جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* مقدمه */

2025-12-20T07:51:27Z

مقدمه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۱
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	مراد از [[جهان‌بینی دینی]]، مجموعه‌ای از [[معارف]] است که [[آدمی]] از [[منبع وحی]] درباره [[خدا]]، [[جهان ~~طبیعت]]،~~ [[انسان]] و نظام‌های [[حاکم]] بر آن به دست می‌آورد<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۲.</ref>.		مراد از [[جهان‌بینی دینی]]، مجموعه‌ای از معارف است که [[آدمی]] از منبع وحی درباره [[خدا]]، جهان طبیعت، [[انسان]] و نظام‌های [[حاکم]] بر آن به دست می‌آورد<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۲.</ref>.

	باید [[جهان‌بینی]] مذهبی را یک نوع از [[جهان‌بینی فلسفی]] بدانیم. جهان‌بینی مذهبی و جهان‌بینی فلسفی [[وحدت]] قلمرو دارند، برخلاف [[جهان‌بینی علمی]]، ولی اگر نظر به مبدأ [[معرفت]] و [[شناسایی]] داشته باشیم، بدون تردید [[جهان‌شناسی]] مذهبی با جهان‌شناسی [[فلسفی]] دو نوع است.		باید [[جهان‌بینی]] مذهبی را یک نوع از [[جهان‌بینی فلسفی]] بدانیم. جهان‌بینی مذهبی و جهان‌بینی فلسفی [[وحدت]] قلمرو دارند، برخلاف [[جهان‌بینی علمی]]، ولی اگر نظر به مبدأ [[معرفت]] و [[شناسایی]] داشته باشیم، بدون تردید [[جهان‌شناسی]] مذهبی با جهان‌شناسی [[فلسفی]] دو نوع است.
	در برخی مذاب، مانند [[اسلام]]، جهان‌شناسی مذهبی در متن [[مذهب]]، رنگ فلسفی، یعنی رنگ استدلالی به خود گرفته است، بر مسائلی که عرضه شده است با تکیه بر [[عقل]]، [[استدلال]] و [[اقامه برهان]] شده است، از این رو [[جهان‌بینی اسلامی]] در عین حال یک جهان‌بینی [[عقلانی]] و فلسفی است. از مزایای جهان‌بینی مذهبی (علاوه بر دو مزیت جهان‌بینی فلسفی، [[ثبات]] و [[جاودانگی]] و دیگر عموم و شمول) که جهان‌بینی علمی و جهان‌بینی فلسفی محض، فاقد آن است، [[قداست]] بخشیدن به اصول جهان‌بینی است. و با توجه به این که، یک [[ایدئولوژی]] [[ایمان]] می‌طلبد و جذب شدن ایمان به یک [[مکتب]]، علاوه بر [[اعتقاد]] به جاودانگی و [[تغییرناپذیری]] اصول که به‌ویژه جهان‌بینی علمی فاقد آن است، مستلزم حرمتی است در حد قداست، روشن می‌شود که یک جهان‌بینی آنگاه تکیه‌گاه یک ایدئولوژی و پایه ایمان قرار می‌گیرد که رنگ و [[صبغه]] مذهبی داشته باشد. از مجموع مطالب مذکور نتیجه می‌شود که، یک جهان‌بینی آنگاه می‌تواند تکیه‌گاه یک ایدئولوژی قرار گیرد که [[استحکام]] و وسعت [[تفکر]] فلسفی و قدسی و [[حرمت]] مذهبی را داشته باشد<ref>مقدمه‌ای بر جهان‌بینی اسلامی، ۷۰.</ref>.
	جهان‌بینی دینی در [[مقام]] شکار و گردآوری و نه [[داوری]] - بر [[علوم اجتماعی]] مؤثر است اما خود، داستانی دیگر از منظری متفاوت (نسبت به منظر [[علوم تجربی]]) درباره عالم و [[آدم]] و نظام‌های جاری در آن به صورت یک [[نظام]] خودکفا می‌سراید، وقایع را تبیین می‌کند و با نظام‌های پیشنهادی خود به [[پیش‌بینی]] و کنترل پدیده‌ها، روندها و [[رفتارها]] می‌پردازد، ولی تن به داوری‌های [[تجربی]] نمی‌سپارد و نسبت به مشاهده‌های تجربی، مستقل و بی‌طرف است<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۶۶۲.</ref>		در برخی مذاب، مانند [[اسلام]]، جهان‌شناسی مذهبی در متن [[مذهب]]، رنگ فلسفی، یعنی رنگ استدلالی به خود گرفته است، بر مسائلی که عرضه شده است با تکیه بر [[عقل]]، [[استدلال]] و [[اقامه برهان]] شده است، از این رو [[جهان‌بینی اسلامی]] در عین حال یک جهان‌بینی [[عقلانی]] و فلسفی است. از مزایای جهان‌بینی مذهبی (علاوه بر دو مزیت جهان‌بینی فلسفی، [[ثبات]] و [[جاودانگی]] و دیگر عموم و شمول) که جهان‌بینی علمی و جهان‌بینی فلسفی محض، فاقد آن است، [[قداست]] بخشیدن به اصول جهان‌بینی است. و با توجه به این که، یک [[ایدئولوژی]] [[ایمان]] می‌طلبد و جذب شدن ایمان به یک [[مکتب]]، علاوه بر [[اعتقاد]] به جاودانگی و تغییرناپذیری اصول که به‌ویژه جهان‌بینی علمی فاقد آن است، مستلزم حرمتی است در حد قداست، روشن می‌شود که یک جهان‌بینی آنگاه تکیه‌گاه یک ایدئولوژی و پایه ایمان قرار می‌گیرد که رنگ و صبغه مذهبی داشته باشد. از مجموع مطالب مذکور نتیجه می‌شود که، یک جهان‌بینی آنگاه می‌تواند تکیه‌گاه یک ایدئولوژی قرار گیرد که استحکام و وسعت [[تفکر]] فلسفی و قدسی و [[حرمت]] مذهبی را داشته باشد<ref>مقدمه‌ای بر جهان‌بینی اسلامی، ۷۰.</ref>.

