ذلت - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* منابع */

2023-11-05T05:53:46Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۳
خط ۵۹:		خط ۵۹:
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:000064.jpg\|22px]] [[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\|'''دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳''']]		# [[پرونده:000064.jpg\|22px]] [[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\|'''دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳''']]
			# [[پرونده:55210091.jpg\|22px]] [[محمد جعفر سعیدیان‌فر]]؛ [[سید محمد علی ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* ذلت ناپسند */

2023-11-05T05:52:44Z

ذلت ناپسند

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۲
خط ۱۶:		خط ۱۶:
	قرآن بر ذلت ذاتی و [[تکوینی]] همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم به ذات]] نیست. این ذلتِ عام، [[نشانه]] [[قدرت مطلق خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست<ref>سوره نحل، آیه ۴۸؛ </ref>.<ref>التبیان، ج ۶، ص ۳۸۸؛ الصافی، ج ۳، ص ۱۳۹؛ تفسیر خسروی، ج ۵، ص ۱۷۷.</ref> شایسته است [[انسان]] نیز هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند و [[درک]] [[عزت خدا]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او از [[کمالات]] انسان و [[شهود]] این امر، [[حقیقت]] [[عرفان]] و نتیجه [[ریاضت]] و [[سلوک]] [[عارفان]] است<ref>آداب الصلاه، ص ۱۰ ـ ۱۲.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.		قرآن بر ذلت ذاتی و [[تکوینی]] همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم به ذات]] نیست. این ذلتِ عام، [[نشانه]] [[قدرت مطلق خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست<ref>سوره نحل، آیه ۴۸؛ </ref>.<ref>التبیان، ج ۶، ص ۳۸۸؛ الصافی، ج ۳، ص ۱۳۹؛ تفسیر خسروی، ج ۵، ص ۱۷۷.</ref> شایسته است [[انسان]] نیز هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند و [[درک]] [[عزت خدا]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او از [[کمالات]] انسان و [[شهود]] این امر، [[حقیقت]] [[عرفان]] و نتیجه [[ریاضت]] و [[سلوک]] [[عارفان]] است<ref>آداب الصلاه، ص ۱۰ ـ ۱۲.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	===[[ذلت]] [[ناپسند]] ===		===[[ذلت]] ناپسند ===
	ذلت ناپسند در [[قرآن]]، به معنای [[خواری]] و ذلتی است که از روی [[خشم]] و [[عذاب الهی]]، نصیب [[دشمنان خدا]] و [[رسول]] و [[کافران]] می‌شود. این نوع ذلت، [[کیفر]] و [[سزای اعمال]] [[زشت]] و نافرمانی‌های [[انسان]] در دنیاست که در [[آخرت]] جلوه‌گر می‌شود. قرآن مکرر از این نوع ذلت برحذر می‌دارد و آن را سرنوشتی تلخ و ناخوشایند برای [[گنهکاران]] و [[منکران]] معرفی می‌کند<ref>سوره ضحی، آیه ۹؛ سوره حجرات، آیه ۱۱.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>		ذلت ناپسند در [[قرآن]]، به معنای [[خواری]] و ذلتی است که از روی [[خشم]] و [[عذاب الهی]]، نصیب [[دشمنان خدا]] و [[رسول]] و [[کافران]] می‌شود. این نوع ذلت، [[کیفر]] و [[سزای اعمال]] [[زشت]] و نافرمانی‌های [[انسان]] در دنیاست که در [[آخرت]] جلوه‌گر می‌شود. قرآن مکرر از این نوع ذلت برحذر می‌دارد و آن را سرنوشتی تلخ و ناخوشایند برای [[گنهکاران]] و [[منکران]] معرفی می‌کند<ref>سوره ضحی، آیه ۹؛ سوره حجرات، آیه ۱۱.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>

Bahmani در ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۵۲

2023-11-05T05:52:29Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۲۲
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = ذلت\| مداخل مرتبط = [[ذلت در قرآن]] - [[ذلت در معارف دعا و زیارات]] - [[ذلت در معارف و سیره سجادی]] - [[ذلت در فقه سیاسی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = ذلت\| مداخل مرتبط = [[ذلت در قرآن]] - [[ذلت در معارف دعا و زیارات]] - [[ذلت در معارف و سیره سجادی]] - [[ذلت در فقه سیاسی]]\| پرسش مرتبط = }}

