جهان‌بینی سیاسی ماتریالیسم دیالکتیک - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* پانویس */

2025-12-20T07:57:59Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۰ دسامبر ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۲۷
خط ۱۲۸:		خط ۱۲۸:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~جهان‌شناسی~~]]		[[رده:جهان‌بینی سیاسی]]

Bahmani در ‏۱۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۱۲

2025-06-16T09:12:16Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۱۶ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۹:۰۰

2025-06-16T09:00:46Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۲۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۴۹

2024-03-27T10:49:33Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۴:۱۹
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{نبوت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = جهان‌بینی سیاسی		\| موضوع مرتبط = جهان‌بینی سیاسی
	\| عنوان مدخل = ~~[[جهان‌بینی سیاسی ماتریالیسم دیالکتیک]]~~		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = ~~[[جهان‌بینی سیاسی ماتریالیسم دیالکتیک در تاریخ اسلامی]] - [[جهان‌بینی سیاسی ماتریالیسم دیالکتیک در فقه سیاسی]]~~		\| مداخل مرتبط =
	\| پرسش مرتبط = ~~جهان‌بینی سیاسی ماتریالیسم دیالکتیک (پرسش)~~		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

خط ۱۰۲:		خط ۱۰۱:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~مدخل‌]]~~		[[رده:جهان‌شناسی]]
	~~[[رده:جهان‌بینی فلسفی]]~~
	~~[[رده:جهان‌بینی سیاسی~~]]

Wasity: جایگزینی متن - 'دست' به 'دست'

