حرم در فقه اسلامی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

2025-05-29T20:33:18Z

جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۰ مهٔ ۲۰۲۵، ساعت ۰۰:۰۳
خط ۴۲:		خط ۴۲:

	===[[جنگ]] در حرم===		===[[جنگ]] در حرم===
	آغاز کردن جنگ در حرم به [[نصّ]] [[آیه شریفه]] {{متن قرآن\|وَلَا تُقَـٰتِلُوهُمْ عِندَ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ...}}<ref> سوره بقره، آیه ۱۹۱.</ref> [[حرام]] بوده است؛ ~~لیکن~~ در اینکه این [[حکم]] به آیه شریفه {{متن قرآن\|فَإِذَا ٱنسَلَخَ ٱلْأَشْهُرُ ٱلْحُرُمُ فَٱقْتُلُوا۟ ٱلْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ...}}<ref>«و چون ماه‌های حرام به پایان رسید مشرکان را هر جا یافتید بکشید و دستگیرشان کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ و اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند آزادشان بگذارید که بی‌گمان خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره توبه، آیه ۵.</ref> [[نسخ]] شده یا نه، [[اختلاف]] است. بنابر قول به عدم نسخ، [[حرمت]] همچنان باقی است<ref>حاشیة شرائع الاسلام ص۳۰۵؛ جواهر الکلام ج۲۱، ص۳۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>		آغاز کردن جنگ در حرم به [[نصّ]] [[آیه شریفه]] {{متن قرآن\|وَلَا تُقَـٰتِلُوهُمْ عِندَ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ...}}<ref> سوره بقره، آیه ۱۹۱.</ref> [[حرام]] بوده است؛ لکن در اینکه این [[حکم]] به آیه شریفه {{متن قرآن\|فَإِذَا ٱنسَلَخَ ٱلْأَشْهُرُ ٱلْحُرُمُ فَٱقْتُلُوا۟ ٱلْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ...}}<ref>«و چون ماه‌های حرام به پایان رسید مشرکان را هر جا یافتید بکشید و دستگیرشان کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ و اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند آزادشان بگذارید که بی‌گمان خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره توبه، آیه ۵.</ref> [[نسخ]] شده یا نه، [[اختلاف]] است. بنابر قول به عدم نسخ، [[حرمت]] همچنان باقی است<ref>حاشیة شرائع الاسلام ص۳۰۵؛ جواهر الکلام ج۲۱، ص۳۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>

	===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===		===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===
خط ۵۸:		خط ۵۸:
	[[مدینه منوّره]] همچون مکّه مکرّمه دارای حرم است. حرم مدینه حدّ فاصل بین «ظلّ عائر» و «ظلّ وَُعَیر» دو [[کوه]] در شرق و غرب مدینه است که این [[شهر]] را در میان گرفته‌اند<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۰۸ ـ ۴۰۹؛ جواهرالکلام ج۲۰، ص۷۵ ـ ۷۷.</ref>.		[[مدینه منوّره]] همچون مکّه مکرّمه دارای حرم است. حرم مدینه حدّ فاصل بین «ظلّ عائر» و «ظلّ وَُعَیر» دو [[کوه]] در شرق و غرب مدینه است که این [[شهر]] را در میان گرفته‌اند<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۰۸ ـ ۴۰۹؛ جواهرالکلام ج۲۰، ص۷۵ ـ ۷۷.</ref>.