	== ~~واژه‌شناسی لغوی~~ ==		== معناشناسی ==
	«ذلت» در لغت به معنای [[خواری]]، [[خفت]]، [[خضوع]]، [[خشوع]] و [[فروتنی]] است. این واژه بیانگر حالتی از ~~[[خشکسالی]]،~~ [[ضعف]]، [[انقیاد]] و انقباض است و در مقابل «[[عزت]]» به کار می‌رود. واژه ذلت در [[قرآن]] بارها تکرار شده و مفاهیم مختلفی از آن [[اراده]] شده است.		«ذلت» در لغت به معنای [[خواری]]، [[خفت]]، [[خضوع]]، [[خشوع]] و [[فروتنی]] است<ref>لسان العرب، ج ۱۱، ص ۲۵۶؛ القاموس المحیط، ج ۳، ص ۳۷۹، «ذلل».</ref>. این واژه بیانگر حالتی از خشکسالی، [[ضعف]]، [[انقیاد]] و انقباض است و در مقابل «[[عزت]]» به کار می‌رود. واژه ذلت در [[قرآن]] بارها تکرار شده و مفاهیم مختلفی از آن [[اراده]] شده است<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	==ذلت در قرآن ==		== ذلت در قرآن ==
	{{اصلی\|ذلت در قرآن}}		{{اصلی\|ذلت در قرآن}}
	واژه «ذلت» و مشتقات آن ۲۴ بار در قرآن به کار رفته که اکثراً به معنای لغوی خواری و [[زبونی]] است و گاهی هم به معنای مثبت [[تواضع]] استفاده شده است. [[آیات]] فراوانی به هشدار درباره ذلت [[دشمنان خدا]] و [[مخالفان دعوت الهی]] اختصاص یافته و ذلت بزرگ آنان در [[آخرت]] مورد تأکید قرار گرفته است. همزمان، [[عزت پیامبر خاتم]] و [[مؤمنان]] نیز مورد تأکید قرار گرفته است.		واژه «ذلت» و مشتقات آن ۲۴ بار در قرآن به کار رفته که اکثراً به معنای لغوی خواری و [[زبونی]] است<ref>سوره بقره، آیه ۶۱؛ سوره آل عمران، آیه ۲۶؛ سوره آل عمران، آیه ۱۱۲.</ref> و گاهی هم به معنای مثبت [[تواضع]] استفاده شده است<ref>سوره مائده، آیه ۵۴؛ سوره اسراء، آیه ۲۴.</ref>. [[آیات]] فراوانی به هشدار درباره ذلت [[دشمنان خدا]] و [[مخالفان دعوت الهی]] اختصاص یافته و ذلت بزرگ آنان در [[آخرت]] مورد تأکید قرار گرفته است. همزمان، [[عزت پیامبر خاتم]] و [[مؤمنان]] نیز مورد تأکید قرار گرفته است<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	یکی از روش‌های قرآن برای مقابله با [[گمراهی]] و تهی شدن از [[معنویت]]، هشدار نسبت به ذلت و خواری در [[دنیا]] و به‌ویژه، خواری در آخرت است. [[قرآن کریم]] با تشریح ذلت عام و [[تکوینی]] همه موجودات در آیات متعدد، بر این نکته تأکید دارد که شایسته است [[انسان]] هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند. [[درک]] [[عزت الهی]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او، از [[کمالات انسانی]] به‌شمار می‌رود و [[شهود]] این [[حقیقت]]، محصول [[ریاضت]] و [[سلوک]] عرفاست.		یکی از روش‌های قرآن برای مقابله با [[گمراهی]] و تهی شدن از [[معنویت]]، هشدار نسبت به ذلت و خواری در [[دنیا]] و به‌ویژه، خواری در آخرت است<ref>سوره توبه، آیه ۶۳؛ سوره مجادله، آیه ۵؛ سوره مجادله، آیه ۲۰-۲۱؛ سوره مائده، آیه ۳۳ و ... .</ref>. [[قرآن کریم]] با تشریح ذلت عام و [[تکوینی]] همه موجودات در آیات متعدد، بر این نکته تأکید دارد که شایسته است [[انسان]] هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند. [[درک]] [[عزت الهی]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او، از [[کمالات انسانی]] به‌شمار می‌رود و [[شهود]] این [[حقیقت]]، محصول [[ریاضت]] و [[سلوک]] عرفاست<ref>[[محمد جعفر سعیدیان‌فر\|سعیدیان‌فر]] و [[سید محمد علی ایازی\|ایازی]]، [[فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱ (کتاب)\| فرهنگ‌نامه پیامبر در قرآن کریم ج۱]]، ص ۵۹۰.</ref>.