2023-03-02T11:12:39Z

جایگزینی متن - 'دست' به 'دست'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۴۲
خط ۸۶:		خط ۸۶:
	# فرضیۀ انتفای [[دولت]] در [[جامعه]] نخستین [[بشر]] را دلیلی [[تأیید]] نمی‌کند. آنچه از منابع معتبر [[دینی]] - که به [[دلیل]] اشتهار گسترده و مورد [[اعتماد]] عامّه بودن آنها، قابل اعتمادترین منبع [[تاریخی]] به شمار می آیند - استفاده می شود، پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]] است: {{متن قرآن\|كَانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ}}<ref>«مردم امتی یگانه بودند پس خداوند انبیاء را فرستاد تا آنان را مژده و بیم‌دهند و با آنان کتاب دربردارندۀ حق فروفرستاد تا میان مردم در آنچه با یکدیگر اختلاف می‌کنند حکم و داوری کند» سوره بقره، آیه ۲۱۳.</ref>. بنابر آنچه در این [[آیه]] آمده است، کلیه [[پیامبران]] - از جمله [[آدم]] {{ع}}- از آغاز پیدایش خانوادۀ نخستین که کوچک ترین [[جامعۀ بشری]] را تشکیل می داده است، برای [[حکم]] به [[حق]] در میان [[بشریت]] فرستاده شده اند. بنابراین، تشکیل نخستین هستۀ [[جامعۀ بشری]] با [[تأسیس دولت]] توسّط [[پیامبران الهی]] همزمان بوده است. در هر صورت، صرف نظر از آنچه در منابع [[دینی]] آمده، فرضیۀ پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]]، از یکسو فرضیه ای معقول، بلکه با توجه به [[ضرورت]] آن، واقع و ثابت است و از سوی دیگر، دلیلی بر [[نفی]] تحقق آن وجود ندارد.		# فرضیۀ انتفای [[دولت]] در [[جامعه]] نخستین [[بشر]] را دلیلی [[تأیید]] نمی‌کند. آنچه از منابع معتبر [[دینی]] - که به [[دلیل]] اشتهار گسترده و مورد [[اعتماد]] عامّه بودن آنها، قابل اعتمادترین منبع [[تاریخی]] به شمار می آیند - استفاده می شود، پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]] است: {{متن قرآن\|كَانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ}}<ref>«مردم امتی یگانه بودند پس خداوند انبیاء را فرستاد تا آنان را مژده و بیم‌دهند و با آنان کتاب دربردارندۀ حق فروفرستاد تا میان مردم در آنچه با یکدیگر اختلاف می‌کنند حکم و داوری کند» سوره بقره، آیه ۲۱۳.</ref>. بنابر آنچه در این [[آیه]] آمده است، کلیه [[پیامبران]] - از جمله [[آدم]] {{ع}}- از آغاز پیدایش خانوادۀ نخستین که کوچک ترین [[جامعۀ بشری]] را تشکیل می داده است، برای [[حکم]] به [[حق]] در میان [[بشریت]] فرستاده شده اند. بنابراین، تشکیل نخستین هستۀ [[جامعۀ بشری]] با [[تأسیس دولت]] توسّط [[پیامبران الهی]] همزمان بوده است. در هر صورت، صرف نظر از آنچه در منابع [[دینی]] آمده، فرضیۀ پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]]، از یکسو فرضیه ای معقول، بلکه با توجه به [[ضرورت]] آن، واقع و ثابت است و از سوی دیگر، دلیلی بر [[نفی]] تحقق آن وجود ندارد.
	# زیربنا بودن ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن برای سایر پدیده های [[فکری]] و [[اجتماعی]] و [[سیاسی]] [[جامعۀ بشر]] را، نه [[منطق]] و [[برهان]] می پذیرد و نه وقایع [[تاریخی]] آن را [[تأیید]] می کند. از نظر منطقی روشن است که ابزار تولید، نتیجۀ [[فکر]] و [[اندیشه]] [[بشر]] است، نه عکس آن؛ بنابراین، نمی‌توان [[فکر]] و [[اندیشه]] [[انسان]] را محصول ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن دانست و از نظر وقایع [[تاریخی]] نیز آنچه در واقعیت [[جوامع]] گذشته و حال بشری اتفاق افتاده است، همواره چنین بوده که تحولات [[فکری]] و ابداعات مبتکران و مخترعان، منشأ پیدایش ابزار تولید جدید شده است.		# زیربنا بودن ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن برای سایر پدیده های [[فکری]] و [[اجتماعی]] و [[سیاسی]] [[جامعۀ بشر]] را، نه [[منطق]] و [[برهان]] می پذیرد و نه وقایع [[تاریخی]] آن را [[تأیید]] می کند. از نظر منطقی روشن است که ابزار تولید، نتیجۀ [[فکر]] و [[اندیشه]] [[بشر]] است، نه عکس آن؛ بنابراین، نمی‌توان [[فکر]] و [[اندیشه]] [[انسان]] را محصول ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن دانست و از نظر وقایع [[تاریخی]] نیز آنچه در واقعیت [[جوامع]] گذشته و حال بشری اتفاق افتاده است، همواره چنین بوده که تحولات [[فکری]] و ابداعات مبتکران و مخترعان، منشأ پیدایش ابزار تولید جدید شده است.
	# عقب ماندگی [[جوامع]] [[کمونیستی]] از نظر [[دانش]] و تکنولوژی و سطح امکانات در [[روابط اقتصادی]] در طول حدود یک قرن از شکل‌گیری نخستین [[جامعه]] [[کمونیستی]] در [[اتحاد]] جماهیر شوروی، خط بطلانی بر نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]] کشید؛ زیرا بنابر این نظریه، جامعۀ [[کمونیستی]]، نتیجه حتمی [[پیشرفت]] ابزار تولید و [[ترقی]] [[علمی]] [[جامعۀ انسانی]] است. [[انگلس]] گفته بود: "اکنون ما با گام های سریع به مرحله ای از [[تکامل]] تولید نزدیک می شویم که در آن، نه تنها وجود طبقات [[ضرورت]] خود را از دست داده است، بلکه یک مانع قطعی در تولید نیز خواهد شد"<ref>فردریک انگلس، منشأ خانواده، مالکیت خصوصی و دولت، ص۲۴۳.</ref>. لکن گام های سریع در [[راه تکامل]] تولید که مورد ادّعای [[انگلس]] بود و می بایست در سایۀ [[انقلاب]] [[کمونیستی]] و [[پیروزی]] طبقۀ کارگر، شتاب بیشتری به خود می گرفت، هرگز تحقق نیافت؛ بلکه در نتیجۀ محدودیت‌ها و شرایط [[سختی]] که در نتیجۀ [[حاکمیت]] کمونیسم و سوسیالیسم برخاسته از آن بر [[روابط اقتصادی]] و به ویژه تولید [[حاکم]] شد، جامعۀ سوسیالیستی [[اتحاد]] جماهیر شوروی به یکی از فقیرترین [[جوامع بشری]] تبدیل گردید. بر سایر [[جوامع]] [[کمونیستی]] نیز، وضعیتی بهتر از [[جامعه]] شوروی [[حاکم]] نشد و جامعۀ سوسیالیستی چین نیز تنها هنگامی به [[رشد]] چشمگیر [[اقتصادی]] [[دست]] یافت که از [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر سوسیالیسم - کمونیسم دست برداشت و با تجدید نظرهای فراوان در [[نظام]] سوسیالیستی برخاسته از کمونیسم از [[نظام اقتصادی]] کمونیسم و نیز سوسیالیسم برخاسته از آن فاصله بسیاری گرفت.		# عقب ماندگی [[جوامع]] [[کمونیستی]] از نظر [[دانش]] و تکنولوژی و سطح امکانات در [[روابط اقتصادی]] در طول حدود یک قرن از شکل‌گیری نخستین [[جامعه]] [[کمونیستی]] در [[اتحاد]] جماهیر شوروی، خط بطلانی بر نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]] کشید؛ زیرا بنابر این نظریه، جامعۀ [[کمونیستی]]، نتیجه حتمی [[پیشرفت]] ابزار تولید و [[ترقی]] [[علمی]] [[جامعۀ انسانی]] است. [[انگلس]] گفته بود: "اکنون ما با گام های سریع به مرحله ای از [[تکامل]] تولید نزدیک می شویم که در آن، نه تنها وجود طبقات [[ضرورت]] خود را از دست داده است، بلکه یک مانع قطعی در تولید نیز خواهد شد"<ref>فردریک انگلس، منشأ خانواده، مالکیت خصوصی و دولت، ص۲۴۳.</ref>. لکن گام های سریع در [[راه تکامل]] تولید که مورد ادّعای [[انگلس]] بود و می بایست در سایۀ [[انقلاب]] [[کمونیستی]] و [[پیروزی]] طبقۀ کارگر، شتاب بیشتری به خود می گرفت، هرگز تحقق نیافت؛ بلکه در نتیجۀ محدودیت‌ها و شرایط [[سختی]] که در نتیجۀ [[حاکمیت]] کمونیسم و سوسیالیسم برخاسته از آن بر [[روابط اقتصادی]] و به ویژه تولید [[حاکم]] شد، جامعۀ سوسیالیستی [[اتحاد]] جماهیر شوروی به یکی از فقیرترین [[جوامع بشری]] تبدیل گردید. بر سایر [[جوامع]] [[کمونیستی]] نیز، وضعیتی بهتر از [[جامعه]] شوروی [[حاکم]] نشد و جامعۀ سوسیالیستی چین نیز تنها هنگامی به [[رشد]] چشمگیر [[اقتصادی]] دست یافت که از [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر سوسیالیسم - کمونیسم دست برداشت و با تجدید نظرهای فراوان در [[نظام]] سوسیالیستی برخاسته از کمونیسم از [[نظام اقتصادی]] کمونیسم و نیز سوسیالیسم برخاسته از آن فاصله بسیاری گرفت.
	# براساس نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]]، [[انقلاب]] [[کمونیستی]] طبقۀ کارگر علیه طبقۀ [[سرمایه]] دار باید در جوامعی صورت می گرفت که از ابزار تولید پیشرفته تری برخوردارند و براساس پیشبینی مارکس، جامعۀ [[انگلیس]] پایان قرن نوزدهم و آغاز قرن بیستم، کاندیدای [[پذیرش]] [[انقلاب]] کارگری بود، که چنین رویدادی هرگز رخ نداد.		# براساس نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]]، [[انقلاب]] [[کمونیستی]] طبقۀ کارگر علیه طبقۀ [[سرمایه]] دار باید در جوامعی صورت می گرفت که از ابزار تولید پیشرفته تری برخوردارند و براساس پیشبینی مارکس، جامعۀ [[انگلیس]] پایان قرن نوزدهم و آغاز قرن بیستم، کاندیدای [[پذیرش]] [[انقلاب]] کارگری بود، که چنین رویدادی هرگز رخ نداد.
	# تجربه [[تاریخی]] [[جوامع بشری]]، پیدایش [[قدرت]] دولتی را بر مبنای [[جنگ]] طبقاتی [[باطل]] می کند، بسیاری از تحولات [[سیاسی]] و زوال یا پیدایش قدرت‌ها در رژیم های جدید [[سیاسی]]، ناشی از تحولات [[فکری]] و [[فرهنگی]] بوده است - پیدایش [[دولت]] [[نبوی]] را در [[مدینه]]، می‌توان نمونه ای از این دست بر شمرد - و بسیاری از تحولات [[سیاسی]]، ریشه در [[ضعف]] بنیۀ [[سیاسی]] یک [[دولت]] یا رژیم داشته است؛ نظیر برچیده شدن امپراتوری [[عباسیان]] و عثمانیان و صفویان که عمدتاً ناشی از [[ضعف]] [[اقتدار]] [[سیاسی]] رژیم [[حاکم]] بوده است.		# تجربه [[تاریخی]] [[جوامع بشری]]، پیدایش [[قدرت]] دولتی را بر مبنای [[جنگ]] طبقاتی [[باطل]] می کند، بسیاری از تحولات [[سیاسی]] و زوال یا پیدایش قدرت‌ها در رژیم های جدید [[سیاسی]]، ناشی از تحولات [[فکری]] و [[فرهنگی]] بوده است - پیدایش [[دولت]] [[نبوی]] را در [[مدینه]]، می‌توان نمونه ای از این دست بر شمرد - و بسیاری از تحولات [[سیاسی]]، ریشه در [[ضعف]] بنیۀ [[سیاسی]] یک [[دولت]] یا رژیم داشته است؛ نظیر برچیده شدن امپراتوری [[عباسیان]] و عثمانیان و صفویان که عمدتاً ناشی از [[ضعف]] [[اقتدار]] [[سیاسی]] رژیم [[حاکم]] بوده است.

Wasity: جایگزینی متن - '-،' به '-'

