حنیفه رقاشی عموی ابوحره - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: /* آشنایی اجمالی */

2026-05-19T10:13:55Z

آشنایی اجمالی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۳
خط ۸:		خط ۸:
	با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، [[ابوحره رقاشی]].</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.		با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، [[ابوحره رقاشی]].</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.

	هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام «[[ابوحره]]» هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] ~~بن ابی یزید»~~ ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان «[[ابوحره رقاشی]]» یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.		هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند [[باوردی]]<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام «[[ابوحره]]» هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم بن ابی یزید]]» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان «[[ابوحره رقاشی]]» یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.

	بخشی از [[خطبه]] [[رسول خدا]]{{صل}} که [[حنیفه]] [[روایت]] کرده: «{{عربی\|لا یحل مال امرئ مسلم إلا بطیب نفس منه}}؛ [[تصرف]] در [[مال]] هیچ [[مسلمانی]] به جز با [[رضایت]] او جایز نیست»، روایت معروفی است که در کتاب‌های [[فقهی]] بسیار بدان استناد شده است<ref>طوسی، الخلاف، ج۳، ص۲۹۷؛ حلی، تذکرة الفقهاء، ج۵، ص۴۴۲؛ انصاری، المکاسب، ج۳، ص۵۴؛ نووی، المجموع، ج۱۳، ص۴۰۶؛ سرخسی، المبسوط، ج۱۴، ص۹۰؛ ابن رشد، بدایة المجتهد، ج۲، ص۲۴۸.</ref>. این روایت در [[کتاب‌های حدیثی شیعه]] (البته بدون اشاره به حنیفه) نیز آمده است<ref>ابن ابی جمهور، عوالی اللآلی، ج۲، ص۱۱۳؛ و نیز با اندکی اختلاف: ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص۳۴.</ref>.<ref>[[رسول قلیچ\|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)\|مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۵۰-۱۵۱.</ref>		بخشی از [[خطبه]] [[رسول خدا]]{{صل}} که [[حنیفه]] [[روایت]] کرده: «{{عربی\|لا یحل مال امرئ مسلم إلا بطیب نفس منه}}؛ [[تصرف]] در [[مال]] هیچ [[مسلمانی]] به جز با [[رضایت]] او جایز نیست»، روایت معروفی است که در کتاب‌های [[فقهی]] بسیار بدان استناد شده است<ref>طوسی، الخلاف، ج۳، ص۲۹۷؛ حلی، تذکرة الفقهاء، ج۵، ص۴۴۲؛ انصاری، المکاسب، ج۳، ص۵۴؛ نووی، المجموع، ج۱۳، ص۴۰۶؛ سرخسی، المبسوط، ج۱۴، ص۹۰؛ ابن رشد، بدایة المجتهد، ج۲، ص۲۴۸.</ref>. این روایت در [[کتاب‌های حدیثی شیعه]] (البته بدون اشاره به حنیفه) نیز آمده است<ref>ابن ابی جمهور، عوالی اللآلی، ج۲، ص۱۱۳؛ و نیز با اندکی اختلاف: ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص۳۴.</ref>.<ref>[[رسول قلیچ\|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)\|مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۵۰-۱۵۱.</ref>

Wasity: /* جستارهای وابسته */

2026-05-19T10:12:07Z

جستارهای وابسته

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۲
خط ۱۴:		خط ۱۴:
	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{مدخل وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	* [[~~بنی‌بکر~~ بن وائل]] (قبیله)		* [[بنی بکر بن وائل]] (قبیله)
			* [[بنی شیبان بن ذهل]] (قبیله)
	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

Wasity: /* آشنایی اجمالی */

2026-05-19T10:11:42Z

آشنایی اجمالی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۱
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	با توجه به نسبتش، او از تیره [[~~بنی‌شیبان~~ بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، [[ابوحره رقاشی]].</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.		با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، [[ابوحره رقاشی]].</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.

	هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام «[[ابوحره]]» هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] بن ابی یزید» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان «[[ابوحره رقاشی]]» یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.		هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام «[[ابوحره]]» هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] بن ابی یزید» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان «[[ابوحره رقاشی]]» یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.

Wasity: /* آشنایی اجمالی */

2026-05-19T10:11:30Z

آشنایی اجمالی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۳:۴۱
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}
	== آشنایی اجمالی ==		== آشنایی اجمالی ==
	با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی‌شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، ابوحره رقاشی.</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.		با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی‌شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، [[ابوحره رقاشی]].</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.

	هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام ابوحره هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] بن ابی یزید» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان ابوحره رقاشی یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.		هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام «[[ابوحره]]» هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] بن ابی یزید» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان «[[ابوحره رقاشی]]» یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.

	بخشی از [[خطبه]] [[رسول خدا]]{{صل}} که [[حنیفه]] [[روایت]] کرده: «{{عربی\|لا یحل مال امرئ مسلم إلا بطیب نفس منه}}؛ [[تصرف]] در [[مال]] هیچ [[مسلمانی]] به جز با [[رضایت]] او جایز نیست»، روایت معروفی است که در کتاب‌های [[فقهی]] بسیار بدان استناد شده است<ref>طوسی، الخلاف، ج۳، ص۲۹۷؛ حلی، تذکرة الفقهاء، ج۵، ص۴۴۲؛ انصاری، المکاسب، ج۳، ص۵۴؛ نووی، المجموع، ج۱۳، ص۴۰۶؛ سرخسی، المبسوط، ج۱۴، ص۹۰؛ ابن رشد، بدایة المجتهد، ج۲، ص۲۴۸.</ref>. این روایت در [[کتاب‌های حدیثی شیعه]] (البته بدون اشاره به حنیفه) نیز آمده است<ref>ابن ابی جمهور، عوالی اللآلی، ج۲، ص۱۱۳؛ و نیز با اندکی اختلاف: ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص۳۴.</ref>.<ref>[[رسول قلیچ\|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)\|مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۵۰-۱۵۱.</ref>		بخشی از [[خطبه]] [[رسول خدا]]{{صل}} که [[حنیفه]] [[روایت]] کرده: «{{عربی\|لا یحل مال امرئ مسلم إلا بطیب نفس منه}}؛ [[تصرف]] در [[مال]] هیچ [[مسلمانی]] به جز با [[رضایت]] او جایز نیست»، روایت معروفی است که در کتاب‌های [[فقهی]] بسیار بدان استناد شده است<ref>طوسی، الخلاف، ج۳، ص۲۹۷؛ حلی، تذکرة الفقهاء، ج۵، ص۴۴۲؛ انصاری، المکاسب، ج۳، ص۵۴؛ نووی، المجموع، ج۱۳، ص۴۰۶؛ سرخسی، المبسوط، ج۱۴، ص۹۰؛ ابن رشد، بدایة المجتهد، ج۲، ص۲۴۸.</ref>. این روایت در [[کتاب‌های حدیثی شیعه]] (البته بدون اشاره به حنیفه) نیز آمده است<ref>ابن ابی جمهور، عوالی اللآلی، ج۲، ص۱۱۳؛ و نیز با اندکی اختلاف: ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص۳۴.</ref>.<ref>[[رسول قلیچ\|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)\|مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۵۰-۱۵۱.</ref>

Ali: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = صحابه | عنوان مدخل = حنیفه رقاشی عموی ابوحره | مداخل مرتبط = حنیفه رقاشی عموی ابوحره در تاریخ اسلامی | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == با توجه به نسبتش، او از تیره بنی‌شیبان بن ذهل، از قبیله بنی‌بکر بن وائل اس...» ایجاد کرد

2025-10-14T15:51:45Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = صحابه | عنوان مدخل = حنیفه رقاشی عموی ابوحره | مداخل مرتبط = حنیفه رقاشی عموی ابوحره در تاریخ اسلامی | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == با توجه به نسبتش، او از تیره بنی‌شیبان بن ذهل، از قبیله بنی‌بکر بن وائل اس...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = صحابه
| عنوان مدخل = حنیفه رقاشی عموی ابوحره
| مداخل مرتبط = [[حنیفه رقاشی عموی ابوحره در تاریخ اسلامی]]
| پرسش مرتبط =
}}
== آشنایی اجمالی ==
با توجه به نسبتش، او از تیره [[بنی‌شیبان بن ذهل]]، از [[قبیله]] [[بنی‌بکر بن وائل]] است؛ [[رقاشی‌ها]] همگی به رقاش، [[همسر]] [[شیبان بن ذهل]]، منسوب هستند<ref>ابن کلبی، نسب معد والیمن الکبیر، ج۱، ص۱۸؛ ابن اثیر، اللباب، ج۱، ص۳۸۱.</ref>. [[حنیفه]] در [[حجةالوداع]] حاضر بود و هنگامی که [[رسول خدا]]{{صل}} در میانه ایام تشریق (۱۱ تا ۱۳ [[ذی‌الحجه]]) [[خطبه]] می‌خواند، [[مسئولیت]] نگهداری افسار شتر ایشان با او بود<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۵۸؛ ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۳.</ref>. نقل همین خطبه از سوی او<ref>از طریق برادرزاده‌اش، ابوحره رقاشی.</ref> سبب شده تا او در شمار [[صحابه]] روایت‌کننده از [[پیامبر]]{{صل}} قرار گیرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۱۲۲؛ ابن جوزی، تلقیح فهوم اهل الأثر، ص۳۱۶.</ref>. او بعدها به [[بصره]] [[مهاجرت]] کرد<ref>خلیفة بن خیاط، کتاب الطبقات، ص۳۰۹.</ref>.