	== گونه‌های ذلت ==		== گونه‌های ذلت ==
	قرآن کریم ذلت را به دو دسته تقسیم می‌کند: ذلت مخلوقات در برابر خدا و ذلت [[ناپسند]]. ذلت نخست ناشی از [[وابستگی]] تکوینی و عدم [[استقلال]] ذاتی موجودات است. اما ذلت دوم که ناپسند است، برآمده از [[خشم]] و [[عذاب الهی]] بر انسان‌های [[گنهکار]] است و قرآن از آن به عنوان جزای [[اعمال ناشایست]] [[بشر]] یاد کرده و از وقوعش برحذر می‌دارد.		قرآن کریم ذلت را به دو دسته تقسیم می‌کند: ذلت مخلوقات در برابر خدا و ذلت [[ناپسند]]. ذلت نخست ناشی از [[وابستگی]] تکوینی و عدم [[استقلال]] ذاتی موجودات است. اما ذلت دوم که ناپسند است، برآمده از [[خشم]] و [[عذاب الهی]] بر انسان‌های [[گنهکار]] است و قرآن از آن به عنوان جزای [[اعمال ناشایست]] [[بشر]] یاد کرده و از وقوعش برحذر می‌دارد.

	===ذلت مخلوقات در برابر خدا ===		=== ذلت مخلوقات در برابر خدا ===
	قرآن بر ذلت ذاتی و [[تکوینی]] همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم به ذات]] نیست. این ذلتِ عام، [[نشانه]] [[قدرت مطلق خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست. شایسته است [[انسان]] نیز هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند و [[درک]] [[عزت خدا]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او از [[کمالات]] انسان و [[شهود]] این امر، [[حقیقت]] [[عرفان]] و نتیجه [[ریاضت]] و [[سلوک]] [[عارفان]] است.		قرآن بر ذلت ذاتی و [[تکوینی]] همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم به ذات]] نیست. این ذلتِ عام، [[نشانه]] [[قدرت مطلق خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست<ref>سوره نحل، آیه ۴۸؛ </ref>.<ref>التبیان، ج ۶، ص ۳۸۸؛ الصافی، ج ۳، ص ۱۳۹؛ تفسیر خسروی، ج ۵، ص ۱۷۷.</ref> شایسته است [[انسان]] نیز هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند و [[درک]] [[عزت خدا]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او از [[کمالات]] انسان و [[شهود]] این امر، [[حقیقت]] [[عرفان]] و نتیجه [[ریاضت]] و [[سلوک]] [[عارفان]] است<ref>آداب الصلاه، ص ۱۰ ـ ۱۲.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	===[[ذلت]] [[ناپسند]] ===		===[[ذلت]] [[ناپسند]] ===
	ذلت ناپسند در [[قرآن]]، به معنای [[خواری]] و ذلتی است که از روی [[خشم]] و [[عذاب الهی]]، نصیب [[دشمنان خدا]] و [[رسول]] و [[کافران]] می‌شود. این نوع ذلت، [[کیفر]] و [[سزای اعمال]] [[زشت]] و نافرمانی‌های [[انسان]] در دنیاست که در [[آخرت]] جلوه‌گر می‌شود. قرآن مکرر از این نوع ذلت برحذر می‌دارد و آن را سرنوشتی تلخ و ناخوشایند برای [[گنهکاران]] و [[منکران]] معرفی می‌کند.		ذلت ناپسند در [[قرآن]]، به معنای [[خواری]] و ذلتی است که از روی [[خشم]] و [[عذاب الهی]]، نصیب [[دشمنان خدا]] و [[رسول]] و [[کافران]] می‌شود. این نوع ذلت، [[کیفر]] و [[سزای اعمال]] [[زشت]] و نافرمانی‌های [[انسان]] در دنیاست که در [[آخرت]] جلوه‌گر می‌شود. قرآن مکرر از این نوع ذلت برحذر می‌دارد و آن را سرنوشتی تلخ و ناخوشایند برای [[گنهکاران]] و [[منکران]] معرفی می‌کند<ref>سوره ضحی، آیه ۹؛ سوره حجرات، آیه ۱۱.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>