			جهان‌بینی دینی در [[مقام]] شکار و گردآوری و نه [[داوری]] - بر علوم اجتماعی مؤثر است اما خود، داستانی دیگر از منظری متفاوت (نسبت به منظر علوم تجربی) درباره عالم و [[آدم]] و نظام‌های جاری در آن به صورت یک [[نظام]] خودکفا می‌سراید، وقایع را تبیین می‌کند و با نظام‌های پیشنهادی خود به پیش‌بینی و کنترل پدیده‌ها، روندها و [[رفتارها]] می‌پردازد، ولی تن به داوری‌های تجربی نمی‌سپارد و نسبت به مشاهده‌های تجربی، مستقل و بی‌طرف است<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۶۶۲.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani در ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۴۹

2025-12-20T07:49:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۱۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = جهان‌بینی		\| موضوع مرتبط = جهان‌بینی دینی
	\| عنوان مدخل = جهان‌بینی دینی		\| عنوان مدخل = جهان‌بینی دینی
	\| مداخل مرتبط = [[جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی]] - [[جهان‌بینی دینی در کلام اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی]] - [[جهان‌بینی دینی در کلام اسلامی]]
خط ۲۰:		خط ۲۰:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:جهان‌بینی]]~~
	[[رده:جهان‌بینی دینی]]		[[رده:جهان‌بینی دینی]]

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = جهان‌بینی | عنوان مدخل = جهان‌بینی دینی | مداخل مرتبط = جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی - جهان‌بینی دینی در کلام اسلامی | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== مراد از جهان‌بینی دینی، مجموعه‌ای از معارف است که آدمی از منبع...» ایجاد کرد

