رضایت در فقه سیاسی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Jaafari در ‏۱۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۰۶:۴۱

2026-05-13T06:41:40Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ مهٔ ۲۰۲۶، ساعت ۱۰:۱۱
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = رضایت		\| موضوع مرتبط = رضایت
	\| عنوان مدخل = رضایت		\| عنوان مدخل = رضایت
	\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]] - [[رضایت در عرفان اسلامی]] - [[رضایت در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در نهج البلاغه]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]] - [[رضایت در عرفان اسلامی]] - [[رضایت در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Jaafari در ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۰۸:۰۷

2026-04-26T08:07:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۶، ساعت ۱۱:۳۷
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = رضایت		\| موضوع مرتبط = رضایت
	\| عنوان مدخل = رضایت		\| عنوان مدخل = رضایت
	\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]] - [[رضایت در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]] - [[رضایت در عرفان اسلامی]] - [[رضایت در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Bahmani در ‏۲۱ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۰۰

2023-12-21T06:00:46Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ دسامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۳۰
خط ۲:		خط ۲:
	\| موضوع مرتبط = رضایت		\| موضوع مرتبط = رضایت
	\| عنوان مدخل = رضایت		\| عنوان مدخل = رضایت
	\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]] - [[رضایت در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط =		\| پرسش مرتبط =
	}}		}}

Wasity: /* رضامندی در اقتصاد اسلامی */

2023-02-22T10:58:47Z

رضامندی در اقتصاد اسلامی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۴:۲۸
خط ۱۶:		خط ۱۶:
	رضامندی مدار اصلی در [[اندیشه سیاسی اسلام]] است و [[حکومت‌ها]] با معیار رضامندی [[مردم]] ارزیابی می‌شوند و همچنین مدیریت‌ها در [[نظام اداری]] و در [[اقتصاد سیاسی]] [[اسلام]] نیز، رضامندی نقش اصلی را ایفا می‌کند. رضامندی در ارزیابی قراردادهای [[اقتصادی]] و [[روابط]] تولیدی و خدمات، حرف اول را می‌زند. مسائلی چون رابطۀ [[کارگر]] و کارفرما، رابطۀ [[ملت]] با [[نظام اقتصادی]] [[کشور]]، نرخ‌ها، روابط پولی، رابطۀ کار و [[سرمایه]]، [[میزان]] تورم و ده‌ها مسئلۀ اقتصادی در [[نظام]] اقتصاد سیاسی اسلام بر اساس رضامندی فرد و [[جامعه]]، [[تفسیر]] و ارزیابی می‌شود.		رضامندی مدار اصلی در [[اندیشه سیاسی اسلام]] است و [[حکومت‌ها]] با معیار رضامندی [[مردم]] ارزیابی می‌شوند و همچنین مدیریت‌ها در [[نظام اداری]] و در [[اقتصاد سیاسی]] [[اسلام]] نیز، رضامندی نقش اصلی را ایفا می‌کند. رضامندی در ارزیابی قراردادهای [[اقتصادی]] و [[روابط]] تولیدی و خدمات، حرف اول را می‌زند. مسائلی چون رابطۀ [[کارگر]] و کارفرما، رابطۀ [[ملت]] با [[نظام اقتصادی]] [[کشور]]، نرخ‌ها، روابط پولی، رابطۀ کار و [[سرمایه]]، [[میزان]] تورم و ده‌ها مسئلۀ اقتصادی در [[نظام]] اقتصاد سیاسی اسلام بر اساس رضامندی فرد و [[جامعه]]، [[تفسیر]] و ارزیابی می‌شود.
