دعا در معارف و سیره علوی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jaafari در ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۴:۴۵

2024-12-19T04:45:12Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ دسامبر ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۱۵
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = دعا		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در تربیت اسلامی]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در تربیت اسلامی]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام کاظم]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۲۱ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۶:۰۶

2024-10-21T16:06:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۹:۳۶
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = دعا		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در ~~علوم تربیتی~~ اسلامی]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در تربیت اسلامی]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۲۱ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۰:۰۵

2024-10-21T10:05:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ اکتبر ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۳۵
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = دعا		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در علوم تربیتی اسلامی]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۹ اکتبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۴۵

2023-10-09T08:45:55Z

نمایش تغییرات

Bahmani در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۳۱

2023-03-16T09:31:15Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۰۱
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = دعا		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در ~~حقوق اسلامی~~]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در معارف مهدویت]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۱۶ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۴

2023-03-16T09:24:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ مارس ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۵۴
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = دعا		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی~~]] - [[حق دعا~~]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در حقوق اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در حقوق اسلامی]] - [[دعا در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۱۸ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۵۰

2023-01-18T05:50:59Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ ژانویهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۰
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = دعا		\| موضوع مرتبط = دعا
	\| عنوان مدخل = [[دعا]]		\| عنوان مدخل = دعا
	\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[حق دعا]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره ~~سجادی~~]] - [[دعا در معارف و سیره ~~حسینی~~]] - [[دعا در معارف و سیره ~~نبوی~~]]		\| مداخل مرتبط = [[دعا در لغت]] - [[دعا در قرآن]] - [[دعا در حدیث]] - [[دعا در اخلاق اسلامی]] - [[حق دعا]] - [[دعا در معارف دعا و زیارات]] - [[دعا در معارف و سیره نبوی]] - [[دعا در معارف و سیره علوی]] - [[دعا در معارف و سیره حسینی]] - [[دعا در معارف و سیره سجادی]] - [[دعا در معارف و سیره امام جواد]] - [[دعا در حقوق اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

	'''[[دعا]] از دیدگاه [[امیرالمؤمنین]] {{ع}}''' از چنان اهمیتی برخوردار است که آن را محبوب‌ترین [[کارها]] نزد [[خداوند]] می‌داند و نیز دعا را [[سلاح]] [[اولیا]] و سپر [[مؤمن]] و کلید [[پیروزی]] و [[رستگاری]] دانسته است و در [[روایات]] و توصیه‌هایی که دارند تاکید فراوانی بر روی دعا داشته‌اند. از نگاه آن حضرت دعا در برگرداندن [[قضای الهی]]؛ [[بخشایش]] [[گناه]] و برآورده شدن خواست‌ها تاثیر دارد لکن مشروط به اینکه همراه با [[اخلاص]]؛ [[اطاعت]] و [[حضور قلب]] باشد.		'''[[دعا]] از دیدگاه [[امیرالمؤمنین]] {{ع}}''' از چنان اهمیتی برخوردار است که آن را محبوب‌ترین [[کارها]] نزد [[خداوند]] می‌داند و نیز دعا را [[سلاح]] [[اولیا]] و سپر [[مؤمن]] و کلید [[پیروزی]] و [[رستگاری]] دانسته است و در [[روایات]] و توصیه‌هایی که دارند تاکید فراوانی بر روی دعا داشته‌اند. از نگاه آن حضرت دعا در برگرداندن [[قضای الهی]]؛ [[بخشایش]] [[گناه]] و برآورده شدن خواست‌ها تاثیر دارد لکن مشروط به اینکه همراه با [[اخلاص]]؛ [[اطاعت]] و [[حضور قلب]] باشد.