2023-02-15T06:58:22Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = جهان‌بینی | عنوان مدخل = جهان‌بینی دینی | مداخل مرتبط = جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی - جهان‌بینی دینی در کلام اسلامی | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== مراد از جهان‌بینی دینی، مجموعه‌ای از معارف است که آدمی از منبع...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = جهان‌بینی
| عنوان مدخل = جهان‌بینی دینی
| مداخل مرتبط = [[جهان‌بینی دینی در فقه سیاسی]] - [[جهان‌بینی دینی در کلام اسلامی]]
| پرسش مرتبط =
}}

==مقدمه==
مراد از [[جهان‌بینی دینی]]، مجموعه‌ای از [[معارف]] است که [[آدمی]] از [[منبع وحی]] درباره [[خدا]]، [[جهان طبیعت]]، [[انسان]] و نظام‌های [[حاکم]] بر آن به دست می‌آورد<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۲.</ref>.
باید [[جهان‌بینی]] مذهبی را یک نوع از [[جهان‌بینی فلسفی]] بدانیم. جهان‌بینی مذهبی و جهان‌بینی فلسفی [[وحدت]] قلمرو دارند، برخلاف [[جهان‌بینی علمی]]، ولی اگر نظر به مبدأ [[معرفت]] و [[شناسایی]] داشته باشیم، بدون تردید [[جهان‌شناسی]] مذهبی با جهان‌شناسی [[فلسفی]] دو نوع است.
در برخی مذاب، مانند [[اسلام]]، جهان‌شناسی مذهبی در متن [[مذهب]]، رنگ فلسفی، یعنی رنگ استدلالی به خود گرفته است، بر مسائلی که عرضه شده است با تکیه بر [[عقل]]، [[استدلال]] و [[اقامه برهان]] شده است، از این رو [[جهان‌بینی اسلامی]] در عین حال یک جهان‌بینی [[عقلانی]] و فلسفی است. از مزایای جهان‌بینی مذهبی (علاوه بر دو مزیت جهان‌بینی فلسفی، [[ثبات]] و [[جاودانگی]] و دیگر عموم و شمول) که جهان‌بینی علمی و جهان‌بینی فلسفی محض، فاقد آن است، [[قداست]] بخشیدن به اصول جهان‌بینی است. و با توجه به این که، یک [[ایدئولوژی]] [[ایمان]] می‌طلبد و جذب شدن ایمان به یک [[مکتب]]، علاوه بر [[اعتقاد]] به جاودانگی و [[تغییرناپذیری]] اصول که به‌ویژه جهان‌بینی علمی فاقد آن است، مستلزم حرمتی است در حد قداست، روشن می‌شود که یک جهان‌بینی آنگاه تکیه‌گاه یک ایدئولوژی و پایه ایمان قرار می‌گیرد که رنگ و [[صبغه]] مذهبی داشته باشد. از مجموع مطالب مذکور نتیجه می‌شود که، یک جهان‌بینی آنگاه می‌تواند تکیه‌گاه یک ایدئولوژی قرار گیرد که [[استحکام]] و وسعت [[تفکر]] فلسفی و قدسی و [[حرمت]] مذهبی را داشته باشد<ref>مقدمه‌ای بر جهان‌بینی اسلامی، ۷۰.</ref>.
جهان‌بینی دینی در [[مقام]] شکار و گردآوری و نه [[داوری]] - بر [[علوم اجتماعی]] مؤثر است اما خود، داستانی دیگر از منظری متفاوت (نسبت به منظر [[علوم تجربی]]) درباره عالم و [[آدم]] و نظام‌های جاری در آن به صورت یک [[نظام]] خودکفا می‌سراید، وقایع را تبیین می‌کند و با نظام‌های پیشنهادی خود به [[پیش‌بینی]] و کنترل پدیده‌ها، روندها و [[رفتارها]] می‌پردازد، ولی تن به داوری‌های [[تجربی]] نمی‌سپارد و نسبت به مشاهده‌های تجربی، مستقل و بی‌طرف است<ref>فقه سیاسی، ج۱۰، ص۴۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۶۶۲.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده: 1100699.jpg|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۱''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:جهان‌بینی]]
[[رده:جهان‌بینی دینی]]