جنگ بدر در قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۷:۰۳

2024-10-16T07:03:07Z

Bahmani: /* مقام بدری‌ها از منظر قرآن و روایات */

2024-10-15T10:12:27Z

مقام بدری‌ها از منظر قرآن و روایات

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۲
خط ۱۶۴:		خط ۱۶۴:
	بازتاب این [[جنگ]] افزون بر [[مدینه]] و [[مکه]]، به خارج از مرزها کشیده شد. در [[حبشه]] [[نجاشی]] از این خبر مسرور شد و خبر آن را به [[مسلمانان]] [[مهاجر]] در حبشه رساند<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۲۰؛ الکافی، ج ۲، ص۱۲۱.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>		بازتاب این [[جنگ]] افزون بر [[مدینه]] و [[مکه]]، به خارج از مرزها کشیده شد. در [[حبشه]] [[نجاشی]] از این خبر مسرور شد و خبر آن را به [[مسلمانان]] [[مهاجر]] در حبشه رساند<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۲۰؛ الکافی، ج ۲، ص۱۲۱.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>

	== [[مقام]] بدری‌ها از منظر [[قرآن]] و [[روایات]] ==		== مقام بدری‌ها از منظر [[قرآن]] و [[روایات]] ==
	مقام بدری‌ها در روایاتِ ناظر به برخی [[آیات]] و نیز سخنان [[صحابه]] جایگاه مهم و ویژه‌ای یافت و در [[اعتقادات]] [[اهل سنت]] [[بدریان]] از دیگر صحابه جایگاه [[برتری]] دارند. برخی از [[مفسران]] در [[شأن نزول آیه]] {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قِيلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوا فِي الْمَجَالِسِ فَافْسَحُوا يَفْسَحِ اللَّهُ لَكُمْ وَإِذَا قِيلَ انْشُزُوا فَانْشُزُوا يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ}}<ref>«ای مؤمنان! چون در نشست‌ها به شما گویند جا باز کنید، باز کنید تا خداوند برایتان (در بهشت) جا باز کند و چون گویند: برخیزید، برخیزید تا خداوند (پایگاه) مؤمنان از شما و فرهیختگان را چند پایه بالا برد و خداوند از آنچه انجام می‌دهید آگاه است» سوره مجادله، آیه۱۱.</ref> آورده‌اند که گروهی از بدریان وارد [[مجلسی]] شدند که [[رسول خدا]]{{صل}} در آن حضور داشت. [[اصحاب]] برای آنان جا باز نکردند، ازاین‌رو [[پیامبر]]{{صل}} به برخی [[فرمان]] داد تا برخیزند و بدریان بنشینند. برخی از [[اصحاب]] از این فرمان اندکی ناراحت شدند و [[منافقان]] نیز سخنان [[فتنه انگیزی]] گفتند و [[آیه]] مزبور در [[شأن]] بدریها نازل شد<ref>مجمع‌البیان، ج ۹، ص۳۷۸؛ اسباب‌النزول، ص۳۵۰؛ زادالمسیر، ج ۸، ص۱۹۱.</ref>.		مقام بدری‌ها در روایاتِ ناظر به برخی [[آیات]] و نیز سخنان [[صحابه]] جایگاه مهم و ویژه‌ای یافت و در [[اعتقادات]] [[اهل سنت]] بدریان از دیگر صحابه جایگاه [[برتری]] دارند. برخی از [[مفسران]] در [[شأن نزول آیه]] {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِذَا قِيلَ لَكُمْ تَفَسَّحُوا فِي الْمَجَالِسِ فَافْسَحُوا يَفْسَحِ اللَّهُ لَكُمْ وَإِذَا قِيلَ انْشُزُوا فَانْشُزُوا يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَالَّذِينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجَاتٍ وَاللَّهُ بِمَا تَعْمَلُونَ خَبِيرٌ}}<ref>«ای مؤمنان! چون در نشست‌ها به شما گویند جا باز کنید، باز کنید تا خداوند برایتان (در بهشت) جا باز کند و چون گویند: برخیزید، برخیزید تا خداوند (پایگاه) مؤمنان از شما و فرهیختگان را چند پایه بالا برد و خداوند از آنچه انجام می‌دهید آگاه است» سوره مجادله، آیه۱۱.</ref> آورده‌اند که گروهی از بدریان وارد [[مجلسی]] شدند که [[رسول خدا]]{{صل}} در آن حضور داشت. [[اصحاب]] برای آنان جا باز نکردند، ازاین‌رو [[پیامبر]]{{صل}} به برخی [[فرمان]] داد تا برخیزند و بدریان بنشینند. برخی از [[اصحاب]] از این فرمان اندکی ناراحت شدند و [[منافقان]] نیز سخنان [[فتنه انگیزی]] گفتند و [[آیه]] مزبور در [[شأن]] بدریها نازل شد<ref>مجمع‌البیان، ج ۹، ص۳۷۸؛ اسباب‌النزول، ص۳۵۰؛ زادالمسیر، ج ۸، ص۱۹۱.</ref>.

