رهبری اجتماعی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* اختصاص مسند قضاوت */

2023-11-27T10:12:08Z

اختصاص مسند قضاوت

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۴۲
خط ۲۷:		خط ۲۷:
	از [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نیز [[نقل]] شده: {{متن حدیث\|وَ الْإِمَامَةَ نِظَاماً لِلْأُمَّةِ وَ الطَّاعَةَ تَعْظِيماً لِلْإِمَامَةِ}}<ref>نهج البلاغه حکمت ۲۵۲ ابن ابی الحدید در شرح این فراز می‌‌نویسد: {{عربی\|وَ فُرِضَتِ الْإِمَامَةُ نِظَاماً لِلْأُمَّةِ وَ ذَلِكَ لِأَنَّ الْخَلْقَ لَا يَرْتَفِعُ الْهَرْجَ وَ الْعَسْفِ وَ الظُّلْمِ وَ الْغَضَبِ وَ السَّرِقَةِ عَنْهُمْ إِلَّا بوازع قَوِيُّ وَ لَيْسَ يَكْفِي فِي امْتِنَاعِهِمْ قُبْحُ الْقَبِيحُ وَ لَا وَعِيدِ الْآخِرَةِ بَلْ لَا بُدَّ لَهُمْ مِنْ سُلْطَانٍ قَاهِرٍ ينظم مَصَالِحِهِمْ فيردع ظالمهم وَ يَأْخُذُ عَلَى أَيْدِي سفهائهم. وَ فُرِضَتِ الطَّاعَةَ تَعْظِيماً لِلْإِمَامَةِ وَ ذَلِكَ لِأَنَّ أَمْرُ الْإِمَامَةُ لَا يَتِمُّ إِلَّا بِطَاعَةِ الرَّعِيَّةِ وَ إِلَّا فَلَوْ عَصَتِ الرَّعِيَّةِ إِمَامِهَا لَمْ يَنْتَفِعُوا بِإِمَامَتِهِ وَ رئاسته عَلَيْهِمْ}} شرح ابن ابی الحدید، ج ۱۹، ص ۹۰.</ref><ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.		از [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} نیز [[نقل]] شده: {{متن حدیث\|وَ الْإِمَامَةَ نِظَاماً لِلْأُمَّةِ وَ الطَّاعَةَ تَعْظِيماً لِلْإِمَامَةِ}}<ref>نهج البلاغه حکمت ۲۵۲ ابن ابی الحدید در شرح این فراز می‌‌نویسد: {{عربی\|وَ فُرِضَتِ الْإِمَامَةُ نِظَاماً لِلْأُمَّةِ وَ ذَلِكَ لِأَنَّ الْخَلْقَ لَا يَرْتَفِعُ الْهَرْجَ وَ الْعَسْفِ وَ الظُّلْمِ وَ الْغَضَبِ وَ السَّرِقَةِ عَنْهُمْ إِلَّا بوازع قَوِيُّ وَ لَيْسَ يَكْفِي فِي امْتِنَاعِهِمْ قُبْحُ الْقَبِيحُ وَ لَا وَعِيدِ الْآخِرَةِ بَلْ لَا بُدَّ لَهُمْ مِنْ سُلْطَانٍ قَاهِرٍ ينظم مَصَالِحِهِمْ فيردع ظالمهم وَ يَأْخُذُ عَلَى أَيْدِي سفهائهم. وَ فُرِضَتِ الطَّاعَةَ تَعْظِيماً لِلْإِمَامَةِ وَ ذَلِكَ لِأَنَّ أَمْرُ الْإِمَامَةُ لَا يَتِمُّ إِلَّا بِطَاعَةِ الرَّعِيَّةِ وَ إِلَّا فَلَوْ عَصَتِ الرَّعِيَّةِ إِمَامِهَا لَمْ يَنْتَفِعُوا بِإِمَامَتِهِ وَ رئاسته عَلَيْهِمْ}} شرح ابن ابی الحدید، ج ۱۹، ص ۹۰.</ref><ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.

