حدیث غدیر در حدیث - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۴

2024-08-03T08:14:17Z

Bahmani: /* سند روایت خطیب */

2024-08-03T08:12:23Z

سند روایت خطیب

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۲
خط ۲۷۲:		خط ۲۷۲:
	کسی که [[هجدهم ذی‌حجه]] [[روزه]] بگیرد، برای او [[پاداش]] شصت ماه روزه نوشته می‌شود و آن [[روز غدیر خم]] است؛ روزی که [[رسول خدا]]{{صل}} دست علی{{ع}} را گرفت و فرمود: «آیا من [[رهبر]] [[مؤمنان]] نیستم»؟ گفتند: «بلی ای رسول خدا!» فرمود: «هر کس من مولای اویم علی مولای اوست». [[عمر]] گفت: «تبریک! تبریک! ای پسر [[ابو طالب]]! تو اکنون مولای من و مولای هر [[مسلمانی]]؛ سپس این [[آیه]] نازل شد: «امروز [[دین]] شما را کامل کردم»<ref>کتاب الأمالی و هی المعروفة بالأمالی الخمیسیة، المرشد بالله یحیی بن الحسین بن إسماعیل الحسنی الشجری الجرجانی، ج۱، ص۱۹۲، و ج۱، ص۳۴۳ و ج۲، ص۱۰۲.</ref>.<ref>[[سلیمان امیری\|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلایل انتصابی بودن آن (کتاب)\|امامت و دلایل انتصابی بودن آن]] ص ۳۰۳.</ref>		کسی که [[هجدهم ذی‌حجه]] [[روزه]] بگیرد، برای او [[پاداش]] شصت ماه روزه نوشته می‌شود و آن [[روز غدیر خم]] است؛ روزی که [[رسول خدا]]{{صل}} دست علی{{ع}} را گرفت و فرمود: «آیا من [[رهبر]] [[مؤمنان]] نیستم»؟ گفتند: «بلی ای رسول خدا!» فرمود: «هر کس من مولای اویم علی مولای اوست». [[عمر]] گفت: «تبریک! تبریک! ای پسر [[ابو طالب]]! تو اکنون مولای من و مولای هر [[مسلمانی]]؛ سپس این [[آیه]] نازل شد: «امروز [[دین]] شما را کامل کردم»<ref>کتاب الأمالی و هی المعروفة بالأمالی الخمیسیة، المرشد بالله یحیی بن الحسین بن إسماعیل الحسنی الشجری الجرجانی، ج۱، ص۱۹۲، و ج۱، ص۳۴۳ و ج۲، ص۱۰۲.</ref>.<ref>[[سلیمان امیری\|امیری، سلیمان]]، [[امامت و دلایل انتصابی بودن آن (کتاب)\|امامت و دلایل انتصابی بودن آن]] ص ۳۰۳.</ref>

	=== سند روایت [[خطیب]] ===		=== سند روایت خطیب ===
	# [[عبدالله بن علی بن محمد بن بشران]]؛ [[خطیب بغدادی]] گفته است: {{عربی\|كتبت عنه و كان سماعه صحيحا}}<ref>تاریخ بغداد، ج۱۰، ص۱۴، رقم ۵۱۳۰.</ref>، «از عبدالله آن روایاتی را نوشته‌ام و شنیده‌های او صحیح بود».		# [[عبدالله بن علی بن محمد بن بشران]]؛ [[خطیب بغدادی]] گفته است: {{عربی\|كتبت عنه و كان سماعه صحيحا}}<ref>تاریخ بغداد، ج۱۰، ص۱۴، رقم ۵۱۳۰.</ref>، «از عبدالله آن روایاتی را نوشته‌ام و شنیده‌های او صحیح بود».
	# [[علی بن عمر الحافظ]]؛ علی بن عمر، همان [[دارقطنی]] معروف است و صاحب «[[سنن]] [[ذهبی]]» می‌گوید: «[[دار قطنی]] راست‌گو، معتمد و دارای [[اعتقادی]] صحیح بوده است»<ref>سیر أعلام النبلاء، ج۶۱، ص۴۵۲. {{عربی\|قال أبو بكر الخطيب كان الدارقطني فريد عصره و قريع دهره و نسيج وحده و امام وقته انتهى اليه علو الاثر و المعرفة بعلل الحديث و اسماء الرجال مع الصدق و الثقة و صحة الإعتقاد و الاضطلاع من علوم سوى الحديث منها القراءات}}.</ref>.		# [[علی بن عمر الحافظ]]؛ علی بن عمر، همان [[دارقطنی]] معروف است و صاحب «[[سنن]] [[ذهبی]]» می‌گوید: «[[دار قطنی]] راست‌گو، معتمد و دارای [[اعتقادی]] صحیح بوده است»<ref>سیر أعلام النبلاء، ج۶۱، ص۴۵۲. {{عربی\|قال أبو بكر الخطيب كان الدارقطني فريد عصره و قريع دهره و نسيج وحده و امام وقته انتهى اليه علو الاثر و المعرفة بعلل الحديث و اسماء الرجال مع الصدق و الثقة و صحة الإعتقاد و الاضطلاع من علوم سوى الحديث منها القراءات}}.</ref>.