Wasity: جایگزینی متن - 'منتها' به 'لکن'

2022-10-17T03:08:06Z

جایگزینی متن - 'منتها' به 'لکن'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ اکتبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۳۸
خط ۵:		خط ۵:
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}
	'''[[دعا]] از دیدگاه [[امیرالمؤمنین]] {{ع}}''' از چنان اهمیتی برخوردار است که آن را محبوب‌ترین [[کارها]] نزد [[خداوند]] می‌داند و نیز دعا را [[سلاح]] [[اولیا]] و سپر [[مؤمن]] و کلید [[پیروزی]] و [[رستگاری]] دانسته است و در [[روایات]] و توصیه‌هایی که دارند تاکید فراوانی بر روی دعا داشته‌اند. از نگاه آن حضرت دعا در برگرداندن [[قضای الهی]]؛ [[بخشایش]] [[گناه]] و برآورده شدن خواست‌ها تاثیر دارد ~~منتها~~ مشروط به اینکه همراه با [[اخلاص]]؛ [[اطاعت]] و [[حضور قلب]] باشد.		'''[[دعا]] از دیدگاه [[امیرالمؤمنین]] {{ع}}''' از چنان اهمیتی برخوردار است که آن را محبوب‌ترین [[کارها]] نزد [[خداوند]] می‌داند و نیز دعا را [[سلاح]] [[اولیا]] و سپر [[مؤمن]] و کلید [[پیروزی]] و [[رستگاری]] دانسته است و در [[روایات]] و توصیه‌هایی که دارند تاکید فراوانی بر روی دعا داشته‌اند. از نگاه آن حضرت دعا در برگرداندن [[قضای الهی]]؛ [[بخشایش]] [[گناه]] و برآورده شدن خواست‌ها تاثیر دارد لکن مشروط به اینکه همراه با [[اخلاص]]؛ [[اطاعت]] و [[حضور قلب]] باشد.

	== اهمیت و جایگاه دعا از نگاه علی {{ع}} ==		== اهمیت و جایگاه دعا از نگاه علی {{ع}} ==

Wasity: جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

2022-09-11T05:33:38Z

جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۰۳
خط ۷۲:		خط ۷۲:
	برای راه یافتن به چنین مقصدی، [[نور]] ویژه [[الهی]] لازم است تا چشم [[دل]] با آن بتواند حجاب‌های [[نورانی]] را پس از پاره کردن حجاب‌های ظلمانی بدرد؛ چون [[سلسله]] [[معارف الهی]] در طول یکدیگر است و هر حلقه برتر، مانع ارتقای حلقه زیرین است و این منع نیز نوری است، نه ظلمانی؛ بنابراین، برای رسیدن حلقه زیرین به [[مقام]] برین، دو عنصر محوری لازم است: یکی آن‌که حلقه زیرین، همانند [[فرشتگان]]، محکوم به اصل [[حاکم]]: {{متن قرآن\|وَمَا مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقَامٌ مَعْلُومٌ}}<ref>«و هیچ یک از ما (فرشتگان) نیست مگر که جایگاهی معیّن دارد» سوره صافات، آیه ۱۶۴.</ref> نباشد که در این وضع، [[ترقی]] میسور نیست و دیگری آن‌که [[فیض]] [[روح القدس]] مدد کند و به [[استعداد]] حلقه زیرین پاسخ مثبت دهد و به صورت محرک جذبی، وی را از بالا جذب کند تا بتواند [[حجاب]] نوری حلقه برتر را پاره کند و به مقام برین دست یابد.		برای راه یافتن به چنین مقصدی، [[نور]] ویژه [[الهی]] لازم است تا چشم [[دل]] با آن بتواند حجاب‌های [[نورانی]] را پس از پاره کردن حجاب‌های ظلمانی بدرد؛ چون [[سلسله]] [[معارف الهی]] در طول یکدیگر است و هر حلقه برتر، مانع ارتقای حلقه زیرین است و این منع نیز نوری است، نه ظلمانی؛ بنابراین، برای رسیدن حلقه زیرین به [[مقام]] برین، دو عنصر محوری لازم است: یکی آن‌که حلقه زیرین، همانند [[فرشتگان]]، محکوم به اصل [[حاکم]]: {{متن قرآن\|وَمَا مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقَامٌ مَعْلُومٌ}}<ref>«و هیچ یک از ما (فرشتگان) نیست مگر که جایگاهی معیّن دارد» سوره صافات، آیه ۱۶۴.</ref> نباشد که در این وضع، [[ترقی]] میسور نیست و دیگری آن‌که [[فیض]] [[روح القدس]] مدد کند و به [[استعداد]] حلقه زیرین پاسخ مثبت دهد و به صورت محرک جذبی، وی را از بالا جذب کند تا بتواند [[حجاب]] نوری حلقه برتر را پاره کند و به مقام برین دست یابد.

