خوارج در نهج البلاغه - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: جایگزینی متن - 'ساده' به 'ساده'

2025-06-27T20:30:42Z

جایگزینی متن - 'ساده' به 'ساده'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۰:۰۰
خط ۳۵:		خط ۳۵:

	== حالت‌ها و صفات خوارج ==		== حالت‌ها و صفات خوارج ==
	خوارج، اغلب از [[اعراب]] و بادیه‌نشینانی بیابان‌گرد و [[خشن]] بودند؛ مردمانی [[منحرف]] و [[جاهل]] که [[عجب]] و غرور وجودشان را فراگرفته و به انحرافشان کشانده بود. آنها نسبت به [[احکام الهی]] از کمترین آشنایی برخوردار بودند. [[شیطان]] بر آنها چیره شد بود و [[باطل]] را برایشان آراسته و آنها را به [[وعده]] [[پیروزی]] [[گمراه]] ساخته بود<ref>{{متن حدیث\|الشَّيْطَانُ الْمُضِلُّ وَ الْأَنْفُسُ الْأَمَّارَةُ بِالسُّوءِ؛ غَرَّتْهُمْ بِالْأَمَانِيِّ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۱۵.</ref>. زهدپیشگی و [[تظاهر]] آنها به [[عبادت]]، اسبابی برای به انحراف کشیدن دیگران فراهم آورده بود. آنها مردانی سطحی‌نگر بودند که همواره در [[احتجاجات]] مغلوب می‌شدند. تعصبات قبیله‌ای و [[جاهلی]] بر آنها چیره شده بود. آنان مردانی سبک‌مغز، [[سفیه]] و [[ناشکیبا]] بودند<ref>{{متن حدیث\|وَ أَنْتُمْ مَعَاشِرُ أَخِفَّاءُ الْهَامِ سُفَهَاءُ الْأَحْلَامِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ۳۶.</ref> و افرادی تندرو و خشونت‌طلب که [[قرآن]] ورد زبانشان بود، اما به آن عمل نمی‌کردند، [[کتاب خدا]] را در ظاهر می‌طلبیدند اما [[دشمن]] آن بودند. [[سخن]] [[نیک]] می‌گفتند، اما کردارشان بد بود. دیگران را به قرآن فرامی‌خواندند، اما خود به آن عمل نمی‌کردند. هر که با آنان می‌جنگید و آنها را می‌کشت، از آنها به [[خداوند]] شایسته‌تر بود. [[خوارج]] خوش‌گفتار و [[بدکردار]] بودند و شعارهایشان [[فریبنده]] و برانگیزاننده عواطف بود. با انجام اقدام‌های ماجراجویانه عواطف [[مردمان]] [[ساده]] را به‌سوی خود جلب می‌کردند، هر چند [[خردمندان]] را اقبالی به‌سوی آنها نبود. از این‌رو [[امام]]{{ع}} به مردمان سفارش می‌کند که [[حق]] را بشناسید تا [[اهل]] آن را نیز بشناسید و [[مردم]] را با حق بسنجید نه اینکه حق را با مردم<ref>{{متن حدیث\|إِنَّكَ لَمْ تَعْرِفِ الْحَقَّ، فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ [أَهْلَهُ]، وَ لَمْ تَعْرِفِ الْبَاطِلَ، فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۲۶۲.</ref>		خوارج، اغلب از [[اعراب]] و بادیه‌نشینانی بیابان‌گرد و [[خشن]] بودند؛ مردمانی [[منحرف]] و [[جاهل]] که [[عجب]] و غرور وجودشان را فراگرفته و به انحرافشان کشانده بود. آنها نسبت به [[احکام الهی]] از کمترین آشنایی برخوردار بودند. [[شیطان]] بر آنها چیره شد بود و [[باطل]] را برایشان آراسته و آنها را به [[وعده]] [[پیروزی]] [[گمراه]] ساخته بود<ref>{{متن حدیث\|الشَّيْطَانُ الْمُضِلُّ وَ الْأَنْفُسُ الْأَمَّارَةُ بِالسُّوءِ؛ غَرَّتْهُمْ بِالْأَمَانِيِّ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۳۱۵.</ref>. زهدپیشگی و [[تظاهر]] آنها به [[عبادت]]، اسبابی برای به انحراف کشیدن دیگران فراهم آورده بود. آنها مردانی سطحی‌نگر بودند که همواره در [[احتجاجات]] مغلوب می‌شدند. تعصبات قبیله‌ای و [[جاهلی]] بر آنها چیره شده بود. آنان مردانی سبک‌مغز، [[سفیه]] و [[ناشکیبا]] بودند<ref>{{متن حدیث\|وَ أَنْتُمْ مَعَاشِرُ أَخِفَّاءُ الْهَامِ سُفَهَاءُ الْأَحْلَامِ}}؛ نهج البلاغه، خطبه ۳۶.</ref> و افرادی تندرو و خشونت‌طلب که [[قرآن]] ورد زبانشان بود، اما به آن عمل نمی‌کردند، [[کتاب خدا]] را در ظاهر می‌طلبیدند اما [[دشمن]] آن بودند. [[سخن]] [[نیک]] می‌گفتند، اما کردارشان بد بود. دیگران را به قرآن فرامی‌خواندند، اما خود به آن عمل نمی‌کردند. هر که با آنان می‌جنگید و آنها را می‌کشت، از آنها به [[خداوند]] شایسته‌تر بود. [[خوارج]] خوش‌گفتار و [[بدکردار]] بودند و شعارهایشان [[فریبنده]] و برانگیزاننده عواطف بود. با انجام اقدام‌های ماجراجویانه عواطف [[مردمان]] ساده را به‌سوی خود جلب می‌کردند، هر چند [[خردمندان]] را اقبالی به‌سوی آنها نبود. از این‌رو [[امام]]{{ع}} به مردمان سفارش می‌کند که [[حق]] را بشناسید تا [[اهل]] آن را نیز بشناسید و [[مردم]] را با حق بسنجید نه اینکه حق را با مردم<ref>{{متن حدیث\|إِنَّكَ لَمْ تَعْرِفِ الْحَقَّ، فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ [أَهْلَهُ]، وَ لَمْ تَعْرِفِ الْبَاطِلَ، فَتَعْرِفَ مَنْ أَتَاهُ}}؛ نهج البلاغه، حکمت ۲۶۲.</ref>