	از نظر [[عطاء بن ریاح]]، بدریان مصداق: {{متن قرآن\|وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ}}<ref>«و خداوند از نخستین پیش‌آهنگان مهاجران و انصار و کسانی که به نیکی از آنان پیروی کرده‌اند خشنود است و آنها نیز از وی خشنودند و او برای آنان بوستان‌هایی فراهم آورده که جویبارها در بن آنها روان است، هماره در آن جاودانند، رستگاری سترگ، این است» سوره توبه، آیه ۱۰۰.</ref> هستند که در ذیل [[آیه]] به آنان [[وعده]] [[بهشت]] داده شده است<ref>مجمع البیان، ج ۵، ص۱۱۱.</ref>. مطابق قولی از [[عکرمه]] [[اصحاب بدر]] بهترین [[امت]] دانسته شده‌اند<ref>زادالمسیر، ج ۲، ص۱۶.</ref>. [[مقام]] [[بدریان]] چنان بود که [[مجاهد]] گوید: برخی که در [[بدر]] حاضر نشده بودند [[آرزو]] می‌کردند در [[جنگ بدر]] شرکت بودند تا همانند آنان [[ثواب]] و [[اجر]] می‌داشتند؛ ولی چون [[روز]] [[اُحد]] شد آنان [[فرار]] کردند و [[خداوند]] آنان را چنین مورد [[عتاب]] قرار داد: {{متن قرآن\|وَلَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَلْقَوْهُ فَقَدْ رَأَيْتُمُوهُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ}}<ref>«و مرگ (در راه خداوند) را پیش از آنکه با آن رویاروی گردید نیک آرزو می‌کردید (اکنون که) آن را (در میدان جنگ) دیده‌اید تنها (در آن) می‌نگرید» سوره آل عمران، آیه ۱۴۳.</ref><ref>تفسیر مجاهد، ج ۱، ص۱۳۷؛ جامع البیان، مج ۳، ج ۴، ص۱۴۵ ـ ۱۴۶.</ref>.		از نظر [[عطاء بن ریاح]]، بدریان مصداق: {{متن قرآن\|وَالسَّابِقُونَ الْأَوَّلُونَ مِنَ الْمُهَاجِرِينَ وَالْأَنْصَارِ وَالَّذِينَ اتَّبَعُوهُمْ بِإِحْسَانٍ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُمْ وَرَضُوا عَنْهُ وَأَعَدَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرِي تَحْتَهَا الْأَنْهَارُ خَالِدِينَ فِيهَا أَبَدًا ذَلِكَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ}}<ref>«و خداوند از نخستین پیش‌آهنگان مهاجران و انصار و کسانی که به نیکی از آنان پیروی کرده‌اند خشنود است و آنها نیز از وی خشنودند و او برای آنان بوستان‌هایی فراهم آورده که جویبارها در بن آنها روان است، هماره در آن جاودانند، رستگاری سترگ، این است» سوره توبه، آیه ۱۰۰.</ref> هستند که در ذیل [[آیه]] به آنان [[وعده]] [[بهشت]] داده شده است<ref>مجمع البیان، ج ۵، ص۱۱۱.</ref>. مطابق قولی از [[عکرمه]] [[اصحاب بدر]] بهترین [[امت]] دانسته شده‌اند<ref>زادالمسیر، ج ۲، ص۱۶.</ref>. [[مقام]] [[بدریان]] چنان بود که [[مجاهد]] گوید: برخی که در [[بدر]] حاضر نشده بودند [[آرزو]] می‌کردند در [[جنگ بدر]] شرکت بودند تا همانند آنان [[ثواب]] و [[اجر]] می‌داشتند؛ ولی چون [[روز]] [[اُحد]] شد آنان [[فرار]] کردند و [[خداوند]] آنان را چنین مورد [[عتاب]] قرار داد: {{متن قرآن\|وَلَقَدْ كُنْتُمْ تَمَنَّوْنَ الْمَوْتَ مِنْ قَبْلِ أَنْ تَلْقَوْهُ فَقَدْ رَأَيْتُمُوهُ وَأَنْتُمْ تَنْظُرُونَ}}<ref>«و مرگ (در راه خداوند) را پیش از آنکه با آن رویاروی گردید نیک آرزو می‌کردید (اکنون که) آن را (در میدان جنگ) دیده‌اید تنها (در آن) می‌نگرید» سوره آل عمران، آیه ۱۴۳.</ref><ref>تفسیر مجاهد، ج ۱، ص۱۳۷؛ جامع البیان، مج ۳، ج ۴، ص۱۴۵ ـ ۱۴۶.</ref>.

Bahmani: /* علل و عوامل شکل‌گیری جنگ بدر */

2024-10-15T10:11:38Z

علل و عوامل شکل‌گیری جنگ بدر

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۱
خط ۱۹:		خط ۱۹:

	== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==		== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==
	بنابر نقل مشهور، این رخداد مهم در صبحگاه [[روز جمعه]]، هفدهم [[رمضان]]<ref>السیر والمغازی، ص۱۳۰؛ الطبقات، ج ۲، ص۱۴ - ۱۵؛ تاریخ یعقوبی، ج ۲، ص۴۵.</ref> و بنا بر [[نقلی]] روز [[دوشنبه]] هفدهم یا نوزدهم رمضانِ<ref>الطبقات، ج ۲، ص۱۴ ـ ۱۵؛ المعارف، ص۱۵۸.</ref> [[سال دوم هجرت]] (نوزدهمین ماه [[هجرت]]) اتفاق افتاد.		بنابر نقل مشهور، این رخداد مهم در صبحگاه [[روز جمعه]]، هفدهم [[رمضان]]<ref>السیر والمغازی، ص۱۳۰؛ الطبقات، ج ۲، ص۱۴ - ۱۵؛ تاریخ یعقوبی، ج ۲، ص۴۵.</ref> و بنا بر [[نقلی]] روز دوشنبه هفدهم یا نوزدهم رمضانِ<ref>الطبقات، ج ۲، ص۱۴ ـ ۱۵؛ المعارف، ص۱۵۸.</ref> [[سال دوم هجرت]] (نوزدهمین ماه [[هجرت]]) اتفاق افتاد.