Bahmani: /* امامت و کمال دین */

2024-08-03T08:11:54Z

امامت و کمال دین

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۱
خط ۱۷۸:		خط ۱۷۸:
	[[پیامبر]] {{صل}} در فرازی از [[خطبه غدیر]] فرموده است: “من همان [[صراط]] مستقیمی هستم که [[پیروی]] از آن بر شما [[واجب]] شده است و پس از من علی و سپس [[امامان]] هدایت از فرزندان من که از صلب علی هستند، صراط مستقیم‌اند”. آن‌گاه [[سوره حمد]] را [[تلاوت]] کرد و فرمود: “درباره من و علی و امامان از [[ذریه]] من {{عم}} نازل شده است، (یعنی صراط مستقیم که در این [[سوره]] مطرح شده پیامبر و علی و امامان از ذریه او هستند.) علی و امامان از ذریه او {{عم}} اولیای خدایند که [[ترس]] و اندوهی متوجه آنان نیست و آنان [[حزب]] خدایند که [[رستگار]] و غالب‌اند، و [[دشمنان]] علی {{ع}}، اهل [[شقاق]] و [[برادران]] شیطان‌اند که سخنان [[نادرست]] را به یکدیگر [[القا]] می‌کنند، و [[دوستان]] علی و امامان از ذریه او {{عم}} مؤمنان راستین‌اند، آنان همان کسانی‌اند که خداوند در وصف آنان فرموده است: {{متن قرآن\|لَا تَجِدُ قَوْمًا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ يُوَادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ}}<ref>«گروهی را نمی‌یابی که با ایمان به خداوند و روز واپسین، با کسانی که با خداوند و پیامبرش مخالفت ورزیده‌اند دوستی ورزند» سوره مجادله، آیه ۲۲.</ref>؛ اولیای آنان کسانی‌اند که خداوند در وصف آنان فرموده است: {{متن قرآن\|الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ أُولَئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَهُمْ مُهْتَدُونَ}}<ref>«آنان که ایمان آورده‌اند و ایمانشان را به هیچ ستمی نیالوده‌اند، امن (و آرامش) دارند و رهیافته‌اند» سوره انعام، آیه ۸۲.</ref>؛ اولیای آنان کسانی‌اند که داخل [[بهشت]] خواهند شد و [[فرشتگان]] به گرمی از آنان استقبال خواهند کرد و به آنان خوش‌آمد خواهند گفت و [[دشمنان]] آنان [[اهل]] دوزخ‌اند.		[[پیامبر]] {{صل}} در فرازی از [[خطبه غدیر]] فرموده است: “من همان [[صراط]] مستقیمی هستم که [[پیروی]] از آن بر شما [[واجب]] شده است و پس از من علی و سپس [[امامان]] هدایت از فرزندان من که از صلب علی هستند، صراط مستقیم‌اند”. آن‌گاه [[سوره حمد]] را [[تلاوت]] کرد و فرمود: “درباره من و علی و امامان از [[ذریه]] من {{عم}} نازل شده است، (یعنی صراط مستقیم که در این [[سوره]] مطرح شده پیامبر و علی و امامان از ذریه او هستند.) علی و امامان از ذریه او {{عم}} اولیای خدایند که [[ترس]] و اندوهی متوجه آنان نیست و آنان [[حزب]] خدایند که [[رستگار]] و غالب‌اند، و [[دشمنان]] علی {{ع}}، اهل [[شقاق]] و [[برادران]] شیطان‌اند که سخنان [[نادرست]] را به یکدیگر [[القا]] می‌کنند، و [[دوستان]] علی و امامان از ذریه او {{عم}} مؤمنان راستین‌اند، آنان همان کسانی‌اند که خداوند در وصف آنان فرموده است: {{متن قرآن\|لَا تَجِدُ قَوْمًا يُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَالْيَوْمِ الْآخِرِ يُوَادُّونَ مَنْ حَادَّ اللَّهَ وَرَسُولَهُ}}<ref>«گروهی را نمی‌یابی که با ایمان به خداوند و روز واپسین، با کسانی که با خداوند و پیامبرش مخالفت ورزیده‌اند دوستی ورزند» سوره مجادله، آیه ۲۲.</ref>؛ اولیای آنان کسانی‌اند که خداوند در وصف آنان فرموده است: {{متن قرآن\|الَّذِينَ آمَنُوا وَلَمْ يَلْبِسُوا إِيمَانَهُمْ بِظُلْمٍ أُولَئِكَ لَهُمُ الْأَمْنُ وَهُمْ مُهْتَدُونَ}}<ref>«آنان که ایمان آورده‌اند و ایمانشان را به هیچ ستمی نیالوده‌اند، امن (و آرامش) دارند و رهیافته‌اند» سوره انعام، آیه ۸۲.</ref>؛ اولیای آنان کسانی‌اند که داخل [[بهشت]] خواهند شد و [[فرشتگان]] به گرمی از آنان استقبال خواهند کرد و به آنان خوش‌آمد خواهند گفت و [[دشمنان]] آنان [[اهل]] دوزخ‌اند.