	[[قرآن]] ملاک و معیار اصلی «[[سود]]» را رضامندی قرار داده است {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ}}<ref>«ای مؤمنان! دارایی‌های یکدیگر را میان خود به نادرستی نخورید مگر داد و ستدی با رضای خودتان باشد» سوره نساء، آیه ۲۹.</ref>.		[[قرآن]] ملاک و معیار اصلی «[[سود]]» را رضامندی قرار داده است {{متن قرآن\|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ}}<ref>«ای مؤمنان! دارایی‌های یکدیگر را میان خود به نادرستی نخورید مگر داد و ستدی با رضای خودتان باشد» سوره نساء، آیه ۲۹.</ref>.
	رضامندی در [[حقیقت]] [[روح]] قرار داد و عنصر [[معنوی]] آن است. در [[حدیث]] معروف [[نبوی]]{{صل}}: {{متن حدیث\|لَا يَحِلُّ مَالُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا بِطِيبَةِ نَفْسٍ مِنْهُ}} [[[تصرف]] در [[مال]] [[مسلمان]] جز با رضامندی او [[حلال]] ~~نیست]~~ این حدیث بیان کننده قاعدۀ کلی در روابط [[اقتصاد اسلامی]] است.		رضامندی در [[حقیقت]] [[روح]] قرار داد و عنصر [[معنوی]] آن است. در [[حدیث]] معروف [[نبوی]]{{صل}}: {{متن حدیث\|لَا يَحِلُّ مَالُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا بِطِيبَةِ نَفْسٍ مِنْهُ}} «[[تصرف]] در [[مال]] [[مسلمان]] جز با رضامندی او [[حلال]] نیست». این حدیث بیان کننده قاعدۀ کلی در روابط [[اقتصاد اسلامی]] است.
	اصالت رضامندی در [[روابط اقتصادی]] در دیدگاه [[فقهی]] چنان [[استوار]] است که برخی از [[فقها]]، رضامندی بدون [[قرارداد]] قبلی را نیز نافذ دانسته‌اند و تصرفات ناشی از رضامندی بدون قرار داد را [[محترم]] شمرده‌اند.		اصالت رضامندی در [[روابط اقتصادی]] در دیدگاه [[فقهی]] چنان [[استوار]] است که برخی از [[فقها]]، رضامندی بدون [[قرارداد]] قبلی را نیز نافذ دانسته‌اند و تصرفات ناشی از رضامندی بدون قرار داد را [[محترم]] شمرده‌اند.
	عمل اقتصادی که از رضامندی شکل می‌گیرد دارای عنصر [[گزینش]] اختیاری و [[سودمندی]] برای فرد در [[اعمال]] اقتصادی فردی و برای جامعه در عملیات اقتصادی جامعه است و در جایی که به جای تشخیص [[عقلانی]] سود به تشخیص [[شرعی]] سود بسنده می‌کند، از آنجا که قبول [[شرع]] خود از [[عقلانیت]] فرد ناشی می‌شود به نوعی به تشخیص عقلانی سود باز می‌شود.		عمل اقتصادی که از رضامندی شکل می‌گیرد دارای عنصر [[گزینش]] اختیاری و [[سودمندی]] برای فرد در [[اعمال]] اقتصادی فردی و برای جامعه در عملیات اقتصادی جامعه است و در جایی که به جای تشخیص [[عقلانی]] سود به تشخیص [[شرعی]] سود بسنده می‌کند، از آنجا که قبول [[شرع]] خود از [[عقلانیت]] فرد ناشی می‌شود به نوعی به تشخیص عقلانی سود باز می‌شود.