2022-11-24T06:47:55Z

جایگزینی متن - '-،' به '-'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۷
خط ۵۱:		خط ۵۱:
	# [[نظم]] و [[انسجام]] در فعالیت‌های موجودات [[جهان هستی]]، حاکی از وجود [[مدیریت]] هوشیار و [[حکیم]] و [[هوشمندی]] است که دست اندرکار [[تدبیر]] و [[ادارۀ امور جهان]] و موجودات بی شمار آن است. این [[نظم]] و [[انسجام]] در [[نظام]] [[مدیریتی]] [[جهان آفرینش]]، با مبدأیت مادۀ بی [[جان]] و [[خرد]] و کور و کر برای [[جهان هستی]] قابل توجیه نیست.		# [[نظم]] و [[انسجام]] در فعالیت‌های موجودات [[جهان هستی]]، حاکی از وجود [[مدیریت]] هوشیار و [[حکیم]] و [[هوشمندی]] است که دست اندرکار [[تدبیر]] و [[ادارۀ امور جهان]] و موجودات بی شمار آن است. این [[نظم]] و [[انسجام]] در [[نظام]] [[مدیریتی]] [[جهان آفرینش]]، با مبدأیت مادۀ بی [[جان]] و [[خرد]] و کور و کر برای [[جهان هستی]] قابل توجیه نیست.
	# [[تجرد روح]] [[آدمی]]، [[گواه]] روشنی بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی است. دلائل روشن و قطعی فراوانی بر [[تجرد روح]] [[آدمی]] [[گواهی]] می‌دهند. از قبیل:		# [[تجرد روح]] [[آدمی]]، [[گواه]] روشنی بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی است. دلائل روشن و قطعی فراوانی بر [[تجرد روح]] [[آدمی]] [[گواهی]] می‌دهند. از قبیل:
	## فعالیت های ادراکی [[آدمی]]؛ نظیر: [[علم حضوری]] - به ویژه [[آگاهی]] [[انسان]] نسبت به خویشتن و فعالیت‌های خویش -، [[ادراک]] صور محسوسه مطابق با واقعیت خارجی امور محسوس. با آنکه مادۀ [[ذهن]] و تشکیلات مادی دستگاه [[ادراک]] [[آدمی]] فاقد این [[خواص]] می‌باشد؛ حتی پس از فعل و انفعالات ادراکی چنین نیست که خصوصیات خارجی شیء ادراکشده در [[ذهن]]، به نحو مادی حاصل شوند؛ بلکه حصول این خصوصیات مادی با همان کیفیت محسوس در [[ذهن]] ممتنع است؛ زیرا کوه و ماه و [[خورشید]] و دریا و گیاه را نمی توان با همان وزن و حجم و رنگ و خصوصیات مادی دیگر در [[ذهن]] حاضر نمود و بر فرض حضور، ملازم با [[ادراک]] نیست؛ درحالی که ما این حقایق را با همان کیفیت های ویژۀ آنها [[ادراک]] می‌کنیم؛		## فعالیت های ادراکی [[آدمی]]؛ نظیر: [[علم حضوری]] - به ویژه [[آگاهی]] [[انسان]] نسبت به خویشتن و فعالیت‌های خویش - [[ادراک]] صور محسوسه مطابق با واقعیت خارجی امور محسوس. با آنکه مادۀ [[ذهن]] و تشکیلات مادی دستگاه [[ادراک]] [[آدمی]] فاقد این [[خواص]] می‌باشد؛ حتی پس از فعل و انفعالات ادراکی چنین نیست که خصوصیات خارجی شیء ادراکشده در [[ذهن]]، به نحو مادی حاصل شوند؛ بلکه حصول این خصوصیات مادی با همان کیفیت محسوس در [[ذهن]] ممتنع است؛ زیرا کوه و ماه و [[خورشید]] و دریا و گیاه را نمی توان با همان وزن و حجم و رنگ و خصوصیات مادی دیگر در [[ذهن]] حاضر نمود و بر فرض حضور، ملازم با [[ادراک]] نیست؛ درحالی که ما این حقایق را با همان کیفیت های ویژۀ آنها [[ادراک]] می‌کنیم؛
	## [[عواطف]] و [[احساسات]] [[آدمی]]؛ نظیر: [[خشنودی]] و [[خشم]] و [[عشق]] و [[نفرت]] و مهر و [[غضب]] و امثال آنها به وسیلۀ ماده، قابل [[ادراک]] نیستند و پر واضح است که اینگونه [[عواطف]] و [[احساسات]] از بدیهی‌ترین حقایق وجود [[آدمی]] است؛		## [[عواطف]] و [[احساسات]] [[آدمی]]؛ نظیر: [[خشنودی]] و [[خشم]] و [[عشق]] و [[نفرت]] و مهر و [[غضب]] و امثال آنها به وسیلۀ ماده، قابل [[ادراک]] نیستند و پر واضح است که اینگونه [[عواطف]] و [[احساسات]] از بدیهی‌ترین حقایق وجود [[آدمی]] است؛
	## رؤیاها، و پیشگویی‌های رؤیاها به هیچ وجه به وسیلۀ مادۀ [[جسم]] [[آدمی]] قابل توجیه نیستند. [[رؤیا]] و پیشگویی‌های رؤیایی در [[زندگی]] [[بشر]]، [[حقیقت]] انکارناپذیری است؛		## رؤیاها، و پیشگویی‌های رؤیاها به هیچ وجه به وسیلۀ مادۀ [[جسم]] [[آدمی]] قابل توجیه نیستند. [[رؤیا]] و پیشگویی‌های رؤیایی در [[زندگی]] [[بشر]]، [[حقیقت]] انکارناپذیری است؛

Wasity: جایگزینی متن - 'عکس العمل' به 'عکس‌العمل'