	== [[حقیقت]] و مصادیق ذلت ==		== [[حقیقت]] و مصادیق ذلت ==
	[[قرآن کریم]] ذلت را امری [[حقیقی]] و [[قطعی]] می‌داند که در [[دنیا]] و آخرت نصیب کافران و [[منکران حق]] می‌شود. این ذلت، هم در [[زندگی دنیا]] با شکست‌ها و ناکامی‌های ~~پیاپی،~~ و هم در [[عذاب]] آخرت با عذاب‌های دردناک، برای آنان محقق می‌گردد. قرآن کریم از مصادیق بارز ذلت مانند [[شکست]] [[احزاب]] در [[جنگ احزاب]] و ذلت [[فرعونیان]] نام می‌برد.		[[قرآن کریم]] ذلت را امری [[حقیقی]] و [[قطعی]] می‌داند که در [[دنیا]] و آخرت نصیب کافران و [[منکران حق]] می‌شود. این ذلت، هم در [[زندگی دنیا]] با شکست‌ها و ناکامی‌های پیاپی و هم در [[عذاب]] آخرت با عذاب‌های دردناک، برای آنان محقق می‌گردد. قرآن کریم از مصادیق بارز ذلت مانند [[شکست]] [[احزاب]] در [[جنگ احزاب]] و ذلت [[فرعونیان]] نام می‌برد.

	=== پیش از [[اسلام]] ===		=== پیش از [[اسلام]] ===
	قرآن کریم به وضعیت ذلت‌بار [[کفار]] و [[مشرکان]] در [[دوران جاهلیت]] [[قبل از بعثت]] [[پیامبر خاتم]]{{صل}} اشاره می‌کند و آن را نتیجۀ [[طغیان]] و [[انکار]] آنان می‌داند. قرآن همچنین بیان می‌دارد که [[پیامبر اکرم]]{{صل}} برای [[نجات]] [[مردم]] از ذلت و رساندن آنها به [[عزت]] و [[کرامت انسانی]] [[مبعوث]] شده است.		قرآن کریم به وضعیت ذلت‌بار [[کفار]] و [[مشرکان]] در [[دوران جاهلیت]] [[قبل از بعثت]] [[پیامبر خاتم]]{{صل}} اشاره می‌کند<ref>سوره دخان، آیه ۳۰؛ سوره بقره، آیه ۶۵؛ سوره هود، آیه ۳۹؛ سوره هود، آیه ۹۳-۹۴.</ref>.<ref>مجمع البیان، ج ۹، ص ۹۹؛ مخزن العرفان، ج ۱۳، ص ۷۴؛ المیزان، ج ۱، ص ۱۴۱.</ref> و آن را نتیجۀ [[طغیان]] و [[انکار]] آنان می‌داند. قرآن همچنین بیان می‌دارد که [[پیامبر اکرم]]{{صل}} برای [[نجات]] [[مردم]] از ذلت و رساندن آنها به [[عزت]] و [[کرامت انسانی]] [[مبعوث]] شده است<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	=== پس از اسلام ===		=== پس از اسلام ===
	قرآن کریم پیروزی‌های پیاپی [[مسلمانان]] به [[رهبری پیامبر اکرم]]{{صل}} پس از [[بعثت]] را نشانه‌ای از عزت و [[قدرت الهی]] می‌داند که نصیب مسلمانان گشت. همچنین قرآن به ذلت و شکست [[دشمنان اسلام]] در جنگ‌هایی چون [[بدر]] و حنین اشاره می‌کند که نتیجه طغیان آنان علیه حق بوده است.		قرآن کریم پیروزی‌های پیاپی [[مسلمانان]] به [[رهبری پیامبر اکرم]]{{صل}} پس از [[بعثت]] را نشانه‌ای از عزت و [[قدرت الهی]] می‌داند که نصیب مسلمانان گشت<ref>سوره مائده، آیه ۳۳؛ سوره حشر، آیه ۵؛ سوره توبه، آیه ۱۳-۱۴؛ سوره بقره، آیه ۸۵ و ... .</ref>. همچنین قرآن به ذلت و شکست [[دشمنان اسلام]] در جنگ‌هایی چون [[بدر]] و حنین اشاره می‌کند که نتیجه طغیان آنان علیه حق بوده است<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	=== هنگام [[مرگ]] و در آخرت ===		=== هنگام [[مرگ]] و در آخرت ===
	قرآن کریم ذلت را [[سرنوشت]] حتمی کافران و منکران در آخرت معرفی می‌کند و عذاب الهی و [[آتش جهنم]] را از مصادیق بارز ذلت آنان در عالم پس از مرگ برمی‌شمرد. قرآن تصریح می‌کند که این گروه در آخرت هیچ [[یاور]] و کمک‌کننده‌ای نخواهند داشت و در نهایت ذلت و [[خواری]] قرار خواهند گرفت.		قرآن کریم ذلت را [[سرنوشت]] حتمی کافران و منکران در آخرت معرفی می‌کند و عذاب الهی و [[آتش جهنم]] را از مصادیق بارز ذلت آنان در عالم پس از مرگ برمی‌شمرد. قرآن تصریح می‌کند که این گروه در آخرت هیچ [[یاور]] و کمک‌کننده‌ای نخواهند داشت و در نهایت ذلت و [[خواری]] قرار خواهند گرفت<ref>سوره انعام، آیه۹۳؛ سوره واقعه، آیه ۳؛ سوره آل عمران، آیه ۱۹۲؛ سوره نساء، آیه ۱۴؛ سوره توبه، آیه ۶۳؛ سوره حج، آیه ۵۷.</ref>.<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>

