جحاف بن حکیم سلمی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: جایگزینی متن - 'بنوسلیم' به 'بنی‌سلیم'

2022-11-04T15:46:33Z

جایگزینی متن - 'بنوسلیم' به 'بنی‌سلیم'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۱۶
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	وی جحاف بن حکیم از [[~~بنوسلیم~~]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» وصف کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]] {{صل}} را وصف می‌کند چنین است:		وی جحاف بن حکیم از [[بنی‌سلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» وصف کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]] {{صل}} را وصف می‌کند چنین است:
	{{شعر}}		{{شعر}}
	{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}		{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}
خط ۲۴:		خط ۲۴:
	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{مدخل وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	* [[~~بنوسلیم~~]] (قبیله)		* [[بنی‌سلیم]] (قبیله)

	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

Wasity: جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

2022-09-11T05:06:29Z

جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۳۶
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	وی جحاف بن حکیم از [[بنوسلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» [[وصف]] کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]] {{صل}} را وصف می‌کند چنین است:		وی جحاف بن حکیم از [[بنوسلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» وصف کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]] {{صل}} را وصف می‌کند چنین است:
	{{شعر}}		{{شعر}}
	{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}		{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T19:50:03Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۲۰
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	وی جحاف بن حکیم از [[بنوسلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» [[وصف]] کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]]{{صل}} را وصف می‌کند چنین است:		وی جحاف بن حکیم از [[بنوسلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» [[وصف]] کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]] {{صل}} را وصف می‌کند چنین است:
	{{شعر}}		{{شعر}}
	{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}		{{ب\|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''\|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}
	{{پایان شعر}}		{{پایان شعر}}

	ابن حجر<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> شرح حال وی را در قسم چهارم [[الاصابه]] (توهمات) آورده و [[استدلال]] ابن اثیر را نپذیرفته و گوید: این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد و تنها جحاف در این اشعار به کثرت [[قوم]] و قبیله خویش در غزوۀ حنین [[افتخار]] کرده است. [[ابن سلام جمحی]] نیز شعر یاد شده جحاف را درباره بنی سلیم دانسته و گوید، هیچ دلالتی بر حضور وی در نبردهای عصر رسول خدا ندارد؛ زیرا تنها افتخارات [[قبیله]] خود را به [[نظم]] کشیده، اما در آن حوادث شرکت نداشته است. ابن سلام جمحی گوید: [[قیس بن هیثم]]<ref>از بستگان نزدیک جحاف، بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۳.</ref> که زمانی دراز پس از [[رسول خدا]]{{صل}} می‌زیسته، گفته است که جحاف در [[خانه]] وی (سالها پس از عصر رسول خدا{{صل}}) متولد شده است. علاوه بر این برخی [[شعر]] یادشده را، سروده [[ریش بن هلال قریعی]] دانسته‌اند نه جحاف بن حکیم<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref>.		ابن حجر<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> شرح حال وی را در قسم چهارم [[الاصابه]] (توهمات) آورده و [[استدلال]] ابن اثیر را نپذیرفته و گوید: این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد و تنها جحاف در این اشعار به کثرت [[قوم]] و قبیله خویش در غزوۀ حنین [[افتخار]] کرده است. [[ابن سلام جمحی]] نیز شعر یاد شده جحاف را درباره بنی سلیم دانسته و گوید، هیچ دلالتی بر حضور وی در نبردهای عصر رسول خدا ندارد؛ زیرا تنها افتخارات [[قبیله]] خود را به [[نظم]] کشیده، اما در آن حوادث شرکت نداشته است. ابن سلام جمحی گوید: [[قیس بن هیثم]]<ref>از بستگان نزدیک جحاف، بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۳.</ref> که زمانی دراز پس از [[رسول خدا]] {{صل}} می‌زیسته، گفته است که جحاف در [[خانه]] وی (سالها پس از عصر رسول خدا {{صل}}) متولد شده است. علاوه بر این برخی [[شعر]] یادشده را، سروده [[ریش بن هلال قریعی]] دانسته‌اند نه جحاف بن حکیم<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref>.

