سوره غافر - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani در ‏۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۰۵:۱۲

2024-03-06T05:12:43Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۶ مارس ۲۰۲۴، ساعت ۰۸:۴۲
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = سوره \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}

	== مقدمه ==		== مقدمه ==
	«[[غافر]]» از ماده «[[غفران]]» به معنای خطاپوش و [[بخشنده]] است. غافر یکی از [[صفات خداوند]] می‌باشد که در [[آیه]] {{متن قرآن\|غَافِرِ الذَّنْبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ}}<ref>«آمرزنده گناه و پذیرای توبه» سوره غافر، آیه ۳.</ref> آمده است. بدین جهت، [[سوره غافر]] نام گرفته است.		«[[غافر]]» از ماده «[[غفران]]» به معنای خطاپوش و [[بخشنده]] است. غافر یکی از [[صفات خداوند]] می‌باشد که در [[آیه]] {{متن قرآن\|غَافِرِ الذَّنْبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ}}<ref>«آمرزنده گناه و پذیرای توبه» سوره غافر، آیه ۳.</ref> آمده است. بدین جهت، سوره غافر نام گرفته است.

	این [[سوره]] پیرامون بلندپروازی‌های [[کفار]]، و [[مجادلات]] [[باطل]] ایشان به منظور از بین بردن حقی که بر آنان نازل شده، [[سخن]] می‌گوید، بدین سبب [[آیات]] آن یکی پس از دیگری متعرض جدل‌های آنان، و پاسخ دادن به جدالشان می‌شود، یک جا می‌فرماید:{{متن قرآن\|مَا يُجَادِلُ فِي آيَاتِ اللَّهِ إِلَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَا يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِي الْبِلَادِ}}<ref>«جز کافران کسی در آیات خداوند چالش نمی‌ورزد بنابراین جنب و جوش آنان در شهرها تو را نفریبد» سوره غافر، آیه ۴.</ref>، جای دیگر می‌فرماید: {{متن قرآن\|الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ كَبُرَ مَقْتًا}}<ref>«آنان که در آیات خداوند بی‌آنکه برهانی برای آنان آمده باشد چالش می‌ورزند، (کارشان) نزد خداوند و نزد مؤمنان، سخت خشم‌انگیز است» سوره غافر، آیه ۳۵.</ref>، باز هم می‌فرماید: {{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ أَنَّى يُصْرَفُونَ}}<ref>«آیا در کار کسانی که در آیات خداوند چالش می‌ورزند نیندیشیده‌ای که چگونه (از حق) بازگردانده می‌شوند؟» سوره غافر، آیه ۶۹.</ref>.		این [[سوره]] پیرامون بلندپروازی‌های [[کفار]]، و [[مجادلات]] [[باطل]] ایشان به منظور از بین بردن حقی که بر آنان نازل شده، [[سخن]] می‌گوید، بدین سبب [[آیات]] آن یکی پس از دیگری متعرض جدل‌های آنان، و پاسخ دادن به جدالشان می‌شود، یک جا می‌فرماید:{{متن قرآن\|مَا يُجَادِلُ فِي آيَاتِ اللَّهِ إِلَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَلَا يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِي الْبِلَادِ}}<ref>«جز کافران کسی در آیات خداوند چالش نمی‌ورزد بنابراین جنب و جوش آنان در شهرها تو را نفریبد» سوره غافر، آیه ۴.</ref>، جای دیگر می‌فرماید: {{متن قرآن\|الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ كَبُرَ مَقْتًا}}<ref>«آنان که در آیات خداوند بی‌آنکه برهانی برای آنان آمده باشد چالش می‌ورزند، (کارشان) نزد خداوند و نزد مؤمنان، سخت خشم‌انگیز است» سوره غافر، آیه ۳۵.</ref>، باز هم می‌فرماید: {{متن قرآن\|أَلَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ أَنَّى يُصْرَفُونَ}}<ref>«آیا در کار کسانی که در آیات خداوند چالش می‌ورزند نیندیشیده‌ای که چگونه (از حق) بازگردانده می‌شوند؟» سوره غافر، آیه ۶۹.</ref>.
خط ۴۳:		خط ۴۳:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:~~سوره غافر~~]]		[[رده:سوره‌های قرآن]]