	== عوامل ذلت ==		== عوامل ذلت ==
	[[قرآن کریم]] با تأکید بر [[پیروزی]] نهایی [[حق]] بر [[باطل]]، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} و [[مؤمنان]] را از گروهی معرفی می‌کند که در نهایت [[عزت]] و [[سربلندی]] خواهند یافت. [[قرآن]] عزت و [[احترام مؤمنان]] را حاصل [[ایمان]] و تقوای آنان دانسته و تأکید می‌کند که [[خداوند متعال]] آنان را با پیروزی‌های پی در پی بر [[دشمنان]] و [[نفوذ]] در [[زمین]]، به [[مقام]] عزت و سربلندی خواهد رساند.		[[قرآن کریم]] با تأکید بر [[پیروزی]] نهایی [[حق]] بر [[باطل]]، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} و [[مؤمنان]] را از گروهی معرفی می‌کند که در نهایت [[عزت]] و [[سربلندی]] خواهند یافت. [[قرآن]] عزت و [[احترام مؤمنان]] را حاصل [[ایمان]] و تقوای آنان دانسته و تأکید می‌کند که [[خداوند متعال]] آنان را با پیروزی‌های پی در پی بر [[دشمنان]] و [[نفوذ]] در [[زمین]]، به مقام عزت و سربلندی خواهد رساند.

	=== بُعد [[اعتقادی]] ===		=== بُعد [[اعتقادی]] ===
خط ۴۱:		خط ۴۱:

	=== بُعد [[رفتاری]] ===		=== بُعد [[رفتاری]] ===
	قرآن کریم تأکید می‌کند که تواضع و فروتنی [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و مؤمنان در برابر یکدیگر، از ویژگی‌های بارز [[اخلاق اسلامی]] است. قرآن [[رفتار]] متواضعانۀ مؤمنان را نشانۀ [[ایمان واقعی]] آنان ذکر کرده و تواضع و [[بردباری]] [[پیامبر]]{{صل}} در برابر [[مردم]] را الگویی برای [[مسلمانان]] معرفی می‌نماید.		قرآن کریم تأکید می‌کند که تواضع و فروتنی [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و مؤمنان در برابر یکدیگر، از ویژگی‌های بارز [[اخلاق اسلامی]] است. قرآن [[رفتار]] متواضعانۀ مؤمنان را نشانۀ [[ایمان واقعی]] آنان ذکر کرده و تواضع و [[بردباری]] [[پیامبر]]{{صل}} در برابر [[مردم]] را الگویی برای [[مسلمانان]] معرفی می‌نماید<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	== راه‌های نجات از ذلت ==		== راه‌های نجات از ذلت ==
	قرآن کریم راه‌های مختلفی را برای [[نجات]] [[انسان‌ها]] از ذلت و رسیدن به [[عزت الهی]] معرفی می‌کند. از جمله این راهکارها می‌توان به [[ایمان]] و [[عمل صالح]]، [[توکل به خدا]]، [[توبه]] از [[گناهان]]، دوری از [[رذایل اخلاقی]]، [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]]، [[جهاد در راه خدا]] و تلاش برای [[اعتلای کلمه حق]] اشاره کرد. [[قرآن]] تأکید دارد که با پیمودن این مسیر می‌توان از ذلت [[رهایی]] یافت و به [[~~مقام~~]] [[~~عزت~~]] ~~رسید~~.		قرآن کریم راه‌های مختلفی را برای [[نجات]] [[انسان‌ها]] از ذلت و رسیدن به [[عزت الهی]] معرفی می‌کند. از جمله این راهکارها می‌توان به [[ایمان]] و [[عمل صالح]]<ref>سوره تین، آیه ۴-۶.</ref>، [[توکل به خدا]]، [[توبه]] از [[گناهان]]<ref>سوره فرقان، آیه ۶۹-۷۰.</ref>، دوری از [[رذایل اخلاقی]]، [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]]، [[جهاد در راه خدا]] و تلاش برای [[اعتلای کلمه حق]] اشاره کرد. [[قرآن]] تأکید دارد که با پیمودن این مسیر می‌توان از ذلت [[رهایی]] یافت و به مقام [[عزت]] رسید<ref>[[مهدی زنگنه\|زنگنه]] و [[رضا دادگر\|دادگر]]، [[ذلت (مقاله)\|مقاله «ذلت»]]، [[دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳ (کتاب)\| دائرة المعارف قرآن کریم ج۱۳]].</ref>.