	قطع درختان حرم و نیز شکار حیوانات وحشی در محدوده بین دو حَرّه (ریگزار) در شرق و غرب مدینه بنابر دیدگاه اکثر [[فقها]]، بلکه نظر منسوب به مشهور، حرام است<ref>المبسوط ج۱، ص۳۸۶؛ الوسیلة، ص۱۹۶؛ الجامع للشرائع، ص۲۳۱؛ تحریر الاحکام ج۲، ص۳۶ ـ ۳۷؛ جامع المقاصد ج۳، ص۲۷۶؛ جامع المدارک ج۲، ص۵۵۲ ـ ۵۵۳؛ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷ ـ ۷۹.</ref>. برخی قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>قواعد الاحکام ج۱، ص۴۵۰؛ الدروس الشرعیة ج۲، ص۲۱.</ref>. برخی دیگر بین قطع درختان و شکار تفصیل داده، در اوّل قائل به [[حرمت]] و در دوم قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>شرائع الاسلام ج۱، ص۲۰۹؛ ارشاد الأذهان ج۱، ص۳۳۹.</ref>. بنابر تصریح بعضی، در [[حکم]] یاد شده، تفاوتی بین گیاهان و درختان نیست؛ هرچند ظاهر کلمات برخی اختصاص حکم به درختان است<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۳۳؛ مهذّب الاحکام ج۱۵، ص۳۶.</ref>. البته آنچه در [[حرم]] [[مکّه]] استثنا شده در حرم [[مدینه]] نیز مستثنا است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷.</ref>. بنابر قول به [[حرمت]]، در صورت ارتکاب، کفّاره ثابت نیست، هرچند [[گناه]] کرده است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ ~~لیکن~~ خوردن شکار [[حرام]] است<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۱۵.</ref>.		قطع درختان حرم و نیز شکار حیوانات وحشی در محدوده بین دو حَرّه (ریگزار) در شرق و غرب مدینه بنابر دیدگاه اکثر [[فقها]]، بلکه نظر منسوب به مشهور، حرام است<ref>المبسوط ج۱، ص۳۸۶؛ الوسیلة، ص۱۹۶؛ الجامع للشرائع، ص۲۳۱؛ تحریر الاحکام ج۲، ص۳۶ ـ ۳۷؛ جامع المقاصد ج۳، ص۲۷۶؛ جامع المدارک ج۲، ص۵۵۲ ـ ۵۵۳؛ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷ ـ ۷۹.</ref>. برخی قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>قواعد الاحکام ج۱، ص۴۵۰؛ الدروس الشرعیة ج۲، ص۲۱.</ref>. برخی دیگر بین قطع درختان و شکار تفصیل داده، در اوّل قائل به [[حرمت]] و در دوم قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>شرائع الاسلام ج۱، ص۲۰۹؛ ارشاد الأذهان ج۱، ص۳۳۹.</ref>. بنابر تصریح بعضی، در [[حکم]] یاد شده، تفاوتی بین گیاهان و درختان نیست؛ هرچند ظاهر کلمات برخی اختصاص حکم به درختان است<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۳۳؛ مهذّب الاحکام ج۱۵، ص۳۶.</ref>. البته آنچه در [[حرم]] [[مکّه]] استثنا شده در حرم [[مدینه]] نیز مستثنا است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷.</ref>. بنابر قول به [[حرمت]]، در صورت ارتکاب، کفّاره ثابت نیست، هرچند [[گناه]] کرده است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ لکن خوردن شکار [[حرام]] است<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۱۵.</ref>.

	برای دخول حرم مدینه [[احرام]] بستن [[واجب]] نیست<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ هرچند [[غسل]] کردن [[مستحب]] است<ref>جواهر الکلام ج۵، ص۶۰.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>		برای دخول حرم مدینه [[احرام]] بستن [[واجب]] نیست<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ هرچند [[غسل]] کردن [[مستحب]] است<ref>جواهر الکلام ج۵، ص۶۰.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>

Bahmani: /* حرم مکّه */

2024-11-05T13:08:25Z

حرم مکّه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۸
خط ۱۶:		خط ۱۶:
	#راه [[عراق]] از ذات عِرْق به مکّه، در [[وادی]] نَخلَه، نوزده کیلومتر.		#راه [[عراق]] از ذات عِرْق به مکّه، در [[وادی]] نَخلَه، نوزده کیلومتر.
	#راه [[طائف]] از [[عرفات]] به مکّه، در مُزدَلفه ۲۱ کیلومتر.		#راه [[طائف]] از [[عرفات]] به مکّه، در مُزدَلفه ۲۱ کیلومتر.
	#مسیر [[یمن]] به مکّه، در اَضاءَة لِبْن، [[دوازده]] کیلومتر<ref>راهنمای حرمین شریفین ج۱، ص۲۳۷.</ref>.		#مسیر [[یمن]] به مکّه، در اَضاءَة لِبْن، دوازده کیلومتر<ref>راهنمای حرمین شریفین ج۱، ص۲۳۷.</ref>.