Wasity: جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

2022-09-11T05:34:14Z

جایگزینی متن - 'وصف' به 'وصف'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۱ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۰۴
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	برای سوره غافر اسامی دیگری نیز آمده است:		برای سوره غافر اسامی دیگری نیز آمده است:
	# '''[[مؤمن]]:''' مشهورترین نام این [[سوره]] «مؤمن» است که در [[آیه]] {{متن قرآن\|وَقَالَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّيَ اللَّهُ وَقَدْ جَاءَكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ مِنْ رَبِّكُمْ وَإِنْ يَكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ وَإِنْ يَكُ صَادِقًا يُصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِي يَعِدُكُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ}}<ref>«و مردی مؤمن از فرعونیان که ایمانش را پنهان می‌داشت گفت: آیا مردی را می‌کشید که می‌گوید: پروردگار من، خداوند است و برهان‌ها (ی روشن) برایتان از پروردگارتان آورده است؟ و اگر دروغگو باشد، دروغش به زیان خود اوست و اگر راستگو باشد برخی از آنچه به شما وعده می‌دهد بر سرتان خواهد آمد؛ بی‌گمان خداوند کسی را که گزافکاری بسیار دروغگوست راهنمایی نمی‌کند» سوره غافر، آیه ۲۸.</ref> آمده است. [[مؤمن آل فرعون]] به نام [[حزبیل]] یا [[حزقیل]]، از [[خویشاوندان]] [[فرعون]] و فردی [[فاضل]] و متفکر بود که به [[حضرت موسی]] {{ع}} [[ایمان]] آورد و هنگام طرح نقشه فرعون برای [[قتل]] حضرت موسی {{ع}} [[مخالفت]] و آثار زیانبار قتل موسی {{ع}} را بیان کرد و سرانجام فرعون را از این عمل بازداشت. وی در بطن [[نظام]] طاغوتی فرعون، مخفیانه به [[دعوت]] موسی {{ع}} گرویده بود و به نفع او در مجامع دولتی [[تبلیغ]] و از موسی {{ع}} در مقابل توطئه‌های خائنانه فرعون و وابستگانش [[دفاع]] می‌کرد.		# '''[[مؤمن]]:''' مشهورترین نام این [[سوره]] «مؤمن» است که در [[آیه]] {{متن قرآن\|وَقَالَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّيَ اللَّهُ وَقَدْ جَاءَكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ مِنْ رَبِّكُمْ وَإِنْ يَكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ وَإِنْ يَكُ صَادِقًا يُصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِي يَعِدُكُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ}}<ref>«و مردی مؤمن از فرعونیان که ایمانش را پنهان می‌داشت گفت: آیا مردی را می‌کشید که می‌گوید: پروردگار من، خداوند است و برهان‌ها (ی روشن) برایتان از پروردگارتان آورده است؟ و اگر دروغگو باشد، دروغش به زیان خود اوست و اگر راستگو باشد برخی از آنچه به شما وعده می‌دهد بر سرتان خواهد آمد؛ بی‌گمان خداوند کسی را که گزافکاری بسیار دروغگوست راهنمایی نمی‌کند» سوره غافر، آیه ۲۸.</ref> آمده است. [[مؤمن آل فرعون]] به نام [[حزبیل]] یا [[حزقیل]]، از [[خویشاوندان]] [[فرعون]] و فردی [[فاضل]] و متفکر بود که به [[حضرت موسی]] {{ع}} [[ایمان]] آورد و هنگام طرح نقشه فرعون برای [[قتل]] حضرت موسی {{ع}} [[مخالفت]] و آثار زیانبار قتل موسی {{ع}} را بیان کرد و سرانجام فرعون را از این عمل بازداشت. وی در بطن [[نظام]] طاغوتی فرعون، مخفیانه به [[دعوت]] موسی {{ع}} گرویده بود و به نفع او در مجامع دولتی [[تبلیغ]] و از موسی {{ع}} در مقابل توطئه‌های خائنانه فرعون و وابستگانش [[دفاع]] می‌کرد.
	# طَول: طَول یعنی [[فضل]] و [[رحمت]] فراوان، و ذوالطَول یعنی صاحب آن رحمت. برخی ذو‌الطول را به معنای [[توانمند]] دانسته‌اند. واژه {{متن قرآن\|ذِي الطَّوْلِ}} در پایان آیه سوم این سوره در [[وصف]] [[خداوند]] به کار رفته است؛ لذا نام «طَول» را بر این سوره نهاده‌اند.		# طَول: طَول یعنی [[فضل]] و [[رحمت]] فراوان، و ذوالطَول یعنی صاحب آن رحمت. برخی ذو‌الطول را به معنای [[توانمند]] دانسته‌اند. واژه {{متن قرآن\|ذِي الطَّوْلِ}} در پایان آیه سوم این سوره در وصف [[خداوند]] به کار رفته است؛ لذا نام «طَول» را بر این سوره نهاده‌اند.
	# حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>		# حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T06:23:45Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T07:42:00Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۱۲
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۱

