عرفان - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Msadeq: تغییرمسیر به عرفان اسلامی

2023-04-26T10:51:58Z

Msadeq در ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۹

2023-04-26T05:09:07Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۹
خط ۳۲:		خط ۳۲:
	# بیان [[موحد]].		# بیان [[موحد]].

	از این رو یکی از مطالب بسیار مهم در عرفان نظری، بیان [[انسان]] [[حقیقی]] و کامل است. از نظر عرفا [[انسان کامل]] همانا موحدی است که نه تنها به [[وحدت]] [[شهود]] راه یافته، بلکه به [[وحدت]] شخصی وجود، باریافته است و نه تنها آن وجود واحد را همواره با خود می‌بیند، بلکه [[باطن]] خود را که همان [[خلیفه]] مطلق خداست، در خدمتِ مستخلفٌ عنه خویش [[مشاهده]] می‌نماید. بیان [[مقام]] [[انسان کامل]] به عهده بسیاری از [[عارفان]] واصل قرار گرفته، ولی یکی از آنان که به طور گسترده درباره [[انسان]] و [[حقیقت]] و [[راز]] و رمز پیدایی و پرورش وی پرداخت، "[[قونوی]]"<ref>"صدرالدّین قونوی" در کتاب مفتاح الغیب در قالب سؤال‌های هفده‌گانه و پاسخ‌های نغز و لطیف، به تبیین این مسئله پرداخت که "ابن‌فناری" در کتاب مصباح الانس مطالب وی را شرح داد.</ref> است. البته گذشته از متون به یاد ماندنی "شیخ اکبر"<ref>محیی‌الدّین بن عربی.</ref> و "شیخ کبیر"<ref>صدرالدّین قونوی.</ref>، اولین کسی که رساله‌ای با عنوان [[انسان کامل]] نوشت "[[عزّالدین نَسَفی]]"<ref>عارف سال‌های (۶۰۰-۷۰۰ق).</ref> بود <ref>به گفته شهید مطهری، تعبیر انسان کامل را نخستین بار در قرن هفتم هجری عارف نامدار اسلامی‌ محیی‌الدین عربی ـ پدر عرفان اسلامی‌ ـ مطرح کرد. او در کتاب فصوص الحکم که یک اثر عمیق عرفانی و از یافته‌های شهودی آن عارف بزرگ است، در این باره چنین می‌گوید: "انسان کامل، نگین انگشتر عالم آفرینش است"، هم‌چنین در رساله‌ای به نام نسخة الحق می‌نویسد: "خداوندی را سپاس می‌گویم که انسان کامل را معلم فرشته قرار داده و با نفس او گردش فلک آفرینش انجام می‌گیرد". این تعبیرهای محیی‌الدّین عربی، باعث شد اصطلاح انسان کامل وارد فرهنگ و ادبیات اسلامی‌ شود، به طوری که پس از وی پیروان مکتب عرفانی‌اش، حقایق و معارف بسیار شگرفی را با عنوان انسان کامل، در متون عرفانی طرح کرده‌اند (مرتضی مطهری، انسان کامل، ص۱۶ و ۱۷).</ref> و بعدها [[عارف]] گران‌قدرِ عالَمِ [[تشیع]] "[[سید حیدر آملی]]"<ref>سید حیدر آملی، معروف به صوفی (حدود ۷۲۰-۷۹۰ق) یکی از برجسته‌ترین شاگردان و شارحان مکتب ابن عربی است. وی در عین تقریر، به تهذیب تعالیم ابن عربی براساس مبانی فکری شیعی پرداخته است. کتاب جامع الاسرار و منبع الانوار جامع‌ترین اثر موجود سیدحیدر است. وی در این کتاب می‌کوشد تا نشان دهد حقیقت تصوف و تشیع یکی است و در خاتمه آن تصریح می‌‌کند که به قصد تلفیق بین تصوف و تشیع آن را نوشته است: عبدالحسین زرین کوب، دنباله جست‌وجو در تصوف ایران، ص۱۴۰.</ref> در کتاب [[شریف]] جامع‌الاسرار و منبع‌الانوار و هم‌چنین "[[صائن‌الدّین بن ترکه]]" در شرح فصوص الحکم [[ابن عربی]] و آخر تمهید القواعد مطالب دل‌پذیری را در این مورد ارائه کردند<ref>برخی معتقدند: مفهوم انسان کامل با تمام آمیختگی‌ای که با عقاید اسلامی‌، قرآن، حدیث و کلام شیعی دارد، دارای ریشه‌های غیراسلامی‌ است. بر طبق تحقیق ابوالعلاء عفیفی، عقاید ابن عربی در باب انسان کامل یا حقیقت محمدیه، تحت تأثیر اندیشه‌های یونانی است. از طرفی هانس هاپنریش شدر (Hans beinrich schauder) ریشه‌های ایرانی این اندیشه را مدّ نظر قرار داده و گفته است: "اندیشه انسان کامل رابطه‌ای استوار با اندیشه‌های شرق باستان به ویژه جانب ایرانی آن دارد. یا باید گفت ترکیبی است از جنبه‌های ایرانی و هلنی". وی می‌کوشد ریشه‌های این فکر را با مفهوم انسان نخستین در اوستا مربوط کند. هم‌چنین گوتس (Goetze) به این نتیجه رسیده است در قرن پنجم قبل از میلاد در ایران، تناظری میان انسان به عنوان عالم اصغر و جهان به عنوان عالم اکبر وجود داشته است؛ یعنی این اعتقاد وجود داشته که جهان، عالم اکبر است و انسان عالَم اصغر و در نبردی که میان جهان مینوی و جهان اهریمنی وجود دارد انسان به عنوان پیامبر و رسول خداوند در برابر نیروهای اهریمنی به دفاع برمی‌خیزد. هم‌چنان که در آیین مانی نیز چنین است. آنچه مسلّم است این است که برداشت اساطیری از مفهوم انسان از ویژگی‌های تفکر ایرانی است و هیچ‌کدام از ادیان آسیای غربی و آیین یهود به این‌گونه پرسش‌ها که: انسان از کجا می‌آید، به کجا می‌‌رود و چه باید بکند، نپرداخته‌اند. حال آن‌که در تفکر ایرانی این مسئله شیوع کامل دارد، محمدرضا شفیعی کدکنی ~~$انسان کامل%~~ روزنامه همشهری، ۱۶/۱/۱۳۷۷.</ref>.		از این رو یکی از مطالب بسیار مهم در عرفان نظری، بیان [[انسان]] [[حقیقی]] و کامل است. از نظر عرفا [[انسان کامل]] همانا موحدی است که نه تنها به [[وحدت]] [[شهود]] راه یافته، بلکه به [[وحدت]] شخصی وجود، باریافته است و نه تنها آن وجود واحد را همواره با خود می‌بیند، بلکه [[باطن]] خود را که همان [[خلیفه]] مطلق خداست، در خدمتِ مستخلفٌ عنه خویش [[مشاهده]] می‌نماید. بیان [[مقام]] [[انسان کامل]] به عهده بسیاری از [[عارفان]] واصل قرار گرفته، ولی یکی از آنان که به طور گسترده درباره [[انسان]] و [[حقیقت]] و [[راز]] و رمز پیدایی و پرورش وی پرداخت، "[[قونوی]]"<ref>"صدرالدّین قونوی" در کتاب مفتاح الغیب در قالب سؤال‌های هفده‌گانه و پاسخ‌های نغز و لطیف، به تبیین این مسئله پرداخت که "ابن‌فناری" در کتاب مصباح الانس مطالب وی را شرح داد.</ref> است. البته گذشته از متون به یاد ماندنی "شیخ اکبر"<ref>محیی‌الدّین بن عربی.</ref> و "شیخ کبیر"<ref>صدرالدّین قونوی.</ref>، اولین کسی که رساله‌ای با عنوان [[انسان کامل]] نوشت "[[عزّالدین نَسَفی]]"<ref>عارف سال‌های (۶۰۰-۷۰۰ق).</ref> بود <ref>به گفته شهید مطهری، تعبیر انسان کامل را نخستین بار در قرن هفتم هجری عارف نامدار اسلامی‌ محیی‌الدین عربی ـ پدر عرفان اسلامی‌ ـ مطرح کرد. او در کتاب فصوص الحکم که یک اثر عمیق عرفانی و از یافته‌های شهودی آن عارف بزرگ است، در این باره چنین می‌گوید: "انسان کامل، نگین انگشتر عالم آفرینش است"، هم‌چنین در رساله‌ای به نام نسخة الحق می‌نویسد: "خداوندی را سپاس می‌گویم که انسان کامل را معلم فرشته قرار داده و با نفس او گردش فلک آفرینش انجام می‌گیرد". این تعبیرهای محیی‌الدّین عربی، باعث شد اصطلاح انسان کامل وارد فرهنگ و ادبیات اسلامی‌ شود، به طوری که پس از وی پیروان مکتب عرفانی‌اش، حقایق و معارف بسیار شگرفی را با عنوان انسان کامل، در متون عرفانی طرح کرده‌اند (مرتضی مطهری، انسان کامل، ص۱۶ و ۱۷).</ref> و بعدها [[عارف]] گران‌قدرِ عالَمِ [[تشیع]] "[[سید حیدر آملی]]"<ref>سید حیدر آملی، معروف به صوفی (حدود ۷۲۰-۷۹۰ق) یکی از برجسته‌ترین شاگردان و شارحان مکتب ابن عربی است. وی در عین تقریر، به تهذیب تعالیم ابن عربی براساس مبانی فکری شیعی پرداخته است. کتاب جامع الاسرار و منبع الانوار جامع‌ترین اثر موجود سیدحیدر است. وی در این کتاب می‌کوشد تا نشان دهد حقیقت تصوف و تشیع یکی است و در خاتمه آن تصریح می‌‌کند که به قصد تلفیق بین تصوف و تشیع آن را نوشته است: عبدالحسین زرین کوب، دنباله جست‌وجو در تصوف ایران، ص۱۴۰.</ref> در کتاب [[شریف]] جامع‌الاسرار و منبع‌الانوار و هم‌چنین "[[صائن‌الدّین بن ترکه]]" در شرح فصوص الحکم [[ابن عربی]] و آخر تمهید القواعد مطالب دل‌پذیری را در این مورد ارائه کردند<ref>برخی معتقدند: مفهوم انسان کامل با تمام آمیختگی‌ای که با عقاید اسلامی‌، قرآن، حدیث و کلام شیعی دارد، دارای ریشه‌های غیراسلامی‌ است. بر طبق تحقیق ابوالعلاء عفیفی، عقاید ابن عربی در باب انسان کامل یا حقیقت محمدیه، تحت تأثیر اندیشه‌های یونانی است. از طرفی هانس هاپنریش شدر (Hans beinrich schauder) ریشه‌های ایرانی این اندیشه را مدّ نظر قرار داده و گفته است: "اندیشه انسان کامل رابطه‌ای استوار با اندیشه‌های شرق باستان به ویژه جانب ایرانی آن دارد. یا باید گفت ترکیبی است از جنبه‌های ایرانی و هلنی". وی می‌کوشد ریشه‌های این فکر را با مفهوم انسان نخستین در اوستا مربوط کند. هم‌چنین گوتس (Goetze) به این نتیجه رسیده است در قرن پنجم قبل از میلاد در ایران، تناظری میان انسان به عنوان عالم اصغر و جهان به عنوان عالم اکبر وجود داشته است؛ یعنی این اعتقاد وجود داشته که جهان، عالم اکبر است و انسان عالَم اصغر و در نبردی که میان جهان مینوی و جهان اهریمنی وجود دارد انسان به عنوان پیامبر و رسول خداوند در برابر نیروهای اهریمنی به دفاع برمی‌خیزد. هم‌چنان که در آیین مانی نیز چنین است. آنچه مسلّم است این است که برداشت اساطیری از مفهوم انسان از ویژگی‌های تفکر ایرانی است و هیچ‌کدام از ادیان آسیای غربی و آیین یهود به این‌گونه پرسش‌ها که: انسان از کجا می‌آید، به کجا می‌‌رود و چه باید بکند، نپرداخته‌اند. حال آن‌که در تفکر ایرانی این مسئله شیوع کامل دارد، محمدرضا شفیعی کدکنی «انسان کامل» روزنامه همشهری، ۱۶/۱/۱۳۷۷.</ref>.

	بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.		بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.

Msadeq در ‏۹ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۶:۲۵

2023-04-09T06:25:07Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۹ آوریل ۲۰۲۳، ساعت ۰۹:۵۵
خط ۱:		خط ۱:
			{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[عرفان در فرهنگ و معارف انقلاب اسلامی]]\| پرسش مرتبط = }}
	== معناشناسی عرفان و عارف ==		== معناشناسی عرفان و عارف ==
	'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.		'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.

Jaafari: /* منابع */

2022-09-07T07:45:32Z

منابع

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۷ سپتامبر ۲۰۲۲، ساعت ۱۱:۱۵
خط ۳۴:		خط ۳۴:

	بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.		بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.

			==جستارهای وابسته==
			{{مدخل وابسته}}
			#امکان [[سلوک]]
			# [[ضرورت]] سلوک
			#عوامل سلوک
			#راهنمای سلوک
			#زاد و توشه سلوک
			#مقصد سلوک
			#موانع سلوک
			#مرکب سلوک
			#ثمرات سلوک
			#مدت سلوک
			#راه‌های سلوک
			#شرایط سلوک
			#مقاطح سلوک
			#کریوه‌های سلوک
			#نیازمندی‌های سلوک
			# [[مخالفان]] سلوک
			# [[دعوت]] به سلوک
			# [[وظایف]] سالکان
			# [[مقامات]] سالکان
			#سالکان به سوی [[خدا]]
			{{پایان مدخل وابسته}}

	== منابع ==		== منابع ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T07:10:01Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

نمایش تغییرات

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، مرحله دوم

2022-08-04T06:05:01Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، مرحله دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۴ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۳۵
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{امامت}}~~

	==معناشناسی عرفان و عارف==		==معناشناسی عرفان و عارف==
	'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.		'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T08:37:21Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۰۷
خط ۴:		خط ۴:
	'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.		'''عرفان''' در لغت به معنای [[شناخت]] است، [[شناخت حق]]، [[خدا]] و اسماء و صفات او. یافتن [[حقیقت]] اشیاء و هستی از راه [[کشف و شهود]]، نوعی جهان‌بینی و [[شناخت]] نسبت به [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] که [[خدا]] را در همه هستی دیدن و با چشم [[دل]]، [[قدرت]] و [[اراده]] او را در [[جهان]] مشاهده کردن و خود را هیچ ندیدن از جمله این معرفت‌هاست. عرفان درباره [[روابط انسان]] با خودش و با [[جهان]] و با [[خدا]] بحث می‌کند و عمده نظرش درباره روابط انسان با خداست و [[عارف]] کسی است که با چنین شناختی [[توحیدی]]، در مسیر [[بندگی]] و توجه خالصانه به [[خدا]] قرار می‌گیرد و حالات خاصی در [[عبادت]] و امور دیگر [[زندگی]] دارد. به [[عارفان]]، سالک، اهل [[معرفت]]، [[اهل دل]]، اهل معنی و... هم گفته می‌شود. آنان معتقدند برای [[شناخت]] [[خدا]] باید مراحلی را طی کرد و برنامه‌هایی در [[سلوک]] و عمل داشت.

	همچنین عرفان نام [[علمی]] است که از این‌گونه امور بحث می‌کند و کتاب‌های [[عرفانی]] و اصطلاحات [[عرفانی]] به این‌گونه مباحث مربوط می‌شود<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]]؛ [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.		همچنین عرفان نام [[علمی]] است که از این‌گونه امور بحث می‌کند و کتاب‌های [[عرفانی]] و اصطلاحات [[عرفانی]] به این‌گونه مباحث مربوط می‌شود<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]]؛ [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.

	==عرفان نظری و عملی==		==عرفان نظری و عملی==
	در یک تقسیم‌بندی عرفان به "نظری" و "عملی" تقسیم می‌شود. در عرفان نظری بیشتر درباره [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] و مسائل [[علمی]] و اصطلاحات این [[علم]] بحث می‌شود و در عرفان عملی، [[اخلاق]] و [[رفتار]] و [[عبادت]] و [[سیر و سلوک]] [[عارفان]] مطرح می‌شود. عرفان شاخه‌ها و شعبه‌ها و گرایش‌های فراوان و مختلفی دارد<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.		در یک تقسیم‌بندی عرفان به "نظری" و "عملی" تقسیم می‌شود. در عرفان نظری بیشتر درباره [[خدا]] و [[جهان]] و [[انسان]] و مسائل [[علمی]] و اصطلاحات این [[علم]] بحث می‌شود و در عرفان عملی، [[اخلاق]] و [[رفتار]] و [[عبادت]] و [[سیر و سلوک]] [[عارفان]] مطرح می‌شود. عرفان شاخه‌ها و شعبه‌ها و گرایش‌های فراوان و مختلفی دارد<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.

	[[عرفان عملی]] [[روابط]] و [[وظایف]] [[انسان]] با خود و با [[جهان]] و [[خدا]] را بیان می‌کند. این بخش از عرفان [[علم]] "سیر و سلوک" نامیده می‌شود. در این بخش از عرفان توضیح داده می‌شود که "سالک" برای اینکه به قله [[منیع]] [[انسانیت]]، یعنی "توحید" برسد، از کجا باید آغاز کند و چه منازل و مراحلی را باید به ترتیب طی کند و در منازل بین [[راه]] چه احوالی برای او رخ می‌دهد و چه وارداتی بر او وارد می‌شود و البته همه این منازل و مراحل باید با اشراف و [[مراقبت]] یک [[انسان کامل]] و پخته که قبلاً این راه را طی کرده و از "رسم و راه منزل‌ها" [[آگاه]] است صورت گیرد و اگر [[همت]] انسان کاملی بدرقه راه نباشد خطر [[گمراهی]] است<ref>[[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.		[[عرفان عملی]] [[روابط]] و [[وظایف]] [[انسان]] با خود و با [[جهان]] و [[خدا]] را بیان می‌کند. این بخش از عرفان [[علم]] "سیر و سلوک" نامیده می‌شود. در این بخش از عرفان توضیح داده می‌شود که "سالک" برای اینکه به قله [[منیع]] [[انسانیت]]، یعنی "توحید" برسد، از کجا باید آغاز کند و چه منازل و مراحلی را باید به ترتیب طی کند و در منازل بین [[راه]] چه احوالی برای او رخ می‌دهد و چه وارداتی بر او وارد می‌شود و البته همه این منازل و مراحل باید با اشراف و [[مراقبت]] یک [[انسان کامل]] و پخته که قبلاً این راه را طی کرده و از "رسم و راه منزل‌ها" [[آگاه]] است صورت گیرد و اگر [[همت]] انسان کاملی بدرقه راه نباشد خطر [[گمراهی]] است<ref>[[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|فرهنگ مطهر]]، ص ۵۵۳.</ref>.
خط ۱۸:		خط ۱۸:

	==تفاوت عرفان و تصوف==		==تفاوت عرفان و تصوف==
	میان عرفان و تصوف تفاوت وجود دارد و مرز میان دراویش و [[صوفیه]] با [[عارفان]] نباید آمیخته شود، هر چند بعضی تصوف را شاخه‌ای از عرفان دانسته‌اند. عرفان واقعی در [[معرفت]] و معارفی است که از طریق [[قرآن]] و [[اهل بیت]]{{عم}} به دست می‌آید و [[سلوک]] و [[سیره]] [[امامان]] [[بهترین]] [[الگو]] و نمونه عرفان عملی است<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[ فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.		میان عرفان و تصوف تفاوت وجود دارد و مرز میان دراویش و [[صوفیه]] با [[عارفان]] نباید آمیخته شود، هر چند بعضی تصوف را شاخه‌ای از عرفان دانسته‌اند. عرفان واقعی در [[معرفت]] و معارفی است که از طریق [[قرآن]] و [[اهل بیت]]{{عم}} به دست می‌آید و [[سلوک]] و [[سیره]] [[امامان]] [[بهترین]] [[الگو]] و نمونه عرفان عملی است<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|فرهنگ‌نامه دینی]].</ref>.

	==تاریخچه عرفان==		==تاریخچه عرفان==
خط ۴۷:		خط ۴۷:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:عرفان]]		[[رده:عرفان]]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

2021-12-17T20:48:37Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== +== منابع ==)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۸ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۰۰:۱۸
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.		بنابراین، عرفان مقوله‌ای [[باطنی]]، جان‌مایه‌ای متافیزیکی، با ساحتی فراعقلی، در مسیر [[توحید]] [[ناب]] و [[فناء فی الله]] شدن و بقاء بالله یافتن است، تا [[انسان]] با سیر و سلوک الی [[الله]]، [[مظهر]] اسمای جلال و [[جمال الهی]]، مصداق بارز خلیفه اللهی و آیینه‌دارِ طلعت [[یار]] شود<ref>محمدجواد رودگر، فصلنامه کتاب زنان، شماره ۱۶.</ref> و مُحَلاّ به [[مقام ولایت]] گردد<ref>[[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\| ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی]]، ص۲۶-۳۲.</ref>.

	==منابع==		== منابع ==
	{{منابع}}		{{منابع}}
	# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]		# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-''']] ==پانویس== {{پانویس}} +''']] {{پایان منابع}} == پانویس == {{پانویس}})

2021-12-16T19:33:44Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-''']] ==پانویس== {{پانویس}} +''']] {{پایان منابع}} == پانویس == {{پانویس}})

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۲۳:۰۳
خط ۴۲:		خط ۴۲:
	# [[پرونده: 1100453.jpg\|22px]] [[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\|''' ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی ''']]		# [[پرونده: 1100453.jpg\|22px]] [[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\|''' ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی ''']]
	# [[پرونده:1100662.jpg\|22px]] [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|'''فرهنگ مطهر''']]		# [[پرونده:1100662.jpg\|22px]] [[محمد علی زکریایی\|زکریایی، محمد علی]]، [[فرهنگ مطهر (کتاب)\|'''فرهنگ مطهر''']]
			{{پایان منابع}}

	==پانویس==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]
	[[رده:عرفان]]		[[رده:عرفان]]

Heydari: ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== # +==منابع== {{منابع}} # )

2021-12-16T11:58:05Z

ربات: جایگزینی خودکار متن (-==منابع== # +==منابع== {{منابع}} # )

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۶ دسامبر ۲۰۲۱، ساعت ۱۵:۲۸
خط ۳۸:		خط ۳۸:

	==منابع==		==منابع==
			{{منابع}}
	# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]		# [[پرونده:13681040.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ‌نامه دینی (کتاب)\|'''فرهنگ‌نامه دینی''']]
	# [[پرونده: 1100453.jpg\|22px]] [[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\|''' ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی ''']]		# [[پرونده: 1100453.jpg\|22px]] [[هادی اکبری ملک‌آبادی\|اکبری]] و [[رقیه یوسفی سوته\|یوسفی]]، [[ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی (کتاب)\|''' ولایت از دیدگاه علامه طباطبایی ''']]