ذوالفقار - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۴ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۰۶:۲۱

2024-06-04T06:21:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ ژوئن ۲۰۲۴، ساعت ۰۹:۵۱
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر خاک می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن منبّه بن حجاج بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به حضرت داد و حضرت [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان حضرت [[جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱~~</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰~~.</ref>.		'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر خاک می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن منبّه بن حجاج بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به حضرت داد و حضرت [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان حضرت [[جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱.</ref>.

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]] {{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]] {{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]] {{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]] {{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]] {{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]] {{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة»، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]] {{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود~~(...)~~<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]] {{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷.</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا.</ref> از [[امام صادق]] {{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸.</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸.</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]] {{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸.</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]] {{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]] {{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]] {{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴.</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة»، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته».</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]] {{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani: /* پانویس */

2022-08-27T07:56:51Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۲۶
خط ۲۲:		خط ۲۲:

	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]
	~~[[رده:ذوالفقار]]~~
	[[رده:مدخل موعودنامه]]		[[رده:مدخل موعودنامه]]
	[[رده:مدخل فرهنگ غدیر]]		[[رده:مدخل فرهنگ غدیر]]

Bahmani در ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۵۵

2022-08-27T07:55:39Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۲۵
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر خاک می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن منبّه بن حجاج بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به حضرت داد و حضرت [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[~~حضرت~~ جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر خاک می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن منبّه بن حجاج بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به حضرت داد و حضرت [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان حضرت [[جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	== مقدمه ==		== مقدمه ==

Bahmani در ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۵۵

2022-08-27T07:55:27Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۲۵
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر خاک می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن منبّه بن حجاج بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به حضرت داد و حضرت [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	== مقدمه ==		== مقدمه ==

Bahmani در ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۷:۵۴

2022-08-27T07:54:43Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۲۴
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط =		\| موضوع مرتبط =
	\| عنوان مدخل =		\| عنوان مدخل = ذوالفقار
	\| مداخل مرتبط = ~~[[ذوالفقار در حدیث]] - [[ذوالفقار در تاریخ اسلامی]] -~~ [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]		\| مداخل مرتبط = [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]
	\| پرسش مرتبط = ~~ذوالفقار (پرسش)~~		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

خط ۹:		خط ۹:

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	* در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]] {{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]] {{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]] {{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]] {{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]] {{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]] {{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة»، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]] {{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]] {{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]] {{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]] {{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]] {{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]] {{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]] {{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة»، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]] {{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	* [[پرونده:1368987.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|'''فرهنگ غدیر''']]		# [[پرونده:1368987.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|'''فرهنگ غدیر''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T20:40:54Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۰:۱۰
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]]{{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]]{{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]]{{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]] {{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]] {{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	*در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]]{{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]]{{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]]{{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]]{{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]]{{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]]{{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ ~~«مشکوة» ،~~ شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]]{{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		* در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]] {{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]] {{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]] {{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]] {{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]] {{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]] {{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة»، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]] {{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T07:07:57Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۳۷
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط =		\| موضوع مرتبط =
خط ۲۱:		خط ۲۰:

	{{امام علی}}		{{امام علی}}

	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]
	[[رده:ذوالفقار]]		[[رده:ذوالفقار]]
	[[رده:مدخل موعودنامه]]		[[رده:مدخل موعودنامه]]
	[[رده:مدخل فرهنگ غدیر]]		[[رده:مدخل فرهنگ غدیر]]

Heydari: جایگزینی متن - '\این\sمدخل\sاز\sچند\sمنظر\sمتفاوت\،\sبررسی\sمی‌شود\:<\/div\> \(.)\<\/div\> \
2022-06-02T11:43:03Z

جایگزینی متن - '\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(252\,\s252\,\s233\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>این\sمدخل\sاز\sچند\sمنظر\sمتفاوت\،\sبررسی\sمی‌شود\:<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(255\,\s245\,\s227\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.)\<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(206\,242\,\s299\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\...