	[[مسلمانان]] تا پیش از هجرت به طُرق گوناگون مورد [[اذیت]] و [[آزار]] و [[شکنجه]] و [[تبعید]] [[کافران]] قرار گرفته و از [[خانه]] و کاشانه خود بیرون رانده{{متن قرآن\|يَسْأَلُونَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيهِ قُلْ قِتَالٌ فِيهِ كَبِيرٌ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ اللَّهِ وَكُفْرٌ بِهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَإِخْرَاجُ أَهْلِهِ مِنْهُ أَكْبَرُ عِندَ اللَّهِ وَالْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ وَلاَ يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىَ يَرُدُّوكُمْ عَن دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُواْ وَمَن يَرْتَدِدْ مِنكُمْ عَن دِينِهِ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَأُولَئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالآخِرَةِ وَأُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ}}<ref> از تو درباره جنگ در ماه حرام می‌پرسند، بگو: جنگ در آن (گناهی) بزرگ است و (گناه) باز داشتن (مردم) از راه خداوند و ناسپاسی به او و (باز داشتن مردم از) مسجد الحرام و بیرون راندن اهل آن از آن، در نظر خداوند بزرگ‌تر است و آشوب (شرک) از کشتار (هم) بزرگ‌تر است؛ و (این کافران) پیاپی با شما جنگ می‌کنند تا اگر بتوانند شما را از دینتان بازگردانند، و کردار کسانی از شما که از دین خود بازگردند و در کفر بمیرند، در این جهان و جهان واپسین، تباه است و آنان دمساز آتش و در آن جاودانند، سوره بقره، آیه:۲۱۷.</ref> و از [[مناسک حج]] بازداشته شدند{{متن قرآن\|وَمَا لَهُمْ أَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللَّهُ وَهُمْ يَصُدُّونَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَمَا كَانُوا أَوْلِيَاءَهُ إِنْ أَوْلِيَاؤُهُ إِلَّا الْمُتَّقُونَ وَلَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ}}<ref>«و چرا خداوند عذابشان نکند با آنکه (مردم را) از مسجد الحرام باز می‌دارند در حالی که سرپرست آن نمی‌باشند- که سرپرست آن جز پرهیزگاران نیستند- اما بیشتر آنان نمی‌دانند» سوره انفال، آیه ۳۴.</ref>؛ ولی از سوی [[خداوند]] [[اجازه]] [[رویارویی]] و [[جنگ با مشرکان]] [[قریش]] را نداشتند و تنها به [[صبر]] فرا خوانده می‌شدند. با [[هجرت]] [[مسلمانان]] به [[مدینه]]، خداوند ضمن برشمردن ستم‌هایی که بر مسلمانان رفته بود به آنان اجازه [[مبارزه]] داد: {{متن قرآن\|أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَنْ يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِيَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ}}<ref> به کسانی که بر آنها جنگ تحمیل می‌شود اجازه (ی جهاد) داده شد زیرا ستم دیده‌اند و بی‌گمان خداوند بر یاری آنان تواناست همان کسانی که ناحق از خانه‌های خود بیرون رانده شدند و جز این نبود که می‌گفتند:پروردگار ما خداوند است و اگر خداوند برخی مردم را به دست برخی دیگر از میان برنمی‌داشت بی‌گمان دیرها (ی راهبان) و کلیساها (ی مسیحیان) و کنشت‌ها (ی یهودیان) و مسجدهایی که نام خداوند را در آن بسیار می‌برند ویران می‌شد و بی‌گمان خداوند به کسی که وی را یاری کند یاری خواهد رساند که خداوند توانمندی پیروز است؛ سوره حج، آیه: ۳۹-۴۰.</ref>.		[[مسلمانان]] تا پیش از هجرت به طُرق گوناگون مورد [[اذیت]] و [[آزار]] و [[شکنجه]] و [[تبعید]] [[کافران]] قرار گرفته و از [[خانه]] و کاشانه خود بیرون رانده{{متن قرآن\|يَسْأَلُونَكَ عَنِ الشَّهْرِ الْحَرَامِ قِتَالٍ فِيهِ قُلْ قِتَالٌ فِيهِ كَبِيرٌ وَصَدٌّ عَن سَبِيلِ اللَّهِ وَكُفْرٌ بِهِ وَالْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَإِخْرَاجُ أَهْلِهِ مِنْهُ أَكْبَرُ عِندَ اللَّهِ وَالْفِتْنَةُ أَكْبَرُ مِنَ الْقَتْلِ وَلاَ يَزَالُونَ يُقَاتِلُونَكُمْ حَتَّىَ يَرُدُّوكُمْ عَن دِينِكُمْ إِنِ اسْتَطَاعُواْ وَمَن يَرْتَدِدْ مِنكُمْ عَن دِينِهِ فَيَمُتْ وَهُوَ كَافِرٌ فَأُولَئِكَ حَبِطَتْ أَعْمَالُهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالآخِرَةِ وَأُولَئِكَ أَصْحَابُ النَّارِ هُمْ فِيهَا خَالِدُونَ}}<ref> از تو درباره جنگ در ماه حرام می‌پرسند، بگو: جنگ در آن (گناهی) بزرگ است و (گناه) باز داشتن (مردم) از راه خداوند و ناسپاسی به او و (باز داشتن مردم از) مسجد الحرام و بیرون راندن اهل آن از آن، در نظر خداوند بزرگ‌تر است و آشوب (شرک) از کشتار (هم) بزرگ‌تر است؛ و (این کافران) پیاپی با شما جنگ می‌کنند تا اگر بتوانند شما را از دینتان بازگردانند، و کردار کسانی از شما که از دین خود بازگردند و در کفر بمیرند، در این جهان و جهان واپسین، تباه است و آنان دمساز آتش و در آن جاودانند، سوره بقره، آیه:۲۱۷.</ref> و از [[مناسک حج]] بازداشته شدند{{متن قرآن\|وَمَا لَهُمْ أَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللَّهُ وَهُمْ يَصُدُّونَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ وَمَا كَانُوا أَوْلِيَاءَهُ إِنْ أَوْلِيَاؤُهُ إِلَّا الْمُتَّقُونَ وَلَكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لَا يَعْلَمُونَ}}<ref>«و چرا خداوند عذابشان نکند با آنکه (مردم را) از مسجد الحرام باز می‌دارند در حالی که سرپرست آن نمی‌باشند- که سرپرست آن جز پرهیزگاران نیستند- اما بیشتر آنان نمی‌دانند» سوره انفال، آیه ۳۴.</ref>؛ ولی از سوی [[خداوند]] [[اجازه]] رویارویی و [[جنگ با مشرکان]] [[قریش]] را نداشتند و تنها به [[صبر]] فرا خوانده می‌شدند. با [[هجرت]] [[مسلمانان]] به [[مدینه]]، خداوند ضمن برشمردن ستم‌هایی که بر مسلمانان رفته بود به آنان اجازه [[مبارزه]] داد: {{متن قرآن\|أُذِنَ لِلَّذِينَ يُقَاتَلُونَ بِأَنَّهُمْ ظُلِمُوا وَإِنَّ اللَّهَ عَلَى نَصْرِهِمْ لَقَدِيرٌ الَّذِينَ أُخْرِجُوا مِنْ دِيَارِهِمْ بِغَيْرِ حَقٍّ إِلَّا أَنْ يَقُولُوا رَبُّنَا اللَّهُ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُمْ بِبَعْضٍ لَهُدِّمَتْ صَوَامِعُ وَبِيَعٌ وَصَلَوَاتٌ وَمَسَاجِدُ يُذْكَرُ فِيهَا اسْمُ اللَّهِ كَثِيرًا وَلَيَنْصُرَنَّ اللَّهُ مَنْ يَنْصُرُهُ إِنَّ اللَّهَ لَقَوِيٌّ عَزِيزٌ}}<ref> به کسانی که بر آنها جنگ تحمیل می‌شود اجازه (ی جهاد) داده شد زیرا ستم دیده‌اند و بی‌گمان خداوند بر یاری آنان تواناست همان کسانی که ناحق از خانه‌های خود بیرون رانده شدند و جز این نبود که می‌گفتند:پروردگار ما خداوند است و اگر خداوند برخی مردم را به دست برخی دیگر از میان برنمی‌داشت بی‌گمان دیرها (ی راهبان) و کلیساها (ی مسیحیان) و کنشت‌ها (ی یهودیان) و مسجدهایی که نام خداوند را در آن بسیار می‌برند ویران می‌شد و بی‌گمان خداوند به کسی که وی را یاری کند یاری خواهد رساند که خداوند توانمندی پیروز است؛ سوره حج، آیه: ۳۹-۴۰.</ref>.