2022-10-16T13:35:07Z

جایگزینی متن - 'عکس العمل' به 'عکس‌العمل'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۰۵
خط ۵۷:		خط ۵۷:
	## پدیدۀ [[فراموشی]] و [[یادآوری]] همان صورت فراموششده، [[دلیل]] دیگری بر [[تجرد روح]] است.		## پدیدۀ [[فراموشی]] و [[یادآوری]] همان صورت فراموششده، [[دلیل]] دیگری بر [[تجرد روح]] است.
	# [[وجدان]] [[اخلاقی]]، به وسیلۀ [[ماتریالیسم]] قابل توجیه نیست. اینکه [[آدمی]] در اندرون خود ندایی [[احساس]] می کند که او را به [[رفتار]] [[نیک]] وادار و از [[رفتار]] [[زشت]] باز می دارد و در صورت ارتکاب خلاف، او را [[سرزنش]] می کند، جای هیچگونه تردید نیست. و معلوم است که چنین ندایی نمی‌تواند از مادۀ بیجان و حسّ برخیزد.		# [[وجدان]] [[اخلاقی]]، به وسیلۀ [[ماتریالیسم]] قابل توجیه نیست. اینکه [[آدمی]] در اندرون خود ندایی [[احساس]] می کند که او را به [[رفتار]] [[نیک]] وادار و از [[رفتار]] [[زشت]] باز می دارد و در صورت ارتکاب خلاف، او را [[سرزنش]] می کند، جای هیچگونه تردید نیست. و معلوم است که چنین ندایی نمی‌تواند از مادۀ بیجان و حسّ برخیزد.
	# [[قانون]] ~~عکس العمل~~ طبیعی رفتارهای [[آدمی]] که از آن به [[قانون مکافات]] طبیعی یاد می شود، [[دلیل]] دیگری بر بطلان نظریۀ مادی گری است. تجربۀ [[اجتماعی]] [[زندگی]] [[انسان]]، بر این [[حقیقت]] [[گواه]] است که رفتارهای بد [[انسان‌ها]] در همین عالم، ~~عکس العمل~~ بد در پی دارد و [[رفتار]] خوب [[انسان]] ها ~~عکس العمل~~ خوب در پی دارد، تا جایی که این تعامل طرفینی بین [[انسان]] و [[طبیعت]] نیز [[مشاهده]] می شود؛ به‌ گونه ای که [[رفتار]] بد با [[طبیعت]]، پاسخ منفی [[طبیعت]] را در پی دارد. [[شاهد]] بر این تجربۀ [[اجتماعی]]، ضرب المثل هایی است که بدین مضمون "هر که بد بکارد بد درو می‌کند"، در همۀ [[فرهنگ]] ها و [[ادبیات]] [[جوامع بشری]] شایع است. [[قرآن کریم]]، با اشاره به همین [[قانون مکافات]] طبیعی می فرماید: {{متن قرآن\|وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَى آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِمْ بَرَكَاتٍ مِنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ وَلَكِنْ كَذَّبُوا فَأَخَذْنَاهُمْ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ}}<ref>«اگر مردم آبادی‌ها ایمان و تقوا را پیشه می‌ساختند درب‌های برکاتی از آسمان و زمین به سوی آنان می‌گشودیم؛ لکن تکذیب کردند (پیامبران را) پس آنان را به سزای کارشان گرفتار کردیم» سوره اعراف، آیه ۹۶.</ref>. و نیز در جای دیگر می‌فرماید: {{متن قرآن\|ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ}}<ref>«فساد در خشکی و دریا پدیدار و آشکار شد در نتیجۀ آنچه مردم با رفتار خویش به دست آوردند» سوره روم، آیه ۴۱.</ref>. در هر صورت، وجود [[قانون مکافات]] عمل در [[جهان]] [[طبیعت]] و در رابطۀ [[انسان]] با محیط پیرامونی خویش، قابل [[انکار]] نیست. این [[قانون]] طبیعی، [[گواهی]] دیگر بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی در [[تبیین]] [[جهان]] است.		# [[قانون]] عکس‌العمل طبیعی رفتارهای [[آدمی]] که از آن به [[قانون مکافات]] طبیعی یاد می شود، [[دلیل]] دیگری بر بطلان نظریۀ مادی گری است. تجربۀ [[اجتماعی]] [[زندگی]] [[انسان]]، بر این [[حقیقت]] [[گواه]] است که رفتارهای بد [[انسان‌ها]] در همین عالم، عکس‌العمل بد در پی دارد و [[رفتار]] خوب [[انسان]] ها عکس‌العمل خوب در پی دارد، تا جایی که این تعامل طرفینی بین [[انسان]] و [[طبیعت]] نیز [[مشاهده]] می شود؛ به‌ گونه ای که [[رفتار]] بد با [[طبیعت]]، پاسخ منفی [[طبیعت]] را در پی دارد. [[شاهد]] بر این تجربۀ [[اجتماعی]]، ضرب المثل هایی است که بدین مضمون "هر که بد بکارد بد درو می‌کند"، در همۀ [[فرهنگ]] ها و [[ادبیات]] [[جوامع بشری]] شایع است. [[قرآن کریم]]، با اشاره به همین [[قانون مکافات]] طبیعی می فرماید: {{متن قرآن\|وَلَوْ أَنَّ أَهْلَ الْقُرَى آمَنُوا وَاتَّقَوْا لَفَتَحْنَا عَلَيْهِمْ بَرَكَاتٍ مِنَ السَّمَاءِ وَالْأَرْضِ وَلَكِنْ كَذَّبُوا فَأَخَذْنَاهُمْ بِمَا كَانُوا يَكْسِبُونَ}}<ref>«اگر مردم آبادی‌ها ایمان و تقوا را پیشه می‌ساختند درب‌های برکاتی از آسمان و زمین به سوی آنان می‌گشودیم؛ لکن تکذیب کردند (پیامبران را) پس آنان را به سزای کارشان گرفتار کردیم» سوره اعراف، آیه ۹۶.</ref>. و نیز در جای دیگر می‌فرماید: {{متن قرآن\|ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ}}<ref>«فساد در خشکی و دریا پدیدار و آشکار شد در نتیجۀ آنچه مردم با رفتار خویش به دست آوردند» سوره روم، آیه ۴۱.</ref>. در هر صورت، وجود [[قانون مکافات]] عمل در [[جهان]] [[طبیعت]] و در رابطۀ [[انسان]] با محیط پیرامونی خویش، قابل [[انکار]] نیست. این [[قانون]] طبیعی، [[گواهی]] دیگر بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی در [[تبیین]] [[جهان]] است.
	# تجربۀ [[اجتماعی]] دیگری که [[گواه]] دیگری بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی است، پاسخی است که [[انسان‌ها]] در اغلب موارد نیاز و [[اضطرار]]، از طریق [[دعا]] و التجاء به درگاه [[خدای متعال]] دریافت می کنند. اینکه [[انسان‌ها]] در موارد [[اضطرار]] و نیاز، هنگامی که به [[خدا]] روی آورده و به [[دعا]] و نیاز به درگاه او می‌پردازند، پاسخ مثبت دریافت می کنند و مشکل و نیاز آنها برطرف می‌شود، از روشن‌ترین و شایع ترین حقایق [[زندگی]] انسان‌هاست که [[گواه]] روشنی بر وجود [[خالق]] یکتای [[مهربان]] و [[حکیم]] و تواناست. [[قرآن کریم]]، به طور مکرر به این [[حقیقت]] اشاره می‌کند، از جمله:		# تجربۀ [[اجتماعی]] دیگری که [[گواه]] دیگری بر بطلان نظریۀ ماتریالیستی است، پاسخی است که [[انسان‌ها]] در اغلب موارد نیاز و [[اضطرار]]، از طریق [[دعا]] و التجاء به درگاه [[خدای متعال]] دریافت می کنند. اینکه [[انسان‌ها]] در موارد [[اضطرار]] و نیاز، هنگامی که به [[خدا]] روی آورده و به [[دعا]] و نیاز به درگاه او می‌پردازند، پاسخ مثبت دریافت می کنند و مشکل و نیاز آنها برطرف می‌شود، از روشن‌ترین و شایع ترین حقایق [[زندگی]] انسان‌هاست که [[گواه]] روشنی بر وجود [[خالق]] یکتای [[مهربان]] و [[حکیم]] و تواناست. [[قرآن کریم]]، به طور مکرر به این [[حقیقت]] اشاره می‌کند، از جمله:
	##{{متن قرآن\|أَمَّنْ يُجِيبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوءَ}}<ref>«یا آنکه چه کسی است که دعا و نیایش بیچارگان را پاسخ می‌دهد و گرفتاری آنان را برطرف می‌سازد» سوره نمل، آیه ۶۲.</ref>.		##{{متن قرآن\|أَمَّنْ يُجِيبُ الْمُضْطَرَّ إِذَا دَعَاهُ وَيَكْشِفُ السُّوءَ}}<ref>«یا آنکه چه کسی است که دعا و نیایش بیچارگان را پاسخ می‌دهد و گرفتاری آنان را برطرف می‌سازد» سوره نمل، آیه ۶۲.</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'کلیه' به 'کلیه'