	از [[احکام]] حرم در بابهای [[طهارت]] [[حج]]، [[جهاد]]، لقطه، حدود، [[قصاص]] و [[دیات]] سخن گفته‌اند که به مهم‌ترین موارد آن اشاره می‌شود<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۶.</ref>.		از [[احکام]] حرم در بابهای [[طهارت]] [[حج]]، [[جهاد]]، لقطه، حدود، [[قصاص]] و دیات سخن گفته‌اند که به مهم‌ترین موارد آن اشاره می‌شود<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۶.</ref>.

	===دخول حرم===		===دخول حرم===

Bahmani: /* دخول حرم */

2024-11-05T13:08:12Z

دخول حرم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۸
خط ۲۳:		خط ۲۳:
	[[احرام]] بستن برای دخول مکّه قبل از ورود به حرم [[واجب]] است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۳۷ ـ ۴۳۸.</ref>. برخی، برای دخول حرم نیز ـ هرچند قصد دخول مکّه را نداشته باشد ـ احرام را واجب دانسته‌اند<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۲۵ ـ ۳۲۶.</ref>.		[[احرام]] بستن برای دخول مکّه قبل از ورود به حرم [[واجب]] است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۳۷ ـ ۴۳۸.</ref>. برخی، برای دخول حرم نیز ـ هرچند قصد دخول مکّه را نداشته باشد ـ احرام را واجب دانسته‌اند<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۲۵ ـ ۳۲۶.</ref>.

	[[غسل]] کردن برای دخول حرم، جویدن اِذخِر، پیاده شدن از مرکب و درآوردن [[کفش]] و به دست گرفتن آن [[مستحب]]<ref>الحدائق الناضرة ج۱۶، ص۷۵؛ مستند الشیعة ج۱۲، ص۵۷.</ref>، و دخول حرم با [[سلاح]] [[مکروه]] است، مگر آنکه روی آن پوشیده باشد<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۲۶.</ref>.		[[غسل]] کردن برای دخول حرم، جویدن اِذخِر، پیاده شدن از مرکب و درآوردن کفش و به دست گرفتن آن [[مستحب]]<ref>الحدائق الناضرة ج۱۶، ص۷۵؛ مستند الشیعة ج۱۲، ص۵۷.</ref>، و دخول حرم با [[سلاح]] [[مکروه]] است، مگر آنکه روی آن پوشیده باشد<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۲۶.</ref>.

	کسی که جهت به جا آوردن [[مناسک حج]] ـ خواه برای خود یا به [[نیابت]] دیگری ـ با [[احرام]] داخل [[حرم]] شود و بمیرد، ذمّه‌اش بری می‌شود و از [[حج]] [[واجب]] کفایت می‌کند<ref>جواهر الکلام ج۱۷، ص۲۹۵ و ۳۶۶.</ref>.		کسی که جهت به جا آوردن [[مناسک حج]] ـ خواه برای خود یا به [[نیابت]] دیگری ـ با [[احرام]] داخل [[حرم]] شود و بمیرد، ذمّه‌اش بری می‌شود و از [[حج]] [[واجب]] کفایت می‌کند<ref>جواهر الکلام ج۱۷، ص۲۹۵ و ۳۶۶.</ref>.

