علم ذاتی - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Bahmani: /* ذاتی به معنای استقلالی */

2024-04-24T09:37:16Z

ذاتی به معنای استقلالی

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ آوریل ۲۰۲۴، ساعت ۱۳:۰۷
خط ۱۵:		خط ۱۵:
	در [[آیات قرآن]] به صراحت تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.		در [[آیات قرآن]] به صراحت تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.

	[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]] {{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) [[امتیاز]] او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها عنایت کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را تحمل می‌کنند<ref>ر.ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.		[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]] {{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) امتیاز او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها عنایت کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را تحمل می‌کنند<ref>ر.ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.

	=== ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]]) ===		=== ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]]) ===

Bahmani: /* جستارهای وابسته */

2023-11-13T05:07:49Z

جستارهای وابسته

@@ خط ۳۰: / خط ۳۰: @@
 * [[ذاتی یا الهی بودن علم به عنوان یکی از ویژگی‌های علوم اهل بیت به چه معناست؟ (پرسش)]]
 {{پایان پرسش وابسته}}
 == منابع ==

Bahmani در ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۷

2023-11-13T05:07:35Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۷
خط ۸:		خط ۸:
	'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.		'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.

	== معناشناسی ~~علم ذاتی معصوم~~ ==		== معناشناسی ==
	[[علم ذاتی]] [[امامان]] {{عم}} دارای دو معنا است:		[[علم ذاتی]] [[امامان]] {{عم}} دارای دو معنا است:
	=== ذاتی به معنای استقلالی ===		=== ذاتی به معنای استقلالی ===
	این صورت بدان معناست که [[تصور]] شود [[امام]] دانش‌های خود را به طور غیر وابسته به [[خداوند]] و صرف نظر از [[عطای الهی]] در ذات خود دارد؛ به عبارت دیگر [[علم]] او هیچ ارتباطی با خداوند نداشته و ذات امام به طور مستقل دارای این [[علوم]] باشد. این معنا با توجه به [[معارف توحیدی]] و [[اسلامی]] [[باطل]] است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است.		این صورت بدان معناست که تصور شود [[امام]] دانش‌های خود را به طور غیر وابسته به [[خداوند]] و صرف نظر از عطای الهی در ذات خود دارد؛ به عبارت دیگر [[علم]] او هیچ ارتباطی با خداوند نداشته و ذات امام به طور مستقل دارای این [[علوم]] باشد. این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] [[باطل]] است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است.

	در [[آیات قرآن]] به [[صراحت]] تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.		در [[آیات قرآن]] به صراحت تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.

	[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]] {{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) [[امتیاز]] او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها [[عنایت]] کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را [[تحمل]] می‌کنند<ref>ر. ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.		[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]] {{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) [[امتیاز]] او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها عنایت کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را تحمل می‌کنند<ref>ر.ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.

	=== ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]]) ===		=== ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]]) ===
	اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است. البته این معنا مورد [[اختلاف]] میان [[علما]] قرار گرفته است، برخی از علما<ref>مانند مرحوم ملاصالح مازندرانی.</ref> از فطری بودن علم امام طرفداری کرده‌اند؛ اما عده‌ای دیگر علم امام را تدریجی و افزایش پذیر دانسته‌اند<ref>ر. ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.		اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است. البته این معنا مورد [[اختلاف]] میان [[علما]] قرار گرفته است، برخی از علما<ref>مانند مرحوم ملاصالح مازندرانی.</ref> از فطری بودن علم امام طرفداری کرده‌اند؛ اما عده‌ای دیگر علم امام را تدریجی و افزایش پذیر دانسته‌اند<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.

	== نتیجه گیری ==		== نتیجه گیری ==
	بنابراین بی‌تردید [[علوم ویژه]] [[پیامبران]] و [[امامان]] {{عم}} ذاتی نبوده، بلکه [[موهبت]] و عطای خداوند متعال است و دیگر [[برگزیدگان خداوند]] نیز در این [[حکم]] با ایشان شریک‌اند و [[باور]] به آن از [[ضروریات دین]] به شمار می‌آید<ref>ر. ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.		بنابراین بی‌تردید [[علوم ویژه]] [[پیامبران]] و [[امامان]] {{عم}} ذاتی نبوده، بلکه موهبت و عطای خداوند متعال است و دیگر [[برگزیدگان خداوند]] نیز در این [[حکم]] با ایشان شریک‌اند و [[باور]] به آن از [[ضروریات دین]] به شمار می‌آید<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==