2022-07-10T16:24:31Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۱

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۹:۵۴
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين~~ مدخل ~~از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[سوره غافر در علوم قرآنی]]~~</div>~~

	==مقدمه==		==مقدمه==

Heydari: جایگزینی متن - '
' به '
'

2022-01-21T13:01:05Z

جایگزینی متن - '</div> <div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">' به '</div>'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۱ ژانویهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۶:۳۱
خط ۲:		خط ۲:
	<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>		<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
	<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[سوره غافر در علوم قرآنی]]</div>		<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[سوره غافر در علوم قرآنی]]</div>
	~~<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">~~

	==مقدمه==		==مقدمه==

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

2021-12-17T19:36:54Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۳:۰۶
خط ۳۸:		خط ۳۸:
	#حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>		#حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>

	==منابع==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]		# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-''']] ==پانویس== {{پانویس}} +''']] {{پایان منابع}} == پانویس == {{پانویس}})

2021-12-16T19:27:50Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-''']] ==پانویس== {{پانویس}} +''']] {{پایان منابع}} == پانویس == {{پانویس}})

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۲:۵۷
خط ۴۱:		خط ۴۱:
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]		# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]
			{{پایان منابع}}

	==پانویس==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:سوره غافر]]		[[رده:سوره غافر]]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== # +==منابع== {{منابع}} # )

2021-12-16T11:40:25Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== # +==منابع== {{منابع}} # )

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۵:۱۰
خط ۳۹:		خط ۳۹:

	==منابع==		==منابع==
			{{منابع}}
	# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]		# [[پرونده: 9030760879.jpg\|22px]] [[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه علوم قرآنی''']]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-
\n: +)

2021-11-10T20:03:09Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">\n: +)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۰ نوامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۳:۳۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{امامت}}		{{امامت}}
	~~<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">~~		<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
	: <div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>		<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[سوره غافر در علوم قرآنی]]</div>
	~~<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">~~
	: <div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[سوره غافر در علوم قرآنی]]</div>
	<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">		<div style="padding: 0.0em 0em 0.0em;">

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۵۳
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[سوره غافر در علوم قرآنی]]\| پرسش مرتبط = }}

	==مقدمه==		== مقدمه ==
	«[[غافر]]» از ماده «[[غفران]]» به معنای خطاپوش و [[بخشنده]] است. غافر یکی از [[صفات خداوند]] می‌باشد که در [[آیه]] {{متن قرآن\|غَافِرِ الذَّنْبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ}}<ref>«آمرزنده گناه و پذیرای توبه» سوره غافر، آیه ۳.</ref> آمده است. بدین جهت، [[سوره غافر]] نام گرفته است.		«[[غافر]]» از ماده «[[غفران]]» به معنای خطاپوش و [[بخشنده]] است. غافر یکی از [[صفات خداوند]] می‌باشد که در [[آیه]] {{متن قرآن\|غَافِرِ الذَّنْبِ وَقَابِلِ التَّوْبِ}}<ref>«آمرزنده گناه و پذیرای توبه» سوره غافر، آیه ۳.</ref> آمده است. بدین جهت، [[سوره غافر]] نام گرفته است.

خط ۱۲:		خط ۱۲:
	گفته شده: تمامی [[آیات]] این [[سوره]] در [[مکه]] نازل شده، چون آیات آن به هم اتصال دارند و مضامین آن بر این معنا [[شهادت]] می‌دهد. ولی بعضی‌ها گفته‌اند: پاره‌ای از آیاتش در [[مدینه]] نازل شده است.		گفته شده: تمامی [[آیات]] این [[سوره]] در [[مکه]] نازل شده، چون آیات آن به هم اتصال دارند و مضامین آن بر این معنا [[شهادت]] می‌دهد. ولی بعضی‌ها گفته‌اند: پاره‌ای از آیاتش در [[مدینه]] نازل شده است.