	[[شعر]] دیگر او نیز که درباره افتخارات قبیله [[سلیم]] در حوادث عصر رسول خدا{{صل}} است مستند [[صحابی]] بودن وی قرار گرفته، اما [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۵.</ref> در این باره نیز گفته است که این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد، بلکه او تنها افتخارات قبیله خویش را در آن شعر آورده است.		[[شعر]] دیگر او نیز که درباره افتخارات قبیله [[سلیم]] در حوادث عصر رسول خدا {{صل}} است مستند [[صحابی]] بودن وی قرار گرفته، اما [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۵.</ref> در این باره نیز گفته است که این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد، بلکه او تنها افتخارات قبیله خویش را در آن شعر آورده است.

	جحاف بن حکیم سُلمی که از وی با عنوان [[فاتک]]، [[ثائر]] و شاعر یاد شده، معاصر [[عبدالملک بن مروان]] بود و در درگیری‌های قبیله قیس و [[تغلب]] تعداد بسیاری از بنو تغلب را کُشت <ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۷۹.</ref>. اخطل شاعر درباره این [[اقدام]] وی چنین سرود:		جحاف بن حکیم سُلمی که از وی با عنوان [[فاتک]]، [[ثائر]] و شاعر یاد شده، معاصر [[عبدالملک بن مروان]] بود و در درگیری‌های قبیله قیس و [[تغلب]] تعداد بسیاری از بنو تغلب را کُشت <ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۷۹.</ref>. اخطل شاعر درباره این [[اقدام]] وی چنین سرود:
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	{{پایان شعر}}		{{پایان شعر}}

	[[قوم]] بنو تغلب در پی این اقدام به [[عبدالملک]] [[پناه]] آوردند و او [[خون]] جحاف را [[مباح]] و هدر اعلام کرد. جحاف به [[روم]] فرار کرد و مدتی در آنجا بود تا اینکه برای وی از عبدالملک [[امان]] گرفته شد و بازگشت. جحاف از کرده خویش در [[حق]] بنو تغلب پشیمان شده، [[توبه]] کرد و صدمات وارده به بنو تغلب را جبران کرد<ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۸۱؛ ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. در سبب بازگشت وی از روم گزارش دیگری نیز وجود دارد. براساس این گزارش جحاف که به [[رومیان]] پیوسته بود، آنان را در [[جنگ]] علیه [[مسلمانان]] [[یاری]] می‌کرد و همین مسئله موجب هزیمت مسلمانان در یکی از [[نبردها]] شده بود. [[عبدالملک]] که وضع را چنین دید، به وی [[امان]] داد و او بازگشت<ref>ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. اخطل در اشعار خود در موارد بسیاری از او یاد کرده است<ref>ر.ک: بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۲.</ref>. وی در سال ۹۰ درگذشت<ref>زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۲، ص۱۱۳.</ref>.<ref>[[منصور داداش نژاد\|داداش نژاد، منصور]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۲ (کتاب)\|مقاله «جحاف بن حکیم سلمی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۲، ص ۳۷۴.</ref>		[[قوم]] بنو تغلب در پی این اقدام به [[عبدالملک]] [[پناه]] آوردند و او [[خون]] جحاف را [[مباح]] و هدر اعلام کرد. جحاف به [[روم]] فرار کرد و مدتی در آنجا بود تا اینکه برای وی از عبدالملک [[امان]] گرفته شد و بازگشت. جحاف از کرده خویش در [[حق]] بنو تغلب پشیمان شده، [[توبه]] کرد و صدمات وارده به بنو تغلب را جبران کرد<ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۸۱؛ ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. در سبب بازگشت وی از روم گزارش دیگری نیز وجود دارد. براساس این گزارش جحاف که به [[رومیان]] پیوسته بود، آنان را در [[جنگ]] علیه [[مسلمانان]] [[یاری]] می‌کرد و همین مسئله موجب هزیمت مسلمانان در یکی از [[نبردها]] شده بود. [[عبدالملک]] که وضع را چنین دید، به وی [[امان]] داد و او بازگشت<ref>ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. اخطل در اشعار خود در موارد بسیاری از او یاد کرده است<ref>ر. ک: بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۲.</ref>. وی در سال ۹۰ درگذشت<ref>زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۲، ص۱۱۳.</ref>.<ref>[[منصور داداش نژاد\|داداش نژاد، منصور]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۲ (کتاب)\|مقاله «جحاف بن حکیم سلمی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۲، ص ۳۷۴.</ref>