	بنابر قول برخی، کسی که برای [[عمره]] مفرده از غیر [[مکّه]] [[محرم]] شده است، هنگام دخول حرم باید تلبیه را قطع کند<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۷۸؛ مستند الشیعة ج۱۱، ص۳۲۲ ـ ۳۲۶.</ref>. [[کافر]] نمی‌تواند داخل حرم شود و در صورت دخول، با [[علم]] به [[حرمت]] [[تعزیر]] می‌شود. اگر کافری در حرم بمیرد، برای [[دفن]] به بیرون حرم منتقل می‌شود؛ بلکه بنابر تصریح برخی، در صورت دفن، [[نبش قبر]] شده و به بیرون حرم منتقل می‌گردد<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۶.</ref>.		بنابر قول برخی، کسی که برای [[عمره]] مفرده از غیر [[مکّه]] [[محرم]] شده است، هنگام دخول حرم باید تلبیه را قطع کند<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۷۸؛ مستند الشیعة ج۱۱، ص۳۲۲ ـ ۳۲۶.</ref>. [[کافر]] نمی‌تواند داخل حرم شود و در صورت دخول، با [[علم]] به [[حرمت]] [[تعزیر]] می‌شود. اگر کافری در حرم بمیرد، برای [[دفن]] به بیرون حرم منتقل می‌شود؛ بلکه بنابر تصریح برخی، در صورت دفن، نبش قبر شده و به بیرون حرم منتقل می‌گردد<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۶.</ref>.

	===شکار در حرم===		===شکار در حرم===

Bahmani: /* شکار در حرم */

2024-11-05T13:07:50Z

شکار در حرم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۷
خط ۳۰:		خط ۳۰:

	===شکار در حرم===		===شکار در حرم===
	شکار حیوانات وحشیِ غیر دریاییِ حرم [[حرام]] و موجب [[ضمان]] است شکارچی مُحِلّ ضامن قیمت آن است و شکارچی مُحرم علاوه بر ضمانِ قیمت، کفّاره آن ([[قربانی کردن]]) را باید بدهد و در صورت نداشتن [[کفاره]]، ضامن دو برابر قیمت آن است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۲۹۴ ـ ۲۹۵.</ref>.		شکار حیوانات وحشیِ غیر دریاییِ حرم [[حرام]] و موجب ضمان است شکارچی مُحِلّ ضامن قیمت آن است و شکارچی مُحرم علاوه بر ضمانِ قیمت، کفّاره آن ([[قربانی کردن]]) را باید بدهد و در صورت نداشتن [[کفاره]]، ضامن دو برابر قیمت آن است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۲۹۴ ـ ۲۹۵.</ref>.

	آیا [[صید]] حیوانی که می‌خواهد وارد حرم شود در بیرون حرم بر مُحلّ جایز است یا حرام؟ مسئله اختلافی است. متأخران و برخی قدما آن را [[مکروه]] دانسته‌اند<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۲۹۶ ـ ۲۹۷.</ref>.		آیا صید حیوانی که می‌خواهد وارد حرم شود در بیرون حرم بر مُحلّ جایز است یا حرام؟ مسئله اختلافی است. متأخران و برخی قدما آن را [[مکروه]] دانسته‌اند<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۲۹۶ ـ ۲۹۷.</ref>.

	بنابر مشهور، خوردن [[حیوان]] وحشیِ [[ذبح]] شده توسط مُحرم ـ خواه در حرم یا بیرون حرم ـ بر مُحرم و مُحلّ حرام است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۸۸.</ref>. همچنین است [[حکم]] حیوانی که مُحلّ آن را در حرم ذبح کرده است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۹۲.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۷.</ref>		بنابر مشهور، خوردن حیوان وحشیِ [[ذبح]] شده توسط مُحرم ـ خواه در حرم یا بیرون حرم ـ بر مُحرم و مُحلّ حرام است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۸۸.</ref>. همچنین است [[حکم]] حیوانی که مُحلّ آن را در حرم ذبح کرده است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۹۲.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۷.</ref>

	===قطع گیاه حرم===		===قطع گیاه حرم===

Bahmani: /* جنگ در حرم */

2024-11-05T13:07:28Z

جنگ در حرم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۷
خط ۴۲:		خط ۴۲:

	===[[جنگ]] در حرم===		===[[جنگ]] در حرم===
	[[آغاز کردن جنگ]] در حرم به [[نصّ]] [[آیه شریفه]] {{متن قرآن\|وَلَا تُقَـٰتِلُوهُمْ عِندَ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ...}}<ref> سوره بقره، آیه ۱۹۱.</ref> [[حرام]] بوده است؛ لیکن در اینکه این [[حکم]] به آیه شریفه {{متن قرآن\|فَإِذَا ٱنسَلَخَ ٱلْأَشْهُرُ ٱلْحُرُمُ فَٱقْتُلُوا۟ ٱلْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ...}}<ref>«و چون ماه‌های حرام به پایان رسید مشرکان را هر جا یافتید بکشید و دستگیرشان کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ و اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند آزادشان بگذارید که بی‌گمان خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره توبه، آیه ۵.</ref> [[نسخ]] شده یا نه، [[اختلاف]] است. بنابر قول به عدم نسخ، [[حرمت]] همچنان باقی است<ref>حاشیة شرائع الاسلام ص۳۰۵؛ جواهر الکلام ج۲۱، ص۳۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>		آغاز کردن جنگ در حرم به [[نصّ]] [[آیه شریفه]] {{متن قرآن\|وَلَا تُقَـٰتِلُوهُمْ عِندَ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ...}}<ref> سوره بقره، آیه ۱۹۱.</ref> [[حرام]] بوده است؛ لیکن در اینکه این [[حکم]] به آیه شریفه {{متن قرآن\|فَإِذَا ٱنسَلَخَ ٱلْأَشْهُرُ ٱلْحُرُمُ فَٱقْتُلُوا۟ ٱلْمُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدتُّمُوهُمْ...}}<ref>«و چون ماه‌های حرام به پایان رسید مشرکان را هر جا یافتید بکشید و دستگیرشان کنید و به محاصره درآورید و در هر کمینگاهی به کمین آنان بنشینید؛ و اگر توبه کردند و نماز برپا داشتند و زکات دادند آزادشان بگذارید که بی‌گمان خداوند آمرزنده‌ای بخشاینده است» سوره توبه، آیه ۵.</ref> [[نسخ]] شده یا نه، [[اختلاف]] است. بنابر قول به عدم نسخ، [[حرمت]] همچنان باقی است<ref>حاشیة شرائع الاسلام ص۳۰۵؛ جواهر الکلام ج۲۱، ص۳۳.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>

	===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===		===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===

Bahmani: /* جُرم و مجرم در حرم */

2024-11-05T13:07:05Z

جُرم و مجرم در حرم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۷
خط ۴۵:		خط ۴۵:

	===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===		===[[جُرم]] و [[مجرم]] در حرم===
	بنابر قول منسوب به مشهور ـ بلکه [[اجماعی]] که ادّعا شده ـ ارتکاب [[قتل]] در حرم همچون ارتکاب آن در [[ماههای حرام]] موجب تغلیظ در [[دیه]] (دیه کامل به اضافه یک سوم دیه) می‌شود<ref>جواهر الکلام ج۴۳، ص۲۶ ـ ۲۷.</ref>. مجرمی که بیرون حرم مرتکب [[جرم]] و مستحق [[کیفر]] (حدّ، [[تعزیر]] یا [[قصاص]]) گشته، اگر به حرم [[پناه]] ببرد، [[دستگیری]] و کیفر او جایز نیست؛ بلکه باید بر او سخت بگیرند تا از حرم بیرون رود. البته اگر در حرم مرتکب جرم شده باشد، در همان جا کیفر می‌شود<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۶ ـ ۴۷.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>		بنابر قول منسوب به مشهور ـ بلکه [[اجماعی]] که ادّعا شده ـ ارتکاب [[قتل]] در حرم همچون ارتکاب آن در [[ماههای حرام]] موجب تغلیظ در دیه (دیه کامل به اضافه یک سوم دیه) می‌شود<ref>جواهر الکلام ج۴۳، ص۲۶ ـ ۲۷.</ref>. مجرمی که بیرون حرم مرتکب [[جرم]] و مستحق [[کیفر]] (حدّ، [[تعزیر]] یا [[قصاص]]) گشته، اگر به حرم پناه ببرد، دستگیری و کیفر او جایز نیست؛ بلکه باید بر او سخت بگیرند تا از حرم بیرون رود. البته اگر در حرم مرتکب جرم شده باشد، در همان جا کیفر می‌شود<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۶ ـ ۴۷.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۸.</ref>