	==ویژگی‌های سوره غافر==		== ویژگی‌های سوره غافر ==
	#دارای ۸۵ [[آیه]] به عدد [[کوفی]] و شامی، ۸۴ آیه به عدد حجازی، ۸۲ آیه به عدد [[بصری]]، ۱۱۹۹ یا ۱۲۸۸ کلمه و ۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹ حرف است.		# دارای ۸۵ [[آیه]] به عدد [[کوفی]] و شامی، ۸۴ آیه به عدد حجازی، ۸۲ آیه به عدد [[بصری]]، ۱۱۹۹ یا ۱۲۸۸ کلمه و ۴۹۶۰ یا ۵۱۰۹ حرف است.
	#در [[ترتیب نزول]]، شصتمین و در [[مصحف شریف]] چهلمین سوره است.		# در [[ترتیب نزول]]، شصتمین و در [[مصحف شریف]] چهلمین سوره است.
	#بعد از [[سوره زمر]] و پیش از [[سوره فصّلت]] در مکه و پیش از [[هجرت]] نازل و به همین ترتیب نیز در مصحف شریف گردآوری شد.		# بعد از [[سوره زمر]] و پیش از [[سوره فصّلت]] در مکه و پیش از [[هجرت]] نازل و به همین ترتیب نیز در مصحف شریف گردآوری شد.
	#از [[ابن‌عباس]] نقل شده که آیات {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ إِنْ فِي صُدُورِهِمْ إِلَّا كِبْرٌ مَا هُمْ بِبَالِغِيهِ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ}}<ref>«آنان که در آیات خداوند بی‌آنکه برهانی نزد آنان آمده باشد چالش می‌ورزند؛ در درونشان جز خویش‌بینی نیست که به آن (هم) نمی‌رسند؛ از این روی به خداوند پناه جو که اوست که شنوای بیناست» سوره غافر، آیه ۵۶.</ref> و {{متن قرآن\|لَخَلْقُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ أَكْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ}}<ref>«به یقین آفرینش آسمان‌ها و زمین بزرگ‌تر از آفرینش مردم است اما بیشتر مردم نمی‌دانند» سوره غافر، آیه ۵۷.</ref> [[مدنی]] است.		# از [[ابن‌عباس]] نقل شده که آیات {{متن قرآن\|إِنَّ الَّذِينَ يُجَادِلُونَ فِي آيَاتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطَانٍ أَتَاهُمْ إِنْ فِي صُدُورِهِمْ إِلَّا كِبْرٌ مَا هُمْ بِبَالِغِيهِ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ}}<ref>«آنان که در آیات خداوند بی‌آنکه برهانی نزد آنان آمده باشد چالش می‌ورزند؛ در درونشان جز خویش‌بینی نیست که به آن (هم) نمی‌رسند؛ از این روی به خداوند پناه جو که اوست که شنوای بیناست» سوره غافر، آیه ۵۶.</ref> و {{متن قرآن\|لَخَلْقُ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ أَكْبَرُ مِنْ خَلْقِ النَّاسِ وَلَكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لَا يَعْلَمُونَ}}<ref>«به یقین آفرینش آسمان‌ها و زمین بزرگ‌تر از آفرینش مردم است اما بیشتر مردم نمی‌دانند» سوره غافر، آیه ۵۷.</ref> [[مدنی]] است.
	#از نظر کمیت، از سور [[مثانی]] و دقیقاً نیم جزء [[قرآن]] است.		# از نظر کمیت، از سور [[مثانی]] و دقیقاً نیم جزء [[قرآن]] است.
	#نخستین سوره از سُوَر [[حوامیم]] (سوره‌هایی که با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز می‌شوند) و بیست و یکمین سوره از سُوَر مقطعات است.		# نخستین سوره از سُوَر [[حوامیم]] (سوره‌هایی که با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز می‌شوند) و بیست و یکمین سوره از سُوَر مقطعات است.
	#گفته شده است دو آیه [[منسوخ]] دارد.		# گفته شده است دو آیه [[منسوخ]] دارد.