	تا پیش از [[جنگ بدر]] [[مسلمانان]] چند [[سریّه]] و [[غزوه]] داشتند که [[هدف]] از آنها ضربه زدن به [[قریش]] و [[تصرف]] کاروان‌های [[تجاری]] آنان بود، هر چند که جز [[سریه نخله]]، هیچ یک نتیجه‌ای نداشت. در این سریّه که در [[ماه حرام]] و به [[فرماندهی]] عبداللّه‌ بن [[جحش]] و حدود یک ماه و نیم پیش از [[غزوه بدر]] رخ داد، با کشته شدن یک تن از [[مشرکان]] ([[عمرو بن حضرمی]]) و [[اسارت]] دو تن، کاروان تجاری به [[غنیمت]] گرفته شد<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص۲۵۲ ـ ۲۵۴؛ المغازی، ج ۱، ص۱۳ـ۱۶.</ref>. [[قریش]] این [[شکست]] را مایه [[سرافکندگی]] خود در میان [[قبایل عرب]] می‌دانست و طالب خون‌بهای عمرو بن حضرمی بود. این موضوع نقش قابل توجهی در وقوع جنگ بدر داشت.		تا پیش از [[جنگ بدر]] [[مسلمانان]] چند [[سریّه]] و [[غزوه]] داشتند که [[هدف]] از آنها ضربه زدن به [[قریش]] و [[تصرف]] کاروان‌های [[تجاری]] آنان بود، هر چند که جز [[سریه نخله]]، هیچ یک نتیجه‌ای نداشت. در این سریّه که در [[ماه حرام]] و به [[فرماندهی]] عبداللّه‌ بن [[جحش]] و حدود یک ماه و نیم پیش از [[غزوه بدر]] رخ داد، با کشته شدن یک تن از [[مشرکان]] ([[عمرو بن حضرمی]]) و [[اسارت]] دو تن، کاروان تجاری به [[غنیمت]] گرفته شد<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص۲۵۲ ـ ۲۵۴؛ المغازی، ج ۱، ص۱۳ـ۱۶.</ref>. [[قریش]] این [[شکست]] را مایه [[سرافکندگی]] خود در میان [[قبایل عرب]] می‌دانست و طالب خون‌بهای عمرو بن حضرمی بود. این موضوع نقش قابل توجهی در وقوع جنگ بدر داشت.