2022-09-24T15:19:50Z

جایگزینی متن - 'کلیه' به 'کلیه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۴۹
خط ۸۴:		خط ۸۴:
	# فرضیۀ دوره‌های گذشتۀ پنجگانه [[جامعۀ بشر]]: کمونیسم نخستین، بردهداری، ارباب رعیتی، بورژوازی و سرمایه‌داری پنداری بیش نیست و هیچ منبع مستند [[تاریخی]]، صحت آن را [[تأیید]] نمی کند؛ نه [[سیستم]] [[اقتصادی]] [[حاکم]] بر [[جوامع]] گذشته در این پنج نوع منحصر است و نه هیچ‌یک از این پنج نوع [[سیستم]] [[اقتصادی]] در هیچ دورهای از [[تاریخ]] [[بشر]]، به عنوان یک [[سیستم]] فراگیر در [[روابط اقتصادی]] [[جامعۀ بشر]] [[حاکم]] بوده است. همواره در [[تاریخ]] [[بشر]]، از آغاز گسترش و تنوع [[جوامع بشری]] تا به امروز، سیستمها و [[روابط اقتصادی]]، [[سیاسی]] و [[فرهنگی]] گوناگونی در [[جوامع]] گوناگون [[حاکم]] بوده است. در عموم مقاطع [[تاریخی]] [[زندگی]] [[انسان]]، [[جوامع بشری]] معاصر و همزمانی وجود داشته که [[روابط]] و [[نظام اقتصادی]] و نیز [[نظام]] و [[روابط سیاسی]] و [[فرهنگی]] متفاوتی در میان آنان رواج داشته است. در دوران [[تمدن]] [[فارس]] باستان، [[نظام اقتصادی]] و [[سیاسی]] و [[فرهنگی]] [[حاکم]] بر محدودۀ مملکت [[فارس]] با وضعیتی که در [[روم]] و یونان قدیم [[حاکم]] بوده از یکسو و وضعیت سیستمی که در [[مصر]] باستان و [[هند]] و چین باستان [[حاکم]] بوده از سوی دیگر، متفاوت بوده است. در [[ایران]]، [[کشاورزی]] و [[اقتصاد]] [[خانواده]]، بیشترین حجم فعالیت [[اقتصادی]] [[ایرانیان]] را تشکیل می‌داده، در [[مصر]]، بردهداری و [[کشاورزی]]، در یونان و [[روم]]، [[تجارت]] و [[اقتصاد]] [[خانواده]]، در [[هند]] و چین، [[کشاورزی]] و [[صنعت]]، عمده ترین فعالیت‌های [[اقتصادی]] را تشکیل می داده است و در هر یک از این [[جوامع]]، [[روابط]] [[کشاورزی]] و نیز تجاری و اقتصادی [[خانواده]]، شکل خاص خود را داشته است. حاصل آنکه در هیچ دوره‌ای از [[تاریخ]] [[بشر]]، اتفاقی که "مارکس" و "انگلس" به‌عنوان دوره‌های [[ماتریالیسم تاریخی]] برای [[جامعۀ بشر]] توصیف و تعریف کرده اند، رخ نداده است. عمده‌ترین استناد [[مارکس]] و [[انگلس]] در تحلیل های [[اجتماعی]] و [[تاریخی]] خود، گزارش‌های برخی جامعه‌شناسان و باستان‌شناسان، نظیر [[مورگان]]<ref>Morgan.</ref> بوده است که نه تنها عمومیت نداشته و مخصوص برخی [[قبایل]] جنوب [[آمریکا]] یا [[آفریقا]] بوده است، به هیچ وجه بازگوکنندۀ وضعیت [[جوامع]] قدیم نیست. [[منابع تاریخی]] معتبر، شرایط [[جوامع بشری]] گذشته را بسیار متفاوت با آنچه [[ماتریالیسم تاریخی]] [[مارکس]] و [[انگلس]] توصیف می کند، تعریف و توصیف کرده اند.		# فرضیۀ دوره‌های گذشتۀ پنجگانه [[جامعۀ بشر]]: کمونیسم نخستین، بردهداری، ارباب رعیتی، بورژوازی و سرمایه‌داری پنداری بیش نیست و هیچ منبع مستند [[تاریخی]]، صحت آن را [[تأیید]] نمی کند؛ نه [[سیستم]] [[اقتصادی]] [[حاکم]] بر [[جوامع]] گذشته در این پنج نوع منحصر است و نه هیچ‌یک از این پنج نوع [[سیستم]] [[اقتصادی]] در هیچ دورهای از [[تاریخ]] [[بشر]]، به عنوان یک [[سیستم]] فراگیر در [[روابط اقتصادی]] [[جامعۀ بشر]] [[حاکم]] بوده است. همواره در [[تاریخ]] [[بشر]]، از آغاز گسترش و تنوع [[جوامع بشری]] تا به امروز، سیستمها و [[روابط اقتصادی]]، [[سیاسی]] و [[فرهنگی]] گوناگونی در [[جوامع]] گوناگون [[حاکم]] بوده است. در عموم مقاطع [[تاریخی]] [[زندگی]] [[انسان]]، [[جوامع بشری]] معاصر و همزمانی وجود داشته که [[روابط]] و [[نظام اقتصادی]] و نیز [[نظام]] و [[روابط سیاسی]] و [[فرهنگی]] متفاوتی در میان آنان رواج داشته است. در دوران [[تمدن]] [[فارس]] باستان، [[نظام اقتصادی]] و [[سیاسی]] و [[فرهنگی]] [[حاکم]] بر محدودۀ مملکت [[فارس]] با وضعیتی که در [[روم]] و یونان قدیم [[حاکم]] بوده از یکسو و وضعیت سیستمی که در [[مصر]] باستان و [[هند]] و چین باستان [[حاکم]] بوده از سوی دیگر، متفاوت بوده است. در [[ایران]]، [[کشاورزی]] و [[اقتصاد]] [[خانواده]]، بیشترین حجم فعالیت [[اقتصادی]] [[ایرانیان]] را تشکیل می‌داده، در [[مصر]]، بردهداری و [[کشاورزی]]، در یونان و [[روم]]، [[تجارت]] و [[اقتصاد]] [[خانواده]]، در [[هند]] و چین، [[کشاورزی]] و [[صنعت]]، عمده ترین فعالیت‌های [[اقتصادی]] را تشکیل می داده است و در هر یک از این [[جوامع]]، [[روابط]] [[کشاورزی]] و نیز تجاری و اقتصادی [[خانواده]]، شکل خاص خود را داشته است. حاصل آنکه در هیچ دوره‌ای از [[تاریخ]] [[بشر]]، اتفاقی که "مارکس" و "انگلس" به‌عنوان دوره‌های [[ماتریالیسم تاریخی]] برای [[جامعۀ بشر]] توصیف و تعریف کرده اند، رخ نداده است. عمده‌ترین استناد [[مارکس]] و [[انگلس]] در تحلیل های [[اجتماعی]] و [[تاریخی]] خود، گزارش‌های برخی جامعه‌شناسان و باستان‌شناسان، نظیر [[مورگان]]<ref>Morgan.</ref> بوده است که نه تنها عمومیت نداشته و مخصوص برخی [[قبایل]] جنوب [[آمریکا]] یا [[آفریقا]] بوده است، به هیچ وجه بازگوکنندۀ وضعیت [[جوامع]] قدیم نیست. [[منابع تاریخی]] معتبر، شرایط [[جوامع بشری]] گذشته را بسیار متفاوت با آنچه [[ماتریالیسم تاریخی]] [[مارکس]] و [[انگلس]] توصیف می کند، تعریف و توصیف کرده اند.
	# فرضیۀ تقسیم طبقاتی [[جوامع]] براساس نوع [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر [[مالکیت]] ابزار تولید و عدم [[مالکیت]] آن، تخیلی بیش نیست. در [[جوامع]] گوناگون بشری دسته‌بندی های گوناگونی بوده و هست. این دسته‌بندی ها گاه براساس [[گرایش]] های [[فکری]] و [[اعتقادی]]، گاه براساس [[منافع]] [[اقتصادی]]، گاه براساس [[منافع]] و گرایش‌های [[سیاسی]]، گاه براساس تفاوت های قومی و قبیله‌ای و گاه براساس دیگر شکل می‌گرفته است. اگر به دقت به [[تاریخ]] [[بشر]] بنگریم، عمده ترین دسته بندی ها را براساس [[اعتقادی]] و نیز رقابت [[سیاسی]] می یابیم؛ بدون اینکه [[منافع]] [[اقتصادی]] نقش اساسی و محوری در این دسته بندی ها داشته باشد؛ بلکه در اغلب [[جبهه]] گیری ها و دسته‌بندی‌ها طبقات مرفّه و زیر دستان آنها در یک [[جبهه]] قرار گرفته‌اند؛ [[جبهه]] گیری [[حاکمان ستمگر]] و مرفهین طرف دار آنها به همراه زیردستان پیرو آنان علیه [[پیامبران الهی]] در طول [[تاریخ]] که در [[قرآن]] [[کریم]]، فراوان به آن اشاره شده است، نمونه‌ای از این نوع دسته بندی است{{متن قرآن\|وَإِذْ يَتَحَاجُّونَ فِي النَّارِ فَيَقُولُ الضُّعَفَاءُ لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ عَنَّا نَصِيبًا مِنَ النَّارِ * قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُلٌّ فِيهَا إِنَّ اللَّهَ قَدْ حَكَمَ بَيْنَ الْعِبَادِ}}<ref>«(به خاطر بیاور) هنگامى را که در آتش دوزخ با هم به گفتگو و ستیز مى‌پردازند؛ ضعیفان به مستکبران مى‌گویند: «ما پیرو شما بودیم، آیا شما (امروز) سهمى از آتش را به جاى ما پذیرا مى‌شوید؟!» * مستکبران مى‌گویند: «ما همگى در آن هستیم؛ زیرا خداوند در میان بندگانش (به عدالت) حکم‌کرده است»» سوره غافر، آیه ۴۷-۴۸.