Jaafari: /* منابع */

2023-02-22T08:16:07Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۶
خط ۲۵:		خط ۲۵:
	[[امام]]{{ع}} ملاک [[انسجام]]، [[وحدت]] و ارزیابی عملکردها را، رضایت و [[خشم]] عمومی می‌دانست. [[کناره‌گیری]] [[ائمۀ معصومین]]{{ع}} از [[قدرت]] با وجود تواناییشان بر کسب قهری قدرت بدان جهت بوده که حکومت و [[امامت]] آنان بر رضای مردم [[استوار]] بوده است و در میان [[ائمه]]، [[امام هشتم]]{{ع}} این امتیاز را در عمل به دست آورد که بیشترین [[رضایت عمومی]] را در اختیار داشت و وجه توصیف امام هشتم{{ع}} به [[لقب]] رضا، به دلیل آن بوده که عامۀ مردم به [[امامت امام هشتم]]{{ع}} رضامند شده بودند.		[[امام]]{{ع}} ملاک [[انسجام]]، [[وحدت]] و ارزیابی عملکردها را، رضایت و [[خشم]] عمومی می‌دانست. [[کناره‌گیری]] [[ائمۀ معصومین]]{{ع}} از [[قدرت]] با وجود تواناییشان بر کسب قهری قدرت بدان جهت بوده که حکومت و [[امامت]] آنان بر رضای مردم [[استوار]] بوده است و در میان [[ائمه]]، [[امام هشتم]]{{ع}} این امتیاز را در عمل به دست آورد که بیشترین [[رضایت عمومی]] را در اختیار داشت و وجه توصیف امام هشتم{{ع}} به [[لقب]] رضا، به دلیل آن بوده که عامۀ مردم به [[امامت امام هشتم]]{{ع}} رضامند شده بودند.
	بالاترین سخن در میان جایگاه رضایت عمومی، این [[سخن امام علی]]{{ع}} است که فرمود: {{متن حدیث\|فَإِنِ اجْتَمَعُوا عَلَى رَجُلٍ وَ سَمَّوْهُ إِمَاماً كَانَ ذَلِكَ لِلَّهِ رِضًا}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۶.</ref>. اگر مردم بر انتخاب یک فرد گرد هم آمدند و او را به عنوان امام خود برگزیدند در این رضای عمومی، می‌توان [[رضایت الهی]] را [[مشاهده]] کرد<ref>فقه سیاسی، ج۴، ص۲۴۴-۲۳۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۱۰۰.</ref>		بالاترین سخن در میان جایگاه رضایت عمومی، این [[سخن امام علی]]{{ع}} است که فرمود: {{متن حدیث\|فَإِنِ اجْتَمَعُوا عَلَى رَجُلٍ وَ سَمَّوْهُ إِمَاماً كَانَ ذَلِكَ لِلَّهِ رِضًا}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۶.</ref>. اگر مردم بر انتخاب یک فرد گرد هم آمدند و او را به عنوان امام خود برگزیدند در این رضای عمومی، می‌توان [[رضایت الهی]] را [[مشاهده]] کرد<ref>فقه سیاسی، ج۴، ص۲۴۴-۲۳۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۱۰۰.</ref>