	از جمله کاروان‌های تجاری که به دست مسلمانان نیفتاد کاروانی بود که به سرکردگی [[ابوسفیان]] به مقصد غزه می‌رفت<ref>المغازی، ج ۱، ص۲۸.</ref>. [[پیامبر]]{{صل}} تا ذوالعُشَیره (در ۵ منزلی [[مدینه]]) پیش رفت؛ ولی بدان دست نیافت<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۲؛ السیره‌النبویه، ج ۲، ص۲۴۸ ـ ۲۴۹.</ref>، پس پیامبر به مدینه بازگشت. ابوسفیان با هشدارهایی که دریافت کرد می‌دانست که در بازگشت، مسلمانان در کمین کاروان او خواهند نشست، از این‌رو، از [[سرزمین]] [[تبوک]]، ضمضم بن عمرو را برای جلب کمک قریش، به [[مکه]] اعزام کرد<ref>المغازی، ج ۱، ص۲۸.</ref>. از سوی دیگر گزارش‌گران پیامبر{{صل}} و به روایتی، [[جبرئیل]]<ref>الکشاف، ج ۲، ص۱۹۷.</ref> نیز خبر بازگشت کاروان را از غزه به سوی مکه به [[رسول خدا]]{{صل}} دادند<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۳۱.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>		از جمله کاروان‌های تجاری که به دست مسلمانان نیفتاد کاروانی بود که به سرکردگی [[ابوسفیان]] به مقصد غزه می‌رفت<ref>المغازی، ج ۱، ص۲۸.</ref>. [[پیامبر]]{{صل}} تا ذوالعُشَیره (در ۵ منزلی [[مدینه]]) پیش رفت؛ ولی بدان دست نیافت<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۲؛ السیره‌النبویه، ج ۲، ص۲۴۸ ـ ۲۴۹.</ref>، پس پیامبر به مدینه بازگشت. ابوسفیان با هشدارهایی که دریافت کرد می‌دانست که در بازگشت، مسلمانان در کمین کاروان او خواهند نشست، از این‌رو، از سرزمین [[تبوک]]، ضمضم بن عمرو را برای جلب کمک قریش، به [[مکه]] اعزام کرد<ref>المغازی، ج ۱، ص۲۸.</ref>. از سوی دیگر گزارش‌گران پیامبر{{صل}} و به روایتی، [[جبرئیل]]<ref>الکشاف، ج ۲، ص۱۹۷.</ref> نیز خبر بازگشت کاروان را از غزه به سوی مکه به [[رسول خدا]]{{صل}} دادند<ref>المغازی، ج ۱، ص۱۳۱.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>

	== خروج مسلمانان از مدینه ==		== خروج مسلمانان از مدینه ==

Bahmani: /* مقدمه */

2024-10-15T10:11:04Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۴۱
خط ۱۱:		خط ۱۱:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	[[بدر]] نام سه [[غزوه]] در [[صدر اسلام]] است:		[[بدر]] نام سه [[غزوه]] در صدر اسلام است:
	#«[[بدر اولی]]» یا «[[غزوه سَفَوان]]»؛		#«[[بدر اولی]]» یا «[[غزوه سَفَوان]]»؛
	#«[[بدر کبری]]» یا «[[بدر القتال]]»؛		#«[[بدر کبری]]» یا «[[بدر القتال]]»؛
	#«[[بدر الموعد]]»؛		#«[[بدر الموعد]]»؛