	==== [[امامت]] و [[کمال دین]] ====		==== [[امامت]] و کمال دین ====
	[[پیامبر]] {{صل}} در فرازی از [[خطبه غدیر]] به کامل شدن [[دین]] با امامت اشاره کرده و فرموده است: “خدایا! تو بر من (این مطالب را) نازل کردی که امامت پس از من از آن [[علی]] {{ع}} است و هنگامی که من آن را برای [[مردم]] بیان کنم و او را به امامت [[نصب]] کنم دین [[مسلمانان]] کامل شده و [[نعمت]] تو بر آنان تمام شده و از [[اسلام]] به عنوان دین برای آنان [[راضی]] هستی، و نیز فرموده‌ای هر کس غیر از اسلام [[دینی]] را برگزیند از او پذیرفته نخواهد شد و او در [[آخرت]] از زیانکاران خواهد بود<ref>{{متن قرآن\|وَمَنْ يَبْتَغِ غَيْرَ الْإِسْلَامِ دِينًا فَلَنْ يُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِي الْآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ}} «و هر کس جز اسلام دینی گزیند هرگز از او پذیرفته نمی‌شود و او در جهان واپسین از زیانکاران است» سوره آل عمران، آیه ۸۵.</ref>. خدایا! [[شاهد]] باش که من این [[دستور]] را به آنان [[ابلاغ]] کردم. ای مردم! [[خداوند]]، دین شما را فقط با [[امامت علی]] {{ع}} کامل کرده است، پس کسی که به او و به [[امامان]] از [[فرزندان]] او تا [[روز قیامت]] [[اقتدا]] نکند، کارهای نیکش حبط شده و در [[دوزخ]] جاویدان خواهد بود”.		[[پیامبر]] {{صل}} در فرازی از [[خطبه غدیر]] به کامل شدن [[دین]] با امامت اشاره کرده و فرموده است: “خدایا! تو بر من (این مطالب را) نازل کردی که امامت پس از من از آن [[علی]] {{ع}} است و هنگامی که من آن را برای [[مردم]] بیان کنم و او را به امامت [[نصب]] کنم دین [[مسلمانان]] کامل شده و [[نعمت]] تو بر آنان تمام شده و از [[اسلام]] به عنوان دین برای آنان [[راضی]] هستی، و نیز فرموده‌ای هر کس غیر از اسلام [[دینی]] را برگزیند از او پذیرفته نخواهد شد و او در [[آخرت]] از زیانکاران خواهد بود<ref>{{متن قرآن\|وَمَنْ يَبْتَغِ غَيْرَ الْإِسْلَامِ دِينًا فَلَنْ يُقْبَلَ مِنْهُ وَهُوَ فِي الْآخِرَةِ مِنَ الْخَاسِرِينَ}} «و هر کس جز اسلام دینی گزیند هرگز از او پذیرفته نمی‌شود و او در جهان واپسین از زیانکاران است» سوره آل عمران، آیه ۸۵.</ref>. خدایا! [[شاهد]] باش که من این [[دستور]] را به آنان [[ابلاغ]] کردم. ای مردم! [[خداوند]]، دین شما را فقط با [[امامت علی]] {{ع}} کامل کرده است، پس کسی که به او و به [[امامان]] از [[فرزندان]] او تا [[روز قیامت]] [[اقتدا]] نکند، کارهای نیکش حبط شده و در [[دوزخ]] جاویدان خواهد بود”.

Bahmani: /* یاد مرگ و قیامت */

2024-08-03T08:11:39Z

یاد مرگ و قیامت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۱
خط ۱۶۰:		خط ۱۶۰:
	پیامبر {{صل}} در لابه‌لای خطبه غدیر، مردم را به رعایت فرایض الهی توصیه کرده است. [[نماز]]، [[زکات]]، [[حج]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] از جمله فرایض الهی است که در این خطبه مورد توصیه و تأکید [[پیامبر]] {{صل}} قرار گرفته‌اند. ای [[مردم]]! آن‌گونه که [[خداوند]] به شما [[دستور]] داده است [[نماز]] را برپا دارید و [[زکات]] را بپردازید، اگر با گذشت [[زمان]]، مطلبی را ندانستید یا فراموش کردید، [[علی]] {{ع}} که ولی شماست برای شما بیان خواهد کرد. ای مردم! [[حج]] [[خانه خدا]] را انجام دهید، هر مؤمنی که آن را به جای آورد خداوند، [[گناهان]] گذشته‌اش را می‌آمرزد و او پس از حج اعمالش را از نو آغاز می‌کند. حج را با کمال [[دیانت]] و [[آگاهی]] به جای آورید و از مشاهد جز با [[توبه]] و ترک گناهان بازنگردید. نماز را برپا داشته و زکات را بپردازید و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنید. این سخنِ مرا به کسانی که در این جا نیستند برسانید و آنان را به قبول آن امر و از [[مخالفت]] با آن [[نهی]] کنید.		پیامبر {{صل}} در لابه‌لای خطبه غدیر، مردم را به رعایت فرایض الهی توصیه کرده است. [[نماز]]، [[زکات]]، [[حج]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] از جمله فرایض الهی است که در این خطبه مورد توصیه و تأکید [[پیامبر]] {{صل}} قرار گرفته‌اند. ای [[مردم]]! آن‌گونه که [[خداوند]] به شما [[دستور]] داده است [[نماز]] را برپا دارید و [[زکات]] را بپردازید، اگر با گذشت [[زمان]]، مطلبی را ندانستید یا فراموش کردید، [[علی]] {{ع}} که ولی شماست برای شما بیان خواهد کرد. ای مردم! [[حج]] [[خانه خدا]] را انجام دهید، هر مؤمنی که آن را به جای آورد خداوند، [[گناهان]] گذشته‌اش را می‌آمرزد و او پس از حج اعمالش را از نو آغاز می‌کند. حج را با کمال [[دیانت]] و [[آگاهی]] به جای آورید و از مشاهد جز با [[توبه]] و ترک گناهان بازنگردید. نماز را برپا داشته و زکات را بپردازید و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنید. این سخنِ مرا به کسانی که در این جا نیستند برسانید و آنان را به قبول آن امر و از [[مخالفت]] با آن [[نهی]] کنید.

