از وضعیت [[کارایی]] خارج می‌کند؛ در نتیجه، [[هزینه]] مبادله‌ها افزایش می‌یابد»<ref>احمد علی یوسفی، نظام اقتصادی علوی (مبانی، اهداف و اصول راهبردی)، ص۳۵۳.</ref>.
احتکار، [[توازن]] بازار را به هم می‌زند و در این صورت، عده‌ای از [[فرصت]] استفاده می‌کنند، قیمت کالا را به دلخواه افزایش می‌دهند، به مصرف کننده ضرر و زیان زیادی می‌رسانند و موجب تشدید [[فاصله طبقاتی]] می‌شوند. بنابراین، یکی از مواردی که دولت می‌تواند در آن دخالت مستقیم کند، [[جلوگیری از احتکار]] است. [[امیر مؤمنان]]، علی{{ع}} مراحل برخورد با [[محتکر]] را به [[مالک اشتر]]، می‌آموزد و می‌فرماید که نخست از [[احتکار]] منع کند و آن‌گاه که منع قانونی فایده‌ای نداشت و احتکار همچنان ادامه یافت، محتکر را [[کیفر]] دهد: {{متن حدیث|فَامْنَعْ مِنَ الِاحْتِكَارِ... فَمَنْ قَارَفَ حُكْرَةً بَعْدَ نَهْيِكَ إِيَّاهُ فَنَكِّلْ بِهِ وَ عَاقِبْهُ فِي غَيْرِ إِسْرَافٍ}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳.</ref>؛ «پس از احتکار منع کن... اگر کسی باز هم دست به احتکار کالا زد، کیفرش ده و عقوبتش کن تا سبب [[عبرت]] دیگران شود، ولی کار به [[اسراف]] نکشد».<ref>[[مهدی محمدی صیفار|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۴۹.</ref>

==جلوگیری از [[گران‌فروشی]]==
{{اصلی|گران‌فروشی}}
گفته شد که [[بازار]]، محلی برای عرضه و تقاضای کالاهاست که [[تولید]] کننده، محصولات خود را در معرض فروش قرار می‌دهد و مصرف‌کننده نیز به علت نیازهای خود، تقاضای کالا دارد. قیمت قراردادی و توافقی که تعیین کننده قیمت کالاست، باید به گونه‌ای باشد که تولیدکننده ضرر نکند و مصرف‌کننده نیز نیازهای خود را برطرف سازد. گاهی عده‌ای با احتکار یا روش‌های دیگر، می‌کوشند نبض بازار را در دست گیرند و کالایشان را به قیمت دلخواه بفروشند. [[گران‌فروشی]] گرچه به [[سود]] تولید کننده است، ولی مصرف‌کننده در آن ضرر می‌بیند و نمی‌تواند کالاهای مورد نیاز را فراهم آورد.
به نظر [[امام علی]]{{ع}}، در چنین مواردی لازم است [[زمامدار]] با دخالت خود، [[قیمت‌ها]] را [[متعادل]] کند تا هیچ یک از فروشنده و خریدار [[زیان]] نبینند. حضرت در [[نامه]] ۵۳ می‌نویسد: {{متن حدیث|وَ لْيَكُنِ الْبَيْعُ بَيْعاً سَمْحاً بِمَوَازِينِ عَدْلٍ وَ أَسْعَارٍ لَا تُجْحِفُ بِالْفَرِيقَيْنِ مِنَ الْبَائِعِ وَ الْمُبْتَاعِ}}؛ «و باید خریدوفروش به آسانی صورت گیرد و بر [[موازین]] [[عدل]]؛ به گونه‌ای که در بها، نه فروشنده زیان بیند و نه بر خریدار اجحاف شود».
اگر فعالیت بازار با احتکار، [[انحصار]] و تعیین نامناسب قیمت‌ها همراه شود، منابع محدود و در دسترس [[جامعه]] به جهتی سوق می‌یابد که در بهترین وضعیت، صرفاً [[منافع]] عده محدودی را تأمین می‌کند و [[منافع جامعه]] [[قربانی]] خواهد شد.<ref>[[مهدی محمدی صیفار|محمدی صیفار، مهدی]]، [[اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی (کتاب)|اندیشه و روش اصلاح جامعه از دیدگاه امام علی]] ص ۲۵۰.</ref>