	==مطالب عمده سوره غافر==		== مطالب عمده سوره غافر ==
	#بیان [[تقابل]] دائم [[حق و باطل]]، [[ایمان]] و [[کفر]] و [[ارزش‌ها]] و [[ضد ارزش‌ها]]؛		# بیان [[تقابل]] دائم [[حق و باطل]]، [[ایمان]] و [[کفر]] و [[ارزش‌ها]] و [[ضد ارزش‌ها]]؛
	#مطالبی درباره [[توحید]] و [[خداشناسی]] و [[تدبیر]] [[خداوند]] در [[جهان]] [[خلقت]]؛		# مطالبی درباره [[توحید]] و [[خداشناسی]] و [[تدبیر]] [[خداوند]] در [[جهان]] [[خلقت]]؛
	#ارائه بخش‌هایی از [[تاریخ]] [[بنی‌اسرائیل]]؛ موسی{{ع}} و [[هارون]] با [[فرعون]] و [[هامان]] و نیز داستان [[مؤمن]] [[آل‌فرعون]]؛		# ارائه بخش‌هایی از [[تاریخ]] [[بنی‌اسرائیل]]؛ موسی {{ع}} و [[هارون]] با [[فرعون]] و [[هامان]] و نیز داستان [[مؤمن]] [[آل‌فرعون]]؛
	#مطالبی از [[خلقت انسان]]؛		# مطالبی از [[خلقت انسان]]؛
	#مطالبی از [[معاد]]؛		# مطالبی از [[معاد]]؛
	# [[تشویق]] به [[سیر]] و [[سیاحت]] برای [[عبرت‌آموزی]]<ref>طباطبایی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، جلد۱۷، صفحه ۳۰۲؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴و۶۴و۴۳و۴۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ جمعی از محققان، علوم القرآن عندالمفسرین، جلد۱، صفحه ۳۱۶؛ زرکشی، محمد بن بهادر، البرهان فی علوم القرآن(باحاشیه)، جلد۱، صفحه ۱۹۳؛ مکارم شیرازی، ~~ناصر،تفسیر~~ نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ هاشم زاده هریسی، هاشم، شناخت سوره‌های قرآن، صفحه (۳۳۲-۳۳۴)؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه (۴۰۹-۱۸۱) و ۳۰۹.</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۳۰۰۶.</ref>		# [[تشویق]] به [[سیر]] و [[سیاحت]] برای [[عبرت‌آموزی]]<ref>طباطبایی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، جلد۱۷، صفحه ۳۰۲؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴و۶۴و۴۳و۴۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ جمعی از محققان، علوم القرآن عندالمفسرین، جلد۱، صفحه ۳۱۶؛ زرکشی، محمد بن بهادر، البرهان فی علوم القرآن(باحاشیه)، جلد۱، صفحه ۱۹۳؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ هاشم زاده هریسی، هاشم، شناخت سوره‌های قرآن، صفحه (۳۳۲-۳۳۴)؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه (۴۰۹-۱۸۱) و ۳۰۹.</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۳۰۰۶.</ref>