	ولی اگر به صورت مطلق به کار رود، مورد دوم منظور است. [[غزوه بدر]]، نخستین و مهم‌ترین [[جنگ]] میان [[مسلمانان]] و [[کافران]] [[قریش]] است که [[خداوند]] در [[قرآن]] از آن نام برده:{{متن قرآن\|وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}}<ref>«و بی‌گمان خداوند در «بدر» شما را با آنکه ناتوان بودید یاری کرد پس، از خداوند پروا کنید، باشد که سپاس گزارید» سوره آل عمران، آیه۱۲۳.</ref> و با عنایتی خاص آن را به طور گسترده در سوره‌هایی مانند [[انفال]] و [[آل عمران]] آورده و نکاتی را درباره آن بیان کرده که کمتر مورد توجه [[مؤرخان]] قرار گرفته است. [[ابن‌اسحاق]] و [[واقدی]] نیز [[آیات]] مربوط به [[جنگ بدر]] را که بیشتر در [[سوره انفال]] است، آورده و به [[تفسیر]] آنها پرداخته‌اند<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص۳۲۲ - ۳۳۳؛ المغازی، ج ۱، ص۱۳۱ - ۱۳۸.</ref>. قرآن [[روز]] بدر را {{متن قرآن\| يَوْمَ الْفُرْقَانِ}}<ref>سوره انفال، آیه:۴۱.</ref> یعنی روز جدایی [[حق]] از [[باطل]] نامیده<ref>السیر والمغازی، ص۱۳۰.</ref> و آن را آیتی برای [[مردم]] دانسته است: {{متن قرآن\|قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشَاءُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصَارِ}}<ref>«به راستی شما را در کار دو گروهی که (در «بدر») با هم رو به رو شدند، نشانه‌ای (برای پند گیری) بود: گروهی برای خداوند جنگ می‌کردند و (گروه) دیگری کافر بودند که آنها را دو چندان خود به چشم می‌دیدند (و می‌هراسیدند) و خداوند هر کسی را بخواهد با یاوری خویش پش» سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref><ref>تفسیر ابن‌کثیر، ج ۱، ص۳۵۸.</ref>. خداوند در این جنگ به وضوح [[وعده]] [[پیروزی]] [[دین]] خود بر [[مشرکان]] و قطع ریشه کافران را به رسولش‌داده است: {{متن قرآن\|وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَيُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِمَاتِهِ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که خداوند به شما وعده می‌فرمود که (پیروزی بر) یکی از دو دسته از آن شما باشد و شما دوست می‌داشتید که آن دسته بی‌جنگ‌افزار از آن شما گردد اما خداوند می‌خواست که حقّ را با کلمات خویش تحقّق بخشد و ریشه کافران را بر کند» سوره انفال، آیه۷.</ref> منطقه [[بدر]] جایگاهی برای گردهمایی [[اعراب]] به شمار می‌رفت و [[بازار]] آن هر سال از آغاز ماه [[ذیقعده]] به مدت ۸ [[روز]] بر پا می‌شد. هم اکنون منطقه بدر به شهری در ۱۵۵ کیلومتری [[مدینه]] تبدیل شده که فاصله‌ای در حدود ۳۱۰ کیلومتر با [[مکه]] و حدود ۴۵ کیلومتر با [[ساحل]] [[دریای سرخ]] دارد<ref>دولت رسول خدا، ص۲۱۲.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>		ولی اگر به صورت مطلق به کار رود، مورد دوم منظور است. [[غزوه بدر]]، نخستین و مهم‌ترین [[جنگ]] میان [[مسلمانان]] و [[کافران]] [[قریش]] است که [[خداوند]] در [[قرآن]] از آن نام برده:{{متن قرآن\|وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}}<ref>«و بی‌گمان خداوند در «بدر» شما را با آنکه ناتوان بودید یاری کرد پس، از خداوند پروا کنید، باشد که سپاس گزارید» سوره آل عمران، آیه۱۲۳.</ref> و با عنایتی خاص آن را به طور گسترده در سوره‌هایی مانند [[انفال]] و [[آل عمران]] آورده و نکاتی را درباره آن بیان کرده که کمتر مورد توجه مؤرخان قرار گرفته است. ابن‌اسحاق و [[واقدی]] نیز [[آیات]] مربوط به [[جنگ بدر]] را که بیشتر در [[سوره انفال]] است، آورده و به [[تفسیر]] آنها پرداخته‌اند<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص۳۲۲ - ۳۳۳؛ المغازی، ج ۱، ص۱۳۱ - ۱۳۸.</ref>. قرآن [[روز]] بدر را {{متن قرآن\| يَوْمَ الْفُرْقَانِ}}<ref>سوره انفال، آیه:۴۱.</ref> یعنی روز جدایی [[حق]] از [[باطل]] نامیده<ref>السیر والمغازی، ص۱۳۰.</ref> و آن را آیتی برای [[مردم]] دانسته است: {{متن قرآن\|قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشَاءُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصَارِ}}<ref>«به راستی شما را در کار دو گروهی که (در «بدر») با هم رو به رو شدند، نشانه‌ای (برای پند گیری) بود: گروهی برای خداوند جنگ می‌کردند و (گروه) دیگری کافر بودند که آنها را دو چندان خود به چشم می‌دیدند (و می‌هراسیدند) و خداوند هر کسی را بخواهد با یاوری خویش پش» سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref><ref>تفسیر ابن‌کثیر، ج ۱، ص۳۵۸.</ref>. خداوند در این جنگ به وضوح [[وعده]] [[پیروزی]] [[دین]] خود بر [[مشرکان]] و قطع ریشه کافران را به رسولش‌داده است: {{متن قرآن\|وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَيُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِمَاتِهِ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که خداوند به شما وعده می‌فرمود که (پیروزی بر) یکی از دو دسته از آن شما باشد و شما دوست می‌داشتید که آن دسته بی‌جنگ‌افزار از آن شما گردد اما خداوند می‌خواست که حقّ را با کلمات خویش تحقّق بخشد و ریشه کافران را بر کند» سوره انفال، آیه۷.</ref> منطقه [[بدر]] جایگاهی برای گردهمایی [[اعراب]] به شمار می‌رفت و [[بازار]] آن هر سال از آغاز ماه [[ذیقعده]] به مدت ۸ [[روز]] بر پا می‌شد. هم اکنون منطقه بدر به شهری در ۱۵۵ کیلومتری [[مدینه]] تبدیل شده که فاصله‌ای در حدود ۳۱۰ کیلومتر با [[مکه]] و حدود ۴۵ کیلومتر با [[ساحل]] دریای سرخ دارد<ref>دولت رسول خدا، ص۲۱۲.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵]].</ref>

	== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==		== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==

Bahmani در ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۱۰

2024-10-15T10:10:36Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۰۹

2024-10-15T10:09:08Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* مقدمه */

2024-10-15T10:07:40Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۷
خط ۱۶:		خط ۱۶:
	#«[[بدر الموعد]]»؛		#«[[بدر الموعد]]»؛

	ولی اگر به صورت مطلق به کار رود، مورد دوم منظور است. [[غزوه بدر]]، نخستین و مهم‌ترین [[جنگ]] میان [[مسلمانان]] و [[کافران]] [[قریش]] است که [[خداوند]] در [[قرآن]] از آن نام برده:{{متن قرآن\|وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}}<ref>«و بی‌گمان خداوند در «بدر» شما را با آنکه ناتوان بودید یاری کرد پس، از خداوند پروا کنید، باشد که سپاس گزارید» سوره آل عمران، آیه۱۲۳.</ref> و با عنایتی خاص آن را به طور گسترده در سوره‌هایی مانند [[انفال]] و [[آل عمران]] آورده و نکاتی را درباره آن بیان کرده که کمتر مورد توجه [[مؤرخان]] قرار گرفته است. [[ابن‌اسحاق]] و [[واقدی]] نیز [[آیات]] مربوط به [[جنگ بدر]] را که بیشتر در [[سوره انفال]] است، آورده و به [[تفسیر]] آنها پرداخته‌اند<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص ۳۲۲ - ۳۳۳؛ المغازی، ج ۱، ص ۱۳۱ - ۱۳۸.</ref>. [[قرآن]] روز [[بدر]] را {{متن قرآن\| يَوْمَ الْفُرْقَانِ}}<ref>سوره انفال، آیه:۴۱.</ref> یعنی روز جدایی [[حق]] از [[باطل]] نامیده<ref>السیر والمغازی، ص ۱۳۰.</ref> و آن را آیتی برای [[مردم]] دانسته است: {{متن قرآن\|قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشَاءُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصَارِ}}<ref>«به راستی شما را در کار دو گروهی که (در «بدر») با هم رو به رو شدند، نشانه‌ای (برای پند گیری) بود: گروهی برای خداوند جنگ می‌کردند و (گروه) دیگری کافر بودند که آنها را دو چندان خود به چشم می‌دیدند (و می‌هراسیدند) و خداوند هر کسی را بخواهد با یاوری خویش پش» سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref><ref>تفسیر ابن‌کثیر، ج ۱، ص ۳۵۸.</ref>. [[خداوند]] در این [[جنگ]] به وضوح [[وعده]] [[پیروزی]] [[دین]] خود بر [[مشرکان]] و [[قطع]] ریشه [[کافران]] را به رسولش‌داده است: {{متن قرآن\|وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَيُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِمَاتِهِ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که خداوند به شما وعده می‌فرمود که (پیروزی بر) یکی از دو دسته از آن شما باشد و شما دوست می‌داشتید که آن دسته بی‌جنگ‌افزار از آن شما گردد اما خداوند می‌خواست که حقّ را با کلمات خویش تحقّق بخشد و ریشه کافران را بر کند» سوره انفال، آیه۷.</ref> منطقه [[بدر]] جایگاهی برای گردهمایی [[اعراب]] به شمار می‌رفت و بازار آن هر سال از آغاز ماه ذیقعده به مدت ۸ روز بر پا می‌شد. هم اکنون منطقه [[بدر]] به شهری در ۱۵۵ کیلومتری [[مدینه]] تبدیل شده که فاصله‌ای در حدود ۳۱۰ کیلومتر با [[مکه]] و حدود ۴۵ کیلومتر با ساحل دریای سرخ دارد<ref>دولت رسول خدا، ص ۲۱۲.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم]]، ج۵.</ref>		ولی اگر به صورت مطلق به کار رود، مورد دوم منظور است. [[غزوه بدر]]، نخستین و مهم‌ترین [[جنگ]] میان [[مسلمانان]] و [[کافران]] [[قریش]] است که [[خداوند]] در [[قرآن]] از آن نام برده:{{متن قرآن\|وَلَقَدْ نَصَرَكُمُ اللَّهُ بِبَدْرٍ وَأَنْتُمْ أَذِلَّةٌ فَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ}}<ref>«و بی‌گمان خداوند در «بدر» شما را با آنکه ناتوان بودید یاری کرد پس، از خداوند پروا کنید، باشد که سپاس گزارید» سوره آل عمران، آیه۱۲۳.