	== اختصاص [[مسند]] [[قضاوت]] ==		== اختصاص مسند [[قضاوت]] ==
	در [[سخنان ائمه]] {{عم}} [[مسند]] [[قضاوت]] که از [[شئون]] [[اجتماعی]] و مرتبط با [[حکومت]] است از مسؤولیت‌های اختصاصی [[امام]] و پیشوای [[جامعه اسلامی]] دانسته شده.		در سخنان ائمه {{عم}} مسند [[قضاوت]] که از شئون [[اجتماعی]] و مرتبط با [[حکومت]] است از مسؤولیت‌های اختصاصی [[امام]] و پیشوای [[جامعه اسلامی]] دانسته شده.
	[[امام صادق]] {{ع}} [[سلیمان]] بن خالد را از قرار گرفتن در [[مسند]] [[قضاوت]] برحذر داشتند به این [[دلیل]] که از [[شئون]] اختصاصی [[پیامبر]] و [[جانشین پیامبر]] است یعنی کسی که [[شایستگی]] [[علمی]] لازم برای این کار را دارد: {{متن حدیث\|اتَّقُوا الْحُكُومَةَ فَإِنَّ الْحُكُومَةَ إِنَّمَا هِيَ لِلْإِمَامِ الْعَالِمِ بِالْقَضَاءِ الْعَادِلِ فِي الْمُسْلِمِينَ، لِنَبِيٍّ، أَوْ وَصِيِّ نَبِيٍّ}}<ref>الکافی، ج ۷، ص ۴۰۵ {{عربی\|كِتَابُ الْقَضَاءِ وَ الْأَحْكَامِ بَابُ أَنَّ الْحُكُومَةَ إِنَّمَا هِيَ لِلْإِمَامِ {{ع}}}}.</ref>.		[[امام صادق]] {{ع}} [[سلیمان]] بن خالد را از قرار گرفتن در مسند [[قضاوت]] برحذر داشتند به این [[دلیل]] که از شئون اختصاصی [[پیامبر]] و [[جانشین پیامبر]] است یعنی کسی که شایستگی [[علمی]] لازم برای این کار را دارد: {{متن حدیث\|اتَّقُوا الْحُكُومَةَ فَإِنَّ الْحُكُومَةَ إِنَّمَا هِيَ لِلْإِمَامِ الْعَالِمِ بِالْقَضَاءِ الْعَادِلِ فِي الْمُسْلِمِينَ، لِنَبِيٍّ، أَوْ وَصِيِّ نَبِيٍّ}}<ref>الکافی، ج ۷، ص ۴۰۵ {{عربی\|كِتَابُ الْقَضَاءِ وَ الْأَحْكَامِ بَابُ أَنَّ الْحُكُومَةَ إِنَّمَا هِيَ لِلْإِمَامِ {{ع}}}}.</ref>.
	[[امیرالمؤمنین]] {{ع}} شریح را از اظهارنظر و تصمیم در امر [[قضاوت]] بدون [[اذن]] و کسب [[تکلیف]] از [[امام]] منع کرده است و خطاب به وی اختصاص [[مسند]] [[قضاء]] را به [[وجدان]] شرائط یعنی [[پیامبر]] یا [[وصی]] او یادآوری کرده است: {{متن حدیث\|قَدْ جَلَسْتَ مَجْلِساً لَا يَجْلِسُهُ إِلَّا نَبِيٌّ أَوْ وَصِيُّ نَبِيٍّ أَوْ شَقِيٌّ}}<ref>الکافی، ج ۷، ص ۴۰۵.</ref>.		[[امیرالمؤمنین]] {{ع}} شریح را از اظهارنظر و تصمیم در امر [[قضاوت]] بدون [[اذن]] و کسب [[تکلیف]] از [[امام]] منع کرده است و خطاب به وی اختصاص مسند [[قضاء]] را به [[وجدان]] شرائط یعنی [[پیامبر]] یا [[وصی]] او یادآوری کرده است: {{متن حدیث\|قَدْ جَلَسْتَ مَجْلِساً لَا يَجْلِسُهُ إِلَّا نَبِيٌّ أَوْ وَصِيُّ نَبِيٍّ أَوْ شَقِيٌّ}}<ref>الکافی، ج ۷، ص ۴۰۵.</ref>.
	[[زعامت]] بر اساس [[شایستگی]]: [[زعامت]] و [[تصدی]] [[امور اجتماعی]] حقی است که اختصاص به واجدان شرائط دارد و دیگران بنا بر اصل عدم [[ولایت]] چنین حقی را ندارند.		[[زعامت]] بر اساس شایستگی: [[زعامت]] و تصدی [[امور اجتماعی]] حقی است که اختصاص به واجدان شرائط دارد و دیگران بنا بر اصل عدم [[ولایت]] چنین حقی را ندارند.
	[[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} [[ولایت]] و [[تصدی]] در امور اجرایی اجتماع که از مسؤولیت‌های [[امام]] است را از آن [[اهل بیت پیامبر]] {{صل}} می‌‌داند: {{متن حدیث\|وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ الْآنَ إِذْ رَجَعَ الْحَقُّ إِلَى أَهْلِهِ وَ نُقِلَ إِلَى مُنْتَقَلِهِ}}<ref>نهج البلاغه خطبه دوم:</ref>. و ویژگی‌های [[ولایت]] و [[حکومت]]، از آن آن هاست و [[وصیّت]] و [[وراثت]] ([[پیامبر]]) تنها در آن هاست. و اکنون [[حقّ]] به اهلش بازگشته و به [[جایگاه]] اصلی‌اش متنقل شده است (چرا کوتاهی و [[سستی]] می‌‌کنند و [[قدر]] این [[نعمت]] [[عظیم]] را نمی‌شناسند)<ref>شرح نهج البلاغة ابن میثم البحرانی ج۱، ص ۲۴۸ و نیز ر. ک: کتاب الأربعین محمد طاهر القمی، ص ۶۷ و، ص ۱۹۹ و شرح نهج البلاعة لابن أبی الحدید ج۹، ص ۱۳۲.</ref>؟		[[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} [[ولایت]] و تصدی در امور اجرایی اجتماع که از مسؤولیت‌های [[امام]] است را از آن [[اهل بیت پیامبر]] {{صل}} می‌‌داند: {{متن حدیث\|وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ الْآنَ إِذْ رَجَعَ الْحَقُّ إِلَى أَهْلِهِ وَ نُقِلَ إِلَى مُنْتَقَلِهِ}}<ref>نهج البلاغه خطبه دوم:</ref>. و ویژگی‌های [[ولایت]] و [[حکومت]]، از آن آن هاست و [[وصیّت]] و [[وراثت]] ([[پیامبر]]) تنها در آن هاست. و اکنون [[حقّ]] به اهلش بازگشته و به جایگاه اصلی‌اش متنقل شده است (چرا کوتاهی و [[سستی]] می‌‌کنند و قدر این [[نعمت]] [[عظیم]] را نمی‌شناسند)<ref>شرح نهج البلاغة ابن میثم البحرانی ج۱، ص ۲۴۸ و نیز ر. ک: کتاب الأربعین محمد طاهر القمی، ص ۶۷ و، ص ۱۹۹ و شرح نهج البلاعة لابن أبی الحدید ج۹، ص ۱۳۲.</ref>؟