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Bahmani: /* پانویس */

2023-11-05T04:27:08Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۵۷
خط ۶۴:		خط ۶۴:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~ذلت~~]]		[[رده:رذایل اخلاقی]]

Bahmani در ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۴:۲۴

2023-11-05T04:24:46Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۵ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۵۴
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{نبوت}}~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = ذلت\| مداخل مرتبط = [[ذلت در قرآن]] - [[ذلت در معارف دعا و زیارات]] - [[ذلت در معارف و سیره سجادی]] - [[ذلت در فقه سیاسی]]\| پرسش مرتبط = }}
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = ذلت\| مداخل مرتبط = [[ذلت در قرآن~~]] - [[ذلت در حدیث]] - [[ذلت در کلام اسلامی~~]] - [[ذلت در معارف دعا و زیارات]] - [[ذلت در معارف و سیره سجادی~~]] - [[ذلت در معارف و سیره رضوی~~]] - [[ذلت در فقه سیاسی]]\| پرسش مرتبط = ~~ذلت (پرسش)~~}}

	== واژه‌شناسی لغوی ==		== واژه‌شناسی لغوی ==

Wasity: /* ذلت در قرآن */

2023-11-03T04:29:19Z

ذلت در قرآن

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۵۹
خط ۶:		خط ۶:

	==ذلت در قرآن ==		==ذلت در قرآن ==
	واژه ~~ذلت~~ و مشتقات آن ۲۴ بار در قرآن به کار رفته که اکثراً به معنای لغوی خواری و [[زبونی]] است و گاهی هم به معنای مثبت [[تواضع]] استفاده شده است. [[آیات]] فراوانی به هشدار درباره ذلت [[دشمنان خدا]] و [[مخالفان دعوت الهی]] اختصاص یافته و ذلت بزرگ آنان در [[آخرت]] مورد تأکید قرار گرفته است. همزمان، [[عزت پیامبر خاتم]] و [[مؤمنان]] نیز مورد تأکید قرار گرفته است.		{{اصلی\|ذلت در قرآن}}
			واژه «ذلت» و مشتقات آن ۲۴ بار در قرآن به کار رفته که اکثراً به معنای لغوی خواری و [[زبونی]] است و گاهی هم به معنای مثبت [[تواضع]] استفاده شده است. [[آیات]] فراوانی به هشدار درباره ذلت [[دشمنان خدا]] و [[مخالفان دعوت الهی]] اختصاص یافته و ذلت بزرگ آنان در [[آخرت]] مورد تأکید قرار گرفته است. همزمان، [[عزت پیامبر خاتم]] و [[مؤمنان]] نیز مورد تأکید قرار گرفته است.

	یکی از روش‌های قرآن برای مقابله با [[گمراهی]] و تهی شدن از [[معنویت]]، هشدار نسبت به ذلت و خواری در [[دنیا]] و به‌ویژه، خواری در آخرت است. [[قرآن کریم]] با تشریح ذلت عام و [[تکوینی]] همه موجودات در آیات متعدد، بر این نکته تأکید دارد که شایسته است [[انسان]] هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند. [[درک]] [[عزت الهی]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او، از [[کمالات انسانی]] به‌شمار می‌رود و [[شهود]] این [[حقیقت]]، محصول [[ریاضت]] و [[سلوک]] عرفاست.		یکی از روش‌های قرآن برای مقابله با [[گمراهی]] و تهی شدن از [[معنویت]]، هشدار نسبت به ذلت و خواری در [[دنیا]] و به‌ویژه، خواری در آخرت است. [[قرآن کریم]] با تشریح ذلت عام و [[تکوینی]] همه موجودات در آیات متعدد، بر این نکته تأکید دارد که شایسته است [[انسان]] هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند. [[درک]] [[عزت الهی]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او، از [[کمالات انسانی]] به‌شمار می‌رود و [[شهود]] این [[حقیقت]]، محصول [[ریاضت]] و [[سلوک]] عرفاست.