</ref> و {{متن قرآن\|وَقَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا لَنْ نُؤْمِنَ بِهَذَا الْقُرْآنِ وَلَا بِالَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَلَوْ تَرَى إِذِ الظَّالِمُونَ مَوْقُوفُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ الْقَوْلَ يَقُولُ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لَوْلَا أَنْتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِينَ * قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا أَنَحْنُ صَدَدْنَاكُمْ عَنِ الْهُدَى بَعْدَ إِذْ جَاءَكُم بَلْ كُنتُم مُّجْرِمِينَ * وَقَالَ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا بَلْ مَكْرُ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ إِذْ تَأْمُرُونَنَا أَن نَّكْفُرَ بِاللَّهِ وَنَجْعَلَ لَهُ أَندَادًا وَأَسَرُّوا النَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُا الْعَذَابَ وَجَعَلْنَا الأَغْلالَ فِي أَعْنَاقِ الَّذِينَ كَفَرُوا هَلْ يُجْزَوْنَ إِلاَّ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ}}<ref>«کافران گفتند: «ما هرگز به این قرآن و کتاب‌هاى دیگرى که پیش از آن بوده ایمان نخواهیم آورد» اگر ببینى هنگامى که این ستمکاران در پیشگاه پروردگارشان (براى حساب و مجازات) نگه داشته شده‌اند درحالى‌که هر کدام گناه خود را به گردن دیگرى می‌اندازد (از کار آنها تعجب می‌کنى)! مستضعفان به مستکبران می‌گویند: «اگر شما نبودید ما مؤمن بودیم * (امّا) مستکبران به مستضعفان می‌گویند: «آیا ما شما را از هدایت بازداشتیم بعد از آنکه به سراغ شما آمد (و آن را به خوبى دریافتید)؟! بلکه شما خود مجرم بودید» * و مستضعفان به مستکبران می‌گویند: «مکر و نیرنگ شما در شب و روز (مایه گمراهى ما شد)، هنگامى که به ما دستور می‌دادید که به خداوند کافر شویم و همتایانى براى او قرار دهیم» و آنان هنگامى که عذاب (الهى) را می‌بینند پشیمانى خود را پنهان می‌کنند (تا بیشتر رسوا نشوند). و ما غل و زنجیرها در گردن کافران می‌نهیم؛ آیا جز آنچه عمل می‌کردند به آنها جزا داده می‌شود؟!» سوره سبأ، آیه ۳۱-۳۳.</ref>.		# فرضیۀ تقسیم طبقاتی [[جوامع]] براساس نوع [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر [[مالکیت]] ابزار تولید و عدم [[مالکیت]] آن، تخیلی بیش نیست. در [[جوامع]] گوناگون بشری دسته‌بندی های گوناگونی بوده و هست. این دسته‌بندی ها گاه براساس [[گرایش]] های [[فکری]] و [[اعتقادی]]، گاه براساس [[منافع]] [[اقتصادی]]، گاه براساس [[منافع]] و گرایش‌های [[سیاسی]]، گاه براساس تفاوت های قومی و قبیله‌ای و گاه براساس دیگر شکل می‌گرفته است. اگر به دقت به [[تاریخ]] [[بشر]] بنگریم، عمده ترین دسته بندی ها را براساس [[اعتقادی]] و نیز رقابت [[سیاسی]] می یابیم؛ بدون اینکه [[منافع]] [[اقتصادی]] نقش اساسی و محوری در این دسته بندی ها داشته باشد؛ بلکه در اغلب [[جبهه]] گیری ها و دسته‌بندی‌ها طبقات مرفّه و زیر دستان آنها در یک [[جبهه]] قرار گرفته‌اند؛ [[جبهه]] گیری [[حاکمان ستمگر]] و مرفهین طرف دار آنها به همراه زیردستان پیرو آنان علیه [[پیامبران الهی]] در طول [[تاریخ]] که در [[قرآن]] [[کریم]]، فراوان به آن اشاره شده است، نمونه‌ای از این نوع دسته بندی است{{متن قرآن\|وَإِذْ يَتَحَاجُّونَ فِي النَّارِ فَيَقُولُ الضُّعَفَاءُ لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُنَّا لَكُمْ تَبَعًا فَهَلْ أَنْتُمْ مُغْنُونَ عَنَّا نَصِيبًا مِنَ النَّارِ * قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا إِنَّا كُلٌّ فِيهَا إِنَّ اللَّهَ قَدْ حَكَمَ بَيْنَ الْعِبَادِ}}<ref>«(به خاطر بیاور) هنگامى را که در آتش دوزخ با هم به گفتگو و ستیز مى‌پردازند؛ ضعیفان به مستکبران مى‌گویند: «ما پیرو شما بودیم، آیا شما (امروز) سهمى از آتش را به جاى ما پذیرا مى‌شوید؟!» * مستکبران مى‌گویند: «ما همگى در آن هستیم؛ زیرا خداوند در میان بندگانش (به عدالت) حکم‌کرده است»» سوره غافر، آیه ۴۷-۴۸.</ref> و {{متن قرآن\|وَقَالَ الَّذِينَ كَفَرُوا لَنْ نُؤْمِنَ بِهَذَا الْقُرْآنِ وَلَا بِالَّذِي بَيْنَ يَدَيْهِ وَلَوْ تَرَى إِذِ الظَّالِمُونَ مَوْقُوفُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ يَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلَى بَعْضٍ الْقَوْلَ يَقُولُ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لَوْلَا أَنْتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِينَ * قَالَ الَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لِلَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا أَنَحْنُ صَدَدْنَاكُمْ عَنِ الْهُدَى بَعْدَ إِذْ جَاءَكُم بَلْ كُنتُم مُّجْرِمِينَ * وَقَالَ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا بَلْ مَكْرُ اللَّيْلِ وَالنَّهَارِ إِذْ تَأْمُرُونَنَا أَن نَّكْفُرَ بِاللَّهِ وَنَجْعَلَ لَهُ أَندَادًا وَأَسَرُّوا النَّدَامَةَ لَمَّا رَأَوُا الْعَذَابَ وَجَعَلْنَا الأَغْلالَ فِي أَعْنَاقِ الَّذِينَ كَفَرُوا هَلْ يُجْزَوْنَ إِلاَّ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ}}<ref>«کافران گفتند: «ما هرگز به این قرآن و کتاب‌هاى دیگرى که پیش از آن بوده ایمان نخواهیم آورد» اگر ببینى هنگامى که این ستمکاران در پیشگاه پروردگارشان (براى حساب و مجازات) نگه داشته شده‌اند درحالى‌که هر کدام گناه خود را به گردن دیگرى می‌اندازد (از کار آنها تعجب می‌کنى)! مستضعفان به مستکبران می‌گویند: «اگر شما نبودید ما مؤمن بودیم * (امّا) مستکبران به مستضعفان می‌گویند: «آیا ما شما را از هدایت بازداشتیم بعد از آنکه به سراغ شما آمد (و آن را به خوبى دریافتید)؟! بلکه شما خود مجرم بودید» * و مستضعفان به مستکبران می‌گویند: «مکر و نیرنگ شما در شب و روز (مایه گمراهى ما شد)، هنگامى که به ما دستور می‌دادید که به خداوند کافر شویم و همتایانى براى او قرار دهیم» و آنان هنگامى که عذاب (الهى) را می‌بینند پشیمانى خود را پنهان می‌کنند (تا بیشتر رسوا نشوند). و ما غل و زنجیرها در گردن کافران می‌نهیم؛ آیا جز آنچه عمل می‌کردند به آنها جزا داده می‌شود؟!» سوره سبأ، آیه ۳۱-۳۳.</ref>.