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T06:12:42Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۴۲
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = اصحاب پیامبر		\| موضوع مرتبط = اصحاب پیامبر
خط ۲۵:		خط ۲۴:
	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{مدخل وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	*[[بنوسلیم]] (قبیله)		* [[بنوسلیم]] (قبیله)

	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}
خط ۳۷:		خط ۳۶:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:اعلام]]		[[رده:اعلام]]
	[[رده:اصحاب پیامبر]]		[[رده:اصحاب پیامبر]]

Msadeq: صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب پیامبر | عنوان مدخل = جحاف بن حکیم سلمی | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == وی جحاف بن حکیم از بنوسلیم از تیره‌های قیس عیلان استنسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.
2022-06-10T07:32:30Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{امامت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = اصحاب پیامبر | عنوان مدخل = جحاف بن حکیم سلمی | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == وی جحاف بن حکیم از بنوسلیم از تیره‌های قیس عیلان است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</r...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه
{{امامت}}
{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = اصحاب پیامبر
| عنوان مدخل = جحاف بن حکیم سلمی
| مداخل مرتبط =
| پرسش مرتبط =
}}
== آشنایی اجمالی ==
وی جحاف بن حکیم از [[بنوسلیم]] از تیره‌های [[قیس عیلان]] است<ref>نسب کامل وی را بنگرید: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. در برخی منابع، از تیره ذَکوان از شاخه‌های [[قبیله]] [[بنو سلیم]] دانسته شده<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸؛ ابن سلام، ابوعبید القاسم، کتاب النسب، ص۲۵۵.</ref> و با نسبت ذکوانی از او یاد شده است<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، عزالدین علی، اللباب فی تهذیب الانساب، ج۱، ص۵۳۱.</ref> که نسبت [[درستی]] است؛ زیرا جد بالاتر وی [[ذکوان بن ثعلبه]] است. [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> با نسبت «فارِسی» از او یاد کرده است که این نسبت به جهت [[مهارت]] وی در سوارکاری است. در منابع دیگر وی را «[[فاتک]]» [[وصف]] کرده‌اند<ref>ابن حزم، جمهرة أنساب العرب، ص۲۶۴؛ ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref>. اما اصل آن «الفارس» بوده و بعدها به غلط در نسخه‌ها «الفارسی» شده است. وی [[شاعری]] توانا بود و قطعاتی از [[شعر]] وی در [[سیره]] ابن هشام<ref>ابن هشام، السیرة النبویه، ج۴، ص۷۵.</ref> آمده است چنان که وی به عنوان یکی از [[مفاخر]] [[کوفه]] که شعر می‌سرود، معرفی شده<ref>ابن فقیه، کتاب البلدان، ص۲۵۶.</ref> و برخی از اشعار او درباره فتوح در منابع آمده است<ref>بلاذری، فتوح، ۳۸۰؛ یاقوت حموی، معجم البلدان، ج۴، ص۴۵۵.</ref>. [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۱، ص۵۱۹.</ref> براساس اشعارش او را [[صحابی]] دانسته که صحیح به نظر نمی‌رسد. یک [[بیت]] از شعر وی که سواران [[بنی سلیم]] در عصر [[رسول خدا]]{{صل}} را وصف می‌کند چنین است:
{{شعر}}
{{ب|''شهدن مَعَ النَّبِي مسومات''|2=''حنينا وَهِي دامية الْكَلَام''}}
{{پایان شعر}}