	===لقطه حرم===		===لقطه حرم===

Bahmani: /* سایر احکام */

2024-11-05T13:06:48Z

سایر احکام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۶
خط ۵۱:		خط ۵۱:

	===سایر [[احکام]]===		===سایر [[احکام]]===
	حرم، به‌ویژه [[مکّه]] از جمله مکان‌هایی است که [[دفن]] کردن میّت در آن [[مستحب]] و انتقال میّت از جایی دیگر به آن جا، جایز است<ref>العروة الوثقی ج۲، ص۱۴۱.</ref>. سنگ ریزه‌هایی که برای [[رمی]] جمرات به کار می‌رود باید از حرم برداشته شود<ref>مسالک الافهام ج۲، ص۲۸۹.</ref>. در اینکه برای طلبکار جایز است از بدهکاری که در بیرون حرم [[مالی]] را از او [[قرض]] کرده، آن را در حرم مطالبه کند یا نه، [[اختلاف]] است<ref>مختلف الشیعة ج۵، ص۳۶۹ ـ ۳۷۱.</ref>. برخی گفته‌اند: اگر مدیون برای [[فرار]] از پرداخت بدهی به حرم [[پناه]] آورده، طلبکار [[حقّ]] مطالبه در حرم ندارد<ref>کتاب‌السرائر ج۲، ص۳۲.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>		حرم، به‌ویژه [[مکّه]] از جمله مکان‌هایی است که [[دفن]] کردن میّت در آن [[مستحب]] و انتقال میّت از جایی دیگر به آن جا، جایز است<ref>العروة الوثقی ج۲، ص۱۴۱.</ref>. سنگ ریزه‌هایی که برای [[رمی]] جمرات به کار می‌رود باید از حرم برداشته شود<ref>مسالک الافهام ج۲، ص۲۸۹.</ref>. در اینکه برای طلبکار جایز است از بدهکاری که در بیرون حرم [[مالی]] را از او [[قرض]] کرده، آن را در حرم مطالبه کند یا نه، [[اختلاف]] است<ref>مختلف الشیعة ج۵، ص۳۶۹ ـ ۳۷۱.</ref>. برخی گفته‌اند: اگر مدیون برای فرار از پرداخت بدهی به حرم پناه آورده، طلبکار [[حقّ]] مطالبه در حرم ندارد<ref>کتاب‌السرائر ج۲، ص۳۲.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>

	==حرم [[مدینه]]==		==حرم [[مدینه]]==

Bahmani: /* حرم مدینه */

2024-11-05T13:06:29Z

حرم مدینه

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۶
خط ۵۸:		خط ۵۸:
	[[مدینه منوّره]] همچون مکّه مکرّمه دارای حرم است. حرم مدینه حدّ فاصل بین «ظلّ عائر» و «ظلّ وَُعَیر» دو [[کوه]] در شرق و غرب مدینه است که این [[شهر]] را در میان گرفته‌اند<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۰۸ ـ ۴۰۹؛ جواهرالکلام ج۲۰، ص۷۵ ـ ۷۷.</ref>.		[[مدینه منوّره]] همچون مکّه مکرّمه دارای حرم است. حرم مدینه حدّ فاصل بین «ظلّ عائر» و «ظلّ وَُعَیر» دو [[کوه]] در شرق و غرب مدینه است که این [[شهر]] را در میان گرفته‌اند<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۰۸ ـ ۴۰۹؛ جواهرالکلام ج۲۰، ص۷۵ ـ ۷۷.</ref>.