	==== [[یاد مرگ]] و [[قیامت]] ====		==== یاد مرگ و [[قیامت]] ====
	از آنجا که یاد مرگ و قیامت و حساب و [[پاداش]] و [[عقاب]] در [[آخرت]]، نقش مؤثری در توجه و [[التزام]] [[انسان]] به دستوراهای [[الهی]] دارد، پیامبر {{صل}} در فرازی از [[خطبه]] خود، مردم را به [[مرگ]] و [[معاد]] توجه داده و فرموده است: “ای مردم! [[تقوا]] پیشه باشید، از قیامت برحذر باشید، چنان‌که [[خدا]] فرموده است: {{متن قرآن\|إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ}}<ref>«ای مردم! از پروردگارتان پروا کنید، که لرزه رستخیز چیزی سترگ است» سوره حج، آیه ۱.</ref> به یاد مرگ، حساب، [[میزان]]، [[محاسبه]] در پیشگاه [[پروردگار]] جهانیان و پاداش و [[کیفر]] باشید. هر کس کار [[نیکی]] انجام دهد پاداش داده می‌شود و هر کس گناهی انجام دهد، بهره‌ای در [[بهشت]] ندارد.		از آنجا که یاد مرگ و قیامت و حساب و [[پاداش]] و عقاب در [[آخرت]]، نقش مؤثری در توجه و [[التزام]] [[انسان]] به دستوراهای [[الهی]] دارد، پیامبر {{صل}} در فرازی از [[خطبه]] خود، مردم را به [[مرگ]] و [[معاد]] توجه داده و فرموده است: “ای مردم! [[تقوا]] پیشه باشید، از قیامت برحذر باشید، چنان‌که [[خدا]] فرموده است: {{متن قرآن\|إِنَّ زَلْزَلَةَ السَّاعَةِ شَيْءٌ عَظِيمٌ}}<ref>«ای مردم! از پروردگارتان پروا کنید، که لرزه رستخیز چیزی سترگ است» سوره حج، آیه ۱.</ref> به یاد مرگ، حساب، [[میزان]]، [[محاسبه]] در پیشگاه [[پروردگار]] جهانیان و پاداش و [[کیفر]] باشید. هر کس کار [[نیکی]] انجام دهد پاداش داده می‌شود و هر کس گناهی انجام دهد، بهره‌ای در [[بهشت]] ندارد.

	==== [[فضایل امیرالمؤمنین]] {{ع}} ====		==== [[فضایل امیرالمؤمنین]] {{ع}} ====

Bahmani: /* فرایض الهی */

2024-08-03T08:11:25Z

فرایض الهی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۱
خط ۱۵۷:		خط ۱۵۷:
	پیامبر {{صل}} خطبه غدیر را با [[حمد]] و [[ستایش خداوند]] آغاز کرد، و درباره [[صفات جمال]] و جلال [[خداوند]] [[سخن]] گفت. [[توحید]] و [[یگانگی خداوند]]، [[علم گسترده]] و فراگیر الهی، [[قدرت]]، قوت و [[غلبه]] بر هر چیز، آفریدگاری، [[رحمت]] واسعه، نعمت‌های بی‌شمار، [[بی‌نیازی]] از غیر، بی‌همتایی، [[اتقان صنع]]، قدوسیت و [[پیراستگی]] از نواقص، [[تفضل]] بر موجودات، [[عدل]] در [[افعال]]، برخی از صفات جمال و جلال خداوند است که در فراز اول خطبه غدیر بیان شده است.		پیامبر {{صل}} خطبه غدیر را با [[حمد]] و [[ستایش خداوند]] آغاز کرد، و درباره [[صفات جمال]] و جلال [[خداوند]] [[سخن]] گفت. [[توحید]] و [[یگانگی خداوند]]، [[علم گسترده]] و فراگیر الهی، [[قدرت]]، قوت و [[غلبه]] بر هر چیز، آفریدگاری، [[رحمت]] واسعه، نعمت‌های بی‌شمار، [[بی‌نیازی]] از غیر، بی‌همتایی، [[اتقان صنع]]، قدوسیت و [[پیراستگی]] از نواقص، [[تفضل]] بر موجودات، [[عدل]] در [[افعال]]، برخی از صفات جمال و جلال خداوند است که در فراز اول خطبه غدیر بیان شده است.

	==== [[فرایض الهی]] ====		==== فرایض الهی ====
	پیامبر {{صل}} در لابه‌لای خطبه غدیر، مردم را به رعایت فرایض الهی توصیه کرده است. [[نماز]]، [[زکات]]، [[حج]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] از جمله فرایض الهی است که در این خطبه مورد توصیه و تأکید [[پیامبر]] {{صل}} قرار گرفته‌اند. ای [[مردم]]! آن‌گونه که [[خداوند]] به شما [[دستور]] داده است [[نماز]] را برپا دارید و [[زکات]] را بپردازید، اگر با گذشت [[زمان]]، مطلبی را ندانستید یا فراموش کردید، [[علی]] {{ع}} که ولی شماست برای شما بیان خواهد کرد. ای مردم! [[حج]] [[خانه خدا]] را انجام دهید، هر مؤمنی که آن را به جای آورد خداوند، [[گناهان]] گذشته‌اش را می‌آمرزد و او پس از حج اعمالش را از نو آغاز می‌کند. حج را با کمال [[دیانت]] و [[آگاهی]] به جای آورید و از مشاهد جز با [[توبه]] و [[ترک گناهان]] بازنگردید. نماز را برپا داشته و زکات را بپردازید و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنید. این سخنِ مرا به کسانی که در این جا نیستند برسانید و آنان را به قبول آن امر و از [[مخالفت]] با آن [[نهی]] کنید.		پیامبر {{صل}} در لابه‌لای خطبه غدیر، مردم را به رعایت فرایض الهی توصیه کرده است. [[نماز]]، [[زکات]]، [[حج]]، [[امر به معروف و نهی از منکر]] از جمله فرایض الهی است که در این خطبه مورد توصیه و تأکید [[پیامبر]] {{صل}} قرار گرفته‌اند. ای [[مردم]]! آن‌گونه که [[خداوند]] به شما [[دستور]] داده است [[نماز]] را برپا دارید و [[زکات]] را بپردازید، اگر با گذشت [[زمان]]، مطلبی را ندانستید یا فراموش کردید، [[علی]] {{ع}} که ولی شماست برای شما بیان خواهد کرد. ای مردم! [[حج]] [[خانه خدا]] را انجام دهید، هر مؤمنی که آن را به جای آورد خداوند، [[گناهان]] گذشته‌اش را می‌آمرزد و او پس از حج اعمالش را از نو آغاز می‌کند. حج را با کمال [[دیانت]] و [[آگاهی]] به جای آورید و از مشاهد جز با [[توبه]] و ترک گناهان بازنگردید. نماز را برپا داشته و زکات را بپردازید و [[امر به معروف و نهی از منکر]] کنید. این سخنِ مرا به کسانی که در این جا نیستند برسانید و آنان را به قبول آن امر و از [[مخالفت]] با آن [[نهی]] کنید.