	[[حکومت]] و [[تولی]] [[امور اجتماعی]] [[حق]] افرادی است که شرائط لازم برای بر عهده گرفتن آن را داشته باشند. [[اهل بیت]] {{عم}} با توجه به صلاحیت هائی که [[خداوند]] به آنان عطا فرموده و آنچه [[پیامبر اکرم]] در مورد آنان گفته است، از مصادیق تام و کامل و انحصاری واجدان [[حق]] [[ولایت]] و [[سرپرستی]] و [[زعامت]] هستند<ref>ابن میثم بحرانی در توضیح سخن امام {{ع}} {{متن حدیث\|وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ}} می‌‌گوید: {{ عربی\|إشاره إلی أنّ ولایه أمور المسلمین و خلافه رسول الله {{صل}} لها خصائص هی موجوده فیهم و شروط بها یتأهل الشخص لها و یستحقها و تلک الخصائص ما نبّهنا علیه من الفضائل الاربع النفسانیه(الحکمه و العفه و الشجاعه و العداله) و لا شک فی صدقه {{ع}} فی ذلک فان هذه الفضائل و إن وجد بعضها أو کلها فی غیرهم فعنهم أخذ و إلیهم فیها انتسب}}.</ref><ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.		[[حکومت]] و [[تولی]] [[امور اجتماعی]] [[حق]] افرادی است که شرائط لازم برای بر عهده گرفتن آن را داشته باشند. [[اهل بیت]] {{عم}} با توجه به صلاحیت هائی که [[خداوند]] به آنان عطا فرموده و آنچه [[پیامبر اکرم]] در مورد آنان گفته است، از مصادیق تام و کامل و انحصاری واجدان [[حق]] [[ولایت]] و [[سرپرستی]] و [[زعامت]] هستند<ref>ابن میثم بحرانی در توضیح سخن امام {{ع}} {{متن حدیث\|وَ لَهُمْ خَصَائِصُ حَقِّ الْوِلَايَةِ وَ فِيهِمُ الْوَصِيَّةُ وَ الْوِرَاثَةُ}} می‌‌گوید: {{ عربی\|إشاره إلی أنّ ولایه أمور المسلمین و خلافه رسول الله {{صل}} لها خصائص هی موجوده فیهم و شروط بها یتأهل الشخص لها و یستحقها و تلک الخصائص ما نبّهنا علیه من الفضائل الاربع النفسانیه(الحکمه و العفه و الشجاعه و العداله) و لا شک فی صدقه {{ع}} فی ذلک فان هذه الفضائل و إن وجد بعضها أو کلها فی غیرهم فعنهم أخذ و إلیهم فیها انتسب}}.</ref><ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.

	== دیدگاه [[متکلمان]] ==		== دیدگاه [[متکلمان]] ==
	در سخن متلکمان [[اسلامی]] نیز به شان و [[مسؤولیت]] [[امام]] در [[اجرای احکام]] و سایر [[امور اجتماعی]] توجه خاص مبذول شده است. [[شیخ طوسی]] در این باره می‌‌گوید: {{عربی\|انْهَ یقوم بتدبیر الامه وَ سیاستها وَ تأدیب جناتها وَ القیام بالدفاع عَنْهَا وَ حَرْبُ مِنْ یعادیها وَ تولیه ولایه مِنْ الامراء وَ القضاه وَ غیر ذلک وَ إقامه الْحُدُودِ علی مُسْتَحِقِّهَا}} <ref>الرسائل العشر، ص ۱۱۲.</ref>.		در سخن متلکمان [[اسلامی]] نیز به شان و [[مسؤولیت]] [[امام]] در [[اجرای احکام]] و سایر [[امور اجتماعی]] توجه خاص مبذول شده است. [[شیخ طوسی]] در این باره می‌‌گوید: {{عربی\|انْهَ یقوم بتدبیر الامه وَ سیاستها وَ تأدیب جناتها وَ القیام بالدفاع عَنْهَا وَ حَرْبُ مِنْ یعادیها وَ تولیه ولایه مِنْ الامراء وَ القضاه وَ غیر ذلک وَ إقامه الْحُدُودِ علی مُسْتَحِقِّهَا}} <ref>الرسائل العشر، ص ۱۱۲.</ref>.

Bahmani: /* منابع */

2023-11-27T10:07:10Z

منابع

@@ خط ۴۸: / خط ۴۸: @@
 == رهبری اجتماعی در دیدگاه [[اهل سنت]] ==
 * [[اهل سنت]] بر این عقیده‌اند که [[پیامبر اکرم]] لازم ندیدند بعد از خود کسی را بر منصب ریاست عامه بگمارند. خلیفه اول با بیعت پنج نفر از صحابه و خلیفه دوم نیز به دستور و صلاحدید خلیفه اول و خلیفه سوم بر مبنای شورای ۶ نفره‌ای که خلیفه دوم تعیین کرد و خلیفه چهارم نیز با بیعت مردم حکومت را تصدی نمودند. نووی محدث [[اهل سنت]] گفته است: همه [[اهل سنت]] از فقها و محدثان و متکلمان بر این عقیده‌اند که خلیفه و حاکم به دلیل فسق و ظلم و تعطیل احکام خدا، عزل و خلع نمی‌شود و خروج و قیام علیه او جایز نیست<ref>ر. ک: [[علی رضا امینی|امینی، علی رضا]]؛ [[محسن جوادی|جوادی، محسن]]، [[معارف اسلامی ج۲ (کتاب)|معارف اسلامی]]، ج۲، ص۹۱ - ۹۵.</ref>.
 == منابع ==