			==رضی الرعیه==
			به [[رضایت مردم]] و [[امت اسلامی]] از [[حاکمان]] و [[فرمانروایان]] در اصطلاح [[فقه]] و [[حقوق اسلامی]] «رضی الرعیه» اطلاق می‌شود که معیار سنجش [[اعتدال]] حاکمان و [[عدالت]] مدیران، نیل به «رضی الرعیه» یا «مودة الرعیه» و یا «[[رضی العامه]]»<ref>نهج البلاغه، نامه ۵۳۸.</ref> است که اگر حاصل نیاید، باید در [[تدبیر]] و سیاستشان تجدید نظر کنند و اگر [[شاهد]] «[[سخط العامه]]» باشند، باید به [[اصلاح]] خویش بپردازند<ref>فقه سیاسی، ج۷، ص۴۷۰.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی\|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)\|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۱۰۳.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==

Jaafari: /* رضامندی در اقتصاد اسلامی */

2023-02-22T08:15:26Z

رضامندی در اقتصاد اسلامی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ فوریهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۱:۴۵
خط ۸:		خط ۸:
	==رضامندی در اقتصاد اسلامی==		==رضامندی در اقتصاد اسلامی==
	[[رضایت]] در اندیشۀ [[اقتصاد]] [[اسلام]] مانند اندیشۀ [[سیاسی]] اسلام، می‌تواند جایگزین «[[آزادی]]» باشد. [[رضا]] به معنای خوشنودی و [[رضامندی]] حالتی است که [[انسان]] در عرصه عمل با [[انتخاب]] گزینه مطلوب از میان گزینه‌های مختلف بدان می‌رسد. برای رسیدن به رضامندی تحقق دو عنصر ضروری است:		[[رضایت]] در اندیشۀ [[اقتصاد]] [[اسلام]] مانند اندیشۀ [[سیاسی]] اسلام، می‌تواند جایگزین «[[آزادی]]» باشد. [[رضا]] به معنای خوشنودی و [[رضامندی]] حالتی است که [[انسان]] در عرصه عمل با [[انتخاب]] گزینه مطلوب از میان گزینه‌های مختلف بدان می‌رسد. برای رسیدن به رضامندی تحقق دو عنصر ضروری است:
	#انتخاب: یعنی [[گزینش]] فرد یا [[جامعه]] بر اساس انتخاب باشد، نه [[اجبار]] و [[اکراه]]؛		#انتخاب: یعنی [[گزینش]] فرد یا [[جامعه]] بر اساس انتخاب باشد، نه [[اجبار]] و [[اکراه]]؛ بنابراین انجام کاری از روی قصد و عمد برای رضامندی کافی نیست؛ باید با وجود قصد و عمد، [[اراده]] شخص از هر نوع اجبار و اکراهی به دور باشد. وقتی شخص، خود [[تصمیم]] می‌گیرد و بدون دخالت دیگری و هر نوع اجبار و اکراهی تن به کاری می‌دهد، نسبت به چنین عملی رضامند است؛
	بنابراین انجام کاری از روی قصد و عمد برای رضامندی کافی نیست؛ باید با وجود قصد و عمد، [[اراده]] شخص از هر نوع اجبار و اکراهی به دور باشد. وقتی شخص، خود [[تصمیم]] می‌گیرد و بدون دخالت دیگری و هر نوع اجبار و اکراهی تن به کاری می‌دهد، نسبت به چنین عملی رضامند است؛
	#ملاک انتخاب: انتخاب وقتی به طور کامل رضامندانه است که بر اساس معیار و ملاک مشخصی صورت بگیرد، ملاک انتخاب می‌تواند [[عقلانیت]] باشد و بر اساس [[تشخیص مصلحت]] و یا فرار از [[زیان]] صورت پذیرد و با [[درک]] [[منافع]]، رضامندی حاصل شود. این رضامندی که از [[اختیار]] شخص و تشخیص منافع حاصل می‌شود، منطبق با آزادی است و آزادی نیز جز این معنا ندارد.		#ملاک انتخاب: انتخاب وقتی به طور کامل رضامندانه است که بر اساس معیار و ملاک مشخصی صورت بگیرد، ملاک انتخاب می‌تواند [[عقلانیت]] باشد و بر اساس [[تشخیص مصلحت]] و یا فرار از [[زیان]] صورت پذیرد و با [[درک]] [[منافع]]، رضامندی حاصل شود. این رضامندی که از [[اختیار]] شخص و تشخیص منافع حاصل می‌شود، منطبق با آزادی است و آزادی نیز جز این معنا ندارد.
	گاه ملاک انتخاب بر اساس [[آموزه‌های دینی]] و [[مسئولیت‌ها]] و [[تکالیف]] شکل می‌گیرد که در این صورت منافعی که موجب انتخاب می‌شود، متکی بر عقلانیت صرف نیست، بلکه بر اساس منافع پذیرفته شده‌ای است که در [[شرع]] بیان شده و شخص بر اساس [[ایمان]] متکی بر عقلانیت این منافع را [[باور]] دارد و بر اساس آن انتخاب می‌کند و بر انجام کار مبتنی بر آن رضا می‌دهد و رضامند می‌شود.		گاه ملاک انتخاب بر اساس [[آموزه‌های دینی]] و [[مسئولیت‌ها]] و [[تکالیف]] شکل می‌گیرد که در این صورت منافعی که موجب انتخاب می‌شود، متکی بر عقلانیت صرف نیست، بلکه بر اساس منافع پذیرفته شده‌ای است که در [[شرع]] بیان شده و شخص بر اساس [[ایمان]] متکی بر عقلانیت این منافع را [[باور]] دارد و بر اساس آن انتخاب می‌کند و بر انجام کار مبتنی بر آن رضا می‌دهد و رضامند می‌شود.

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = رضایت | عنوان مدخل = رضایت | مداخل مرتبط = رضایت در قرآن - رضایت در فقه سیاسی - رضایت در معارف و سیره نبوی - رضایت در معارف و سیره رضوی - رضایت در سیره معصوم - رضایت در اخلاق اسلامی - رضایت در روان‌شناسی اسلام...» ایجاد کرد

2023-02-22T08:15:14Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = رضایت | عنوان مدخل = رضایت | مداخل مرتبط = رضایت در قرآن - رضایت در فقه سیاسی - رضایت در معارف و سیره نبوی - رضایت در معارف و سیره رضوی - رضایت در سیره معصوم - رضایت در اخلاق اسلامی - رضایت در روان‌شناسی اسلام...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = رضایت
| عنوان مدخل = رضایت
| مداخل مرتبط = [[رضایت در قرآن]] - [[رضایت در فقه سیاسی]] - [[رضایت در معارف و سیره نبوی]] - [[رضایت در معارف و سیره رضوی]] - [[رضایت در سیره معصوم]] - [[رضایت در اخلاق اسلامی]] - [[رضایت در روان‌شناسی اسلامی]]
| پرسش مرتبط =
}}