	از خوارج در متون [[تاریخی]] اقدام به [[گناهان کبیره]] گزارش شده است؛ گناهانی چون هرزگی و [[عیاشی]]، ترک نماز، شراب‌خواری، پوشیدن لباس ابریشمی، [[جعل حدیث]]، جنایت و آدم‌کشی، ترک [[حدود الهی]] و... [[تاریخ]] شواهد زیادی دارد که عمل آنها با عقیده‌ای که ابراز می‌داشتند، در تناقض بود. خوارج از نظر ظاهر، مردانی بودند که سر خود را می‌تراشیدند و کناره آن را نگاه می‌داشتند، پیشانی آنها در اثر [[عبادت]] پینه بسته بود و لباسشان تا نیمه ساق پا می‌رسید<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص۳۷۸- ۳۷۹.</ref>.		از خوارج در متون [[تاریخی]] اقدام به [[گناهان کبیره]] گزارش شده است؛ گناهانی چون هرزگی و [[عیاشی]]، ترک نماز، شراب‌خواری، پوشیدن لباس ابریشمی، [[جعل حدیث]]، جنایت و آدم‌کشی، ترک [[حدود الهی]] و... [[تاریخ]] شواهد زیادی دارد که عمل آنها با عقیده‌ای که ابراز می‌داشتند، در تناقض بود. خوارج از نظر ظاهر، مردانی بودند که سر خود را می‌تراشیدند و کناره آن را نگاه می‌داشتند، پیشانی آنها در اثر [[عبادت]] پینه بسته بود و لباسشان تا نیمه ساق پا می‌رسید<ref>[[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه ج۱]]، ص۳۷۸- ۳۷۹.</ref>.
خط ۶۱:		خط ۶۱:
	[[اشعث بن قیس]] در محضر او آمد و گفت: [[مردم]] می‌گویند: شما تحکیم را [[گمراهی]] می‌دانید و [[پایداری]] بر آن را [[کفر]]. حضرت [[منبر]] رفت و [[خطبه]] خواند و گفت: هر کس که [[خیال]] می‌کند من از [[تحکیم]] برگشته‌ام [[دروغ]] می‌گوید و هر کس که آن را گمراهی شمرد خود گمراه‌تر است [[خوارج]] نیز از [[مسجد]] بیرون آمدند بر علی{{ع}} شوریدند)<ref>الکامل فی اللغة و الادب، ج۲، ص۱۳۴.</ref>		[[اشعث بن قیس]] در محضر او آمد و گفت: [[مردم]] می‌گویند: شما تحکیم را [[گمراهی]] می‌دانید و [[پایداری]] بر آن را [[کفر]]. حضرت [[منبر]] رفت و [[خطبه]] خواند و گفت: هر کس که [[خیال]] می‌کند من از [[تحکیم]] برگشته‌ام [[دروغ]] می‌گوید و هر کس که آن را گمراهی شمرد خود گمراه‌تر است [[خوارج]] نیز از [[مسجد]] بیرون آمدند بر علی{{ع}} شوریدند)<ref>الکامل فی اللغة و الادب، ج۲، ص۱۳۴.</ref>