	[[ادراک]] [[هویت]] مطلق، نه تنها از راه ادراک برخی از مظاهر و [[آیات]] میسور نیست، بلکه بیان عین القضاة که محقق دوانی از وی با عنوان «هَمَه‌دانِ هَمَدانی» یاد کرده است<ref>محقق دواتی، شرح رباعیات فلسفی، ص۷۳.</ref>، ادراک برخی از صفات نیز از راه [[مشاهده]] آیات ممکن نیست؛ زیرا وی در زبدة الحقائق، [[صفات الهی]] را دو قسم دانسته: برخی از آنها را [[عقل]] می‌تواند با نظر در مخلوق‌ها بفهمد؛ مانند صفت صانع، [[خالق]]، [[حکیم]]، و بعضی از آنها که نَفْسی است، نه اضافی و به موجودی تعلق ندارد، ادراک آن موقوف بر [[ظهور]] «طور ورای عقل» است؛ مانند [[وصف]] کبریا، [[عظمت]]، [[جمال]]، بها<ref>همدانی، عین القضاة، زبدة الحقائق، ص۳۲، فصل ۲۵.</ref>.		[[ادراک]] [[هویت]] مطلق، نه تنها از راه ادراک برخی از مظاهر و [[آیات]] میسور نیست، بلکه بیان عین القضاة که محقق دوانی از وی با عنوان «هَمَه‌دانِ هَمَدانی» یاد کرده است<ref>محقق دواتی، شرح رباعیات فلسفی، ص۷۳.</ref>، ادراک برخی از صفات نیز از راه [[مشاهده]] آیات ممکن نیست؛ زیرا وی در زبدة الحقائق، [[صفات الهی]] را دو قسم دانسته: برخی از آنها را [[عقل]] می‌تواند با نظر در مخلوق‌ها بفهمد؛ مانند صفت صانع، [[خالق]]، [[حکیم]]، و بعضی از آنها که نَفْسی است، نه اضافی و به موجودی تعلق ندارد، ادراک آن موقوف بر [[ظهور]] «طور ورای عقل» است؛ مانند وصف کبریا، [[عظمت]]، [[جمال]]، بها<ref>همدانی، عین القضاة، زبدة الحقائق، ص۳۲، فصل ۲۵.</ref>.