Bahmani در ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۵:۰۶

2023-11-13T05:06:13Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۳ نوامبر ۲۰۲۳، ساعت ۰۸:۳۶
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
	\| عنوان مدخل = ~~علم ذاتی~~		\| عنوان مدخل =
	\| مداخل مرتبط = [[علم ذاتی در قرآن]] - [[علم ذاتی در کلام اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[علم ذاتی در قرآن]] - [[علم ذاتی در کلام اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط = علم معصوم		\| پرسش مرتبط = علم معصوم (پرسش)
	}}		}}

	'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.		'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

2022-08-25T07:15:49Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵، قسمت دوم

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۵ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۴۵
خط ۵:		خط ۵:
	\| پرسش مرتبط = علم معصوم		\| پرسش مرتبط = علم معصوم
	}}		}}
	'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.		'''علم ذاتی''' دو معنا دارد یکی ذاتی به معنای استقلالی بدان معنا که تصور شود علم [[امام]] مستقل و غیروابسته به [[خداوند]] است، این معنا با توجه به معارف توحیدی و [[اسلامی]] باطل است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است. معنای دوم، ذاتی به معنای غیر استقلالی است، یعنی اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است.

	==معناشناسی علم ذاتی معصوم==		== معناشناسی علم ذاتی معصوم ==
	[[علم ذاتی]] [[امامان]]{{عم}} دارای دو معنا است:		[[علم ذاتی]] [[امامان]] {{عم}} دارای دو معنا است:
	===ذاتی به معنای استقلالی===		=== ذاتی به معنای استقلالی ===
	این صورت بدان معناست که [[تصور]] شود [[امام]] دانش‌های خود را به طور غیر وابسته به [[خداوند]] و صرف نظر از [[عطای الهی]] در ذات خود دارد؛ به عبارت دیگر [[علم]] او هیچ ارتباطی با خداوند نداشته و ذات امام به طور مستقل دارای این [[علوم]] باشد. این معنا با توجه به [[معارف توحیدی]] و [[اسلامی]] [[باطل]] است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است.		این صورت بدان معناست که [[تصور]] شود [[امام]] دانش‌های خود را به طور غیر وابسته به [[خداوند]] و صرف نظر از [[عطای الهی]] در ذات خود دارد؛ به عبارت دیگر [[علم]] او هیچ ارتباطی با خداوند نداشته و ذات امام به طور مستقل دارای این [[علوم]] باشد. این معنا با توجه به [[معارف توحیدی]] و [[اسلامی]] [[باطل]] است و تنها [[علم خداوند]] ذاتی است.

	در [[آیات قرآن]] به [[صراحت]] تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.		در [[آیات قرآن]] به [[صراحت]] تأکید شده است، [[علمی]] که به [[انسان‌ها]] و [[برگزیدگان خداوند]] می‌رسد، به [[اذن]] و [[خواست الهی]] است و اگر خداوند نخواهد، دانشی نخواهند داشت: {{متن قرآن\|إِن كُلُّ مَن فِي السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضِ إِلاَّ آتِي الرَّحْمَنِ عَبْدًا}}<ref>«بلکه هیچ موجودی در آسمان‌ها و زمین نیست جز اینکه خدا را بنده فرمانبردار است» سورۀ مریم، آیۀ ۹۳.</ref>.