	قطع درختان حرم و نیز شکار حیوانات [[وحشی]] در محدوده بین دو حَرّه (ریگزار) در شرق و غرب مدینه بنابر دیدگاه اکثر [[فقها]]، بلکه نظر منسوب به مشهور، حرام است<ref>المبسوط ج۱، ص۳۸۶؛ الوسیلة، ص۱۹۶؛ الجامع للشرائع، ص۲۳۱؛ تحریر الاحکام ج۲، ص۳۶ ـ ۳۷؛ جامع المقاصد ج۳، ص۲۷۶؛ جامع المدارک ج۲، ص۵۵۲ ـ ۵۵۳؛ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷ ـ ۷۹.</ref>. برخی قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>قواعد الاحکام ج۱، ص۴۵۰؛ الدروس الشرعیة ج۲، ص۲۱.</ref>. برخی دیگر بین قطع درختان و شکار تفصیل داده، در اوّل قائل به [[حرمت]] و در دوم قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>شرائع الاسلام ج۱، ص۲۰۹؛ ارشاد الأذهان ج۱، ص۳۳۹.</ref>. بنابر تصریح بعضی، در [[حکم]] یاد شده، تفاوتی بین گیاهان و درختان نیست؛ هرچند ظاهر کلمات برخی اختصاص حکم به درختان است<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۳۳؛ مهذّب الاحکام ج۱۵، ص۳۶.</ref>. البته آنچه در [[حرم]] [[مکّه]] استثنا شده در حرم [[مدینه]] نیز مستثنا است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷.</ref>. بنابر قول به [[حرمت]]، در صورت ارتکاب، کفّاره ثابت نیست، هرچند [[گناه]] کرده است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ لیکن خوردن شکار [[حرام]] است<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۱۵.</ref>.		قطع درختان حرم و نیز شکار حیوانات وحشی در محدوده بین دو حَرّه (ریگزار) در شرق و غرب مدینه بنابر دیدگاه اکثر [[فقها]]، بلکه نظر منسوب به مشهور، حرام است<ref>المبسوط ج۱، ص۳۸۶؛ الوسیلة، ص۱۹۶؛ الجامع للشرائع، ص۲۳۱؛ تحریر الاحکام ج۲، ص۳۶ ـ ۳۷؛ جامع المقاصد ج۳، ص۲۷۶؛ جامع المدارک ج۲، ص۵۵۲ ـ ۵۵۳؛ جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷ ـ ۷۹.</ref>. برخی قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>قواعد الاحکام ج۱، ص۴۵۰؛ الدروس الشرعیة ج۲، ص۲۱.</ref>. برخی دیگر بین قطع درختان و شکار تفصیل داده، در اوّل قائل به [[حرمت]] و در دوم قائل به [[کراهت]] شده‌اند<ref>شرائع الاسلام ج۱، ص۲۰۹؛ ارشاد الأذهان ج۱، ص۳۳۹.</ref>. بنابر تصریح بعضی، در [[حکم]] یاد شده، تفاوتی بین گیاهان و درختان نیست؛ هرچند ظاهر کلمات برخی اختصاص حکم به درختان است<ref>مستند الشیعة ج۱۳، ص۳۳۳؛ مهذّب الاحکام ج۱۵، ص۳۶.</ref>. البته آنچه در [[حرم]] [[مکّه]] استثنا شده در حرم [[مدینه]] نیز مستثنا است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۷.</ref>. بنابر قول به [[حرمت]]، در صورت ارتکاب، کفّاره ثابت نیست، هرچند [[گناه]] کرده است<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ لیکن خوردن شکار [[حرام]] است<ref>الحدائق الناضرة ج۱۷، ص۴۱۵.</ref>.