Wasity: /* عوامل ذلت */

2023-11-03T04:27:34Z

عوامل ذلت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۵۷
خط ۳۱:		خط ۳۱:
	قرآن کریم ذلت را [[سرنوشت]] حتمی کافران و منکران در آخرت معرفی می‌کند و عذاب الهی و [[آتش جهنم]] را از مصادیق بارز ذلت آنان در عالم پس از مرگ برمی‌شمرد. قرآن تصریح می‌کند که این گروه در آخرت هیچ [[یاور]] و کمک‌کننده‌ای نخواهند داشت و در نهایت ذلت و [[خواری]] قرار خواهند گرفت.		قرآن کریم ذلت را [[سرنوشت]] حتمی کافران و منکران در آخرت معرفی می‌کند و عذاب الهی و [[آتش جهنم]] را از مصادیق بارز ذلت آنان در عالم پس از مرگ برمی‌شمرد. قرآن تصریح می‌کند که این گروه در آخرت هیچ [[یاور]] و کمک‌کننده‌ای نخواهند داشت و در نهایت ذلت و [[خواری]] قرار خواهند گرفت.

	== عوامل [[ذلت]] ==		== عوامل ذلت ==
	[[قرآن کریم]] با تأکید بر [[پیروزی]] نهایی [[حق]] بر [[باطل]]، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} و [[مؤمنان]] را از گروهی معرفی می‌کند که در نهایت [[عزت]] و [[سربلندی]] خواهند یافت. [[قرآن]] عزت و [[احترام مؤمنان]] را حاصل [[ایمان]] و تقوای آنان دانسته و تأکید می‌کند که [[خداوند متعال]] آنان را با پیروزی‌های پی در پی بر [[دشمنان]] و [[نفوذ]] در [[زمین]]، به [[مقام]] عزت و سربلندی خواهد رساند.		[[قرآن کریم]] با تأکید بر [[پیروزی]] نهایی [[حق]] بر [[باطل]]، [[پیامبر خاتم]]{{صل}} و [[مؤمنان]] را از گروهی معرفی می‌کند که در نهایت [[عزت]] و [[سربلندی]] خواهند یافت. [[قرآن]] عزت و [[احترام مؤمنان]] را حاصل [[ایمان]] و تقوای آنان دانسته و تأکید می‌کند که [[خداوند متعال]] آنان را با پیروزی‌های پی در پی بر [[دشمنان]] و [[نفوذ]] در [[زمین]]، به [[مقام]] عزت و سربلندی خواهد رساند.

Wasity: /* ذلت مخلوقات در برابر خدا */

2023-11-03T04:27:10Z

ذلت مخلوقات در برابر خدا

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۵۷
خط ۱۴:		خط ۱۴:

	===ذلت مخلوقات در برابر خدا ===		===ذلت مخلوقات در برابر خدا ===
	قرآن بر ذلت ذاتی و تکوینی همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم]] ~~به ذات~~ نیست. این ذلتِ عام، ~~نشانه~~ [[~~قدرت~~]] ~~مطلق~~ [[خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست.		قرآن بر ذلت ذاتی و [[تکوینی]] همه موجودات در برابر [[خداوند]] تأکید دارد،؛ چراکه [[خلقت]] و موجودیت آنها وابسته به اوست و هیچ مخلوقی بدون [[خالق]] [[قائم به ذات]] نیست. این ذلتِ عام، [[نشانه]] [[قدرت مطلق خدا]] و [[وابستگی]] محض موجودات به اوست. شایسته است [[انسان]] نیز هماهنگ با [[عالم تکوین]]، ذلت در برابر [[خدا]] را در خویش تقویت کند و [[درک]] [[عزت خدا]] و ذلت همه [[مخلوقات]] در برابر او از [[کمالات]] انسان و [[شهود]] این امر، [[حقیقت]] [[عرفان]] و نتیجه [[ریاضت]] و [[سلوک]] [[عارفان]] است.

