https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?action=history&feed=atom&title=%D8%AD%DA%A9%D9%85_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D9%85%DB%8C%D8%B1_%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8Cحکم بن عمیر ثمالی - تاریخچهٔ نسخهها2026-04-22T03:15:59Zتاریخچهٔ نسخهها برای این صفحه در ویکیMediaWiki 1.41.0https://fa.imamatpedia.com/w/index.php?title=%D8%AD%DA%A9%D9%85_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D9%85%DB%8C%D8%B1_%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C&diff=1345726&oldid=prevAli: صفحهای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = صحابه | عنوان مدخل = حکم بن عمیر ثمالی | مداخل مرتبط = حکم بن عمیر ثمالی در تاریخ اسلامی | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == نسبش معلوم نیست ولی با توجه به نسبتش به ثمالی<ref>بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۱۰۷؛ ابن قانع، معجم ا...» ایجاد کرد2025-08-28T14:58:09Z<p>صفحهای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = صحابه | عنوان مدخل = حکم بن عمیر ثمالی | مداخل مرتبط = <a href="/w/index.php?title=%D8%AD%DA%A9%D9%85_%D8%A8%D9%86_%D8%B9%D9%85%DB%8C%D8%B1_%D8%AB%D9%85%D8%A7%D9%84%DB%8C_%D8%AF%D8%B1_%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85%DB%8C&action=edit&redlink=1" class="new" title="حکم بن عمیر ثمالی در تاریخ اسلامی (صفحه وجود ندارد)">حکم بن عمیر ثمالی در تاریخ اسلامی</a> | پرسش مرتبط = }} == آشنایی اجمالی == نسبش معلوم نیست ولی با توجه به نسبتش به ثمالی<ref>بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۱۰۷؛ ابن قانع، معجم ا...» ایجاد کرد</p>
<p><b>صفحهٔ تازه</b></p><div>{{مدخل مرتبط<br />
| موضوع مرتبط = صحابه<br />
| عنوان مدخل = حکم بن عمیر ثمالی<br />
| مداخل مرتبط = [[حکم بن عمیر ثمالی در تاریخ اسلامی]]<br />
| پرسش مرتبط = <br />
}}<br />
== آشنایی اجمالی ==<br />
نسبش معلوم نیست ولی با توجه به نسبتش به ثمالی<ref>بغوی، معجم الصحابه، ج۲، ص۱۰۷؛ ابن قانع، معجم الصحابه، ج۱، ص۲۰۵.</ref> به [[ثمالة بن اسلم بن کعب]]، از [[قبیله ازد]] از [[عرب]] جنوبی [[نسب]] میبرد<ref>ر.ک: ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۲۹۱؛ سمعانی، الانساب، ج۱، ص۵۱۳.</ref>. نام پدرش را عمرو نیز گفتهاند<ref>ذهبی، تجرید اسما الصحابه، ج۱، ص۱۳۶.</ref> و همین امر سبب شده [[ابن عبدالبر]]<ref>ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۱، ص۴۱۴-۴۱۵.</ref> دو مصداق برایشان فرض کند و در دو مدخل ([[حکم بن عمرو شمالی]] و [[حکم بن عمیر]]) به شرح حال وی بپردازد، در حالی که مصداق هر دو عنوان یکی است<ref>ابن حجر، الاصابه، ج۲، ص۹۴ و ۱۸۱.</ref>. [[ابن عساکر]]<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینته الدمشق، ج۵۹، ص۱۲۵.</ref>، مادرش را [[مریم]]، دختر [[ابوسفیان بن حرب]] گفته است که به نظر میرسد [[اشتباه]] است؛ زیرا اولاً، در نام [[فرزندان]] ابوسفیان بن حرب چنین شخصی نیست<ref>ر.ک: مدخل ابوسفیان بن حرب.</ref> و دیگر اینکه بعضی منابع از مریم دختر [[ابوسفیان انصاری اوسی]] یاد کردهاند که [[صحابی]] بوده و پدرش در [[احد]] به [[شهادت]] رسیده است. ممکن است وی مادر[[حکم]] بوده و ابن عساکر پدرش را با ابوسفیان بن حرب قرشی خلط کرده باشد.<br />
<br />