→ نسخهٔ قدیمی‌تر نسخهٔ ‏۲ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۱۳
خط ۱: خط ۱:

{{امامت}}
{{امامت}}

<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
{{مدخل مرتبط

<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[ذوالفقار در حدیث]] - [[ذوالفقار در تاریخ اسلامی]] - [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]</div>
| موضوع مرتبط =

<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[ذوالفقار (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| عنوان مدخل =

| مداخل مرتبط = [[ذوالفقار در حدیث]] - [[ذوالفقار در تاریخ اسلامی]] - [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]

| پرسش مرتبط = ذوالفقار (پرسش)

}}

'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی|علی]]{{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی|علی]]{{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.
'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی|امیر المؤمنین]]{{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی|علی]]{{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی|علی]]{{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

Hosein: جایگزینی متن - '== پرسش‌های وابسته == ==' به '=='

2022-06-01T15:12:34Z

جایگزینی متن - '== پرسش‌های وابسته == ==' به '=='

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۸:۴۲
خط ۸:		خط ۸:
	==مقدمه==		==مقدمه==
	*در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]]{{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]]{{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]]{{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]]{{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]]{{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]]{{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة» ، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]]{{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		*در اصل و ریشۀ آن نقل‌های مختلف است: روایتی از [[امام علی\|علی]]{{ع}} نقل شده که: [[جبرئیل]] نزد [[پیامبر]] آمد و خبر داد که در یمن، بتی از سنگ است که در قابی آهنین قرار دارد، بفرست تا نزد تو آورند، پیامبر مرا به یمن فرستاد. حضرت، بت را شکست و آهن آن بت را به شمشیر سازی دادیم تا دو شمشیر از آن ساخت، یکی به نام ذوالفقار، دیگری به نام مخذم، مخذم را [[پیامبر]] برداشت و ذو الفقار را به من داد.<ref>بحار الأنوار، ج ۲۶ ص ۲۱۱ و ج ۴۲ ص ۵۷</ref> معنای ذوالفقار، یعنی شمشیری که دارای مهره‌ها باشد گفته‌اند چون بر پشت ذو الفقار، خراش‌های پست و هموار بود، ازاین‌رو او را ذو الفقار گفته‌اند.<ref>لغت‌نامه، دهخدا</ref> از [[امام صادق]]{{ع}} پرسیدند: چرا به آن شمشیر، ذوالفقار گفته‌اند؟ فرمود: چون در وسط آن به طول شمشیر خطّی و نقشی شبیه مهره‌های پشت بود و به گمان اصمعی ۱۸ مهره داشت.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸، معانی الأخبار، ص ۶۳، علل الشرایع، ص ۱۶۰ ح ۲، دائرة المعارف تشیّع، ج ۸</ref> در تاریخ ابویعقوب هم آمده که طول آن هفت وجب و عرض آن یک وجب بود و وسط آن مانند مهره‌ها بود.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> در حدیثی هم از [[امام صادق]] آمده: به این علت ذو الفقار می‌گفتند که هرکس را که [[امام علی\|علی]]{{ع}} با آن شمشیر می‌زد، در دنیا از زندگی و در آخرت از بهشت، فقیر و تهیدست می‌شد.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۸</ref> ناگفته نماند: در برخی نقل‌ها و روایت‌ها از [[امام رضا]]{{ع}} هم آمده که ذوالفقار، شمشیری بود که [[جبرئیل]] آن را از آسمان برای [[پیامبر]] آورد و او هم به [[امام علی\|علی]]{{ع}} بخشید و آیۀ وَ أَنْزَلْنَا اَلْحَدِیدَ. . . اشاره به آن شمشیر است که از بهشت همراه آدم بر زمین آمد و پیامبران با آن با دشمنان خدا می‌جنگیدند، تا آنکه به [[امام علی\|حضرت امیر]]{{ع}} رسید.<ref>بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، معانی الأخبار، ص ۶۳، امالی صدوق، ص ۳۶۴</ref> پس اینکه ذو الفقار، شمشیری دو سر بوده، بی‌اساس است. ذوالفقار، مانند همۀ شمشیرهای عربی قدیم دو دم بوده ولی بعدها تصوّر کرده‌اند که نوک آن دو شاخه داشته است و در تصاویر آن را به این صورت کشیده‌اند.<ref>دائرة المعارف تشیّع، ج ۸. نیز ر. ک: فصلنامۀ «مشکوة» ، شمارۀ ۴۴ مقالۀ «ذو الفقار، میراثی از پیامبران گذشته»</ref> به‌هرحال، ذوالفقار، از شمشیرهای مختص [[امام علی\|حضرت علی]]{{ع}} بود که در جنگ احد با آن حماسه آفرید و در شأن او و شمشیرش، آن جملۀ معروف بیان شده است. در ادبیات شعری هم فراوان به کار رفته است و گاهی هم کنایه از مطلق شمشیر، یا جنگاوری و شجاعت یا زبان‌آوری و سخنوری به کار می‌رود(...)<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.

	~~== پرسش‌های وابسته ==~~

	== منابع ==		== منابع ==

Heydari: جایگزینی متن - '== پانویس == {{پانویس}} {{امام مهدی}}' به '== پانویس == {{پانویس}} '

2022-05-19T18:59:21Z

جایگزینی متن - '== پانویس == {{پانویس}} {{امام مهدی}}' به '== پانویس == {{پانویس}} '

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۲:۲۹
خط ۱۹:		خط ۱۹:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~{{امام مهدی}}~~
	{{امام علی}}		{{امام علی}}
	[[رده:امام علی]]		[[رده:امام علی]]

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۵:۱۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">این~~ مدخل ~~از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[ذوالفقار در حدیث]] - [[ذوالفقار در تاریخ اسلامی]] - [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]~~</div>~~		\| موضوع مرتبط =
	~~<div style~~="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[ذوالفقار (پرسش)~~]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>~~		\| عنوان مدخل =
			\| مداخل مرتبط = [[ذوالفقار در حدیث]] - [[ذوالفقار در تاریخ اسلامی]] - [[ذوالفقار در معارف مهدویت]]
			\| پرسش مرتبط = ذوالفقار (پرسش)
			}}

	'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]]{{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]]{{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]]{{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.		'''ذوالفقار''' نام شمشیری که [[امام علی\|امیر المؤمنین]]{{ع}} با آن در [[جنگ احد]] می‌جنگید و از [[جان]] [[پیامبر]] [[دفاع]] می‌کرد و [[مشرکان]] را بر [[خاک]] می‌افکند. گویند: اصل آن [[شمشیر]]، از آن [[منبّه بن حجاج]] بود که در [[جنگ بدر]] کشته شد و [[شمشیر]] او در [[اختیار]] [[پیامبر]] قرار گرفت. روز [[جنگ احد]]، [[امام علی\|علی]]{{ع}} چنان سخت می‌جنگید که شمشیرش [[شکست]]. نزد [[پیامبر]] آمد. [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] آن [[شمشیر]] را به [[حضرت]] داد و [[حضرت]] [[جنگی]] نمایان کرد. اینجا بود که ندای {{متن حدیث\| لَا سَيْفَ إِلَّا ذُو الْفَقَارِ وَ لَا فَتَى إِلَّا عَلِي‏}} از زبان [[حضرت جبرئیل]] در [[آسمان]] پیچید، یعنی شمشیری جز ذوالفقار و [[جوانمردی]] جز [[امام علی\|علی]]{{ع}} نیست<ref>شرح نهج البلاغه ابن ابی الحدید ج۱۴ ص ۲۵۱، بحار الأنوار، ج ۴۲ ص ۵۷، احقاق الحق، ج ۶ ص ۲۱</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۲۷۰.</ref>.