	آنچه در [[مناجات شعبانیه]] آمده است، درباره بخش دوم از [[اوصاف الهی]] است که بدون ظهور طور خاص [[عرفانی]] که ورای طور [[عقل]] برهانی است، [[ادراک]] نخواهد شد؛ از این رو [[حضرت علی]] {{ع}} وصول به [[معدن]] [[عظمت الهی]] را از راه اناره [[ابصار]] [[دل]] و خرق همه حجاب‌های نوری خواسته است. [[روح انسان]] سالک پس از پاره کردن همه حجاب‌های ظلمانی و [[نورانی]]، به [[بدن]] نیازی ندارد؛ بلکه بدن محتاج او است. چنین [[روحی]] فقط به مبدأ فاعلی متکی است و از آن لحاظ که مبدأ غایی، عین مبدأ فاعلی است، [[روح]] [[واصل]] به معدن [[عظمت]] و [[شکوه]]، فقط به علل وجود، یعنی فاعل و [[غایت]] [[اعتماد]] دارد و از علل قوام، یعنی ماده و صورت و جنس و فصل [[بی‌نیاز]] است و این [[وارستگی]] از [[طبیعت]] و [[پیوستگی]] به ماورای طبیعت همان است که از آن در [[مناجات شعبانیه]] به {{متن حدیث\|تَصِيرَ أَرْواحُنا مُعَلَّقَةً بِعِزِّ قُدْسِكَ‌}} یاد شده است.		آنچه در [[مناجات شعبانیه]] آمده است، درباره بخش دوم از [[اوصاف الهی]] است که بدون ظهور طور خاص [[عرفانی]] که ورای طور [[عقل]] برهانی است، [[ادراک]] نخواهد شد؛ از این رو [[حضرت علی]] {{ع}} وصول به [[معدن]] [[عظمت الهی]] را از راه اناره [[ابصار]] [[دل]] و خرق همه حجاب‌های نوری خواسته است. [[روح انسان]] سالک پس از پاره کردن همه حجاب‌های ظلمانی و [[نورانی]]، به [[بدن]] نیازی ندارد؛ بلکه بدن محتاج او است. چنین [[روحی]] فقط به مبدأ فاعلی متکی است و از آن لحاظ که مبدأ غایی، عین مبدأ فاعلی است، [[روح]] [[واصل]] به معدن [[عظمت]] و [[شکوه]]، فقط به علل وجود، یعنی فاعل و [[غایت]] [[اعتماد]] دارد و از علل قوام، یعنی ماده و صورت و جنس و فصل [[بی‌نیاز]] است و این [[وارستگی]] از [[طبیعت]] و [[پیوستگی]] به ماورای طبیعت همان است که از آن در [[مناجات شعبانیه]] به {{متن حدیث\|تَصِيرَ أَرْواحُنا مُعَلَّقَةً بِعِزِّ قُدْسِكَ‌}} یاد شده است.
خط ۸۲:		خط ۸۲:
	آنچه در [[ذهن]] [[حکیم]] یا [[متکلم]] ترسیم می‌شود، نه [[خدا]] است و نه مماثل خدا. [[خدا]] نیست؛ زیرا هر عنوان، مفهوم، صورت [[عقلی]] و مانند آن‌که در [[ذهن]] [[انسان]] ترسیم می‌شود - گرچه به حمل اولی عنوان خاص خود را دارد، به طور مثال، عنوان «خدا» به حمل اولی، خدا است- به حمل شایع، صورت [[ذهنی]]، ممکن، مخلوق و مانند آن است؛ پس هیچ اسم، مفهوم، عنوان و نظایر آن، به حمل شایع خدا نیست. کسی که غیر از آن مفهوم، عنوان و صورت ذهنی، چیز دیگری را به همراه ندارد، گرفتار [[پرستش]] اسم است، نه مفتخر به [[عبادت]] مسما. از طرف دیگر، صورت ذهنی، مماثل خدا هم نیست تا از راه تماثل از وجود یک مثل، به مثل دیگر پی برد؛ زیرا [[خداوند]] منزه از مثل است: {{متن قرآن\|لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ}}<ref>«چیزی مانند او نیست» سوره شوری، آیه ۱۱.</ref> و کسی که بخواهد اسم و مسما و صورت و معنا، هر دو را بپرستد، گرفتار [[ثنویت]] می‌شود؛ از این رو چاره‌ای جز پرستش مسما و معنای محض نیست و آن نیز بدون [[شناخت]] [[شهودی]] وی امکان ندارد و آن‌چه در این [[نیایش]] آمده، به همین بخش [[معرفتی]] و [[عبادی]] و دعایی ناظر است.		آنچه در [[ذهن]] [[حکیم]] یا [[متکلم]] ترسیم می‌شود، نه [[خدا]] است و نه مماثل خدا. [[خدا]] نیست؛ زیرا هر عنوان، مفهوم، صورت [[عقلی]] و مانند آن‌که در [[ذهن]] [[انسان]] ترسیم می‌شود - گرچه به حمل اولی عنوان خاص خود را دارد، به طور مثال، عنوان «خدا» به حمل اولی، خدا است- به حمل شایع، صورت [[ذهنی]]، ممکن، مخلوق و مانند آن است؛ پس هیچ اسم، مفهوم، عنوان و نظایر آن، به حمل شایع خدا نیست. کسی که غیر از آن مفهوم، عنوان و صورت ذهنی، چیز دیگری را به همراه ندارد، گرفتار [[پرستش]] اسم است، نه مفتخر به [[عبادت]] مسما. از طرف دیگر، صورت ذهنی، مماثل خدا هم نیست تا از راه تماثل از وجود یک مثل، به مثل دیگر پی برد؛ زیرا [[خداوند]] منزه از مثل است: {{متن قرآن\|لَيْسَ كَمِثْلِهِ شَيْءٌ}}<ref>«چیزی مانند او نیست» سوره شوری، آیه ۱۱.</ref> و کسی که بخواهد اسم و مسما و صورت و معنا، هر دو را بپرستد، گرفتار [[ثنویت]] می‌شود؛ از این رو چاره‌ای جز پرستش مسما و معنای محض نیست و آن نیز بدون [[شناخت]] [[شهودی]] وی امکان ندارد و آن‌چه در این [[نیایش]] آمده، به همین بخش [[معرفتی]] و [[عبادی]] و دعایی ناظر است.