==رضامندی در اقتصاد اسلامی==
[[رضایت]] در اندیشۀ [[اقتصاد]] [[اسلام]] مانند اندیشۀ [[سیاسی]] اسلام، می‌تواند جایگزین «[[آزادی]]» باشد. [[رضا]] به معنای خوشنودی و [[رضامندی]] حالتی است که [[انسان]] در عرصه عمل با [[انتخاب]] گزینه مطلوب از میان گزینه‌های مختلف بدان می‌رسد. برای رسیدن به رضامندی تحقق دو عنصر ضروری است:
#انتخاب: یعنی [[گزینش]] فرد یا [[جامعه]] بر اساس انتخاب باشد، نه [[اجبار]] و [[اکراه]]؛
بنابراین انجام کاری از روی قصد و عمد برای رضامندی کافی نیست؛ باید با وجود قصد و عمد، [[اراده]] شخص از هر نوع اجبار و اکراهی به دور باشد. وقتی شخص، خود [[تصمیم]] می‌گیرد و بدون دخالت دیگری و هر نوع اجبار و اکراهی تن به کاری می‌دهد، نسبت به چنین عملی رضامند است؛
#ملاک انتخاب: انتخاب وقتی به طور کامل رضامندانه است که بر اساس معیار و ملاک مشخصی صورت بگیرد، ملاک انتخاب می‌تواند [[عقلانیت]] باشد و بر اساس [[تشخیص مصلحت]] و یا فرار از [[زیان]] صورت پذیرد و با [[درک]] [[منافع]]، رضامندی حاصل شود. این رضامندی که از [[اختیار]] شخص و تشخیص منافع حاصل می‌شود، منطبق با آزادی است و آزادی نیز جز این معنا ندارد.
گاه ملاک انتخاب بر اساس [[آموزه‌های دینی]] و [[مسئولیت‌ها]] و [[تکالیف]] شکل می‌گیرد که در این صورت منافعی که موجب انتخاب می‌شود، متکی بر عقلانیت صرف نیست، بلکه بر اساس منافع پذیرفته شده‌ای است که در [[شرع]] بیان شده و شخص بر اساس [[ایمان]] متکی بر عقلانیت این منافع را [[باور]] دارد و بر اساس آن انتخاب می‌کند و بر انجام کار مبتنی بر آن رضا می‌دهد و رضامند می‌شود.
بی‌گمان آزادی در لیبرالیزم از این مقولۀ رضامندی [[بیگانه]] است و تنها رضامندی بر اساس اختیار و انتخاب با ملاک عقلانیت آشنا است.
رضامندی به گونه‌ای آزادی را نیز شامل می‌شود و اما در آن محصور نمی‌ماند و مفهوم رضامندی وسیع‌تر از مفهوم آزادی است. رضامندی هیچ‌گاه نمی‌تواند با اجبار و اکراه و [[تحمیل]] همراه باشد و وجود این نوع عوامل به کلی [[رضامندی]] را از میان برمی‌دارد.

رضامندی مدار اصلی در [[اندیشه سیاسی اسلام]] است و [[حکومت‌ها]] با معیار رضامندی [[مردم]] ارزیابی می‌شوند و همچنین مدیریت‌ها در [[نظام اداری]] و در [[اقتصاد سیاسی]] [[اسلام]] نیز، رضامندی نقش اصلی را ایفا می‌کند. رضامندی در ارزیابی قراردادهای [[اقتصادی]] و [[روابط]] تولیدی و خدمات، حرف اول را می‌زند. مسائلی چون رابطۀ [[کارگر]] و کارفرما، رابطۀ [[ملت]] با [[نظام اقتصادی]] [[کشور]]، نرخ‌ها، روابط پولی، رابطۀ کار و [[سرمایه]]، [[میزان]] تورم و ده‌ها مسئلۀ اقتصادی در [[نظام]] اقتصاد سیاسی اسلام بر اساس رضامندی فرد و [[جامعه]]، [[تفسیر]] و ارزیابی می‌شود.
[[قرآن]] ملاک و معیار اصلی «[[سود]]» را رضامندی قرار داده است {{متن قرآن|يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ}}<ref>«ای مؤمنان! دارایی‌های یکدیگر را میان خود به نادرستی نخورید مگر داد و ستدی با رضای خودتان باشد» سوره نساء، آیه ۲۹.</ref>.
رضامندی در [[حقیقت]] [[روح]] قرار داد و عنصر [[معنوی]] آن است. در [[حدیث]] معروف [[نبوی]]{{صل}}: {{متن حدیث|لَا يَحِلُّ مَالُ امْرِئٍ مُسْلِمٍ إِلَّا بِطِيبَةِ نَفْسٍ مِنْهُ}} [[[تصرف]] در [[مال]] [[مسلمان]] جز با رضامندی او [[حلال]] نیست] این حدیث بیان کننده قاعدۀ کلی در روابط [[اقتصاد اسلامی]] است.
اصالت رضامندی در [[روابط اقتصادی]] در دیدگاه [[فقهی]] چنان [[استوار]] است که برخی از [[فقها]]، رضامندی بدون [[قرارداد]] قبلی را نیز نافذ دانسته‌اند و تصرفات ناشی از رضامندی بدون قرار داد را [[محترم]] شمرده‌اند.
عمل اقتصادی که از رضامندی شکل می‌گیرد دارای عنصر [[گزینش]] اختیاری و [[سودمندی]] برای فرد در [[اعمال]] اقتصادی فردی و برای جامعه در عملیات اقتصادی جامعه است و در جایی که به جای تشخیص [[عقلانی]] سود به تشخیص [[شرعی]] سود بسنده می‌کند، از آنجا که قبول [[شرع]] خود از [[عقلانیت]] فرد ناشی می‌شود به نوعی به تشخیص عقلانی سود باز می‌شود.
به طور کلی رضامندی فرد در خصوص مسائلی که پیرامون او می‌گذرد و نیز در رابطۀ با مسائل [[اجتماعی]] بین نوع [[تفکر]] فرد و [[عقلانیت]] او است، با توسعۀ [[رضامندی]] فردی به تدریج رضامندی جمعی و اجتماعی شکل می‌گیرد که خود بهترین شاخص [[عقل جمعی]] است و از مجموع رضامندی‌های جمعی و اجتماعی می‌توان به نوع تفکر جمعی و [[عقل]] اجتماعی [[جامعه]] پی برد.