	آری یکی از بارزترین ویژه‌گی‌های خوارج [[جهالت]] و نادانی‌شان بود از نشانه‌های جهالت آنها، عدم تفکیک میان ظاهر یعنی خط و جلد [[قرآن]] و معنی قرآن بود؛ لذا [[فریب]] [[نیرنگ]] [[ساده]] معاویه را خوردند.		آری یکی از بارزترین ویژه‌گی‌های خوارج [[جهالت]] و نادانی‌شان بود از نشانه‌های جهالت آنها، عدم تفکیک میان ظاهر یعنی خط و جلد [[قرآن]] و معنی قرآن بود؛ لذا [[فریب]] [[نیرنگ]] ساده معاویه را خوردند.

	البته بیشتر خطر جهالت این‌گونه افراد از این لحاظ است که ابزار و آلت دست نیرنگ بازها قرار می‌گیرند و [[سد]] راه [[مصالح]] عالیه [[اسلامی]] واقع می‌گردند. همیشه [[منافقان]] [[حیله‌گر]]، مقدسان [[احمق]] را آلت دست خود قرار می‌دهند و [[شمشیر]] در دست آنها و تیر در کمان آنها می‌نهند، چنانکه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} وضع آنها را چنین بیان می‌کند و می‌فرماید: "شما بدترین [[مردم]] هستید، شما تیرهائی در دست [[شیطان]] هستید که از وجود شما برای زدن نشانه خود استفاده می‌کند و به وسیله شما مردم را در [[حیرت]] و تردید و گمراهی می‌افکند"<ref>{{متن حدیث\|ثُمَّ أَنْتُمْ شِرَارُ اَلنَّاسِ وَ مَنْ رَمَى بِهِ اَلشَّيْطَانُ مَرَامِيَهُ وَ ضَرَبَ بِهِ تِيهَهُ}}؛ نهج البلاغه، کلام ۱۲۷.</ref>.		البته بیشتر خطر جهالت این‌گونه افراد از این لحاظ است که ابزار و آلت دست نیرنگ بازها قرار می‌گیرند و [[سد]] راه [[مصالح]] عالیه [[اسلامی]] واقع می‌گردند. همیشه [[منافقان]] [[حیله‌گر]]، مقدسان [[احمق]] را آلت دست خود قرار می‌دهند و [[شمشیر]] در دست آنها و تیر در کمان آنها می‌نهند، چنانکه [[امیرمؤمنان علی]]{{ع}} وضع آنها را چنین بیان می‌کند و می‌فرماید: "شما بدترین [[مردم]] هستید، شما تیرهائی در دست [[شیطان]] هستید که از وجود شما برای زدن نشانه خود استفاده می‌کند و به وسیله شما مردم را در [[حیرت]] و تردید و گمراهی می‌افکند"<ref>{{متن حدیث\|ثُمَّ أَنْتُمْ شِرَارُ اَلنَّاسِ وَ مَنْ رَمَى بِهِ اَلشَّيْطَانُ مَرَامِيَهُ وَ ضَرَبَ بِهِ تِيهَهُ}}؛ نهج البلاغه، کلام ۱۲۷.</ref>.