	# فرضیۀ انتفای [[دولت]] در [[جامعه]] نخستین [[بشر]] را دلیلی [[تأیید]] نمی‌کند. آنچه از منابع معتبر [[دینی]] - که به [[دلیل]] اشتهار گسترده و مورد [[اعتماد]] عامّه بودن آنها، قابل اعتمادترین منبع [[تاریخی]] به شمار می آیند - استفاده می شود، پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]] است: {{متن قرآن\|كَانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ}}<ref>«مردم امتی یگانه بودند پس خداوند انبیاء را فرستاد تا آنان را مژده و بیم‌دهند و با آنان کتاب دربردارندۀ حق فروفرستاد تا میان مردم در آنچه با یکدیگر اختلاف می‌کنند حکم و داوری کند» سوره بقره، آیه ۲۱۳.</ref>. بنابر آنچه در این [[آیه]] آمده است، [[کلیه]] [[پیامبران]] - از جمله [[آدم]] {{ع}}- از آغاز پیدایش خانوادۀ نخستین که کوچک ترین [[جامعۀ بشری]] را تشکیل می داده است، برای [[حکم]] به [[حق]] در میان [[بشریت]] فرستاده شده اند. بنابراین، تشکیل نخستین هستۀ [[جامعۀ بشری]] با [[تأسیس دولت]] توسّط [[پیامبران الهی]] همزمان بوده است. در هر صورت، صرف نظر از آنچه در منابع [[دینی]] آمده، فرضیۀ پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]]، از یکسو فرضیه ای معقول، بلکه با توجه به [[ضرورت]] آن، واقع و ثابت است و از سوی دیگر، دلیلی بر [[نفی]] تحقق آن وجود ندارد.		# فرضیۀ انتفای [[دولت]] در [[جامعه]] نخستین [[بشر]] را دلیلی [[تأیید]] نمی‌کند. آنچه از منابع معتبر [[دینی]] - که به [[دلیل]] اشتهار گسترده و مورد [[اعتماد]] عامّه بودن آنها، قابل اعتمادترین منبع [[تاریخی]] به شمار می آیند - استفاده می شود، پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]] است: {{متن قرآن\|كَانَ النَّاسُ أُمَّةً وَاحِدَةً فَبَعَثَ اللَّهُ النَّبِيِّينَ مُبَشِّرِينَ وَمُنْذِرِينَ وَأَنْزَلَ مَعَهُمُ الْكِتَابَ بِالْحَقِّ لِيَحْكُمَ بَيْنَ النَّاسِ فِيمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ}}<ref>«مردم امتی یگانه بودند پس خداوند انبیاء را فرستاد تا آنان را مژده و بیم‌دهند و با آنان کتاب دربردارندۀ حق فروفرستاد تا میان مردم در آنچه با یکدیگر اختلاف می‌کنند حکم و داوری کند» سوره بقره، آیه ۲۱۳.</ref>. بنابر آنچه در این [[آیه]] آمده است، کلیه [[پیامبران]] - از جمله [[آدم]] {{ع}}- از آغاز پیدایش خانوادۀ نخستین که کوچک ترین [[جامعۀ بشری]] را تشکیل می داده است، برای [[حکم]] به [[حق]] در میان [[بشریت]] فرستاده شده اند. بنابراین، تشکیل نخستین هستۀ [[جامعۀ بشری]] با [[تأسیس دولت]] توسّط [[پیامبران الهی]] همزمان بوده است. در هر صورت، صرف نظر از آنچه در منابع [[دینی]] آمده، فرضیۀ پیدایش [[دولت]]، همزمان با پیدایش [[جامعه انسانی]]، از یکسو فرضیه ای معقول، بلکه با توجه به [[ضرورت]] آن، واقع و ثابت است و از سوی دیگر، دلیلی بر [[نفی]] تحقق آن وجود ندارد.
	# زیربنا بودن ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن برای سایر پدیده های [[فکری]] و [[اجتماعی]] و [[سیاسی]] [[جامعۀ بشر]] را، نه [[منطق]] و [[برهان]] می پذیرد و نه وقایع [[تاریخی]] آن را [[تأیید]] می کند. از نظر منطقی روشن است که ابزار تولید، نتیجۀ [[فکر]] و [[اندیشه]] [[بشر]] است، نه عکس آن؛ بنابراین، نمی‌توان [[فکر]] و [[اندیشه]] [[انسان]] را محصول ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن دانست و از نظر وقایع [[تاریخی]] نیز آنچه در واقعیت [[جوامع]] گذشته و حال بشری اتفاق افتاده است، همواره چنین بوده که تحولات [[فکری]] و ابداعات مبتکران و مخترعان، منشأ پیدایش ابزار تولید جدید شده است.		# زیربنا بودن ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن برای سایر پدیده های [[فکری]] و [[اجتماعی]] و [[سیاسی]] [[جامعۀ بشر]] را، نه [[منطق]] و [[برهان]] می پذیرد و نه وقایع [[تاریخی]] آن را [[تأیید]] می کند. از نظر منطقی روشن است که ابزار تولید، نتیجۀ [[فکر]] و [[اندیشه]] [[بشر]] است، نه عکس آن؛ بنابراین، نمی‌توان [[فکر]] و [[اندیشه]] [[انسان]] را محصول ابزار تولید و [[روابط اقتصادی]] برخاسته از آن دانست و از نظر وقایع [[تاریخی]] نیز آنچه در واقعیت [[جوامع]] گذشته و حال بشری اتفاق افتاده است، همواره چنین بوده که تحولات [[فکری]] و ابداعات مبتکران و مخترعان، منشأ پیدایش ابزار تولید جدید شده است.
	# عقب ماندگی [[جوامع]] [[کمونیستی]] از نظر [[دانش]] و تکنولوژی و سطح امکانات در [[روابط اقتصادی]] در طول حدود یک قرن از شکل‌گیری نخستین [[جامعه]] [[کمونیستی]] در [[اتحاد]] جماهیر شوروی، خط بطلانی بر نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]] کشید؛ زیرا بنابر این نظریه، جامعۀ [[کمونیستی]]، نتیجه حتمی [[پیشرفت]] ابزار تولید و [[ترقی]] [[علمی]] [[جامعۀ انسانی]] است. [[انگلس]] گفته بود: "اکنون ما با گام های سریع به مرحله ای از [[تکامل]] تولید نزدیک می شویم که در آن، نه تنها وجود طبقات [[ضرورت]] خود را از دست داده است، بلکه یک مانع قطعی در تولید نیز خواهد شد"<ref>فردریک انگلس، منشأ خانواده، مالکیت خصوصی و دولت، ص۲۴۳.</ref>. لکن گام های سریع در [[راه تکامل]] تولید که مورد ادّعای [[انگلس]] بود و می بایست در سایۀ [[انقلاب]] [[کمونیستی]] و [[پیروزی]] طبقۀ کارگر، شتاب بیشتری به خود می گرفت، هرگز تحقق نیافت؛ بلکه در نتیجۀ محدودیت‌ها و شرایط [[سختی]] که در نتیجۀ [[حاکمیت]] کمونیسم و سوسیالیسم برخاسته از آن بر [[روابط اقتصادی]] و به ویژه تولید [[حاکم]] شد، جامعۀ سوسیالیستی [[اتحاد]] جماهیر شوروی به یکی از فقیرترین [[جوامع بشری]] تبدیل گردید. بر سایر [[جوامع]] [[کمونیستی]] نیز، وضعیتی بهتر از [[جامعه]] شوروی [[حاکم]] نشد و جامعۀ سوسیالیستی چین نیز تنها هنگامی به [[رشد]] چشمگیر [[اقتصادی]] [[دست]] یافت که از [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر سوسیالیسم - کمونیسم دست برداشت و با تجدید نظرهای فراوان در [[نظام]] سوسیالیستی برخاسته از کمونیسم از [[نظام اقتصادی]] کمونیسم و نیز سوسیالیسم برخاسته از آن فاصله بسیاری گرفت.		# عقب ماندگی [[جوامع]] [[کمونیستی]] از نظر [[دانش]] و تکنولوژی و سطح امکانات در [[روابط اقتصادی]] در طول حدود یک قرن از شکل‌گیری نخستین [[جامعه]] [[کمونیستی]] در [[اتحاد]] جماهیر شوروی، خط بطلانی بر نظریۀ [[ماتریالیسم تاریخی]] کشید؛ زیرا بنابر این نظریه، جامعۀ [[کمونیستی]]، نتیجه حتمی [[پیشرفت]] ابزار تولید و [[ترقی]] [[علمی]] [[جامعۀ انسانی]] است. [[انگلس]] گفته بود: "اکنون ما با گام های سریع به مرحله ای از [[تکامل]] تولید نزدیک می شویم که در آن، نه تنها وجود طبقات [[ضرورت]] خود را از دست داده است، بلکه یک مانع قطعی در تولید نیز خواهد شد"<ref>فردریک انگلس، منشأ خانواده، مالکیت خصوصی و دولت، ص۲۴۳.</ref>. لکن گام های سریع در [[راه تکامل]] تولید که مورد ادّعای [[انگلس]] بود و می بایست در سایۀ [[انقلاب]] [[کمونیستی]] و [[پیروزی]] طبقۀ کارگر، شتاب بیشتری به خود می گرفت، هرگز تحقق نیافت؛ بلکه در نتیجۀ محدودیت‌ها و شرایط [[سختی]] که در نتیجۀ [[حاکمیت]] کمونیسم و سوسیالیسم برخاسته از آن بر [[روابط اقتصادی]] و به ویژه تولید [[حاکم]] شد، جامعۀ سوسیالیستی [[اتحاد]] جماهیر شوروی به یکی از فقیرترین [[جوامع بشری]] تبدیل گردید. بر سایر [[جوامع]] [[کمونیستی]] نیز، وضعیتی بهتر از [[جامعه]] شوروی [[حاکم]] نشد و جامعۀ سوسیالیستی چین نیز تنها هنگامی به [[رشد]] چشمگیر [[اقتصادی]] [[دست]] یافت که از [[روابط اقتصادی]] مبتنی بر سوسیالیسم - کمونیسم دست برداشت و با تجدید نظرهای فراوان در [[نظام]] سوسیالیستی برخاسته از کمونیسم از [[نظام اقتصادی]] کمونیسم و نیز سوسیالیسم برخاسته از آن فاصله بسیاری گرفت.