Bahmani: /* منابع */

2023-11-27T09:42:26Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۱۲
خط ۵۱:		خط ۵۱:
	== منابع ==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:1368914.jpg\|22px]] [[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|'''معارف و عقاید ۵''']]		# [[پرونده:1368914.jpg\|22px]] [[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|'''معارف و عقاید ۵ ج۱''']]
	# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[علی رضا امینی\|امینی، علی رضا]]؛ [[محسن جوادی\|جوادی، محسن]]، ~~'''~~[[معارف اسلامی ج۲ (کتاب)\|معارف اسلامی ج۲]]'''.		# [[پرونده:1368903.jpg\|22px]] [[علی رضا امینی\|امینی، علی رضا]]؛ [[محسن جوادی\|جوادی، محسن]]، [[معارف اسلامی ج۲ (کتاب)\|'''معارف اسلامی ج۲''']]
	{{پایان منابع}}		{{پایان منابع}}

Bahmani: /* ادله روائی رهبری اجتماعی امام */

2023-11-27T09:39:24Z

ادله روائی رهبری اجتماعی امام

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۱۳:۰۹
خط ۹:		خط ۹:
	[[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[پیامبر اکرم]] {{صل}} که از [[قرآن کریم]] و [[روایات]] استفاده می‌‌شود مورد قبول [[فریقین]] است. این [[تولی]] و [[سرپرستی]] امور از متون [[دینی]] مانند [[آیه]]: {{متن قرآن\|النَّبِيُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ}}<ref>«پیامبر بر مؤمنان از خودشان سزاوارتر است» سوره احزاب، آیه ۶.</ref> برداشت می‌‌شود. [[ولایت]] در این [[آیه]] مطلق است هم در جنبه‌های [[حکومت]] و [[تدبیر]] [[جامعه اسلامی]] و هم در مسائل شخصی و فردی است مفهومش این است که در کلیه اختیاراتی که "[[انسان]]" نسبت به خویشتن دارد "[[پیامبر]]"{{صل}} از خود او نیز اولی است<ref>ر. ک: تفسیر نمونه، ج۱۷، ص ۲۰۱.</ref>. این [[زعامت]] و [[سرپرستی]] و [[تولی]] امور [[جامعه اسلامی]] که [[خداوند تعالی]] بر اساس [[مصالح]] واقعی به رسولش اعطا فرموده است بعد از [[رسول خدا]] {{صل}} نمی‌تواند مهمل و رها باشد و به [[جانشین]] او منتقل می‌‌گردد.		[[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[پیامبر اکرم]] {{صل}} که از [[قرآن کریم]] و [[روایات]] استفاده می‌‌شود مورد قبول [[فریقین]] است. این [[تولی]] و [[سرپرستی]] امور از متون [[دینی]] مانند [[آیه]]: {{متن قرآن\|النَّبِيُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ}}<ref>«پیامبر بر مؤمنان از خودشان سزاوارتر است» سوره احزاب، آیه ۶.</ref> برداشت می‌‌شود. [[ولایت]] در این [[آیه]] مطلق است هم در جنبه‌های [[حکومت]] و [[تدبیر]] [[جامعه اسلامی]] و هم در مسائل شخصی و فردی است مفهومش این است که در کلیه اختیاراتی که "[[انسان]]" نسبت به خویشتن دارد "[[پیامبر]]"{{صل}} از خود او نیز اولی است<ref>ر. ک: تفسیر نمونه، ج۱۷، ص ۲۰۱.</ref>. این [[زعامت]] و [[سرپرستی]] و [[تولی]] امور [[جامعه اسلامی]] که [[خداوند تعالی]] بر اساس [[مصالح]] واقعی به رسولش اعطا فرموده است بعد از [[رسول خدا]] {{صل}} نمی‌تواند مهمل و رها باشد و به [[جانشین]] او منتقل می‌‌گردد.
	[[امامت]] و [[خلافت]] و [[جانشینی]] هم که استمرار [[وظائف]] و شئونات آن [[حضرت]] {{صل}} است، مشمل بر [[ولایت]] و [[تصدی]] مسؤولیت‌های [[اجتماعی]] و امور اجرایی [[جامعه]] [[مسلمانان]] می‌‌باشد<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.		[[امامت]] و [[خلافت]] و [[جانشینی]] هم که استمرار [[وظائف]] و شئونات آن [[حضرت]] {{صل}} است، مشمل بر [[ولایت]] و [[تصدی]] مسؤولیت‌های [[اجتماعی]] و امور اجرایی [[جامعه]] [[مسلمانان]] می‌‌باشد<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.
	== [[ادله]] [[روائی]] [[رهبری اجتماعی]] [[امام]] ==		== [[ادله]] [[روائی]] رهبری اجتماعی [[امام]] ==
	در [[روایات]] به [[شأن]] اجرائی و [[زعامت]] [[اجتماعی]] [[امام]] و [[جانشین پیامبر]] {{صل}} از جنبه‌های گوناگون توجه داده شده است:		در [[روایات]] به [[شأن]] اجرائی و [[زعامت]] [[اجتماعی]] [[امام]] و [[جانشین پیامبر]] {{صل}} از جنبه‌های گوناگون توجه داده شده است:
	=== [[تکلیف]] [[امام]] در [[تصدی~~]] [[~~امور اجتماعی]] ===		=== [[تکلیف]] [[امام]] در تصدی امور اجتماعی ===
	سخنان و نامه‌های مکاتبات [[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} به وضوح و روشنی این مطلب را اثبات می‌‌کند که یکی از مسؤولیت‌های [[امام]] و [[خلیفه رسول الله]] {{صل}} اداره [[امور اجتماعی]] و تصدّی و [[سرپرستی]] اجتماع [[مسلمانان]] است.		سخنان و نامه‌های مکاتبات [[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} به وضوح و روشنی این مطلب را اثبات می‌‌کند که یکی از مسؤولیت‌های [[امام]] و [[خلیفه رسول الله]] {{صل}} اداره [[امور اجتماعی]] و تصدّی و [[سرپرستی]] اجتماع [[مسلمانان]] است.
	[[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} [[مبارزه با ظلم]] و [[اجرای عدالت]] در [[جامعه اسلامی]] که از [[شئون]] و مسؤولیت‌های [[حکومتی]] است را [[وظیفه امام]] می‌‌دانند: {{متن حدیث\|أَمَا وَ الَّذِي فَلَقَ الْحَبَّةَ وَ بَرَأَ النَّسَمَةَ لَوْ لَا حُضُورُ الْحَاضِرِ وَ قِيَامُ الْحُجَّةِ بِوُجُودِ النَّاصِرِ وَ مَا أَخَذَ اللَّهُ عَلَى الْعُلَمَاءِ أَلَّا يُقَارُّوا عَلَى كِظَّةِ ظَالِمٍ وَ لَا سَغَبِ مَظْلُومٍ لَأَلْقَيْتُ حَبْلَهَا عَلَى غَارِبِهَا وَ لَسَقَيْتُ آخِرَهَا بِكَأْسِ أَوَّلِهَا وَ لَأَلْفَيْتُمْ دُنْيَاكُمْ هَذِهِ أَزْهَدَ عِنْدِي مِنْ عَفْطَةِ عَنْزٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه سوم:</ref>.		[[امام امیرالمؤمنین]] {{ع}} [[مبارزه با ظلم]] و [[اجرای عدالت]] در [[جامعه اسلامی]] که از [[شئون]] و مسؤولیت‌های [[حکومتی]] است را [[وظیفه امام]] می‌‌دانند: {{متن حدیث\|أَمَا وَ الَّذِي فَلَقَ الْحَبَّةَ وَ بَرَأَ النَّسَمَةَ لَوْ لَا حُضُورُ الْحَاضِرِ وَ قِيَامُ الْحُجَّةِ بِوُجُودِ النَّاصِرِ وَ مَا أَخَذَ اللَّهُ عَلَى الْعُلَمَاءِ أَلَّا يُقَارُّوا عَلَى كِظَّةِ ظَالِمٍ وَ لَا سَغَبِ مَظْلُومٍ لَأَلْقَيْتُ حَبْلَهَا عَلَى غَارِبِهَا وَ لَسَقَيْتُ آخِرَهَا بِكَأْسِ أَوَّلِهَا وَ لَأَلْفَيْتُمْ دُنْيَاكُمْ هَذِهِ أَزْهَدَ عِنْدِي مِنْ عَفْطَةِ عَنْزٍ}}<ref>نهج البلاغه، خطبه سوم:</ref>.