Bahmani در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۷

2025-03-16T08:27:14Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۵، ساعت ۱۱:۵۷
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = خوارج		\| موضوع مرتبط = خوارج
	\| عنوان مدخل = خوارج		\| عنوان مدخل = خوارج
	\| مداخل مرتبط = [[خوارج در نهج البلاغه]] - [[خوارج در کلام اسلامی]] - [[خوارج در فقه سیاسی]] - [[خوارج در سیره معصوم]] - [[خوارج در تاریخ اسلامی]] - [[خوارج در معارف و سیره علوی]]		\| مداخل مرتبط = [[خوارج در نهج البلاغه]] - [[خوارج در کلام اسلامی]] - [[خوارج در فقه سیاسی]] - [[خوارج در سیره معصوم]] - [[خوارج در تاریخ اسلامی]] - [[خوارج در معارف و سیره علوی]] - [[خوارج در معارف و سیره امام باقر]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۱۹ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۲۷

2024-10-19T05:27:39Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۱۹ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۲۲

2024-10-19T05:22:34Z

نمایش تغییرات

Bahmani: /* پانویس */

2023-04-10T13:24:25Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۱۶:۵۴
خط ۸۹:		خط ۸۹:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:امام علی]]~~
	[[رده:خوارج]]		[[رده:خوارج]]
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]

Jaafari در ‏۳۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۳۴

2023-03-31T14:34:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۸:۰۴
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = خوارج		\| موضوع مرتبط = خوارج
	\| عنوان مدخل = [[خوارج]]		\| عنوان مدخل = خوارج
	\| مداخل مرتبط = [[خوارج در نهج البلاغه]] - [[خوارج در کلام اسلامی]] - [[خوارج در سیره معصوم]] - [[خوارج در تاریخ اسلامی]] - [[خوارج در معارف و سیره علوی]]		\| مداخل مرتبط = [[خوارج در نهج البلاغه]] - [[خوارج در کلام اسلامی]] - [[خوارج در فقه سیاسی]] - [[خوارج در سیره معصوم]] - [[خوارج در تاریخ اسلامی]] - [[خوارج در معارف و سیره علوی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Wasity: جایگزینی متن - 'تاویل' به 'تأویل'

2022-11-12T14:15:48Z

جایگزینی متن - 'تاویل' به 'تأویل'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۲ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۴۵
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	[[امام علی]] {{ع}} در دوران خلافتش با سه گروه [[پیکار]] کرد: [[اصحاب جمل]] که خود آنان را «[[ناکثین]]» نامید و [[اصحاب صفین]] که آنها را «[[قاسطین]]» خواند و [[اصحاب نهروان]] یعنی [[خوارج]] که خود آنها را «[[مارقین]]» می‌خواند و قبل از آن حضرت، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} آنان را به این اسم‌ها نامیده است آنجا که به وی فرمود: "پس از من با ناکثین و قاسطین و مارقین [[مقاتله]] خواهی کرد"<ref>{{متن حدیث\|سَتُقَاتِلُ بَعْدِيَ اَلنَّاكِثِينَ وَ اَلْقَاسِطِينَ وَ اَلْمَارِقِينَ}}</ref>.		[[امام علی]] {{ع}} در دوران خلافتش با سه گروه [[پیکار]] کرد: [[اصحاب جمل]] که خود آنان را «[[ناکثین]]» نامید و [[اصحاب صفین]] که آنها را «[[قاسطین]]» خواند و [[اصحاب نهروان]] یعنی [[خوارج]] که خود آنها را «[[مارقین]]» می‌خواند و قبل از آن حضرت، [[پیامبر اکرم]] {{صل}} آنان را به این اسم‌ها نامیده است آنجا که به وی فرمود: "پس از من با ناکثین و قاسطین و مارقین [[مقاتله]] خواهی کرد"<ref>{{متن حدیث\|سَتُقَاتِلُ بَعْدِيَ اَلنَّاكِثِينَ وَ اَلْقَاسِطِينَ وَ اَلْمَارِقِينَ}}</ref>.