ابن حجر<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref> شرح حال وی را در قسم چهارم [[الاصابه]] (توهمات) آورده و [[استدلال]] ابن اثیر را نپذیرفته و گوید: این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد و تنها جحاف در این اشعار به کثرت [[قوم]] و قبیله خویش در غزوۀ حنین [[افتخار]] کرده است. [[ابن سلام جمحی]] نیز شعر یاد شده جحاف را درباره بنی سلیم دانسته و گوید، هیچ دلالتی بر حضور وی در نبردهای عصر رسول خدا ندارد؛ زیرا تنها افتخارات [[قبیله]] خود را به [[نظم]] کشیده، اما در آن حوادث شرکت نداشته است. ابن سلام جمحی گوید: [[قیس بن هیثم]]<ref>از بستگان نزدیک جحاف، بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۳.</ref> که زمانی دراز پس از [[رسول خدا]]{{صل}} می‌زیسته، گفته است که جحاف در [[خانه]] وی (سالها پس از عصر رسول خدا{{صل}}) متولد شده است. علاوه بر این برخی [[شعر]] یادشده را، سروده [[ریش بن هلال قریعی]] دانسته‌اند نه جحاف بن حکیم<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۴.</ref>.

[[شعر]] دیگر او نیز که درباره افتخارات قبیله [[سلیم]] در حوادث عصر رسول خدا{{صل}} است مستند [[صحابی]] بودن وی قرار گرفته، اما [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۱، ص۶۴۵.</ref> در این باره نیز گفته است که این شعر دلالت بر صحابی بودن وی ندارد، بلکه او تنها افتخارات قبیله خویش را در آن شعر آورده است.

جحاف بن حکیم سُلمی که از وی با عنوان [[فاتک]]، [[ثائر]] و شاعر یاد شده، معاصر [[عبدالملک بن مروان]] بود و در درگیری‌های قبیله قیس و [[تغلب]] تعداد بسیاری از بنو تغلب را کُشت <ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۷۹.</ref>. اخطل شاعر درباره این [[اقدام]] وی چنین سرود:
{{شعر}}
{{ب|''لَقَدْ أوْقَعَ الجَحَّافُ بِالبِشْرِ وَقْعَةً ''|2=''إلي الله مِنْها المُشْتَكَى وَالمُعولُ''}}<ref>ابن درید الازدی، الاشتقاق، ص۳۰۸.</ref>؛
{{پایان شعر}}

[[قوم]] بنو تغلب در پی این اقدام به [[عبدالملک]] [[پناه]] آوردند و او [[خون]] جحاف را [[مباح]] و هدر اعلام کرد. جحاف به [[روم]] فرار کرد و مدتی در آنجا بود تا اینکه برای وی از عبدالملک [[امان]] گرفته شد و بازگشت. جحاف از کرده خویش در [[حق]] بنو تغلب پشیمان شده، [[توبه]] کرد و صدمات وارده به بنو تغلب را جبران کرد<ref>بلاذری، أنساب الاشراف، ج۷، ص۸۱؛ ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. در سبب بازگشت وی از روم گزارش دیگری نیز وجود دارد. براساس این گزارش جحاف که به [[رومیان]] پیوسته بود، آنان را در [[جنگ]] علیه [[مسلمانان]] [[یاری]] می‌کرد و همین مسئله موجب هزیمت مسلمانان در یکی از [[نبردها]] شده بود. [[عبدالملک]] که وضع را چنین دید، به وی [[امان]] داد و او بازگشت<ref>ابن اثیر، الکامل، ج۴، ص۳۲۲.</ref>. اخطل در اشعار خود در موارد بسیاری از او یاد کرده است<ref>ر.ک: بلاذری، أنساب الاشراف، ج۱۳، ص۳۳۲.</ref>. وی در سال ۹۰ درگذشت<ref>زرکلی، خیرالدین، الأعلام، ج۲، ص۱۱۳.</ref>.<ref>[[منصور داداش نژاد|داداش نژاد، منصور]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۲ (کتاب)|مقاله «جحاف بن حکیم سلمی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۲، ص ۳۷۴.</ref>

== جستارهای وابسته ==
{{مدخل وابسته}}
*[[بنوسلیم]] (قبیله)

{{پایان مدخل وابسته}}

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM009658.jpg|22px]] [[منصور داداش نژاد|داداش نژاد، منصور]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۲ (کتاب)|'''مقاله «جحاف بن حکیم سلمی»، دانشنامه سیره نبوی ج۲''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:مدخل]]
[[رده:اعلام]]
[[رده:اصحاب پیامبر]]