	[[ابتهال]] سالک ساعی، به حسب درجات [[سلوک]] و [[شهود]] خواهد بود کسی که به [[مقام]] «کان» رسید، از «گویا» سخن می‌گوید و نیایش او نیز در همین حد است؛ نظیر آنان که در [[خطبه]] [[پارسایان]] چنین [[وصف]] شده اند: {{متن حدیث\|عَظُمَ الْخَالِقُ فِي أَنْفُسِهِمْ وَ صَغُرَ مَا دُونَهُ فِي أَعْيُنِهِمْ فَهُمْ وَ الْجَنَّةُ كَمَنْ قَدْ رَآهَا فَهُمْ فِيهَا مُنَعَّمُونَ وَ هُمْ وَ النَّارُ كَمَنْ قَدْ رَآهَا فَهُمْ فِيهَا مُعَذَّبُونَ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۹۳.</ref>؛ و آن‌چه در بخشی از [[دعای کمیل]] آمد، به آن مرحله و سالکان مخصوص آن مرتبه ناظر است: {{متن حدیث\|فَهَبْنِي يَا إِلَهِي وَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ رَبِّي صَبَرْتُ عَلَى عَذَابِكَ فَكَيْفَ أَصْبِرُ عَلَى فِرَاقِكَ وَ هَبْنِي صَبَرْتُ عَلَى حَرِّ نَارِكَ فَكَيْفَ أَصْبِرُ عَنِ النَّظَرِ إِلَى كَرَامَتِكَ}}<ref>قمی، شیخ عباس، مفاتیح الجنان، دعای کمیل.</ref>.		[[ابتهال]] سالک ساعی، به حسب درجات [[سلوک]] و [[شهود]] خواهد بود کسی که به [[مقام]] «کان» رسید، از «گویا» سخن می‌گوید و نیایش او نیز در همین حد است؛ نظیر آنان که در [[خطبه]] [[پارسایان]] چنین وصف شده اند: {{متن حدیث\|عَظُمَ الْخَالِقُ فِي أَنْفُسِهِمْ وَ صَغُرَ مَا دُونَهُ فِي أَعْيُنِهِمْ فَهُمْ وَ الْجَنَّةُ كَمَنْ قَدْ رَآهَا فَهُمْ فِيهَا مُنَعَّمُونَ وَ هُمْ وَ النَّارُ كَمَنْ قَدْ رَآهَا فَهُمْ فِيهَا مُعَذَّبُونَ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۹۳.</ref>؛ و آن‌چه در بخشی از [[دعای کمیل]] آمد، به آن مرحله و سالکان مخصوص آن مرتبه ناظر است: {{متن حدیث\|فَهَبْنِي يَا إِلَهِي وَ سَيِّدِي وَ مَوْلَايَ وَ رَبِّي صَبَرْتُ عَلَى عَذَابِكَ فَكَيْفَ أَصْبِرُ عَلَى فِرَاقِكَ وَ هَبْنِي صَبَرْتُ عَلَى حَرِّ نَارِكَ فَكَيْفَ أَصْبِرُ عَنِ النَّظَرِ إِلَى كَرَامَتِكَ}}<ref>قمی، شیخ عباس، مفاتیح الجنان، دعای کمیل.</ref>.