برخلاف [[ابن حبان]]<ref>ابن حبان، کتاب الثقات، ج۳، ص۸۵.</ref> که در صحابی بودنش تردید دارد، بسیاری از منابع بر آن تصریح کردهاند<ref>ابن سعد، الطبقات الکبری، ج۷، ص۲۹۱؛ ابن ابی عاصم، الاحاد والمثانی، ج۴، ص۳۷۳؛ ابن عدی، الکامل فی ضعفا الرجال، ج۵، ص۲۵۰.</ref> و حتی برخی او را [[بدری]] دانستهاند<ref>دارقطنی، سنن، ج۱، ص۳۰۸؛ ابن اثیر، اسدالغابه، ج۲، ص۵۳.</ref>. هر چند منابع [[سیره]] و [[مغازی]] از شرکت او در [[غزوات]] خبر ندادهاند. حکم در شمار صحابهای است که به [[شام]] رفته و در [[حمص]] ساکن شدند و [[اهل شام]] از او [[روایت]] نقل میکنند<ref>ابو نعیم، معرفة الصحابه، ج۲، ص۷۲۱؛ ابن عبدالبر، الاستیعاب، ج۱، ص۴۱۵.</ref>.<br />
<br />
روایتهای بسیاری از سوی وی از [[رسول خدا]]{{صل}} نقل شده است، از جمله در باب [[بدعت]]<ref>ابن ابی عاصم، الاحاد و المثانی، ج۴، ص۳۷۳.</ref>، [[صدق]] [[جماعت]] به بیش از دو نفر<ref>ابن عبدالبر، التمهید، ج۱۴، ص۱۳۸.</ref>، دعای هنگام [[اقامه نماز]] و تکبیرة الاحرام<ref>طبرانی، کتاب الدعاء، ص۱۷۳.</ref> و در موضوعات دیگر<ref>ر.ک: منابع تفسیری چون طبری، جامع البیان، ج۱، ص۹۰؛ ثعلبی، الکشف والبیان، ج۹، ص۲۷۷؛ طبرانی، المعجم الکبیر، ج۳، ص۲۱۷-۲۱۹؛ ابن عدی، الکامل فی ضعفا الرجال، ج۵، ص۲۵۰.</ref>. اما دو [[روایت]] بحثبرانگیز وی: یکی درباره جهر به [[بسم الله]] از سوی [[رسول خدا]]{{صل}} در برخی [[نمازها]]<ref>دارقطنی، سنن، ج۱، ص۳۰۸؛ شامی، سبل الهدی و الرشاد، ج۸، ص۱۱۸.</ref> و دیگری روایتی است که بر پایه آن رسول خدا{{صل}} درباره [[مدیریت]] [[آینده]] [[مسلمان]] از [[خلفای سهگانه]] و [[حضرت علی]]{{ع}} پرسشهایی داشته و سپس آنان را [[ستوده]] است. در این گزارش [[معاویة بن ابی سفیان]] نیز حضور داشته که حضرت او را [[ستمکار]] و بدعتگر در [[دین]] معرفی میکند<ref>ابن عساکر، تاریخ مدینه الدمشق، ج ۵۹، ص۱۲۵؛ ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۳، ص۹۷.</ref>. هرچند روایتهای او از سوی غالب [[تراجمنگاران]] منکر (روایتی که تنها از یک طریق نقل شده است) دانسته شده و [[راوی]] او [[موسی بن ابی حبیب]] [[تضعیف]] شده است<ref>ابن ابیحاتم، الجرح والتعدیل، ج۳، ص۱۲۵.</ref>، اما دو روایت اخیر به شدت از سوی [[ابن جوزی]]<ref>ابن جوزی، الموضوعات، ج۲، ص۲۷.</ref> و زیلعی<ref>زیلعی، ج۱، ص۴۷۳.</ref> رد شده تا آنجا که به طور کلی [[حکم]] را از جرگه [[صحابه]] خارج کردهاند. چنان که [[ابن حجر]] در [[لسان المیزان]]<ref>ابن حجر، لسان المیزان، ج۲، ص۳۳۷.</ref> [[صحابی]] بودن وی را رد کرده است. هرچند برخی منابع [[شیعی]] نیز حکم را مجهول دانستهاند<ref>امین، أعیان الشیعه، ج۶، ص۲۱۲.</ref>، اما به نظر میرسد تعصبهای مذهبی در رد صحابی بودن وی از سوی برخی تراجمنگاران [[اهل سنت]] [[دخالت]] داشته باشد.<ref>[[رحمتالله بانشی|بانشی، رحمتالله]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|مقاله «حکم بن عمیر ثمالی»، دانشنامه سیره نبوی]] ج۳، ص۱۰۴.</ref><br />
<br />
== جستارهای وابسته ==<br />
{{مدخل وابسته}}<br />
* [[ازد]] (قبیله)<br />
* [[مریم بنت ابوسفیان انصاری اوسی]] (مادر)<br />
{{پایان مدخل وابسته}} <br />
<br />
== منابع ==<br />
{{منابع}}<br />
# [[پرونده:IM009659.jpg|22px]] [[رحمتالله بانشی|بانشی، رحمتالله]]، [[دانشنامه سیره نبوی ج۳ (کتاب)|'''مقاله «حکم بن عمیر ثمالی»، دانشنامه سیره نبوی ج۳''']]<br />
{{پایان منابع}}<br />
<br />
== پانویس ==<br />
{{پانویس}}<br />
<br />
[[رده:اعلام]]<br />
[[رده:اصحاب پیامبر]]</div>Ali