</ref> و با عنایتی خاص آن را به طور گسترده در سوره‌هایی مانند [[انفال]] و [[آل عمران]] آورده و نکاتی را درباره آن بیان کرده که کمتر مورد توجه مؤرخان قرار گرفته است. ابن‌اسحاق و [[واقدی]] نیز [[آیات]] مربوط به [[جنگ بدر]] را که بیشتر در [[سوره انفال]] است، آورده و به [[تفسیر]] آنها پرداخته‌اند<ref>السیرة النبویه، ج ۲، ص ۳۲۲ - ۳۳۳؛ المغازی، ج ۱، ص ۱۳۱ - ۱۳۸.</ref>. [[قرآن]] روز [[بدر]] را {{متن قرآن\| يَوْمَ الْفُرْقَانِ}}<ref>سوره انفال، آیه:۴۱.</ref> یعنی روز جدایی [[حق]] از [[باطل]] نامیده<ref>السیر والمغازی، ص ۱۳۰.</ref> و آن را آیتی برای [[مردم]] دانسته است: {{متن قرآن\|قَدْ كَانَ لَكُمْ آيَةٌ فِي فِئَتَيْنِ الْتَقَتَا فِئَةٌ تُقَاتِلُ فِي سَبِيلِ اللَّهِ وَأُخْرَى كَافِرَةٌ يَرَوْنَهُمْ مِثْلَيْهِمْ رَأْيَ الْعَيْنِ وَاللَّهُ يُؤَيِّدُ بِنَصْرِهِ مَنْ يَشَاءُ إِنَّ فِي ذَلِكَ لَعِبْرَةً لِأُولِي الْأَبْصَارِ}}<ref>«به راستی شما را در کار دو گروهی که (در «بدر») با هم رو به رو شدند، نشانه‌ای (برای پند گیری) بود: گروهی برای خداوند جنگ می‌کردند و (گروه) دیگری کافر بودند که آنها را دو چندان خود به چشم می‌دیدند (و می‌هراسیدند) و خداوند هر کسی را بخواهد با یاوری خویش پش» سوره آل عمران، آیه۱۳.</ref><ref>تفسیر ابن‌کثیر، ج ۱، ص ۳۵۸.</ref>. [[خداوند]] در این [[جنگ]] به وضوح [[وعده]] [[پیروزی]] [[دین]] خود بر [[مشرکان]] و [[قطع]] ریشه [[کافران]] را به رسولش‌داده است: {{متن قرآن\|وَإِذْ يَعِدُكُمُ اللَّهُ إِحْدَى الطَّائِفَتَيْنِ أَنَّهَا لَكُمْ وَتَوَدُّونَ أَنَّ غَيْرَ ذَاتِ الشَّوْكَةِ تَكُونُ لَكُمْ وَيُرِيدُ اللَّهُ أَنْ يُحِقَّ الْحَقَّ بِكَلِمَاتِهِ وَيَقْطَعَ دَابِرَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«و (یاد کن) آنگاه را که خداوند به شما وعده می‌فرمود که (پیروزی بر) یکی از دو دسته از آن شما باشد و شما دوست می‌داشتید که آن دسته بی‌جنگ‌افزار از آن شما گردد اما خداوند می‌خواست که حقّ را با کلمات خویش تحقّق بخشد و ریشه کافران را بر کند» سوره انفال، آیه۷.</ref> منطقه [[بدر]] جایگاهی برای گردهمایی [[اعراب]] به شمار می‌رفت و بازار آن هر سال از آغاز ماه ذیقعده به مدت ۸ روز بر پا می‌شد. هم اکنون منطقه [[بدر]] به شهری در ۱۵۵ کیلومتری [[مدینه]] تبدیل شده که فاصله‌ای در حدود ۳۱۰ کیلومتر با [[مکه]] و حدود ۴۵ کیلومتر با ساحل دریای سرخ دارد<ref>دولت رسول خدا، ص ۲۱۲.</ref>.<ref>[[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|دائرةالمعارف قرآن کریم]]، ج۵.</ref>

	== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==		== علل و عوامل شکل‌گیری [[جنگ بدر]] ==

Bahmani: /* منابع */

2024-10-15T10:03:40Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۳
خط ۱۸۵:		خط ۱۸۵:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]
	# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵''']]		# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* منابع */

2024-10-15T10:02:47Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۲
خط ۱۸۶:		خط ۱۸۶:
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]		# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]
	# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم''']]		# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* منابع */

2024-10-15T10:02:32Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۲
خط ۱۸۵:		خط ۱۸۵:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم''']]		# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]
	# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم''']]		# [[پرونده:000056.jpg\|22px]] [[محمد رضا هدایت‌پناه\|هدایت‌پناه، محمد جعفر]]، [[بدر / غزوه (مقاله)\|مقاله «بدر»]]، [[دائرةالمعارف قرآن کریم ج۵ (کتاب)\|'''دائرةالمعارف قرآن کریم''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}