طور در قرآن - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: جایگزینی متن - 'سرزمین مدین' به 'سرزمین مدین'

2023-05-09T09:21:20Z

جایگزینی متن - 'سرزمین مدین' به 'سرزمین مدین'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ مهٔ ۲۰۲۳، ساعت ۱۲:۵۱
خط ۲۷:		خط ۲۷:

	===حادثه دوم، در [[کوه طور]]===		===حادثه دوم، در [[کوه طور]]===
	دومین حادثه‌ای، که در طور اتفاق افتاد، زمانی بود که [[حضرت موسی]]{{ع}} با [[همسر]] باردارش، از [[والدین]] زنش ۔ [[حضرت شعیب]]{{ع}} - خداحافظی نمود و از [[سرزمین~~]] [[~~مدین]]، به طرف [[مصر]] حرکت کرد، در این موقع: «به همسرش درد وضع حمل دست داد و گرفتار سرمای شدیدی شد و به دنبال شعله آتشی، در حرکت بود ناگهان [[برقی]] از دور درخشید و ندایی برخاست و به [[موسی]]{{ع}} [[فرمان]] [[رسالت]] داده شد و این بزرگ‌ترین [[افتخار]] و شیرین‌ترین لحظه [[عمر]] او بود»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱، ص۲۹۳.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب\|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)\|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۹.</ref>		دومین حادثه‌ای، که در طور اتفاق افتاد، زمانی بود که [[حضرت موسی]]{{ع}} با [[همسر]] باردارش، از [[والدین]] زنش ۔ [[حضرت شعیب]]{{ع}} - خداحافظی نمود و از [[سرزمین مدین]]، به طرف [[مصر]] حرکت کرد، در این موقع: «به همسرش درد وضع حمل دست داد و گرفتار سرمای شدیدی شد و به دنبال شعله آتشی، در حرکت بود ناگهان [[برقی]] از دور درخشید و ندایی برخاست و به [[موسی]]{{ع}} [[فرمان]] [[رسالت]] داده شد و این بزرگ‌ترین [[افتخار]] و شیرین‌ترین لحظه [[عمر]] او بود»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱، ص۲۹۳.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب\|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)\|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۹.</ref>

	===حادثه سوم، در طور===		===حادثه سوم، در طور===

Wasity: جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

2022-11-23T08:40:29Z

جایگزینی متن - 'لیکن' به 'لکن'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۳ نوامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۰
خط ۶۲:		خط ۶۲:

	===محل جغرافیایی [[وادی]] ایمن===		===محل جغرافیایی [[وادی]] ایمن===
	در متن زیر نویسنده [[تاریخ]] جامع [[ادیان]]؛ ضمن آوردن [[روایات]] گوناگون در محل [[واقعی]] محل [[وادی]] ایمن و [[طور سینا]] تردید کرده است: «بزرگ‌ترین عملی که [[موسی]] در کار [[رسالت]] و هنگام [[پیشوایی]] [[قوم]] خود به جا آورد در [[مصر]] نبود، بلکه در دامنه کوهی بود که در بعضی روایات غالباً نام طور سینا نام برده شده و در بعضی دیگر به نام [[جبل حوریب]] مذکور است و محل واقعی آن [[جبل]] هنوز مورد تردید می‌باشد. بر حسب بعضی روایات، این [[کوه]] در شبه [[جزیره سینا]] واقع بوده، ~~لیکن~~ بسیاری از محققان اخیر محل آن را نزدیک دهنه [[خلیج عقبه]] می‌دانند. بعضی دیگر آن را در ناحیه قادش، بارنی به مسافت قلیلی در جنوب [[بحر المیت]] تشخیص داده‌اند»<ref>تاریخ جامع ادیان، ص۴۹۴.</ref>.		در متن زیر نویسنده [[تاریخ]] جامع [[ادیان]]؛ ضمن آوردن [[روایات]] گوناگون در محل [[واقعی]] محل [[وادی]] ایمن و [[طور سینا]] تردید کرده است: «بزرگ‌ترین عملی که [[موسی]] در کار [[رسالت]] و هنگام [[پیشوایی]] [[قوم]] خود به جا آورد در [[مصر]] نبود، بلکه در دامنه کوهی بود که در بعضی روایات غالباً نام طور سینا نام برده شده و در بعضی دیگر به نام [[جبل حوریب]] مذکور است و محل واقعی آن [[جبل]] هنوز مورد تردید می‌باشد. بر حسب بعضی روایات، این [[کوه]] در شبه [[جزیره سینا]] واقع بوده، لکن بسیاری از محققان اخیر محل آن را نزدیک دهنه [[خلیج عقبه]] می‌دانند. بعضی دیگر آن را در ناحیه قادش، بارنی به مسافت قلیلی در جنوب [[بحر المیت]] تشخیص داده‌اند»<ref>تاریخ جامع ادیان، ص۴۹۴.</ref>.
	«وجه تسمیه ایمن = راست نامیدن این وادی این است که چون از [[مدین]] به طرف مصر آیند، این دره در طرف راست [[کوه سینا]] واقع است»<ref>دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی، ص۲۲۹۳؛ اعلام قرآن، محمد رسول کیانی، ص۷۶؛ و ر.ک: المیزان ج۱۶، ص۴۶؛ اطلاعات قرآنی، ص۵۶۰.</ref>.		«وجه تسمیه ایمن = راست نامیدن این وادی این است که چون از [[مدین]] به طرف مصر آیند، این دره در طرف راست [[کوه سینا]] واقع است»<ref>دانشنامه قرآن و قرآن‌پژوهی، ص۲۲۹۳؛ اعلام قرآن، محمد رسول کیانی، ص۷۶؛ و ر.ک: المیزان ج۱۶، ص۴۶؛ اطلاعات قرآنی، ص۵۶۰.</ref>.
	در یک جمع‌بندی از مجموع سطور بالا به این نتیجه می‌رسیم که وادی ایمن که نام دیگرش «[[حوریب]]» است در طرف راست کوه سینا هنگام عزیمت از مدین به مصر واقع است.<ref>[[محرم فرزانه\|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)\|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۸۰۵.</ref>		در یک جمع‌بندی از مجموع سطور بالا به این نتیجه می‌رسیم که وادی ایمن که نام دیگرش «[[حوریب]]» است در طرف راست کوه سینا هنگام عزیمت از مدین به مصر واقع است.<ref>[[محرم فرزانه\|فرزانه، محرم]]، [[اماکن جغرافیایی در قرآن (کتاب)\|اماکن جغرافیایی در قرآن]]، ص ۸۰۵.</ref>

Jaafari: /* منابع */

2022-10-11T09:12:51Z

منابع

@@ خط ۴۵: / خط ۴۵: @@
 «لیسبوس»، کوه سینا را بر کوه سریال که از جبال منفرد شبه جزیره سینا است؛ تطبیق کرده است... لکن از قدیم سلسله جبالی که از جنوب شرقی به شمال [[غربی]] شبه جزیره کشیده شده مورد توجه واقع شده. معابدی از قدیم در دامنه، یا پای این کوه بنا کرده بودند. بعد از میلاد هم این کوه مورد نظر بوده چنان که «ژوستینین» صومعه‌ای به نام سن کاترین در دامنه آن بنا کرده و این [[صومعه]] تا دوره [[مغول]] هم باقی بوده و اسقف‌های آن صومعه؛ نامه‌ای منسوب به [[حضرت محمد]]{{صل}} در دست داشتند که به موجب آن [[ذمی]] شمرده می‌شدند و [[جان]] و [[مال]] ایشان محفوظ بود.
 در [[سال ۵۰۰ هجری]] [[ابوعلی]] منصور نوشیکین به امر [[خلیفه عباسی]]، در این حدود مسجدی، به نام [[مسجد]] دارالعلا ساخته و مسجد [[الیاس]]، نیز در پای همین سلسله بنا شده است»<ref>محمد خزائلی اعلام قرآن، ص۴۰۲.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۵۰.</ref>
 == منابع ==
 {{منابع}}
 # [[پرونده:IM010435.jpg|22px]] [[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|'''دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید''']]
 {{پایان منابع}}

Jaafari: صفحه‌ای تازه حاوی «{{نبوت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = طور | عنوان مدخل = طور | مداخل مرتبط = طور در قرآن - طور در حدیث | پرسش مرتبط = }} ==جغرافیای طور، در سُور مبارکه قرآن مجید== #{{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ...}}
2022-09-24T10:10:59Z

صفحه‌ای تازه حاوی «{{نبوت}} {{مدخل مرتبط | موضوع مرتبط = طور | عنوان مدخل = طور | مداخل مرتبط = طور در قرآن - طور در حدیث | پرسش مرتبط = }} ==جغرافیای طور، در سُور مبارکه قرآن مجید== #{{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ...}}<ref...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه
{{نبوت}}
{{مدخل مرتبط
| موضوع مرتبط = طور
| عنوان مدخل = [[طور]]
| مداخل مرتبط = [[طور در قرآن]] - [[طور در حدیث]]
| پرسش مرتبط =
}}

==جغرافیای طور، در سُور [[مبارکه]] [[قرآن مجید]]==
#{{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ...}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که از شما پیمان گرفتیم و (کوه) طور را بر فراز (سر) تان برافراختیم. (و گفتیم) آنچه به شما دادیم با توانمندی بگیرید و از آنچه در آن است یاد کنید، باشد که پرهیزگاری ورزید» سوره بقره، آیه ۶۳.</ref>.
#{{متن قرآن|وَإِذْ أَخَذْنَا مِيثَاقَكُمْ وَرَفَعْنَا فَوْقَكُمُ الطُّورَ خُذُوا...}}<ref>«و (یاد کنید) آنگاه را که از شما پیمان گرفتیم و (کوه) طور را بر فراز (سر) تان برافراختیم. (و گفتیم) آنچه به شما دادیم با توانمندی بگیرید و از آنچه در آن است یاد کنید، باشد که پرهیزگاری ورزید» سوره بقره، آیه ۶۳.</ref>.
#{{متن قرآن|وَرَفَعْنَا فَوْقَهُمُ الطُّورَ...}}<ref>«و «طور» را بر فراز سرشان برای (گرفتن) پیمانشان برافراشتیم و به آنان گفتیم که از این در، با فروتنی در آیید و به آنها گفتیم در روز (های) شنبه (از حکم تحریم صید ماهی) تجاوز نکنید و از آنان پیمانی استوار گرفتیم» سوره نساء، آیه ۱۵۴.</ref>.
#{{متن قرآن|وَنَادَيْنَاهُ مِنْ جَانِبِ الطُّورِ الْأَيْمَنِ...}}<ref>«و او را از سوی راست (کوه) طور ندا دادیم و او را رازگویان (به خویش) نزدیک کردیم» سوره مریم، آیه ۵۲.</ref>.
#{{متن قرآن|...وَوَاعَدْنَاكُمْ جَانِبَ الطُّورِ الْأَيْمَنَ...}}<ref>«ای بنی اسرائیل! ما شما را از دشمنتان رهایی بخشیدیم و با شما در سوی راست (کوه) طور وعده نهادیم و برای شما ترنجبین و بلدرچین فرو فرستادیم» سوره طه، آیه ۸۰.</ref>.
#{{متن قرآن|وَشَجَرَةً تَخْرُجُ مِنْ طُورِ سَيْنَاءَ...}}<ref>«و نیز درختی را که از طور سینا بیرون می‌آید که (دانه) روغنی و نانخورشی برای خورندگان می‌رویاند» سوره مؤمنون، آیه ۲۰.</ref>.
#{{متن قرآن|...آنَسَ مِنْ جَانِبِ الطُّورِ...}}<ref>«پس چون موسی زمان (قرارداد) را به سر آورد و خانواده‌اش را (با خود) برد از سوی طور آتشی دید، به خانواده‌اش گفت: (اینجا) بمانید! من آتش دیدم شاید از آن برایتان خبری یا فروزه‌ای از آتش بیاورم باشد که گرم شوید» سوره قصص، آیه ۲۹.</ref>.
#{{متن قرآن|وَمَا كُنْتَ بِجَانِبِ الطُّورِ}}<ref>«و آنگاه که ندا سر دادیم تو در سوی (غربی) طور نبودی ولی (این وحی) بخشایشی از پروردگار توست تا به گروهی که پیش از تو بیم‌دهنده‌ای برای آنان نیامده است بیم دهی، باشد که پند گیرند» سوره قصص، آیه ۴۶.</ref>.
#{{متن قرآن|وَالطُّورِ...}}<ref>«سوگند به طور،» سوره طور، آیه ۱.</ref>.
#{{متن قرآن|وَطُورِ سِينِينَ...}}<ref>«و به کوه سینا،» سوره تین، آیه ۲.</ref>.
همان گونه که در متن [[آیات]] فوق ملاحظه می‌شود؛ واژه طور ده بار ذکر شده، که هشت بار آن به صورت معرفه و دو بار دیگر، به صورت مضاف، به کلمه سینا و [[سینین]] بیان گردیده است و در تمام موارد یاد شده؛ غرض طور سینای [[موسی]] [[عمران]]{{ع}} است.
این [[کوه]] معروف در [[تاریخ انبیا]]؛ به ویژه در [[نبوت]] [[حضرت موسی]] [[کلیم الله]] بسیار خاطره انگیز است و مکانی است که بنا به [[روایات]] [[دینی]]؛ [[خداوند]] در آن مکان [[مقدس]]، با موسی{{ع}} سخن گفت.
ما ابتدا در این مقوله، به منظور آشنایی خوانندگان گرامی؛ به بعضی از حوادثی، که در آن کوه رخ داده اشاره می‌نماییم و سپس به بحث اصلی خود که جغرافیای اماکن است بر می‌گردیم.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۷.</ref>

===حادثه اول===
با توجه به [[ترجمه]] آیات ۶۳ و ۹۳ [[سوره مبارکه بقره]]، این گونه [[درک]] می‌شوم؛ که [[کوه طور]]، بر فراز سر [[قوم یهود]] قرار گرفت و این حادثه، زمانی اتفاق افتاده که از آنان قول و میثاقی گرفته شده بود، که در آیات فوق، [[باران]] اشاره رفته است، اما آن [[عهد]] و [[پیمان]]، در آیات مسکوت است؛ لذا با استفاده از نظر [[مفسران]]، می‌توان به این حادثه عجیب پی برد.
درباره چگونگی این رخداد شگفت‌انگیز؛ در [[تفسیر نمونه]] به نقل از مرحوم [[طبرسی]] و او از قول ابن زید چنین آورده است: «هنگامی که موسی{{ع}} از کوه بازگشت و [[تورات]] را با خود آورد؛ به [[قوم]] خویش اعلام کرد، [[کتاب آسمانی]] آورده‌ام که حاوی [[دستورات]] دینی و [[حلال و حرام]] است، دستوراتی که خداوند برنامه کار شما قرار داده، آن را بگیرید و به [[احکام]] آن عمل کنید. [[یهود]]، به بهانه این که [[تکالیف]] مشکلی برای آنان آورده، بنای [[نافرمانی]] و [[سرکشی]] گذاشتند، [[خدا]] هم [[فرشتگان]] را [[مأمور]] کرد: تا قطعه عظیمی از [[کوه]] را [به عنوان یک [[معجزه]] و دلیل] بالای سر آنها قرار دهند»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱، ص۲۹۳.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۹.</ref>

===حادثه دوم، در [[کوه طور]]===
دومین حادثه‌ای، که در طور اتفاق افتاد، زمانی بود که [[حضرت موسی]]{{ع}} با [[همسر]] باردارش، از [[والدین]] زنش ۔ [[حضرت شعیب]]{{ع}} - خداحافظی نمود و از [[سرزمین]] [[مدین]]، به طرف [[مصر]] حرکت کرد، در این موقع: «به همسرش درد وضع حمل دست داد و گرفتار سرمای شدیدی شد و به دنبال شعله آتشی، در حرکت بود ناگهان [[برقی]] از دور درخشید و ندایی برخاست و به [[موسی]]{{ع}} [[فرمان]] [[رسالت]] داده شد و این بزرگ‌ترین [[افتخار]] و شیرین‌ترین لحظه [[عمر]] او بود»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱، ص۲۹۳.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۹.</ref>

===حادثه سوم، در طور===
سومین حادثه‌ای که در کوه طور اتفاق افتاد، موضوع آرامیدن [[قوم یهود]]، پس از [[نجات]] از چنگال [[فرعونیان]] است و مدلول [[آیه]] ۸۰ [[سوره طه]]، اشاره به جریان رفتن حضرت موسی{{ع}} به اتفاق جمعی از [[بنی اسرائیل]]، به میعادگاه طور است؛ در همین میعادگاه بود که [[خداوند]] [[الواح تورات]] را بر موسی{{ع}} نازل کرد و با او سخن گفت و جلوه خاص [[پروردگار]] را همگان [[مشاهده]] کردند»<ref>ناصر مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱۳، ص۲۶۰.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۴۹.</ref>