	این [[روایت]] را [[ابن ابی الحدید]] در شرح نهج البلاغه نقل می‌کند و می‌گوید: این روایت یکی از دلائل [[نبوت]] [[حضرت ختمی مرتبت]] است زیرا که خبری صریح از [[آینده]] و [[غیب]] است که هیچ‌گونه [[~~تاویل~~]] و اجمالی در آن راه ندارد<ref>ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۲۰۱، ذیل خطبه ۳.</ref>.<ref>[[داوود الهامی\|الهامی، داوود]]، [[صحابه از دیدگاه نهج البلاغه (کتاب)\|صحابه از دیدگاه نهج البلاغه]]، ص:۱۸۵-۱۸۹.</ref>		این [[روایت]] را [[ابن ابی الحدید]] در شرح نهج البلاغه نقل می‌کند و می‌گوید: این روایت یکی از دلائل [[نبوت]] [[حضرت ختمی مرتبت]] است زیرا که خبری صریح از [[آینده]] و [[غیب]] است که هیچ‌گونه [[تأویل]] و اجمالی در آن راه ندارد<ref>ابن ابی الحدید، شرح نهج البلاغه، ج۱، ص۲۰۱، ذیل خطبه ۳.</ref>.<ref>[[داوود الهامی\|الهامی، داوود]]، [[صحابه از دیدگاه نهج البلاغه (کتاب)\|صحابه از دیدگاه نهج البلاغه]]، ص:۱۸۵-۱۸۹.</ref>

	== پدیدار شدن خوارج ==		== پدیدار شدن خوارج ==

Wasity: جایگزینی متن - 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:41:30Z

جایگزینی متن - 'ref>[[دانشنامه نهج البلاغه' به 'ref>دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

نمایش تغییرات

Wasity: جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

2022-10-09T19:33:00Z

جایگزینی متن - 'jpg|22px]] 22px دین‌پرور، سید حسین، [[دانشنامه نهج البلاغه'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۲۳:۰۳
خط ۸۳:		خط ۸۳:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:13681048.jpg\|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]		# [[پرونده:13681048.jpg\|22px]] [[سید حسین دین‌پرور\|دین‌پرور، سید حسین]]، [[دانشنامه نهج البلاغه ج۱ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۱''']]
	# [[پرونده:1379394.jpeg\|22px]] [[داوود الهامی\|الهامی، داوود]]، [[صحابه از دیدگاه نهج البلاغه (کتاب)\|'''صحابه از دیدگاه نهج البلاغه''']]		# [[پرونده:1379394.jpeg\|22px]] [[داوود الهامی\|الهامی، داوود]]، [[صحابه از دیدگاه نهج البلاغه (کتاب)\|'''صحابه از دیدگاه نهج البلاغه''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* پانویس */

2022-08-27T08:21:12Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۵۱
خط ۹۲:		خط ۹۲:
	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]
	[[رده:خوارج]]		[[رده:خوارج]]
	~~[[رده:خوارج در نهج البلاغه]]~~
	[[رده:مدخل نهج البلاغه]]		[[رده:مدخل نهج البلاغه]]