Wasity: جایگزینی متن - 'الإرشاد' به 'الارشاد'

2022-09-18T08:03:05Z

جایگزینی متن - 'الإرشاد' به 'الارشاد'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۳۳
خط ۱۷:		خط ۱۷:
	آن [[حضرت]] در [[بیان]] [[وظائف]] [[الهی]] که بر عهده [[پیشوا]] و [[حاکم]] در [[جامعه اسلامی]] است می‌‌فرماید: به [[یقین]] [[امام]] و [[پیشوا]] جز وظایفی که به امر [[خداوند]] بر عهده او نهاده شده، وظیفه‌ای ندارند؛ یعنی [[ابلاغ]] [[مواعظ]] به همه [[مردم]] و تلاش و کوشش در [[خیرخواهی]] در تمام زمینه ها، احیای [[سنّت]] [[پیامبر]] {{صل}} و اجرای تمام [[قوانین الهی]] و جرای [[حدود الهی]] نسبت به تمام مستحقّین، بدون [[تبعیض]] و بی کم وکاست و احقاق [[حقوق]] و پرداختن سهم همگان از [[بیت المال]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۰۵.</ref>.		آن [[حضرت]] در [[بیان]] [[وظائف]] [[الهی]] که بر عهده [[پیشوا]] و [[حاکم]] در [[جامعه اسلامی]] است می‌‌فرماید: به [[یقین]] [[امام]] و [[پیشوا]] جز وظایفی که به امر [[خداوند]] بر عهده او نهاده شده، وظیفه‌ای ندارند؛ یعنی [[ابلاغ]] [[مواعظ]] به همه [[مردم]] و تلاش و کوشش در [[خیرخواهی]] در تمام زمینه ها، احیای [[سنّت]] [[پیامبر]] {{صل}} و اجرای تمام [[قوانین الهی]] و جرای [[حدود الهی]] نسبت به تمام مستحقّین، بدون [[تبعیض]] و بی کم وکاست و احقاق [[حقوق]] و پرداختن سهم همگان از [[بیت المال]]<ref>نهج البلاغه، خطبه ۱۰۵.</ref>.
	[[سخنرانی]] مهم [[امام]] {{ع}} هنگامی که [[مردم]] در [[مدینه]] با او [[بیعت]] کردند یکی از شواهد فراوان بر این مدعاست که یکی از [[وظائف]] مهم [[امام]] [[تشکیل حکومت]] و [[تصدی]] [[امور اجتماعی]] است: به خدایی که [[پیامبر]] را به [[حق]] فرستاده، [[سوگند]] که همه شما به هم مخلوط و [[غربال]] می‌‌شوید و همچون محتوای دیگ به هنگام جوشش، زیرورو خواهید شد آن گونه که افراد پایین نشین، بالا و بالانشینان، پایین قرار خواهند گرفت و آنان که در [[اسلام]] پیشگام بوده‌اند و برکنار شده بودند بار دیگر سر کار خواهند آمد و کسانی که با [[حیله]] و [[تزویر]] پیشی گرفتند کنار زده خواهند شد<ref>نهج البلاعة، خطبه ۱۶.</ref>.		[[سخنرانی]] مهم [[امام]] {{ع}} هنگامی که [[مردم]] در [[مدینه]] با او [[بیعت]] کردند یکی از شواهد فراوان بر این مدعاست که یکی از [[وظائف]] مهم [[امام]] [[تشکیل حکومت]] و [[تصدی]] [[امور اجتماعی]] است: به خدایی که [[پیامبر]] را به [[حق]] فرستاده، [[سوگند]] که همه شما به هم مخلوط و [[غربال]] می‌‌شوید و همچون محتوای دیگ به هنگام جوشش، زیرورو خواهید شد آن گونه که افراد پایین نشین، بالا و بالانشینان، پایین قرار خواهند گرفت و آنان که در [[اسلام]] پیشگام بوده‌اند و برکنار شده بودند بار دیگر سر کار خواهند آمد و کسانی که با [[حیله]] و [[تزویر]] پیشی گرفتند کنار زده خواهند شد<ref>نهج البلاعة، خطبه ۱۶.</ref>.