	[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]]{{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]]{{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]]{{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) [[امتیاز]] او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها [[عنایت]] کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را [[تحمل]] می‌کنند<ref>ر.ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.		[[روایات]] نیز اشاره به این مطلب دارند که علوم [[اهل بیت]] {{عم}} از طریق فراگیری از [[پیامبر]] {{صل}}، بهره‌مندی از کتاب‌های [[الهی]] و ویژه، [[الهام]]، [[تحدیث فرشتگان]] و... به ‌دست می‌آید؛ یعنی وقتی علوم آنان کسبی است، ذاتی بودن آن [[نفی]] می‌شود و علوم ایشان غیرذاتی است. در روایتی [[امام صادق]] {{ع}} فرمودند: "گاهی (درهای) علم به روی ما گشوده می‌شود و ما (مطالبی را) می‌دانیم و گاهی بسته می‌شود و نمی‌دانیم امام فردی مانند دیگر انسان‌هاست؛ همانند آنان به‌ [[دنیا]] می‌آید؛ (...) [[امتیاز]] او نسبت‌ به دیگران این است که علومی ویژه به او داده شده و دعای او [[مستجاب]] است"<ref>ابن بابویه، محمد بن علی، خصال، ج ۲، ص۵۲۸.</ref>. علاوه بر اینکه ایشان برای نگه داری [[علوم]] و کمالاتی که [[خداوند]] به آنها [[عنایت]] کرده است [[رنج]] بیشتری از سایرین را [[تحمل]] می‌کنند<ref>ر. ک: [[عبدالله جوادی آملی\|جوادی آملی، عبدالله]]، [[ادب فنای مقربان (کتاب)\|ادب فنای مقربان]]، ج ۶، ص۳۱۸ و ۳۱۹؛ [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن (مقاله)\|قلمرو علوم برگزیدگان خداوند در قرآن]]، ص۲۷۶؛ [[سید حبیب بخارایی‌زاده\|بخارایی‌زاده، سید حبیب]]، [[علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت (پایان‌نامه)\|علم غیب امامان از نگاه عقل کتاب و سنت]]، ص۱۹؛ [[مصطفی سلطانی\|سلطانی، مصطفی]]، [[امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه (کتاب)\|امامت از دیدگاه امامیه و زیدیه]]، ص۶۹.</ref>.

	===ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]])===		=== ذاتی به معنای غیر استقلالی ([[فطری]]) ===
	اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است. البته این معنا مورد [[اختلاف]] میان [[علما]] قرار گرفته است، برخی از علما<ref>مانند مرحوم ملاصالح مازندرانی.</ref> از فطری بودن علم امام طرفداری کرده‌اند؛ اما عده‌ای دیگر علم امام را تدریجی و افزایش پذیر دانسته‌اند<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.		اگر چه [[علم امام]] غیر ذاتی و وابسته به عطای [[خداوند متعال]] است، اما خداوند، هرگاه امامی را می‌آفریند، [[علم ویژه]] را همراه او در فطرتش قرار می‌دهد لذا علم امام ذاتی یعنی فطری است. البته این معنا مورد [[اختلاف]] میان [[علما]] قرار گرفته است، برخی از علما<ref>مانند مرحوم ملاصالح مازندرانی.</ref> از فطری بودن علم امام طرفداری کرده‌اند؛ اما عده‌ای دیگر علم امام را تدریجی و افزایش پذیر دانسته‌اند<ref>ر. ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.

	==نتیجه گیری==		== نتیجه گیری ==
	بنابراین بی‌تردید [[علوم ویژه]] [[پیامبران]] و [[امامان]]{{عم}} ذاتی نبوده، بلکه [[موهبت]] و عطای خداوند متعال است و دیگر [[برگزیدگان خداوند]] نیز در این [[حکم]] با ایشان شریک‌اند و [[باور]] به آن از [[ضروریات دین]] به شمار می‌آید<ref>ر.ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.		بنابراین بی‌تردید [[علوم ویژه]] [[پیامبران]] و [[امامان]] {{عم}} ذاتی نبوده، بلکه [[موهبت]] و عطای خداوند متعال است و دیگر [[برگزیدگان خداوند]] نیز در این [[حکم]] با ایشان شریک‌اند و [[باور]] به آن از [[ضروریات دین]] به شمار می‌آید<ref>ر. ک: [[سید علی هاشمی\|هاشمی، سید علی]]، [[ویژگی‌های علوم ائمه از دیدگاه علمی امامیه]].</ref>.

	== پرسش‌های وابسته ==		== پرسش‌های وابسته ==
خط ۳۷:		خط ۳۷:
	* [[علم ذاتی ولی]]؛		* [[علم ذاتی ولی]]؛
	* [[علم ذاتی وصی]]؛		* [[علم ذاتی وصی]]؛
	* [[علم ذاتی اهل بیت]]{{عم}}؛		* [[علم ذاتی اهل بیت]] {{عم}}؛
	* [[علم ذاتی فاطمه زهرا]]{{س}}.		* [[علم ذاتی فاطمه زهرا]] {{س}}.
	{{پایان مدخل وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

HeydariBot: وظیفهٔ شمارهٔ ۵

2022-07-31T08:49:54Z

وظیفهٔ شمارهٔ ۵

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ ژوئیهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۹
خط ۱:		خط ۱:
	~~{{علم معصوم}}~~
	{{مدخل مرتبط		{{مدخل مرتبط
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
خط ۳۲:		خط ۳۱:

	== جستارهای وابسته ==		== جستارهای وابسته ==
	{{~~مدخل‌~~ وابسته}}		{{مدخل وابسته}}
	* [[علم ذاتی امام]]؛		* [[علم ذاتی امام]]؛
	* [[علم ذاتی پیامبر]]؛		* [[علم ذاتی پیامبر]]؛
خط ۵۴:		خط ۵۳:
	{{پانویس}}		{{پانویس}}


	~~[[رده:مدخل]]~~
	[[رده:علم معصوم]]		[[رده:علم معصوم]]
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]

Hosein: جایگزینی متن - '{{علم معصوم افقی}}' به ''

2022-05-31T04:55:46Z

جایگزینی متن - '{{علم معصوم افقی}}' به ''

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۳۱ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۸:۲۵
خط ۵۳:		خط ۵۳:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}
	~~{{علم معصوم افقی}}~~

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]

Wasity: /* پانویس */

2022-05-26T08:49:56Z

پانویس

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۶ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۱۲:۱۹
خط ۵۳:		خط ۵۳:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}
			{{علم معصوم افقی}}

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]
			[[رده:علم معصوم]]
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان]]
	[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]		[[رده:مدخل برگرفته از پرسمان علم معصوم]]
	~~[[رده:علم معصوم]]~~

Hosein در ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۳:۰۱

2022-05-19T03:01:10Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۹ مهٔ ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۳۱
خط ۹:		خط ۹:

	==معناشناسی علم ذاتی معصوم==		==معناشناسی علم ذاتی معصوم==
	~~{{جعبه نقل قول\| عنوان =\| نقل‌قول ={{وسط‌چین}}'''[[علم ذاتی معصوم چیست؟ (پرسش)\|علم ذاتی معصوم چیست؟]]'''{{پایان}}~~
	\|تاریخ بایگانی\| منبع = <small>[[علم معصوم (پرسش)\|(پرسمان علم معصوم)]]</small>\| تراز = راست\| عرض = ۱۰۰px\| اندازه خط = ۱۳px\|رنگ پس‌زمینه=#F۸FBF۹\| گیومه نقل‌قول =\| تراز منبع = وسط}}
	{{جعبه نقل قول\| عنوان =\| نقل‌قول ={{وسط‌چین}}'''[[آیا علم معصوم ذاتی است یا خداوند به او علم می‌آموزد؟ (پرسش)\|آیا علم معصوم ذاتی است یا خداوند به او علم می‌آموزد؟]]'''{{پایان}}
	\|تاریخ بایگانی\| منبع = <small>علم معصوم (پرسش)\|(پرسمان علم معصوم)</small>\| تراز = راست\| عرض = ۱۰۰px\| اندازه خط = ۱۳px\|رنگ پس‌زمینه=#F۸FBF۹\| گیومه نقل‌قول =\| تراز منبع = وسط}}
	[[علم ذاتی]] [[امامان]]{{عم}} دارای دو معنا است:		[[علم ذاتی]] [[امامان]]{{عم}} دارای دو معنا است:
	===ذاتی به معنای استقلالی===		===ذاتی به معنای استقلالی===
خط ۴۴:		خط ۴۰:
	* [[علم ذاتی اهل بیت]]{{عم}}؛		* [[علم ذاتی اهل بیت]]{{عم}}؛
	* [[علم ذاتی فاطمه زهرا]]{{س}}.		* [[علم ذاتی فاطمه زهرا]]{{س}}.
	{{پایان ~~پرسش~~ وابسته}}		{{پایان مدخل وابسته}}

	== منابع ==		== منابع ==
خط ۵۷:		خط ۵۳:
	== پانویس ==		== پانویس ==
	{{پانویس}}		{{پانویس}}

	~~{{علم معصوم افقی}}~~

	[[رده:مدخل]]		[[رده:مدخل]]

Bahmani در ‏۲۲ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۰۵:۳۹

2022-04-22T05:39:25Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۲ آوریل ۲۰۲۲، ساعت ۰۹:۰۹
خط ۳:		خط ۳:
	\| موضوع مرتبط = علم معصوم		\| موضوع مرتبط = علم معصوم
	\| عنوان مدخل = علم ذاتی		\| عنوان مدخل = علم ذاتی
	\| مداخل مرتبط = [[علم ذاتی در کلام اسلامی]]		\| مداخل مرتبط = [[علم ذاتی در قرآن]] - [[علم ذاتی در کلام اسلامی]]
	\| پرسش مرتبط = علم معصوم		\| پرسش مرتبط = علم معصوم
	}}		}}