	برای دخول حرم مدینه [[احرام]] بستن [[واجب]] نیست<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ هرچند [[غسل]] کردن [[مستحب]] است<ref>جواهر الکلام ج۵، ص۶۰.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>		برای دخول حرم مدینه [[احرام]] بستن [[واجب]] نیست<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۷۹.</ref>؛ هرچند [[غسل]] کردن [[مستحب]] است<ref>جواهر الکلام ج۵، ص۶۰.</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۹.</ref>

Bahmani در ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۰۵

2024-11-05T13:05:45Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* قطع گیاه حرم */

2024-11-05T13:04:12Z

قطع گیاه حرم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۳۴
خط ۳۶:		خط ۳۶:
	بنابر مشهور، خوردن [[حیوان]] وحشیِ [[ذبح]] شده توسط مُحرم ـ خواه در حرم یا بیرون حرم ـ بر مُحرم و مُحلّ حرام است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۸۸</ref>. همچنین است [[حکم]] حیوانی که مُحلّ آن را در حرم ذبح کرده است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۹۲</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۷.</ref>.		بنابر مشهور، خوردن [[حیوان]] وحشیِ [[ذبح]] شده توسط مُحرم ـ خواه در حرم یا بیرون حرم ـ بر مُحرم و مُحلّ حرام است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۸۸</ref>. همچنین است [[حکم]] حیوانی که مُحلّ آن را در حرم ذبح کرده است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۲۹۲</ref>.<ref>[[سید محمود هاشمی شاهرودی\|هاشمی شاهرودی، سید محمود]]، [[فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت ج۳ (کتاب)\|فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بیت]]، ج۳، ص ۲۸۷.</ref>.

	===قطع [[گیاه]] حرم===		===قطع گیاه حرم===
	قطع گیاهان و درختان حرم، جز درختان میوه، خرما، اذخر و آنچه در [[ملک]] شخصی روییده حرام است. البته اگر گیاه و درخت قبل از ساختن [[خانه]] وجود داشته، کندن و قطع آن جایز نیست. برخی در ثبوت حکم یاد شده برای سایر [[املاک]] جز خانه اشکال کرده‌اند. در جواز قطع گیاهان و درختان خشکیده [[اختلاف]] است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۱۲ ـ ۴۲۱</ref>. در قطع درختان کفّاره نیز ثابت است. کفّاره قطع درختان [[حرم]] بنابر قول مشهور ـ بلکه بر آن ادعای [[اجماع]] شده ـ در درخت بزرگ یک گاو و در درخت کوچک یک گوسفند و در قطع بعض آن، قیمت درخت است. دیگر اقوال در مسئله عبارت است از: عدم [[لزوم]] کفّاره مطلقا، ثبوت یک گاو به جهت کفّاره مطلقا و ثبوت قیمت درخت مطلقا<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۲۵ ـ ۴۲۸</ref>.		قطع گیاهان و درختان حرم، جز درختان میوه، خرما، اذخر و آنچه در [[ملک]] شخصی روییده حرام است. البته اگر گیاه و درخت قبل از ساختن [[خانه]] وجود داشته، کندن و قطع آن جایز نیست. برخی در ثبوت حکم یاد شده برای سایر [[املاک]] جز خانه اشکال کرده‌اند. در جواز قطع گیاهان و درختان خشکیده [[اختلاف]] است<ref>جواهر الکلام ج۱۸، ص۴۱۲ ـ ۴۲۱</ref>. در قطع درختان کفّاره نیز ثابت است. کفّاره قطع درختان [[حرم]] بنابر قول مشهور ـ بلکه بر آن ادعای [[اجماع]] شده ـ در درخت بزرگ یک گاو و در درخت کوچک یک گوسفند و در قطع بعض آن، قیمت درخت است. دیگر اقوال در مسئله عبارت است از: عدم [[لزوم]] کفّاره مطلقا، ثبوت یک گاو به جهت کفّاره مطلقا و ثبوت قیمت درخت مطلقا<ref>جواهر الکلام ج۲۰، ص۴۲۵ ـ ۴۲۸</ref>.