	[[امام حسین]] {{ع}} [[وظیفه]] [[اجتماعی]] [[امام]] را این گونه [[بیان]] می‌‌کنند: به [[جان]] خودم [[سوگند]] [[امام]] و [[پیشوا]] نیست جز آن کس که به [[کتاب خدا]] در میان [[مردم]] [[حکم]] کند و به دادگستری و [[عدالت]] به پاخیزد و به [[دین حق]] [[دینداری]] کند و خود را در آنچه مربوط به [[خدا]] است نگهداری کند<ref>~~الإرشاد~~ فی معرفة حجج الله علی العباد، ج ۲، ص ۳۹. و بحارالأنوار، ج۴۴، ص ۳۳۵.</ref>.		[[امام حسین]] {{ع}} [[وظیفه]] [[اجتماعی]] [[امام]] را این گونه [[بیان]] می‌‌کنند: به [[جان]] خودم [[سوگند]] [[امام]] و [[پیشوا]] نیست جز آن کس که به [[کتاب خدا]] در میان [[مردم]] [[حکم]] کند و به دادگستری و [[عدالت]] به پاخیزد و به [[دین حق]] [[دینداری]] کند و خود را در آنچه مربوط به [[خدا]] است نگهداری کند<ref>الارشاد فی معرفة حجج الله علی العباد، ج ۲، ص ۳۹. و بحارالأنوار، ج۴۴، ص ۳۳۵.</ref>.

	در [[خطبه امام]] [[رضا]] {{ع}} در جامع [[مرو]] که که مشتمل بر [[تبیین]] [[جایگاه امامت]] و صفات و [[شئون]] و مسؤولیت‌های [[امام]] است یکی از [[وظائف امام]] [[زمامداری]] و [[تصدی]] امور مرتبط با [[حکومت]] در [[جامعه اسلامی]] است: {{متن حدیث\|إِنَّ الْإِمَامَةَ هِيَ مَنْزِلَةُ الْأَنْبِيَاءِ وَ إِرْثُ الْأَوْصِيَاءِ إِنَّ الْإِمَامَةَ خِلَافَةُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ خِلَافَةُ الرَّسُولِ وَ مَقَامُ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ وَ مِيرَاثُ الْحَسَنِ وَ الْحُسَيْنِ {{ع}} إِنَّ الْإِمَامَةَ زِمَامُ الدِّينِ وَ نِظَامُ الْمُسْلِمِينَ وَ صَلَاحُ الدُّنْيَا وَ عِزُّ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّ الْإِمَامَةَ أُسُّ الْإِسْلَامِ النَّامِي وَ فَرْعُهُ السَّامِي بِالْإِمَامِ تَمَامُ الصَّلَاةِ وَ الزَّكَاةِ وَ الصِّيَامِ وَ الْحَجِّ وَ الْجِهَادِ وَ تَوْفِيرُ الْفَيْ ءِ وَ الصَّدَقَاتِ وَ إِمْضَاءُ الْحُدُودِ وَ الْأَحْكَامِ وَ مَنْعُ الثُّغُورِ وَ الْأَطْرَافِ}}<ref>عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص ۲۱۸.</ref>.		در [[خطبه امام]] [[رضا]] {{ع}} در جامع [[مرو]] که که مشتمل بر [[تبیین]] [[جایگاه امامت]] و صفات و [[شئون]] و مسؤولیت‌های [[امام]] است یکی از [[وظائف امام]] [[زمامداری]] و [[تصدی]] امور مرتبط با [[حکومت]] در [[جامعه اسلامی]] است: {{متن حدیث\|إِنَّ الْإِمَامَةَ هِيَ مَنْزِلَةُ الْأَنْبِيَاءِ وَ إِرْثُ الْأَوْصِيَاءِ إِنَّ الْإِمَامَةَ خِلَافَةُ اللَّهِ عَزَّ وَ جَلَّ وَ خِلَافَةُ الرَّسُولِ وَ مَقَامُ أَمِيرِ الْمُؤْمِنِينَ وَ مِيرَاثُ الْحَسَنِ وَ الْحُسَيْنِ {{ع}} إِنَّ الْإِمَامَةَ زِمَامُ الدِّينِ وَ نِظَامُ الْمُسْلِمِينَ وَ صَلَاحُ الدُّنْيَا وَ عِزُّ الْمُؤْمِنِينَ إِنَّ الْإِمَامَةَ أُسُّ الْإِسْلَامِ النَّامِي وَ فَرْعُهُ السَّامِي بِالْإِمَامِ تَمَامُ الصَّلَاةِ وَ الزَّكَاةِ وَ الصِّيَامِ وَ الْحَجِّ وَ الْجِهَادِ وَ تَوْفِيرُ الْفَيْ ءِ وَ الصَّدَقَاتِ وَ إِمْضَاءُ الْحُدُودِ وَ الْأَحْكَامِ وَ مَنْعُ الثُّغُورِ وَ الْأَطْرَافِ}}<ref>عیون أخبار الرضا {{ع}}، ج۱، ص ۲۱۸.</ref>.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-24T20:48:09Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T07:16:21Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۴۶
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = امامت		\| موضوع مرتبط = امامت
خط ۴۸:		خط ۴۷:

	==رهبری اجتماعی در دیدگاه [[اهل سنت]]==		==رهبری اجتماعی در دیدگاه [[اهل سنت]]==
	*[[اهل سنت]] بر این عقیده‌اند که [[پیامبر اکرم]] لازم ندیدند بعد از خود کسی را بر منصب ریاست عامه بگمارند. خلیفه اول با بیعت پنج نفر از صحابه و خلیفه دوم نیز به دستور و صلاحدید خلیفه اول و خلیفه سوم بر مبنای شورای ۶ نفره‌ای که خلیفه دوم تعیین کرد و خلیفه چهارم نیز با بیعت مردم حکومت را تصدی نمودند. نووی محدث [[اهل سنت]] گفته است: همه [[اهل سنت]] از فقها و محدثان و متکلمان بر این عقیده‌اند که خلیفه و حاکم به دلیل فسق و ظلم و تعطیل احکام خدا، عزل و خلع نمی‌شود و خروج و قیام علیه او جایز نیست<ref>ر.ک: [[علی رضا امینی\|امینی، علی رضا]]؛ [[محسن جوادی\|جوادی، محسن]]، [[معارف اسلامی ج۲ (کتاب)\|معارف اسلامی]]، ج۲، ص۹۱ - ۹۵.</ref>.		* [[اهل سنت]] بر این عقیده‌اند که [[پیامبر اکرم]] لازم ندیدند بعد از خود کسی را بر منصب ریاست عامه بگمارند. خلیفه اول با بیعت پنج نفر از صحابه و خلیفه دوم نیز به دستور و صلاحدید خلیفه اول و خلیفه سوم بر مبنای شورای ۶ نفره‌ای که خلیفه دوم تعیین کرد و خلیفه چهارم نیز با بیعت مردم حکومت را تصدی نمودند. نووی محدث [[اهل سنت]] گفته است: همه [[اهل سنت]] از فقها و محدثان و متکلمان بر این عقیده‌اند که خلیفه و حاکم به دلیل فسق و ظلم و تعطیل احکام خدا، عزل و خلع نمی‌شود و خروج و قیام علیه او جایز نیست<ref>ر.ک: [[علی رضا امینی\|امینی، علی رضا]]؛ [[محسن جوادی\|جوادی، محسن]]، [[معارف اسلامی ج۲ (کتاب)\|معارف اسلامی]]، ج۲، ص۹۱ - ۹۵.</ref>.

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۵۹:		خط ۵۸:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:رهبری]]		[[رده:رهبری]]

Hosein در ‏۲۳ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۵۲

2022-06-23T06:52:11Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۲۲
خط ۶۰:		خط ۶۰:

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]
	[[رده:~~امامت~~]]		[[رده:رهبری]]

Wasity: جایگزینی متن - 'رهبری اجتماعی' به 'رهبری اجتماعی'