Wasity: جایگزینی متن - 'تجدید' به 'تجدید'

2022-09-08T10:29:27Z

جایگزینی متن - 'تجدید' به 'تجدید'

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T05:58:51Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۲۸
خط ۶۷:		خط ۶۷:
	=== پایۀ دوم: [[منطق]] یا [[روش دیالکتیک]] ===		=== پایۀ دوم: [[منطق]] یا [[روش دیالکتیک]] ===
	* در کتاب مبانی و مفاهیم مارکسیسم آمده است: "[[وحدت]] ضدین، [[قانون]] اصلی [[جهان هستی]] است. [[وحدت]] ضدین، عمده‌ترین [[قانون]] دیالکتیک ماتریالیستی و عصاره و هستۀ آن است. همۀ مقولات دیالکتیک مارکسیستی در هر زمینه‌ای، بیان [[قانون]] [[وحدت]] ضدین است".		* در کتاب مبانی و مفاهیم مارکسیسم آمده است: "[[وحدت]] ضدین، [[قانون]] اصلی [[جهان هستی]] است. [[وحدت]] ضدین، عمده‌ترین [[قانون]] دیالکتیک ماتریالیستی و عصاره و هستۀ آن است. همۀ مقولات دیالکتیک مارکسیستی در هر زمینه‌ای، بیان [[قانون]] [[وحدت]] ضدین است".
	* [[لنین]]<ref>Vladimir Ilyich Lenin.</ref> می‌گوید: "دیالکتیک را می توان به طور مختصر با [[تئوری]] [[وحدت]] ضدین تعریف کرد"<ref>مبانی و مفاهیم مارکسیسم، به نقل از لنین: تلخیص از «علم منطق هگل». ک.آ. ج، ص۳۸.</ref>.		* [[لنین]]<ref>Vladimir Ilyich Lenin.</ref> می‌گوید: "دیالکتیک را می توان به طور مختصر با [[تئوری]] [[وحدت]] ضدین تعریف کرد"<ref>مبانی و مفاهیم مارکسیسم، به نقل از لنین: تلخیص از «علم منطق هگل». ک. آ. ج، ص۳۸.</ref>.
	* [[مائوتِسِه‌دون]]<ref>Mao Tse - tung.</ref> می‌نویسد: "[[فلسفه]] مارکسیستی بر آن است که [[قانون]] [[وحدت]] اضداد، [[قانون]] اساسی عالم است. این [[قانون]] در همه جا [[صدق]] می‌کند؛ خواه در [[طبیعت]] باشد و خواه در [[جامعۀ بشری]] و یا در [[تفکّر]] [[انسان‌ها]]. دو جهت تضاد در ضمن [[وحدت]] با یکدیگر، در [[مبارزه]] اند و درست همین [[وحدت]] و [[مبارزه]] است که موجب حرکت و [[تغییر]] اشیا و پدیده‌ها می گردد"<ref>مبانی و مفاهیم مارکسیسم، به نقل از مائو تِسِه دون: «دربارۀ حل صحیح تضادهای درون خلق در چهار رسالۀ فلسفی»، ص۹۰.</ref>.		* [[مائوتِسِه‌دون]]<ref>Mao Tse - tung.</ref> می‌نویسد: "[[فلسفه]] مارکسیستی بر آن است که [[قانون]] [[وحدت]] اضداد، [[قانون]] اساسی عالم است. این [[قانون]] در همه جا [[صدق]] می‌کند؛ خواه در [[طبیعت]] باشد و خواه در [[جامعۀ بشری]] و یا در [[تفکّر]] [[انسان‌ها]]. دو جهت تضاد در ضمن [[وحدت]] با یکدیگر، در [[مبارزه]] اند و درست همین [[وحدت]] و [[مبارزه]] است که موجب حرکت و [[تغییر]] اشیا و پدیده‌ها می گردد"<ref>مبانی و مفاهیم مارکسیسم، به نقل از مائو تِسِه دون: «دربارۀ حل صحیح تضادهای درون خلق در چهار رسالۀ فلسفی»، ص۹۰.</ref>.
	* امروزه سخیف بودن نظریۀ دیالکتیک بر همگان - حتی بسیاری از کمونیست های قدیمی مدافع سرسخت آن - روشن شده است و منابع [[فلسفی]] فراوانی از جمله آنچه در گذشته بدان اشاره کردیم با دلائل متقن و [[براهین عقلی]] و [[تجربی]] فراوانی بطلان آن را [[اثبات]] کرده‌اند. در اینجا اشاره‌گونه و بسیار مختصر، بطلان این نظریه را در چند بند روشن می کنیم:		* امروزه سخیف بودن نظریۀ دیالکتیک بر همگان - حتی بسیاری از کمونیست های قدیمی مدافع سرسخت آن - روشن شده است و منابع [[فلسفی]] فراوانی از جمله آنچه در گذشته بدان اشاره کردیم با دلائل متقن و [[براهین عقلی]] و [[تجربی]] فراوانی بطلان آن را [[اثبات]] کرده‌اند. در اینجا اشاره‌گونه و بسیار مختصر، بطلان این نظریه را در چند بند روشن می کنیم: