علم دفعی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* علم معصوم دفعی و تدریجی */

2024-04-28T09:49:52Z

علم معصوم دفعی و تدریجی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۸ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۱۹
خط ۲۲:		خط ۲۲:

	== [[علم معصوم]] دفعی و تدریجی ==		== [[علم معصوم]] دفعی و تدریجی ==
	در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان {{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع نزول است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در علم دفعی و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در [[علم تدریجی]] و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.		در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان {{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع نزول است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در علم دفعی و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در علم تدریجی و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==

Bahmani: /* جستارهای وابسته */

2023-11-13T05:02:04Z

جستارهای وابسته

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۲
خط ۳۰:		خط ۳۰:
	* [[آیا علم معصوم به طور دفعی یا تدریجی به او داده می‌شود؟ (پرسش)]]		* [[آیا علم معصوم به طور دفعی یا تدریجی به او داده می‌شود؟ (پرسش)]]
	{{پایان پرسش وابسته}}		{{پایان پرسش وابسته}}

	~~== جستارهای وابسته ==~~
	~~{{مدخل وابسته}}~~
	* [[علم دفعی معصوم]]
	~~{{پایان مدخل‌ وابسته}}~~

	== منابع ==		== منابع ==

Bahmani در ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۱

2023-11-13T05:01:46Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۱
خط ۹:		خط ۹:

	== معناشناسی ==		== معناشناسی ==
	[[علم دفعی]] آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]] {{عم}} [[تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]] {{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟		علم دفعی آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]] {{عم}} [[تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]] {{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟

	== علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟ ==		== علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟ ==
	دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:		دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:
	=== قائلین به علم دفعی معصوم ===		=== قائلین به علم دفعی معصوم ===
	برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان {{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] {{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]] {{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر. ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>		برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان {{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و یادگیری [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس نزول تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] {{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]] {{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن حضرت به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>

	=== قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]] ===		=== قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]] ===
	برخی دیگر قائل‌اند<ref>مانند محمد جواد فاضل لنکرانی و...</ref> چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]]، [[الهام]]، [[شهود]] و عرضۀ [[اعمال]]، به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند. همچنین [[روایات]] [[ازدیاد علم]] در شب‌های [[جمعه]] و یا [[شب قدر]] و یا ازدیاد علم ایشان به صورت دائمی در [[دنیا]] در [[آخرت]] بیانگر تدریجی بودن [[علم]] ایشان است. اصولاً باید توجه داشت مقتضای قابلیت عالَم مادی [[ظهور]] تدریجی علم است نه دفعی. البته این بدان معنا نیست که هیچ دانشی از آنان به ‌طور دفعی نازل نشده است، طبیعی است که بخشی از دانش‌های آنان با قلمرو‌ محدود یا گسترده‌، در زمان‌های خاصی به آنان [[عطا]] شده است.		برخی دیگر قائل‌اند<ref>مانند محمد جواد فاضل لنکرانی و...</ref> چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]]، [[الهام]]، [[شهود]] و عرضۀ [[اعمال]]، به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند. همچنین [[روایات]] ازدیاد علم در شب‌های [[جمعه]] و یا [[شب قدر]] و یا ازدیاد علم ایشان به صورت دائمی در [[دنیا]] در [[آخرت]] بیانگر تدریجی بودن [[علم]] ایشان است. اصولاً باید توجه داشت مقتضای قابلیت عالَم مادی [[ظهور]] تدریجی علم است نه دفعی. البته این بدان معنا نیست که هیچ دانشی از آنان به ‌طور دفعی نازل نشده است، طبیعی است که بخشی از دانش‌های آنان با قلمرو‌ محدود یا گسترده‌، در زمان‌های خاصی به آنان عطا شده است.

	از [[ظاهر]] [[آیات قرآن]] نیز می‌توان دریافت، [[نزول وحی]] بر [[پیامبران]] تدریجی بوده است و این‌گونه نبوده که آنان یک‌باره همۀ [[معارف وحیانی]] را دریافت کنند و [[ارتباط]] [[وحیانی]] آنان با [[خداوند]] قطع شود. در [[نزول]] تدریجی وحی بر [[پیامبر اکرم]] {{صل}} مطابق گزارش‌های [[تاریخی]] و شواهد [[قرآنی]]، تردیدی نیست. البته آیاتی هم وجود دارد که [[قرآن]] در شب قدر نازل شده است: {{متن قرآن\|إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ}}<ref>«ما آن (قرآن) را در شب قدر فرو فرستادیم» سوره قدر، آیه ۱.</ref>.<ref>ر. ک: [[محمد جواد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی، محمد جواد]]، سخنرانی با موضوع: تحلیل عاشورا بدون علم غیب تحلیل جامعی نیست، وبگاه خبرگزاری بین‌المللی قرآن؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[علی کرباسی‌زاده\|کرباسی‌زاده، علی]]، [[محمد جعفر رضایی\|رضایی، محمد جعفر]]، [[علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان (مقاله)\|علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان]]، فصلنامه نقد و نظر، ش ۶۹، ص۱۴۱؛ [[سید محمود جزائری\|جزایری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان]].</ref>		از ظاهر [[آیات قرآن]] نیز می‌توان دریافت، نزول وحی بر [[پیامبران]] تدریجی بوده است و این‌گونه نبوده که آنان یک‌باره همۀ معارف وحیانی را دریافت کنند و ارتباط [[وحیانی]] آنان با [[خداوند]] قطع شود. در نزول تدریجی وحی بر [[پیامبر اکرم]] {{صل}} مطابق گزارش‌های [[تاریخی]] و شواهد [[قرآنی]]، تردیدی نیست. البته آیاتی هم وجود دارد که [[قرآن]] در شب قدر نازل شده است: {{متن قرآن\|إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ}}<ref>«ما آن (قرآن) را در شب قدر فرو فرستادیم» سوره قدر، آیه ۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[محمد جواد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی، محمد جواد]]، سخنرانی با موضوع: تحلیل عاشورا بدون علم غیب تحلیل جامعی نیست، وبگاه خبرگزاری بین‌المللی قرآن؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[علی کرباسی‌زاده\|کرباسی‌زاده، علی]]، [[محمد جعفر رضایی\|رضایی، محمد جعفر]]، [[علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان (مقاله)\|علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان]]، فصلنامه نقد و نظر، ش ۶۹، ص۱۴۱؛ [[سید محمود جزائری\|جزایری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان]].</ref>

	== [[علم معصوم]] دفعی و تدریجی ==		== [[علم معصوم]] دفعی و تدریجی ==
	در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان {{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع [[نزول]] است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در [[علم دفعی]] و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در [[علم تدریجی]] و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر. ک. [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.		در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان {{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع نزول است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در علم دفعی و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در [[علم تدریجی]] و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==

Bahmani در ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۴:۵۹

2023-11-13T04:59:23Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۲۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
	\| عنوان مدخل = ~~[[علم دفعی]]~~		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = ~~[[علم دفعی در قرآن]] - [[علم دفعی در حدیث]] -~~ [[علم دفعی در کلام ~~اسلامی]] - [[علم دفعی در فلسفه اسلامی]] - [[علم دفعی در عرفان~~ اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[علم دفعی در کلام اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)		\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)
	}}		}}
خط ۵۱:		خط ۵۱:

	[[رده:علم معصوم]]		[[رده:علم معصوم]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان ~~علم معصوم]]~~		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]
	~~[[رده:~~علم معصوم]]

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T07:15:46Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۴۵
خط ۶:		خط ۶:
	}}		}}

	'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.		'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]] {{عم}} [[تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان {{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.

	==معناشناسی==		== معناشناسی ==
	[[علم دفعی]] آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]]{{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟		[[علم دفعی]] آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]] {{عم}} [[تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]] {{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟

	==علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟==		== علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟ ==
	دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:		دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:
	===قائلین به علم دفعی معصوم===		=== قائلین به علم دفعی معصوم ===
	برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]]{{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]]{{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>		برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان {{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]] {{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]] {{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]] {{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر. ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>

	===قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]]===		=== قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]] ===
	برخی دیگر قائل‌اند<ref>مانند محمد جواد فاضل لنکرانی و...</ref> چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]]، [[الهام]]، [[شهود]] و عرضۀ [[اعمال]]، به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند. همچنین [[روایات]] [[ازدیاد علم]] در شب‌های [[جمعه]] و یا [[شب قدر]] و یا ازدیاد علم ایشان به صورت دائمی در [[دنیا]] در [[آخرت]] بیانگر تدریجی بودن [[علم]] ایشان است. اصولاً باید توجه داشت مقتضای قابلیت عالَم مادی [[ظهور]] تدریجی علم است نه دفعی. البته این بدان معنا نیست که هیچ دانشی از آنان به ‌طور دفعی نازل نشده است، طبیعی است که بخشی از دانش‌های آنان با قلمرو‌ محدود یا گسترده‌، در زمان‌های خاصی به آنان [[عطا]] شده است.		برخی دیگر قائل‌اند<ref>مانند محمد جواد فاضل لنکرانی و...</ref> چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]] {{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]]، [[الهام]]، [[شهود]] و عرضۀ [[اعمال]]، به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند. همچنین [[روایات]] [[ازدیاد علم]] در شب‌های [[جمعه]] و یا [[شب قدر]] و یا ازدیاد علم ایشان به صورت دائمی در [[دنیا]] در [[آخرت]] بیانگر تدریجی بودن [[علم]] ایشان است. اصولاً باید توجه داشت مقتضای قابلیت عالَم مادی [[ظهور]] تدریجی علم است نه دفعی. البته این بدان معنا نیست که هیچ دانشی از آنان به ‌طور دفعی نازل نشده است، طبیعی است که بخشی از دانش‌های آنان با قلمرو‌ محدود یا گسترده‌، در زمان‌های خاصی به آنان [[عطا]] شده است.

	از [[ظاهر]] [[آیات قرآن]] نیز می‌توان دریافت، [[نزول وحی]] بر [[پیامبران]] تدریجی بوده است و این‌گونه نبوده که آنان یک‌باره همۀ [[معارف وحیانی]] را دریافت کنند و [[ارتباط]] [[وحیانی]] آنان با [[خداوند]] قطع شود. در [[نزول]] تدریجی وحی بر [[پیامبر اکرم]]{{صل}} مطابق گزارش‌های [[تاریخی]] و شواهد [[قرآنی]]، تردیدی نیست. البته آیاتی هم وجود دارد که [[قرآن]] در شب قدر نازل شده است: {{متن قرآن\|إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ}}<ref>«ما آن (قرآن) را در شب قدر فرو فرستادیم» سوره قدر، آیه ۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[محمد جواد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی، محمد جواد]]، سخنرانی با موضوع: تحلیل عاشورا بدون علم غیب تحلیل جامعی نیست، وبگاه خبرگزاری بین‌المللی قرآن؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[علی کرباسی‌زاده\|کرباسی‌زاده، علی]]، [[محمد جعفر رضایی\|رضایی، محمد جعفر]]، [[علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان (مقاله)\|علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان]]، فصلنامه نقد و نظر، ش ۶۹، ص۱۴۱؛ [[سید محمود جزائری\|جزایری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان]].</ref>		از [[ظاهر]] [[آیات قرآن]] نیز می‌توان دریافت، [[نزول وحی]] بر [[پیامبران]] تدریجی بوده است و این‌گونه نبوده که آنان یک‌باره همۀ [[معارف وحیانی]] را دریافت کنند و [[ارتباط]] [[وحیانی]] آنان با [[خداوند]] قطع شود. در [[نزول]] تدریجی وحی بر [[پیامبر اکرم]] {{صل}} مطابق گزارش‌های [[تاریخی]] و شواهد [[قرآنی]]، تردیدی نیست. البته آیاتی هم وجود دارد که [[قرآن]] در شب قدر نازل شده است: {{متن قرآن\|إِنَّا أَنْزَلْنَاهُ فِي لَيْلَةِ الْقَدْرِ}}<ref>«ما آن (قرآن) را در شب قدر فرو فرستادیم» سوره قدر، آیه ۱.</ref>.<ref>ر. ک: [[محمد جواد فاضل لنکرانی\|فاضل لنکرانی، محمد جواد]]، سخنرانی با موضوع: تحلیل عاشورا بدون علم غیب تحلیل جامعی نیست، وبگاه خبرگزاری بین‌المللی قرآن؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[علی کرباسی‌زاده\|کرباسی‌زاده، علی]]، [[محمد جعفر رضایی\|رضایی، محمد جعفر]]، [[علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان (مقاله)\|علم امام در اندیشه علمای معاصر حوزه اصفهان]]، فصلنامه نقد و نظر، ش ۶۹، ص۱۴۱؛ [[سید محمود جزائری\|جزایری، سید محمود]]، [[کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان (پایان‌نامه)\|کارکردهای علم غیب امامان معصوم در شئون ایشان]].</ref>

	==[[علم معصوم]] دفعی و تدریجی==		== [[علم معصوم]] دفعی و تدریجی ==
	در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان{{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع [[نزول]] است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در [[علم دفعی]] و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در [[علم تدریجی]] و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر.ک. [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.		در جمع میان این دو نظر باید گفت، علومی که به امامان {{عم}} داده شده است، برخی از آن به صورت دفعی است و برخی به صورت تدریجی و یا در مورد [[نزول قرآن]] گفته شده است، [[قرآن]] دارای دو نوع [[نزول]] است، تدریجی و دفعی. در [[شب قدر]] به صورت دفعی بر [[قلب]] [[پیامبر]] نازل شده است و در طول بیست و سه سال در مناسبت‌های مختلف نزول تدریجی داشته است. حال در [[علم دفعی]] و یا نزول دفعی [[علم]] به صورت اجمالی است و در [[علم تدریجی]] و نزول تدریجی علم، تفصیلی است<ref>ر. ک. [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]؛ [[محمد تقی شاکر\|شاکر، محمد تقی]]، [[منابع علم امام در قرآن و روایات (پایان‌نامه)\|منابع علم امام در قرآن و روایات]]، ص۳۰</ref>.

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T08:49:51Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۹
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{علم معصوم}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
خط ۷:		خط ۶:
	}}		}}

	'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.		'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.

	==معناشناسی==		==معناشناسی==
	[[علم دفعی]] آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]]{{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟		[[علم دفعی]] آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[تعلیم]] داده شود. حال آیا علومی که [[اهل بیت]]{{عم}} دارند به صورت دفعی به آنها [[تعلیم]] داده شده و یا تدریجی است؟

	==علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟==		==علم دفعی معصوم آری یا [[خیر]]؟==
	دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:		دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:
	===قائلین به علم دفعی معصوم===		===قائلین به علم دفعی معصوم===
	برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]]{{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]]{{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[ حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>		برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]]{{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]]{{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>

	===قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]]===		===قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]]===
خط ۳۳:		خط ۳۲:

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{~~مدخل‌~~ وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	* [[علم دفعی معصوم]]		* [[علم دفعی معصوم]]
	{{پایان مدخل‌ وابسته}}		{{پایان مدخل‌ وابسته}}
خط ۵۱:		خط ۵۰:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}



	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:علم معصوم]]		[[رده:علم معصوم]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]		[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]
	[[رده:علم معصوم]]		[[رده:علم معصوم]]

Heydari: جایگزینی متن - '\(.)\'\'\'\[\[(.)\]\]\'\'\'(.)\"\'\'\'(.)\'\'\'\"(.)\<\/div\> \(.)\<\/div\> \
2022-05-31T14:19:30Z

جایگزینی متن - '\<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(252\,\s252\,\s233\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.)\'\'\'\[\[(.)\]\]\'\'\'(.)\"\'\'\'(.)\'\'\'\"(.)\<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(255\,\s245\,\s227\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\snormal\;\"\>(.)\<\/div\> \<div\sstyle\=\"background\-color\:\srgb\(206\,242\,\s299\)\;\stext\-align\:center\;\sfont\-size\:\s85\%\;\sfont\-weight\:\sn...

→ نسخهٔ قدیمی‌تر نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۴۹
خط ۱: خط ۱:

{{علم معصوم}}
{{علم معصوم}}

<div style="background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[علم معصوم]]''' است. "'''[[علم دفعی]]'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>
{{مدخل مرتبط

<div style="background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">[[علم دفعی در قرآن]] - [[علم دفعی در حدیث]] - [[علم دفعی در کلام اسلامی]] - [[علم دفعی در فلسفه اسلامی]] - [[علم دفعی در عرفان اسلامی]]</div>
| موضوع مرتبط = علم معصوم

<div style="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[علم معصوم (پرسش)]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>
| عنوان مدخل = [[علم دفعی]]

| مداخل مرتبط = [[علم دفعی در قرآن]] - [[علم دفعی در حدیث]] - [[علم دفعی در کلام اسلامی]] - [[علم دفعی در فلسفه اسلامی]] - [[علم دفعی در عرفان اسلامی]]

| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)

}}

'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.
'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.

Hosein: جایگزینی متن - '{{علم معصوم افقی}}' به ''

2022-05-31T04:56:53Z

جایگزینی متن - '{{علم معصوم افقی}}' به ''

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۲۶
خط ۴۸:		خط ۴۸:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~{{علم معصوم افقی}}~~

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]

Wasity: /* پانویس */

2022-05-26T08:48:53Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۸
خط ۵۱:		خط ۵۱:

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]
			[[رده:علم معصوم]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]		[[رده: مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]
	[[رده:علم معصوم]]		[[رده:علم معصوم]]

Wasity: جایگزینی متن - ']]،' به '، [['

2022-05-22T17:04:20Z

جایگزینی متن - ']]،' به '، [['

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۲۰:۳۴
خط ۱۲:		خط ۱۲:
	دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:		دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد:
	===قائلین به علم دفعی معصوم===		===قائلین به علم دفعی معصوم===
	برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]]{{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]]{{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]،[[ حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>		برخی قائل‌اند<ref>مانند علامۀ طباطبایی و...</ref> [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است اگر چه معلوم آن تدریجی است، یعنی علم به معلومِ تدریجی دارند نه اینکه خود علم هم تدریجی باشد. به عبارتی دیگر تعلیم آنها به صورت دفعی بوده است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است. [[تعلّم]] و [[یادگیری]] [[پیامبر]] دفعی بوده است؛ چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref>؛ {{متن قرآن\|لِكُلِّ شَيْء}} یعنی همه چیز و این با تدریج سازگار نیست. سپس در طول بیست و سه سال، [[قرآن]] با توجه به تحقق تدریجی حوادث و رخدادها و بر اساس [[نزول]] تدریجی، بر وقایع و رخدادها تطبیق داده می‌‌شد، چنین حالتی نیز در علم و معلوم [[امام]] وجود دارد. یعنی علوم ایشان دفعی است هر چند که علم آنان به معلوم تدریجی است. از روایاتی که دربارۀ تعلیم [[پیامبر خاتم\|رسول خدا]]{{صل}} به [[امام علی\|امیرالمؤمنین]]{{ع}} وارد شده است می‌توان دریافت تعلیم ایشان تدریجی نبوده، بلکه آن [[حضرت]] به شکل دفعی و یکباره همۀ علوم را به [[امیرالمؤمنین]]{{ع}} به [[وراثت]]، [[آموزش]] داده است. از جملۀ این [[روایات]]، [[ حدیث]] [[الف باب]] است: {{متن حدیث\|یَفْتَحُ کُلُّ حَدِیثٍ أَلْفَ بَاب}}<ref>صفار، محمد بن حسن، بصائر الدرجات، ص۳۱۳ تا ۳۱۵ و مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، ج ۲۲، ص۴۶۱.</ref>.<ref>ر.ک: [[سید محمد حسین طباطبایی\|طباطبایی، سید محمد حسین]]، [[علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء (مقاله)\|علم امام و عصمت انبیاء و اوصیاء]]، ص۳۳۱ و [[در محضر علامه طباطبایی (کتاب)\|در محضر علامه طباطبایی]]، ص۲۰۱.</ref>

	===قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]]===		===قائلین به علم دفعی و تدریجی [[معصوم]]===

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۷:۴۹
خط ۱:		خط ۱:
	{{علم معصوم}}		{{علم معصوم}}
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(252, 252, 233); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">اين مدخل از زیرشاخه‌های بحث '''[[~~علم معصوم~~]]''' است. "'''~~[[علم دفعی]]~~'''" از چند منظر متفاوت، بررسی می‌شود:</div>~~		{{مدخل مرتبط
	~~<div style~~=~~"background-color: rgb(255, 245, 227); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">~~[[علم دفعی در قرآن]] - [[علم دفعی در حدیث]] - [[علم دفعی در کلام اسلامی]] - [[علم دفعی در فلسفه اسلامی]] - [[علم دفعی در عرفان اسلامی]]~~</div>~~		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
	~~<div style~~="background-color: rgb(206,242, 299); text-align:center; font-size: 85%; font-weight: normal;">در این باره، تعداد بسیاری از پرسش‌های عمومی و مصداقی مرتبط، وجود دارند که در مدخل '''[[علم معصوم (پرسش)~~]]''' قابل دسترسی خواهند بود.</div>~~		\| عنوان مدخل = [[علم دفعی]]
			\| مداخل مرتبط = [[علم دفعی در قرآن]] - [[علم دفعی در حدیث]] - [[علم دفعی در کلام اسلامی]] - [[علم دفعی در فلسفه اسلامی]] - [[علم دفعی در عرفان اسلامی]]
			\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)
			}}

	'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.		'''علم دفعی''' آن است که [[علم]] به یکباره به [[امامان]]{{عم}} [[ تعلیم]] داده شود. دربارۀ علم دفعی معصوم دو دیدگاه کلی وجود دارد: برخی قائل‌اند [[علوم]] امامان{{عم}} به صورت دفعی است هر چند علم به معلومات به صورت تدریجی بوده است، چراکه در [[آیات قرآن]] آمده است: {{متن قرآن\|وَنَزَّلْنَا عَلَيْكَ الْكِتَابَ تِبْيَانًا لِّكُلِّ شَيْء}}<ref>سورۀ نحل، آیۀ ۸۹.</ref> و برخی دیگر قائل‌اند چنین نیست که همۀ [[علوم]] [[امامان]]{{عم}} را دفعی بدانیم زیرا [[علم‌آموزی]] به شیوه‌هایی مانند [[وحی]] و [[الهام]] و ... به ‌طور طبیعی تدریجی بودن این علوم را می‌رساند.