	==== [[یاد مرگ]] و [[قیامت]] ====		==== [[یاد مرگ]] و [[قیامت]] ====

Bahmani در ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۱

2024-08-03T08:11:01Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ اوت ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۱
خط ۱۵۰:		خط ۱۵۰:

	پیامبر {{صل}} [[نگرانی]] خود را درباره ابلاغ این مأموریت به [[جبرئیل]] {{ع}} اظهار کرد و از آن منطقه کوچ کرد تا به [[غدیر خم]] رسید. در آن هنگام که پنج [[ساعت]] از [[روز]] گذشته بود، جبرئیل {{ع}} بر آن حضرت نازل شد و این بار [[وعده]] [[مصونیت]] [[الهی]] را برای او آورد و [[آیه]] {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«ای پیامبر! آنچه را از پروردگارت به سوی تو فرو فرستاده شده است برسان و اگر نکنی پیام او را نرسانده‌ای؛ و خداوند تو را از (گزند) مردم در پناه می‌گیرد، خداوند گروه کافران را راهنمایی نمی‌کند» سوره مائده، آیه ۶۷.</ref> را بر وی [[تلاوت]] کرد. [[پیامبر]] {{صل}} [[دستور]] داد تا کاروان بایستد، و کسانی که جلوتر رفته بودند بازگردند، و کسانی که عقب‌تر بودند برسند و دستور داد تا منادی، [[مردم]] را به [[نماز جماعت]] فراخواند و نیز دستور داد تا زیر چند درخت را جارو کردند و منبری از سنگ برایش آماده کرده آن‌گاه بر بالای آن سنگ‌ها رفت و [[خطبه]] خود را ایراد کرد<ref>[[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|براهین و نصوص امامت]]، ص ۲۰۴-۲۰۷.</ref>.		پیامبر {{صل}} [[نگرانی]] خود را درباره ابلاغ این مأموریت به [[جبرئیل]] {{ع}} اظهار کرد و از آن منطقه کوچ کرد تا به [[غدیر خم]] رسید. در آن هنگام که پنج [[ساعت]] از [[روز]] گذشته بود، جبرئیل {{ع}} بر آن حضرت نازل شد و این بار [[وعده]] [[مصونیت]] [[الهی]] را برای او آورد و [[آیه]] {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«ای پیامبر! آنچه را از پروردگارت به سوی تو فرو فرستاده شده است برسان و اگر نکنی پیام او را نرسانده‌ای؛ و خداوند تو را از (گزند) مردم در پناه می‌گیرد، خداوند گروه کافران را راهنمایی نمی‌کند» سوره مائده، آیه ۶۷.</ref> را بر وی [[تلاوت]] کرد. [[پیامبر]] {{صل}} [[دستور]] داد تا کاروان بایستد، و کسانی که جلوتر رفته بودند بازگردند، و کسانی که عقب‌تر بودند برسند و دستور داد تا منادی، [[مردم]] را به [[نماز جماعت]] فراخواند و نیز دستور داد تا زیر چند درخت را جارو کردند و منبری از سنگ برایش آماده کرده آن‌گاه بر بالای آن سنگ‌ها رفت و [[خطبه]] خود را ایراد کرد<ref>[[علی ربانی گلپایگانی\|ربانی گلپایگانی، علی]]، [[براهین و نصوص امامت (کتاب)\|براهین و نصوص امامت]]، ص ۲۰۴-۲۰۷.</ref>.


	=== محورهای [[خطبه غدیر]] ===		=== محورهای [[خطبه غدیر]] ===

Bahmani: /* پانویس */

2024-05-15T09:31:19Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۵ مهٔ ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۰۱
خط ۳۸۳:		خط ۳۸۳:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:غدیر]]~~
	[[رده:حدیث غدیر]]		[[رده:حدیث غدیر]]

Bahmani: /* پانویس */

2024-03-17T08:18:59Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۱۱:۴۸
خط ۳۸۴:		خط ۳۸۴:

	[[رده:غدیر]]		[[رده:غدیر]]
	[[رده:~~احادیث امامت]]~~		[[رده:حدیث غدیر]]
	~~[[رده:احادیث نامدار~~]]