	ولی کسی که به [[مقام]] «ان» رسید و از [[منزلت]] «کأن» گذشت، چنین سالک [[شاهد]] و اصلی اگر به فرض محال، معذب شود، توان [[صبر]] را دارد؛ زیرا اولاً هرگونه [[احساس]]، از آن [[روح]] است نه [[بدن]]. ثانیاً هنگام استغراق روح در [[شهود]] [[جمال الهی]]، هیچ توجهی به ماسوا ندارد و ثالثاً تقطیع اعضای بدن و تحریق آنها کم‌ترین احساسی در روح او پدید نمی‌آورد؛ از این رو، زبان حال، مقال و [[استعداد]] چنین [[عارف]] شاهدی از مرتبه «گویا» گذشته و به مرحله تحقیق می‌رسد؛ یعنی اگر معذب شوم، به قطع بر آن صبر می‌کنم؛ ولی چون [[تعذیب]]، نشان جدایی است و هجران [[محبوب]]، [[عذاب]] [[روحی]] است و چنین رنجی همان {{متن قرآن\|نَارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ * الَّتِي تَطَّلِعُ عَلَى الْأَفْئِدَةِ}}<ref>«آتش برافروخته خداوند است * که به دل‌ها راه می‌یابد» سوره همزه، آیه ۶-۷.</ref>است، توان‌فرسا خواهد بود.		ولی کسی که به [[مقام]] «ان» رسید و از [[منزلت]] «کأن» گذشت، چنین سالک [[شاهد]] و اصلی اگر به فرض محال، معذب شود، توان [[صبر]] را دارد؛ زیرا اولاً هرگونه [[احساس]]، از آن [[روح]] است نه [[بدن]]. ثانیاً هنگام استغراق روح در [[شهود]] [[جمال الهی]]، هیچ توجهی به ماسوا ندارد و ثالثاً تقطیع اعضای بدن و تحریق آنها کم‌ترین احساسی در روح او پدید نمی‌آورد؛ از این رو، زبان حال، مقال و [[استعداد]] چنین [[عارف]] شاهدی از مرتبه «گویا» گذشته و به مرحله تحقیق می‌رسد؛ یعنی اگر معذب شوم، به قطع بر آن صبر می‌کنم؛ ولی چون [[تعذیب]]، نشان جدایی است و هجران [[محبوب]]، [[عذاب]] [[روحی]] است و چنین رنجی همان {{متن قرآن\|نَارُ اللَّهِ الْمُوقَدَةُ * الَّتِي تَطَّلِعُ عَلَى الْأَفْئِدَةِ}}<ref>«آتش برافروخته خداوند است * که به دل‌ها راه می‌یابد» سوره همزه، آیه ۶-۷.</ref>است، توان‌فرسا خواهد بود.
خط ۹۰:		خط ۹۰:
	یعنی اگر تو بگویی: چرا [[گناه]] کردی؟ می‌گویم: تو چرا [[عفو]] نکردی؟ این‌گونه از نجواهای مُدلانه و نیایش‌های نازمدارانه به جای نیازمندانه، نشانی انس کامل [[داعی]] و مدعو است که چنین انس تام در مرحله شهود نهایی پدید می‌آید. کسی که به این منزلت والا بار نیافت، دعای مزبور را یا با [[نیابت]] از واصلان کوی [[حق]] می‌خواند یا معانی دیگری را قصد می‌کند.		یعنی اگر تو بگویی: چرا [[گناه]] کردی؟ می‌گویم: تو چرا [[عفو]] نکردی؟ این‌گونه از نجواهای مُدلانه و نیایش‌های نازمدارانه به جای نیازمندانه، نشانی انس کامل [[داعی]] و مدعو است که چنین انس تام در مرحله شهود نهایی پدید می‌آید. کسی که به این منزلت والا بار نیافت، دعای مزبور را یا با [[نیابت]] از واصلان کوی [[حق]] می‌خواند یا معانی دیگری را قصد می‌کند.