[[رضایت]] و [[خرسندی]] در بعد فردی و اجتماعی الزاماً به معنی [[باور]]، [[اعتقاد]]، [[اندیشه]] و عقلانیت استدلالی نیست.
رضامندی با وجود متکی بودن بر [[اختیار]]، عقلانیت، [[انتخاب]]، باور و حتی [[ایمان]]، ممکن است در عمل از آنها فاصله بگیرد. به لحاظ [[فقهی]] رابطه انتخاب [[آزاد]] با رضامندی به مثابۀ رابطه [[اسلام]] و ایمان است. [[رضا]] و [[سخط]] [[مردم]] از [[مسئولان]]، دو حالت اجتماعی است که می‌تواند حالت اول، در [[مشروعیت]] و کارآیی [[زمامداران]] مؤثر و حالت دوم به عدم مشروعیت و فلج شدن [[حکومت]] منتهی شود.
[[امام]]{{ع}} ملاک [[انسجام]]، [[وحدت]] و ارزیابی عملکردها را، رضایت و [[خشم]] عمومی می‌دانست. [[کناره‌گیری]] [[ائمۀ معصومین]]{{ع}} از [[قدرت]] با وجود تواناییشان بر کسب قهری قدرت بدان جهت بوده که حکومت و [[امامت]] آنان بر رضای مردم [[استوار]] بوده است و در میان [[ائمه]]، [[امام هشتم]]{{ع}} این امتیاز را در عمل به دست آورد که بیشترین [[رضایت عمومی]] را در اختیار داشت و وجه توصیف امام هشتم{{ع}} به [[لقب]] رضا، به دلیل آن بوده که عامۀ مردم به [[امامت امام هشتم]]{{ع}} رضامند شده بودند.
بالاترین سخن در میان جایگاه رضایت عمومی، این [[سخن امام علی]]{{ع}} است که فرمود: {{متن حدیث|فَإِنِ اجْتَمَعُوا عَلَى رَجُلٍ وَ سَمَّوْهُ إِمَاماً كَانَ ذَلِكَ لِلَّهِ رِضًا}}<ref>نهج البلاغه، نامه ۶.</ref>. اگر مردم بر انتخاب یک فرد گرد هم آمدند و او را به عنوان امام خود برگزیدند در این رضای عمومی، می‌توان [[رضایت الهی]] را [[مشاهده]] کرد<ref>فقه سیاسی، ج۴، ص۲۴۴-۲۳۶.</ref>.<ref>[[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|دانشنامه فقه سیاسی ج۲]]، ص ۱۰۰.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:1100701.jpg|22px]] [[عباس علی عمید زنجانی|عمید زنجانی، عباس علی]]، [[دانشنامه فقه سیاسی ج۲ (کتاب)|'''دانشنامه فقه سیاسی ج۲''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:رضایت]]