	===[[ذلت]] [[ناپسند]] ===		===[[ذلت]] [[ناپسند]] ===

Wasity: /* راه‌های نجات از ذلت */

2023-11-03T04:04:06Z

راه‌های نجات از ذلت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۳۴
خط ۴۳:		خط ۴۳:
	قرآن کریم تأکید می‌کند که تواضع و فروتنی [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و مؤمنان در برابر یکدیگر، از ویژگی‌های بارز [[اخلاق اسلامی]] است. قرآن [[رفتار]] متواضعانۀ مؤمنان را نشانۀ [[ایمان واقعی]] آنان ذکر کرده و تواضع و [[بردباری]] [[پیامبر]]{{صل}} در برابر [[مردم]] را الگویی برای [[مسلمانان]] معرفی می‌نماید.		قرآن کریم تأکید می‌کند که تواضع و فروتنی [[پیامبر اکرم]]{{صل}} و مؤمنان در برابر یکدیگر، از ویژگی‌های بارز [[اخلاق اسلامی]] است. قرآن [[رفتار]] متواضعانۀ مؤمنان را نشانۀ [[ایمان واقعی]] آنان ذکر کرده و تواضع و [[بردباری]] [[پیامبر]]{{صل}} در برابر [[مردم]] را الگویی برای [[مسلمانان]] معرفی می‌نماید.

	== راه‌های [[نجات]] از ذلت ==		== راه‌های نجات از ذلت ==
	قرآن کریم راه‌های مختلفی را برای [[نجات]] [[انسان‌ها]] از [[ذلت]] و رسیدن به [[عزت الهی]] معرفی می‌کند. از جمله این راهکارها می‌توان به [[ایمان]] و [[عمل صالح]]، [[توکل به خدا]]، [[توبه]] از [[گناهان]]، دوری از [[رذایل اخلاقی]]، [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]]، [[جهاد در راه خدا]] و تلاش برای [[اعتلای کلمه حق]] اشاره کرد. [[قرآن]] تأکید دارد که با پیمودن این مسیر می‌توان از ذلت [[رهایی]] یافت و به [[مقام]] [[عزت]] رسید.		قرآن کریم راه‌های مختلفی را برای [[نجات]] [[انسان‌ها]] از ذلت و رسیدن به [[عزت الهی]] معرفی می‌کند. از جمله این راهکارها می‌توان به [[ایمان]] و [[عمل صالح]]، [[توکل به خدا]]، [[توبه]] از [[گناهان]]، دوری از [[رذایل اخلاقی]]، [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]]، [[جهاد در راه خدا]] و تلاش برای [[اعتلای کلمه حق]] اشاره کرد. [[قرآن]] تأکید دارد که با پیمودن این مسیر می‌توان از ذلت [[رهایی]] یافت و به [[مقام]] [[عزت]] رسید.

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==

Wasity: /* راه‌های نجات از ذلت */

2023-11-03T04:03:38Z

راه‌های نجات از ذلت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۷:۳۳
خط ۴۴:		خط ۴۴:

	== راه‌های [[نجات]] از ذلت ==		== راه‌های [[نجات]] از ذلت ==
	قرآن کریم بر [[~~لزوم~~]] ~~تواضع و فروتنی در برابر~~ [[~~والدین~~]] ~~و بزرگان تأکید دارد و آن را نشانۀ~~ [[~~بندگی~~]] و [[~~اطاعت~~]] [[~~فرزندان~~]] ~~نسبت به پدر~~ و ~~مادر می‌داند. قرآن~~ [[~~احترام~~ به ~~پدر و مادر~~]] و [[~~رفتار مهربانانه~~]] و ~~خضوع در مقابل آنان را از~~ [[~~صفات پسندیده~~]] [[~~بندگان~~ خدا]] ~~معرفی نموده~~ و ~~سفارش می‌کند~~ که [[~~فرزندان~~]] ~~در برابر~~ [[~~والدین~~]] ~~خود~~ [[~~تواضع~~]] ~~نشان دهند~~.		قرآن کریم راه‌های مختلفی را برای [[نجات]] [[انسان‌ها]] از [[ذلت]] و رسیدن به [[عزت الهی]] معرفی می‌کند. از جمله این راهکارها می‌توان به [[ایمان]] و [[عمل صالح]]، [[توکل به خدا]]، [[توبه]] از [[گناهان]]، دوری از [[رذایل اخلاقی]]، [[تقوا]] و [[پرهیزگاری]]، [[جهاد در راه خدا]] و تلاش برای [[اعتلای کلمه حق]] اشاره کرد. [[قرآن]] تأکید دارد که با پیمودن این مسیر می‌توان از ذلت [[رهایی]] یافت و به [[مقام]] [[عزت]] رسید.

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==