Bahmani در ‏۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۵۱

2023-11-06T08:51:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۲۱
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط\| موضوع مرتبط = حدیث غدیر\| عنوان مدخل = حدیث غدیر\| مداخل مرتبط = [[حدیث غدیر در قرآن]] - [[حدیث غدیر در حدیث]] - [[حدیث غدیر در کلام اسلامی]] - [[حدیث غدیر در پژوهش‌های اسلامی]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف معصومان]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف و سیره فاطمی]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف صحابه]] - [[حدیث غدیر از دیدگاه اهل سنت]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط
			\| موضوع مرتبط = حدیث غدیر
			\| عنوان مدخل = حدیث غدیر
			\| مداخل مرتبط = [[حدیث غدیر در قرآن]] - [[حدیث غدیر در حدیث]] - [[حدیث غدیر در تاریخ اسلامی]] - [[حدیث غدیر در کلام اسلامی]] - [[حدیث غدیر در پژوهش‌های اسلامی]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف معصومان]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف و سیره فاطمی]] - [[حدیث غدیر در سیره و معارف صحابه]] - [[حدیث غدیر از دیدگاه اهل سنت]]
			\| پرسش مرتبط =
			}}

	== مقدمه ==		== مقدمه ==

Wasity: جایگزینی متن - 'ه. ق.' به 'ﻫ.ق'

2023-07-30T10:28:39Z

جایگزینی متن - 'ه. ق.' به 'ﻫ.ق'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۵۸
خط ۲۱:		خط ۲۱:

	دو نمونه دیگر از نقل [[شیعه]] در مورد [[حدیث غدیر]] عبارت است از:		دو نمونه دیگر از نقل [[شیعه]] در مورد [[حدیث غدیر]] عبارت است از:
	#{{متن حدیث\|عَنْ أَبِي الْجَارُودِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ {{ع}} يَقُولُ‏ فَرَضَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَى‏ الْعِبَادِ خَمْساً أَخَذُوا أَرْبَعاً وَ تَرَكُوا وَاحِداً... ثُمَّ نَزَلَتِ الْوَلَايَةُ وَ إِنَّمَا أَتَاهُ ذَلِكَ فِي يَوْمِ الْجُمُعَةِ بِعَرَفَةَ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ- {{متن قرآن\|الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي}}<ref>«امروز دینتان را کامل و نعمتم را بر شما تمام کردم» سوره مائده، آیه ۳.</ref>‏ وَ كَانَ كَمَالُ الدِّينِ بِوَلَايَةِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ {{ع}} فَقَالَ عِنْدَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} أُمَّتِي حَدِيثُو عَهْدٍ بِالْجَاهِلِيَّةِ وَ مَتَى أَخْبَرْتُهُمْ بِهَذَا فِي ابْنِ عَمِّي يَقُولُ قَائِلٌ وَ يَقُولُ قَائِلٌ فَقُلْتُ فِي نَفْسِي مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْطِقَ بِهِ لِسَانِي فَأَتَتْنِي عَزِيمَةٌ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ بَتْلَةً أَوْعَدَنِي إِنْ لَمْ أُبَلِّغْ أَنْ يُعَذِّبَنِي فَنَزَلَتْ‏ {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«ای پیامبر! آنچه را از پروردگارت به سوی تو فرو فرستاده شده است برسان و اگر نکنی پیام او را نرسانده‌ای؛ و خداوند تو را از (گزند) مردم در پناه می‌گیرد، خداوند گروه کافران را راهنمایی نمی‌کند» سوره مائده، آیه ۶۷.</ref> فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} بِيَدِ عَلِيٍّ {{ع}} فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَمْ يَكُنْ نَبِيٌّ مِنَ الْأَنْبِيَاءِ مِمَّنْ كَانَ قَبْلِي إِلَّا وَ قَدْ عَمَّرَهُ اللَّهُ ثُمَّ دَعَاهُ فَأَجَابَهُ فَأَوْشَكَ أَنْ أُدْعَى فَأُجِيبَ وَ أَنَا مَسْئُولٌ وَ أَنْتُمْ مَسْئُولُونَ فَمَا ذَا أَنْتُمْ قَائِلُونَ فَقَالُوا نَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ وَ نَصَحْتَ وَ أَدَّيْتَ مَا عَلَيْكَ فَجَزَاكَ اللَّهُ أَفْضَلَ جَزَاءِ الْمُرْسَلِينَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ هَذَا وَلِيُّكُمْ مِنْ بَعْدِي فَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ مِنْكُمُ الْغَائِبَ}}<ref>الکافی (ط. الإسلامیة، ۱۴۰۷ ه. ق.)، ج۱، ص۲۹۱.</ref>.		#{{متن حدیث\|عَنْ أَبِي الْجَارُودِ عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ {{ع}} قَالَ سَمِعْتُ أَبَا جَعْفَرٍ {{ع}} يَقُولُ‏ فَرَضَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ عَلَى‏ الْعِبَادِ خَمْساً أَخَذُوا أَرْبَعاً وَ تَرَكُوا وَاحِداً... ثُمَّ نَزَلَتِ الْوَلَايَةُ وَ إِنَّمَا أَتَاهُ ذَلِكَ فِي يَوْمِ الْجُمُعَةِ بِعَرَفَةَ أَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَ جَلَّ- {{متن قرآن\|الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي}}<ref>«امروز دینتان را کامل و نعمتم را بر شما تمام کردم» سوره مائده، آیه ۳.</ref>‏ وَ كَانَ كَمَالُ الدِّينِ بِوَلَايَةِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ {{ع}} فَقَالَ عِنْدَ ذَلِكَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} أُمَّتِي حَدِيثُو عَهْدٍ بِالْجَاهِلِيَّةِ وَ مَتَى أَخْبَرْتُهُمْ بِهَذَا فِي ابْنِ عَمِّي يَقُولُ قَائِلٌ وَ يَقُولُ قَائِلٌ فَقُلْتُ فِي نَفْسِي مِنْ غَيْرِ أَنْ يَنْطِقَ بِهِ لِسَانِي فَأَتَتْنِي عَزِيمَةٌ مِنَ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ بَتْلَةً أَوْعَدَنِي إِنْ لَمْ أُبَلِّغْ أَنْ يُعَذِّبَنِي فَنَزَلَتْ‏ {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ مَا أُنْزِلَ إِلَيْكَ مِنْ رَبِّكَ وَإِنْ لَمْ تَفْعَلْ فَمَا بَلَّغْتَ رِسَالَتَهُ وَاللَّهُ يَعْصِمُكَ مِنَ النَّاسِ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي الْقَوْمَ الْكَافِرِينَ}}<ref>«ای پیامبر! آنچه را از پروردگارت به سوی تو فرو فرستاده شده است برسان و اگر نکنی پیام او را نرسانده‌ای؛ و خداوند تو را از (گزند) مردم در پناه می‌گیرد، خداوند گروه کافران را راهنمایی نمی‌کند» سوره مائده، آیه ۶۷.</ref> فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} بِيَدِ عَلِيٍّ {{ع}} فَقَالَ أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّهُ لَمْ يَكُنْ نَبِيٌّ مِنَ الْأَنْبِيَاءِ مِمَّنْ كَانَ قَبْلِي إِلَّا وَ قَدْ عَمَّرَهُ اللَّهُ ثُمَّ دَعَاهُ فَأَجَابَهُ فَأَوْشَكَ أَنْ أُدْعَى فَأُجِيبَ وَ أَنَا مَسْئُولٌ وَ أَنْتُمْ مَسْئُولُونَ فَمَا ذَا أَنْتُمْ قَائِلُونَ فَقَالُوا نَشْهَدُ أَنَّكَ قَدْ بَلَّغْتَ وَ نَصَحْتَ وَ أَدَّيْتَ مَا عَلَيْكَ فَجَزَاكَ اللَّهُ أَفْضَلَ جَزَاءِ الْمُرْسَلِينَ فَقَالَ اللَّهُمَّ اشْهَدْ ثَلَاثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ قَالَ يَا مَعْشَرَ الْمُسْلِمِينَ هَذَا وَلِيُّكُمْ مِنْ بَعْدِي فَلْيُبَلِّغِ الشَّاهِدُ مِنْكُمُ الْغَائِبَ}}<ref>الکافی (ط. الإسلامیة، ۱۴۰۷ ﻫ.ق)، ج۱، ص۲۹۱.</ref>.
