Jaafari: /* پانویس */

2023-02-19T06:56:19Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۰:۲۶
خط ۴۵:		خط ۴۵:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

			[[رده:حکومت]]

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== «حکومت مکتبی»، به حکومتی گفته می‌شود که در آن حاکمیت از بینش و ایدئولوژی خاصی سرچشمه می‌گیرد. در واقع می‌توان گفت که یکی از تقسیم‌بندی‌های [[حکومت‌ها]...» ایجاد کرد

2023-02-19T06:48:05Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = | عنوان مدخل = | مداخل مرتبط = | پرسش مرتبط = }} ==مقدمه== «حکومت مکتبی»، به حکومتی گفته می‌شود که در آن حاکمیت از بینش و ایدئولوژی خاصی سرچشمه می‌گیرد. در واقع می‌توان گفت که یکی از تقسیم‌بندی‌های [[حکومت‌ها]...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط =
| عنوان مدخل =
| مداخل مرتبط =
| پرسش مرتبط =
}}

==مقدمه==
«حکومت مکتبی»، به [[حکومتی]] گفته می‌شود که در آن [[حاکمیت]] از [[بینش]] و [[ایدئولوژی]] خاصی سرچشمه می‌گیرد. در واقع می‌توان گفت که یکی از تقسیم‌بندی‌های [[حکومت‌ها]]، تقسیم آنها بر اساس [[تعهد]] مکتبی و [[میزان]] [[مشروعیت]] است. به این ترتیب که حکومت‌ها نخست به دو نوع مکتبی و غیرمکتبی تقسیم می‌شوند؛ زیرا حاکمیت، گاه از بینش و ایدئولوژی خاصی سرچشمه می‌گیرد و مبتنی بر [[جهان‌بینی]] و ایدئولوژی مشخص و تعیین شده‌ای نیست.
هر کدام از حکومت‌های غیرمکتبی و مکتبی هم به نوبه خود به دو دسته تقسیم می‌شوند: حکومت‌هایی که اقتدارات عمومی آنها از [[آرای مردم]] ناشی می‌شود و نهادهای اساسی آن از راه [[انتخابات]] شکل می‌گیرد، و حکومت‌هایی که مشروعیت خود را با شیوه غیردموکراتیک، کسب می‌کنند. و نیز هر کدام از حکومت‌های مکتبی متکی به [[آرای عمومی]]، و [[استبدادی]] به دو گونه متمایز تقسیم می‌شوند: با [[مشروعیت الهی]]، و بدون مشروعیت الهی ([[الحادی]]).

اول: [[رژیم مکتبی]] با حاکمیت مکتبی و مشروعیت الهی که اصول و چارچوب و [[خط مشی]] آن را [[نظام]] [[عقیدتی]] و ایدئولوژی [[انسجام]] یافته مشخص، معین می‌کند؛ چون این [[رژیم]] متکی به آرای عمومی است و اقتدارات نهادها و [[قوای حاکم]] در آن بر انتخابات عمومی تکیه دارد، دارای [[مشروعیت مردمی]] است و از سوی دیگر چون نوع حاکمیت آن [[توحیدی]] و بر اساس [[حاکمیت الله]] و [[قانون الهی]] است، از حداکثر مشروعیت برخوردار و دارای مشروعیت مردمی و [[الهی]] است. مانند [[نظام جمهوری اسلامی ایران]] که بر پایه حاکمیت [[انسان]] بر [[سرنوشت]] [[اجتماعی]] خویش و حاکمیت [[تشریعی]] [[خدا]] بر انسان [[استوار]] شده و از یک سو متکی به آرای عمومی است و از سوی دیگر قوای ناشی شده از آرای عمومی زیر نظر [[ولی فقیه]] [[اعمال]] می‌شود؛

دوم: رژیم مکتبی متکی به آرای عمومی که شکل حاکمیتش از [[مکتب]]، و مشروعیتش از راه انتخابات عمومی مشخص می‌شود. ولی ایدئولوژی [[حاکم]]، غیرتوحیدی و الحادی و فاقد مشروعیت الهی است، مانند رژیم‌های [[مارکسیستی]] که با [[انتخابات]] عمومی [[آزاد]] از طرف [[مردم]] پذیرفته شده باشند؛