	==اسامی سوره غافر==		== اسامی سوره غافر ==
	برای سوره غافر اسامی دیگری نیز آمده است:		برای سوره غافر اسامی دیگری نیز آمده است:
	#'''[[مؤمن]]:''' مشهورترین نام این [[سوره]] «مؤمن» است که در [[آیه]] {{متن قرآن\|وَقَالَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّيَ اللَّهُ وَقَدْ جَاءَكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ مِنْ رَبِّكُمْ وَإِنْ يَكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ وَإِنْ يَكُ صَادِقًا يُصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِي يَعِدُكُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ}}<ref>«و مردی مؤمن از فرعونیان که ایمانش را پنهان می‌داشت گفت: آیا مردی را می‌کشید که می‌گوید: پروردگار من، خداوند است و برهان‌ها (ی روشن) برایتان از پروردگارتان آورده است؟ و اگر دروغگو باشد، دروغش به زیان خود اوست و اگر راستگو باشد برخی از آنچه به شما وعده می‌دهد بر سرتان خواهد آمد؛ بی‌گمان خداوند کسی را که گزافکاری بسیار دروغگوست راهنمایی نمی‌کند» سوره غافر، آیه ۲۸.</ref> آمده است. [[مؤمن آل فرعون]] به نام [[حزبیل]] یا [[حزقیل]]، از [[خویشاوندان]] [[فرعون]] و فردی [[فاضل]] و متفکر بود که به [[حضرت موسی]]{{ع}} [[ایمان]] آورد و هنگام طرح نقشه فرعون برای [[قتل]] حضرت موسی{{ع}} [[مخالفت]] و آثار زیانبار قتل موسی{{ع}} را بیان کرد و سرانجام فرعون را از این عمل بازداشت. وی در بطن [[نظام]] طاغوتی فرعون، مخفیانه به [[دعوت]] موسی{{ع}} گرویده بود و به نفع او در مجامع دولتی [[تبلیغ]] و از موسی{{ع}} در مقابل توطئه‌های خائنانه فرعون و وابستگانش [[دفاع]] می‌کرد.		# '''[[مؤمن]]:''' مشهورترین نام این [[سوره]] «مؤمن» است که در [[آیه]] {{متن قرآن\|وَقَالَ رَجُلٌ مُؤْمِنٌ مِنْ آلِ فِرْعَوْنَ يَكْتُمُ إِيمَانَهُ أَتَقْتُلُونَ رَجُلًا أَنْ يَقُولَ رَبِّيَ اللَّهُ وَقَدْ جَاءَكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ مِنْ رَبِّكُمْ وَإِنْ يَكُ كَاذِبًا فَعَلَيْهِ كَذِبُهُ وَإِنْ يَكُ صَادِقًا يُصِبْكُمْ بَعْضُ الَّذِي يَعِدُكُمْ إِنَّ اللَّهَ لَا يَهْدِي مَنْ هُوَ مُسْرِفٌ كَذَّابٌ}}<ref>«و مردی مؤمن از فرعونیان که ایمانش را پنهان می‌داشت گفت: آیا مردی را می‌کشید که می‌گوید: پروردگار من، خداوند است و برهان‌ها (ی روشن) برایتان از پروردگارتان آورده است؟ و اگر دروغگو باشد، دروغش به زیان خود اوست و اگر راستگو باشد برخی از آنچه به شما وعده می‌دهد بر سرتان خواهد آمد؛ بی‌گمان خداوند کسی را که گزافکاری بسیار دروغگوست راهنمایی نمی‌کند» سوره غافر، آیه ۲۸.</ref> آمده است. [[مؤمن آل فرعون]] به نام [[حزبیل]] یا [[حزقیل]]، از [[خویشاوندان]] [[فرعون]] و فردی [[فاضل]] و متفکر بود که به [[حضرت موسی]] {{ع}} [[ایمان]] آورد و هنگام طرح نقشه فرعون برای [[قتل]] حضرت موسی {{ع}} [[مخالفت]] و آثار زیانبار قتل موسی {{ع}} را بیان کرد و سرانجام فرعون را از این عمل بازداشت. وی در بطن [[نظام]] طاغوتی فرعون، مخفیانه به [[دعوت]] موسی {{ع}} گرویده بود و به نفع او در مجامع دولتی [[تبلیغ]] و از موسی {{ع}} در مقابل توطئه‌های خائنانه فرعون و وابستگانش [[دفاع]] می‌کرد.
	#طَول: طَول یعنی [[فضل]] و [[رحمت]] فراوان، و ذوالطَول یعنی صاحب آن رحمت. برخی ذو‌الطول را به معنای [[توانمند]] دانسته‌اند. واژه {{متن قرآن\|ذِي الطَّوْلِ}} در پایان آیه سوم این سوره در [[وصف]] [[خداوند]] به کار رفته است؛ لذا نام «طَول» را بر این سوره نهاده‌اند.		# طَول: طَول یعنی [[فضل]] و [[رحمت]] فراوان، و ذوالطَول یعنی صاحب آن رحمت. برخی ذو‌الطول را به معنای [[توانمند]] دانسته‌اند. واژه {{متن قرآن\|ذِي الطَّوْلِ}} در پایان آیه سوم این سوره در [[وصف]] [[خداوند]] به کار رفته است؛ لذا نام «طَول» را بر این سوره نهاده‌اند.
	#حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>		# حم اول و حم مؤمن: این سوره با [[حروف مقطعه]] «حم» آغاز شده و نخستین سوره از سور [[حوامیم]] است؛ لذا به «حم أول» نامگذاری شده است. برای تمایز این سوره با حوامیم دیگر، این سوره گاهی به «حم مؤمن» نیز خوانده می‌شود<ref>سخاوی، علی بن محمد، جمال القراء و کمال الاقراء، جلد۱، صفحه ۱۸۱؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، صفحه ۵۸۶؛ حجتی، محمد باقر، پژوهشی درتاریخ قرآن کریم، صفحه ۱۴۴؛ فیروز آبادی، محمد بن یعقوب، بصائرذوی التمییزفی لطائف الکتاب العزیز، جلد۱، صفحه ۴۰۹؛ مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، جلد۲۰، صفحه ۳؛ سیوطی، عبد الرحمان بن ابی بکر، الاتقان فی علوم القرآن، جلد۱، صفحه ۱۹۴</ref>.<ref>[[فرهنگ‌نامه علوم قرآنی (کتاب)\|فرهنگ نامه علوم قرآنی]]، ص:۷۹۶.</ref>

	== منابع ==		== منابع ==