	#{{متن حدیث\|عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ {{ع}} أَنَّهُ قَالَ: حَجَّ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} مِنَ الْمَدِينَةِ وَ قَدْ بَلَّغَ جَمِيعَ‏ الشَّرَائِعِ‏ قَوْمَهُ‏ غَيْرَ الْحَجِّ‏ وَ الْوَلَايَةِ فَأَتَاهُ جَبْرَئِيلُ {{ع}} فَقَالَ لَهُ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ اللَّهَ جَلَّ اسْمُهُ يُقْرِؤُكَ السَّلَامَ وَ يَقُولُ لَكَ إِنِّي لَمْ أَقْبِضْ نَبِيّاً مِنْ أَنْبِيَائِي وَ لَا رَسُولًا مِنْ رُسُلِي إِلَّا بَعْدَ إِكْمَالِ دِينِي وَ تَأْكِيدِ حُجَّتِي وَ قَدْ بَقِيَ عَلَيْكَ مِنْ ذَاكَ فَرِيضَتَانِ مِمَّا تَحْتَاجُ أَنْ تُبَلِّغَهُمَا قَوْمَكَ فَرِيضَةُ الْحَجِّ وَ فَرِيضَةُ الْوَلَايَةِ وَ الْخِلَافَةِ مِنْ بَعْدِكَ فَإِنِّي لَمْ أُخَلِّ أَرْضِي مِنْ حُجَّةٍ وَ لَنْ أُخَلِّيَهَا أَبَداً فَإِنَّ اللَّهَ جَلَّ ثَنَاؤُهُ يَأْمُرُكَ أَنْ تُبَلِّغَ قَوْمَكَ الْحَجَّ وَ تَحُجَّ وَ يَحُجَّ مَعَكَ‏ مَنِ اسْتَطاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا مِنْ أَهْلِ الْحَضَرِ وَ الْأَطْرَافِ وَ الْأَعْرَابِ وَ تُعَلِّمَهُمْ مِنْ مَعَالِمِ حَجِّهِمْ مِثْلَ مَا عَلَّمْتَهُمْ مِنْ صَلَاتِهِمْ وَ زَكَاتِهِمْ وَ صِيَامِهِمْ وَ تُوقِفَهُمْ مِنْ ذَلِكَ عَلَى مِثَالِ الَّذِي أَوْقَفْتَهُمْ عَلَيْهِ مِنْ جَمِيعِ مَا بَلَّغْتَهُمْ مِنَ الشَّرَائِعِ...}}.		#{{متن حدیث\|عَنْ أَبِي جَعْفَرٍ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ {{ع}} أَنَّهُ قَالَ: حَجَّ رَسُولُ اللَّهِ {{صل}} مِنَ الْمَدِينَةِ وَ قَدْ بَلَّغَ جَمِيعَ‏ الشَّرَائِعِ‏ قَوْمَهُ‏ غَيْرَ الْحَجِّ‏ وَ الْوَلَايَةِ فَأَتَاهُ جَبْرَئِيلُ {{ع}} فَقَالَ لَهُ يَا مُحَمَّدُ إِنَّ اللَّهَ جَلَّ اسْمُهُ يُقْرِؤُكَ السَّلَامَ وَ يَقُولُ لَكَ إِنِّي لَمْ أَقْبِضْ نَبِيّاً مِنْ أَنْبِيَائِي وَ لَا رَسُولًا مِنْ رُسُلِي إِلَّا بَعْدَ إِكْمَالِ دِينِي وَ تَأْكِيدِ حُجَّتِي وَ قَدْ بَقِيَ عَلَيْكَ مِنْ ذَاكَ فَرِيضَتَانِ مِمَّا تَحْتَاجُ أَنْ تُبَلِّغَهُمَا قَوْمَكَ فَرِيضَةُ الْحَجِّ وَ فَرِيضَةُ الْوَلَايَةِ وَ الْخِلَافَةِ مِنْ بَعْدِكَ فَإِنِّي لَمْ أُخَلِّ أَرْضِي مِنْ حُجَّةٍ وَ لَنْ أُخَلِّيَهَا أَبَداً فَإِنَّ اللَّهَ جَلَّ ثَنَاؤُهُ يَأْمُرُكَ أَنْ تُبَلِّغَ قَوْمَكَ الْحَجَّ وَ تَحُجَّ وَ يَحُجَّ مَعَكَ‏ مَنِ اسْتَطاعَ إِلَيْهِ سَبِيلًا مِنْ أَهْلِ الْحَضَرِ وَ الْأَطْرَافِ وَ الْأَعْرَابِ وَ تُعَلِّمَهُمْ مِنْ مَعَالِمِ حَجِّهِمْ مِثْلَ مَا عَلَّمْتَهُمْ مِنْ صَلَاتِهِمْ وَ زَكَاتِهِمْ وَ صِيَامِهِمْ وَ تُوقِفَهُمْ مِنْ ذَلِكَ عَلَى مِثَالِ الَّذِي أَوْقَفْتَهُمْ عَلَيْهِ مِنْ جَمِيعِ مَا بَلَّغْتَهُمْ مِنَ الشَّرَائِعِ...}}.
	[[امام باقر]] {{ع}} پیرامون [[واقعه غدیر]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]] {{صل}} از [[مدینه]] [[حج]] گزارد؛ در حالی که پیش از آن، همه [[فرامین]] [[دینی]] جز [[حج]] و [[ولایت]] را به امتش [[ابلاغ]] کرده بود. پس [[جبرئیل]] به نزد حضرتش آمد و گفت: ای [[محمد]] {{صل}}! [[خداوند]] -که نامش بزرگ باد- به تو [[سلام]] می‌رساند و می‌گوید: «من هیچ یک از [[پیامبران]] و فرستادگانم {{عم}} را جز پس از [[تکمیل دین]] و [[استوار]] کردن حجتم، [[قبض روح]] نکرده‌ام و از این [[دین]]، دو [[فریضه]] به عهده تو مانده که نیاز است به قومت برسانی؛ فریضۀ حج و فریضه [[ولایت]] و [[خلافت]] پس از خودت؛ چراکه من زمینم را از [[حجت]]، تھی ننهادم و هرگز آن را تهی نمی‌نهم». خداوند - که ستایشش شکوهمند باد- به تو [[فرمان]] می‌دهد که حج را به قومت ابلاغ کنی و خود، حج بگزاری و نیز هرکس از شهرنشینان و اطراف و اکناف و [[بادیه‌نشینان]] که می‌توانند، با تو حج بگزارند. دانستنی‌های حج را به آنان بیاموز، همچنان که [[نماز]] و [[زکات]] و روزه‌شان را به آنان آموختی و همان‌گونه که آنان را از همه [[آیین‌ها]] و فریضه‌ها [[آگاه]] کردی، از آن هم آگاهشان کن.		[[امام باقر]] {{ع}} پیرامون [[واقعه غدیر]] می‌فرمایند: [[پیامبر خدا]] {{صل}} از [[مدینه]] [[حج]] گزارد؛ در حالی که پیش از آن، همه [[فرامین]] [[دینی]] جز [[حج]] و [[ولایت]] را به امتش [[ابلاغ]] کرده بود. پس [[جبرئیل]] به نزد حضرتش آمد و گفت: ای [[محمد]] {{صل}}! [[خداوند]] -که نامش بزرگ باد- به تو [[سلام]] می‌رساند و می‌گوید: «من هیچ یک از [[پیامبران]] و فرستادگانم {{عم}} را جز پس از [[تکمیل دین]] و [[استوار]] کردن حجتم، [[قبض روح]] نکرده‌ام و از این [[دین]]، دو [[فریضه]] به عهده تو مانده که نیاز است به قومت برسانی؛ فریضۀ حج و فریضه [[ولایت]] و [[خلافت]] پس از خودت؛ چراکه من زمینم را از [[حجت]]، تھی ننهادم و هرگز آن را تهی نمی‌نهم». خداوند - که ستایشش شکوهمند باد- به تو [[فرمان]] می‌دهد که حج را به قومت ابلاغ کنی و خود، حج بگزاری و نیز هرکس از شهرنشینان و اطراف و اکناف و [[بادیه‌نشینان]] که می‌توانند، با تو حج بگزارند. دانستنی‌های حج را به آنان بیاموز، همچنان که [[نماز]] و [[زکات]] و روزه‌شان را به آنان آموختی و همان‌گونه که آنان را از همه [[آیین‌ها]] و فریضه‌ها [[آگاه]] کردی، از آن هم آگاهشان کن.