===چهارم، [[طبیعت]] زیبای طور===
در [[سوره مبارکه]] [[مؤمنان]] در آیه ۲۰ اشاره به [[طور سینا]] شده است؛ یعنی کوهی که در شبه جزیره سینا واقع است و دارای منظره بسیار زیبای طبیعی است که پوشیده از انواع درختان سرسبز به ویژه درخت پربرکت زیتون است، که میوه و روغن آن، سرشار از مواد غذایی مفید برای [[تغذیه]] نوع [[بشر]] است و آن درختی است، که خداوند بدان قسم یاد کرده است: {{متن قرآن|وَالتِّينِ وَالزَّيْتُونِ}}<ref>«سوگند به انجیر و زیتون،» سوره تین، آیه ۱.</ref>.
با توجه به آنچه گذشت، به اهمیت کوه طور در [[تاریخ]] [[طبیعت]] پی می‌بریم و از آنجا که این مکان جغرافیایی، یادآور مسئله مهم [[نبوت]] یکی از [[پیامبران اولوالعزم الهی]] است، [[شایسته]] است که [[قاری قرآن]] با جغرافیای آن بیشتر آشنا گردد.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۵۰.</ref>

===جغرافیای طور===
لفظ طور، به معنی [[کوه]] است و طود بر وزن گود کوه بزرگ... [را گویند]<ref>محمد تقی، شریعتی تفسیر نوین، ص۲۴۰.</ref>.
مرحوم [[زین العابدین رهنما]]، در جلد چهارم [[ترجمه قرآن]] [[مجید]]<ref>ترجمه قرآن مجید، ص۵۷۱.</ref>، می‌نویسد: «[[طور سینین]]، کوهی است که [[موسی]]{{ع}}، بر آن با [[خدا]] گفت‌و‌گو کرد و معنای [[سینین]]، سینا بوده است.»...
به هر حال [[طور سینا]] سلسله جبالی است، به طول دو میل و به عرض ثلث میل، که در میان شبه جزیره سینا واقع است و در مجاورت این کوه [[وادی مقدس]] یا [[وادی طوی]] قرار دارد.
[[کوه سینا]]، کوهی است که [[خداوند]]، بر فراز آن بر موسی{{ع}} تجلی کرد... در تعیین محل کوه سینا، که [[راهبان]] آن را [[حوریب]] می‌نامند؛ میان [[علما]] [[اختلاف]] است: بعضی پنداشته‌اند حوریب نام سلسله جبال و سینا نام قله‌ای از آن سلسله است: به [[عقیده]] بعضی کوه موسی{{ع}} در میان سلسله جبال سینا واقع و در کمر آن قله سینا یا حوریب که [[عرب]] آن را رأس الصفصافه می‌نامند، قرار دارد و این قله از شمال مشرف به [[سهل]] الراحه است و [[بنی اسرائیل]] در سهل الراحه [[اردو]] می‌زده‌اند.

بعضی دیگر کوه سینا را بر قله‌ای جنوبی تطبیق می‌کنند و در مجاورت این قله، نیز جلگه وسیعی، که بتواند اردوگاه اسرائیلیان باشد وجود دارد.
«لیسبوس»، کوه سینا را بر کوه سریال که از جبال منفرد شبه جزیره سینا است؛ تطبیق کرده است... لکن از قدیم سلسله جبالی که از جنوب شرقی به شمال [[غربی]] شبه جزیره کشیده شده مورد توجه واقع شده. معابدی از قدیم در دامنه، یا پای این کوه بنا کرده بودند. بعد از میلاد هم این کوه مورد نظر بوده چنان که «ژوستینین» صومعه‌ای به نام سن کاترین در دامنه آن بنا کرده و این [[صومعه]] تا دوره [[مغول]] هم باقی بوده و اسقف‌های آن صومعه؛ نامه‌ای منسوب به [[حضرت محمد]]{{صل}} در دست داشتند که به موجب آن [[ذمی]] شمرده می‌شدند و [[جان]] و [[مال]] ایشان محفوظ بود.
در [[سال ۵۰۰ هجری]] [[ابوعلی]] منصور نوشیکین به امر [[خلیفه عباسی]]، در این حدود مسجدی، به نام [[مسجد]] دارالعلا ساخته و مسجد [[الیاس]]، نیز در پای همین سلسله بنا شده است»<ref>محمد خزائلی اعلام قرآن، ص۴۰۲.</ref>.<ref>[[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید]]، ص ۳۵۰.</ref>

== منابع ==
{{منابع}}
# [[پرونده:IM010435.jpg|22px]] [[محمد حسن عرب|عرب، محمد حسن]]، [[دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید (کتاب)|'''دانشنامه اماکن جغرافیایی قرآن مجید''']]
{{پایان منابع}}

== پانویس ==
{{پانویس}}

[[رده:مکان‌ها در قرآن]]