هرچند عموم [[صحابه‌نگاران]]، مانند باوردی<ref>ابومنصور محمد بن سعد، م۳۰۱ و مؤلف معرفة الصحابه؛ بنگرید: ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۱۲۱.</ref>، [[طبرانی]]<ref>طبرانی، المعجم الکبیر، ج۴، ص۵۳.</ref>، [[ابن قانع]]<ref>ر.ک: ابن حجر، تهذیب التهذیب، ج۳، ص۵۶.</ref>، [[ابن منده]]<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref> و [[ابونعیم]]<ref>ابونعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۸۸۲.</ref> نام او را «حنیفه» گفته‌اند، اما همه [[محدثان]] در سند [[حدیثی]] که از او [[روایت]] کرده‌اند صرفاً او را با عنوان «عموی ابوحره رقاشی» معرفی کرده و به نام او اشاره‌ای نکرده‌اند<ref>ابن ابی شیبه، المصنف، ج۸، ص۳۵۶؛ ابو داود، سنن، ج۱، ص۴۷۶؛ ابویعلی موصلی، مسند، ج۳، ص۱۳۹؛ ابویعلی موصلی، المفارید، ص۷۹؛ دارقطنی، سنن، ج۳، ص۲۲؛ بیهقی، السنن، ج۶، ص۱۰۰ و ج۸، ص۱۸۲.</ref>. از سوی دیگر، در تعیین نام ابوحره هم [[اختلاف]] شده است: [[ابن ابی‌حاتم]]<ref>ابن ابی‌حاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۳۱۶.</ref>، [[عسکری]]<ref>عسکری، تصحیفات المحدثین، ج۲، ص۷۴۱.</ref> و [[ذهبی]]<ref>ذهبی، المقتنی، ج۱، ص۱۷۴.</ref> نام او را «حنیفه» و بعضی دیگر «[[حکیم]] بن ابی یزید» ذکر کرده‌اند<ref>ر.ک: ابن اثیر، اسد الغابه، ج۲، ص۹۰.</ref>. در این میان [[ابن حجر]]<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۳، ص۴۷۹.</ref> از شخصی به نام [[عامر بن عبده]] به عنوان ابوحره رقاشی یاد کرده، در حالی که [[ابن اثیر]]<ref>ابن اثیر، اسد الغابه، ج۳، ص۱۳۱.</ref> او را همان عموی ابوحره می‌داند.

بخشی از [[خطبه]] [[رسول خدا]]{{صل}} که [[حنیفه]] [[روایت]] کرده: «{{عربی|لا یحل مال امرئ مسلم إلا بطیب نفس منه}}؛ [[تصرف]] در [[مال]] هیچ [[مسلمانی]] به جز با [[رضایت]] او جایز نیست»، روایت معروفی است که در کتاب‌های [[فقهی]] بسیار بدان استناد شده است<ref>طوسی، الخلاف، ج۳، ص۲۹۷؛ حلی، تذکرة الفقهاء، ج۵، ص۴۴۲؛ انصاری، المکاسب، ج۳، ص۵۴؛ نووی، المجموع، ج۱۳، ص۴۰۶؛ سرخسی، المبسوط، ج۱۴، ص۹۰؛ ابن رشد، بدایة المجتهد، ج۲، ص۲۴۸.</ref>. این روایت در [[کتاب‌های حدیثی شیعه]] (البته بدون اشاره به حنیفه) نیز آمده است<ref>ابن ابی جمهور، عوالی اللآلی، ج۲، ص۱۱۳؛ و نیز با اندکی اختلاف: ابن شعبه حرانی، تحف العقول، ص۳۴.</ref>.<ref>[[رسول قلیچ|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۵۰-۱۵۱.</ref>

== جستارهای وابسته ==
{{مدخل وابسته}}
* [[بنی‌بکر بن وائل]] (قبیله)
{{پایان مدخل وابسته}}

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM009659.jpg|22px]] [[رسول قلیچ|قلیچ، رسول]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|'''مقاله «حنیفه رقاشی عموی ابوحره»، دانشنامه سیره نبوی ج۳''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:اعلام]]
[[رده:اصحاب پیامبر]]