سوم: [[رژیم مکتبی]] که [[مشروعیت]] خود را از طریق انتخابات عمومی و متکی به [[آرای مردم]] به دست نیاورده، ولی نوع [[حاکمیت]] آن مبتنی بر [[حاکمیت الهی]] است و به عبارت دیگر دارای [[مشروعیت الهی]] بوده، فاقد [[مشروعیت مردمی]] هم هست. مانند [[رژیم]] [[اسلامی]] که، بدون [[انتخاب مردم]] به [[قدرت]] رسیده باشد.
این نوع رژیم از لحاظ نظری قابل [[تصور]] است، ولی تحقق آن به صورت [[توحیدی]] قابل تردید است؛ زیرا شیوه‌ای که چنین نظامی برای رسیدن به حاکمیت [[انتخاب]] می‌کند، الزاما مبتنی بر [[اجبار]] و [[اکراه]] مردم است و این شیوه، [[نفی]] یکی از اصولی‌ترین پایه‌های [[نظام توحیدی]] است و آن این است که [[خداوند]] [[انسان]] را بر [[سرنوشت]] خود [[حاکم]] گردانیده است؛

چهارم: رژیم مکتبی که هم فاقد مشروعیت مردمی است و هم به دلیل [[الحادی]] بودن، مشروعیت الهی نیز ندارد. مانند رژیم‌های مارکسیستی که بدون خواست و [[رأی مردم]]، مستبدانه بر [[ملت‌ها]] [[حکمرانی]] می‌کنند؛

پنجم: رژیم‌های غیرمکتبی که به وسیله انتخابات عمومی، به حاکمیت رسیده و از مشروعیت مردمی برخوردارند. ماهیت این رژیم‌ها الحادی است؛ زیرا در نظام توحیدی، [[اطاعت]] از غیر [[خدا]] و [[پیروی]] از فرمانی به جز [[فرمان خدا]] [[شرک]] است و انسان [[حق]] واگذاری حاکمیت [[تشریعی]] ([[قانونگذاری]]) را نسبت به احدی ندارد؛

ششم: رژیم‌های غیرمکتبی (الحادی) که به شیوه [[استبدادی]] بر مردم [[حکومت]] می‌کنند و فاقد مشروعیت الهی و مردمی هستند و این نوع حکومت بدترین و ظالمانه‌ترین حکومت‌هاست.
در تقسیم‌بندی [[دولت‌ها]] از نظر [[حقوقی]]، ساختار داخلی دولت‌ها و رابطه مرکز حاکمیت با دستگاه‌های حکومت، محور قرار می‌گیرد و دولت‌ها از این نظر که قدرت آنها متعلق به یک یا چند مرکز [[سیاسی]] باشد، به طور معمول به دو دسته تقسیم می‌شوند:
*مکتبی:
# توحیدی:
##متکی به [[آرای عمومی]]: معقول و مقبول با دو مشروعیت؛
##غیرمتکی به آرای عمومی: معقول مشکوک.
# الحادی:
##متکی به آرای عمومی: معقول و مقبول با یک [[مشروعیت]]؛
##غیرمتکی به [[آرای عمومی]]: معقول مشکوک.
*غیرمکتبی:
# [[توحیدی]]:
##متکی به آرای عمومی: غیرمعقول؛
##غیرمتکی به آرای عمومی: غیرمعقول.
# [[الحادی]]:
##متکی به آرای عمومی: معقول و مقبول با یک مشروعیت؛
##غیرمتکی به آرای عمومی: معقول غیرمعقول<ref>فقه سیاسی، ج۱، ص۱۰۱-۱۰۳؛ درآمدی بر فقه سیاسی، ص۲۸۷- ۲۸۸.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی]]، ص ۷۷۶.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده: 1100699.jpg|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۱ (کتاب)|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۱''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

حکومت مکتبی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jaafari: /* پانویس */