2022-06-19T12:41:10Z

جایگزینی متن - 'رهبری اجتماعی' به 'رهبری اجتماعی'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۱۱
خط ۱۰:		خط ۱۰:
	[[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[پیامبر اکرم]]{{صل}} که از [[قرآن کریم]] و [[روایات]] استفاده می‌‌شود مورد قبول [[فریقین]] است. این [[تولی]] و [[سرپرستی]] امور از متون [[دینی]] مانند [[آیه]]: {{متن قرآن\|النَّبِيُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ}}<ref>«پیامبر بر مؤمنان از خودشان سزاوارتر است» سوره احزاب، آیه ۶.</ref> برداشت می‌‌شود. [[ولایت]] در این [[آیه]] مطلق است هم در جنبه‌های [[حکومت]] و [[تدبیر]] [[جامعه اسلامی]] و هم در مسائل شخصی و فردی است مفهومش این است که در کلیه اختیاراتی که "[[انسان]]" نسبت به خویشتن دارد "[[پیامبر]]"{{صل}} از خود او نیز اولی است<ref>ر.ک: تفسیر نمونه، ج۱۷، ص ۲۰۱.</ref>. این [[زعامت]] و [[سرپرستی]] و [[تولی]] امور [[جامعه اسلامی]] که [[خداوند تعالی]] بر اساس [[مصالح]] واقعی به رسولش اعطا فرموده است بعد از [[رسول خدا]]{{صل}} نمی‌تواند مهمل و رها باشد و به [[جانشین]] او منتقل می‌‌گردد.		[[ولایت]] و [[سرپرستی]] [[پیامبر اکرم]]{{صل}} که از [[قرآن کریم]] و [[روایات]] استفاده می‌‌شود مورد قبول [[فریقین]] است. این [[تولی]] و [[سرپرستی]] امور از متون [[دینی]] مانند [[آیه]]: {{متن قرآن\|النَّبِيُّ أَوْلَى بِالْمُؤْمِنِينَ مِنْ أَنْفُسِهِمْ}}<ref>«پیامبر بر مؤمنان از خودشان سزاوارتر است» سوره احزاب، آیه ۶.</ref> برداشت می‌‌شود. [[ولایت]] در این [[آیه]] مطلق است هم در جنبه‌های [[حکومت]] و [[تدبیر]] [[جامعه اسلامی]] و هم در مسائل شخصی و فردی است مفهومش این است که در کلیه اختیاراتی که "[[انسان]]" نسبت به خویشتن دارد "[[پیامبر]]"{{صل}} از خود او نیز اولی است<ref>ر.ک: تفسیر نمونه، ج۱۷، ص ۲۰۱.</ref>. این [[زعامت]] و [[سرپرستی]] و [[تولی]] امور [[جامعه اسلامی]] که [[خداوند تعالی]] بر اساس [[مصالح]] واقعی به رسولش اعطا فرموده است بعد از [[رسول خدا]]{{صل}} نمی‌تواند مهمل و رها باشد و به [[جانشین]] او منتقل می‌‌گردد.
	[[امامت]] و [[خلافت]] و [[جانشینی]] هم که استمرار [[وظائف]] و شئونات آن [[حضرت]]{{صل}} است، مشمل بر [[ولایت]] و [[تصدی]] مسؤولیت‌های [[اجتماعی]] و امور اجرایی [[جامعه]] [[مسلمانان]] می‌‌باشد<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.		[[امامت]] و [[خلافت]] و [[جانشینی]] هم که استمرار [[وظائف]] و شئونات آن [[حضرت]]{{صل}} است، مشمل بر [[ولایت]] و [[تصدی]] مسؤولیت‌های [[اجتماعی]] و امور اجرایی [[جامعه]] [[مسلمانان]] می‌‌باشد<ref>[[عبدالمجید زهادت\|زهادت، عبدالمجید]]، [[معارف و عقاید ۵ ج۱ (کتاب)\|معارف و عقاید ۵]] ص ۴۵-۵۰</ref>.
	==[[ادله]] [[روائی]] [[رهبری~~]] [[~~اجتماعی]] [[امام]]==		==[[ادله]] [[روائی]] [[رهبری اجتماعی]] [[امام]]==
	در [[روایات]] به [[شأن]] اجرائی و [[زعامت]] [[اجتماعی]] [[امام]] و [[جانشین پیامبر]]{{صل}} از جنبه‌های گوناگون توجه داده شده است:		در [[روایات]] به [[شأن]] اجرائی و [[زعامت]] [[اجتماعی]] [[امام]] و [[جانشین پیامبر]]{{صل}} از جنبه‌های گوناگون توجه داده شده است:
	===[[تکلیف]] [[امام]] در [[تصدی]] [[امور اجتماعی]]===		===[[تکلیف]] [[امام]] در [[تصدی]] [[امور اجتماعی]]===

Bahmani در ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۴۷

2022-06-19T10:47:57Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۲، ساعت ۱۴:۱۷
خط ۲:		خط ۲:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = امامت		\| موضوع مرتبط = امامت
	\| عنوان مدخل = ~~[[امامت]]~~		\| عنوان مدخل = رهبری اجتماعی
	\| مداخل مرتبط = [[رهبری اجتماعی در قرآن]] - [[رهبری اجتماعی در حدیث]] - [[رهبری اجتماعی در نهج البلاغه]] - [[رهبری اجتماعی در معارف دعا و زیارات]] - [[رهبری اجتماعی در معارف مهدویت]]		\| مداخل مرتبط = [[رهبری اجتماعی در قرآن]]
	\| پرسش مرتبط = امامت (پرسش)		\| پرسش مرتبط = امامت (پرسش)
	}}		}}

	==استمرار [[شئون]] [[رسول خدا]]{{صل}}==		==استمرار [[شئون]] [[رسول خدا]]{{صل}}==
	[[امام]] به منزله [[پیامبر]]{{صل}} است و به غیر از [[مناصب]] اختصاصی، تمام شئونات و [[مناصب]] و مسؤولیت‌های او را داراست. همچنین در مبحث [[نبوت]] خواندیم که یکی از [[وظائف]] [[پیامبر اکرم]]{{صل}} [[مدیریت]] اجتماع [[مسلمانان]] و [[تدبیر امور]] و [[سرپرستی]] [[جامعه اسلامی]] بود<ref>معارف و عقائد ۴، مباحث نبوت خاصه، ص ۲۲۵.</ref>.		[[امام]] به منزله [[پیامبر]]{{صل}} است و به غیر از [[مناصب]] اختصاصی، تمام شئونات و [[مناصب]] و مسؤولیت‌های او را داراست. همچنین در مبحث [[نبوت]] خواندیم که یکی از [[وظائف]] [[پیامبر اکرم]]{{صل}} [[مدیریت]] اجتماع [[مسلمانان]] و [[تدبیر امور]] و [[سرپرستی]] [[جامعه اسلامی]] بود<ref>معارف و عقائد ۴، مباحث نبوت خاصه، ص ۲۲۵.</ref>.
خط ۵۹:		خط ۵۸:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}



	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]
	[[رده:~~رهبری اجتماعی~~]]		[[رده:امامت]]