	با توجه به این که [[امام علی]] {{ع}} مصداق کامل متنی است، آن‌چه در [[خطبه]] [[پارسایان]] آمده: {{متن حدیث\|عَظُمَ الْخَالِقُ فِي أَنْفُسِهِمْ وَ صَغُرَ مَا دُونَهُ فِي أَعْيُنِهِمْ}}، چگونه با بیان دیگر حضرت درباره [[برادر ایمانی]] خود: {{متن حدیث\|كَانَ لِي فِيمَا مَضَى أَخٌ فِي اللَّهِ وَ كَانَ [يُعَظِّمُهُ‌] يُعْظِمُهُ فِي عَيْنِي صِغَرُ الدُّنْيَا فِي عَيْنِهِ وَ كَانَ خَارِجاً مِنْ سُلْطَانِ بَطْنِهِ...}}<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۸۹.</ref> سازگاری دارد؛ زیرا لازم آن [[کلام]] این است که غیر [[خدا]] در نگاه [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} بزرگ باشد؛ اما با دقت روشن می‌شود که [[وصف]] مزبور (بزرگ بودن آن برادر ایمانی در دید علی)، از سنخ وصف به حال متعلق موصوف است، نه خود موصوف؛ یعنی چون آن برادر ایمانی در سایه [[سلوک]] صادقانه و [[معرفت]] شاهدانه، اندیشه‌ای [[الهی]] و انگیزه‌ای خدایی داشت و در مدار [[علم]] و محور عمل جز به دستور [[ربوبی]] [[زندگی]] نمی‌کرد، از این رو گرامی‌داشت او [[بالاصاله]] به [[تعظیم]] [[فرمان الهی]]، و بالعَرَض به آن شخص سالک که [[مظهر]] [[کرامت]] خدا بود، باز می‌گردد<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[حیات عارفانه امام علی (مقاله)\| مقاله «حیات عارفانه امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۴ (کتاب)\|دانشنامه امام علی]]، ج۴، ص ۵۰.</ref>.		با توجه به این که [[امام علی]] {{ع}} مصداق کامل متنی است، آن‌چه در [[خطبه]] [[پارسایان]] آمده: {{متن حدیث\|عَظُمَ الْخَالِقُ فِي أَنْفُسِهِمْ وَ صَغُرَ مَا دُونَهُ فِي أَعْيُنِهِمْ}}، چگونه با بیان دیگر حضرت درباره [[برادر ایمانی]] خود: {{متن حدیث\|كَانَ لِي فِيمَا مَضَى أَخٌ فِي اللَّهِ وَ كَانَ [يُعَظِّمُهُ‌] يُعْظِمُهُ فِي عَيْنِي صِغَرُ الدُّنْيَا فِي عَيْنِهِ وَ كَانَ خَارِجاً مِنْ سُلْطَانِ بَطْنِهِ...}}<ref>نهج البلاغه، حکمت ۲۸۹.</ref> سازگاری دارد؛ زیرا لازم آن [[کلام]] این است که غیر [[خدا]] در نگاه [[علی بن ابی طالب]] {{ع}} بزرگ باشد؛ اما با دقت روشن می‌شود که وصف مزبور (بزرگ بودن آن برادر ایمانی در دید علی)، از سنخ وصف به حال متعلق موصوف است، نه خود موصوف؛ یعنی چون آن برادر ایمانی در سایه [[سلوک]] صادقانه و [[معرفت]] شاهدانه، اندیشه‌ای [[الهی]] و انگیزه‌ای خدایی داشت و در مدار [[علم]] و محور عمل جز به دستور [[ربوبی]] [[زندگی]] نمی‌کرد، از این رو گرامی‌داشت او [[بالاصاله]] به [[تعظیم]] [[فرمان الهی]]، و بالعَرَض به آن شخص سالک که [[مظهر]] [[کرامت]] خدا بود، باز می‌گردد<ref>[[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[حیات عارفانه امام علی (مقاله)\| مقاله «حیات عارفانه امام علی»]]، [[دانشنامه امام علی ج۴ (کتاب)\|دانشنامه امام علی]]، ج۴، ص ۵۰.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T20:35:16Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات