عمر - تاریخچهٔ نسخه‌ها

Wasity: ویرایش Hosein (بحث) به آخرین تغییری که Wasity انجام داده بود واگردانده شد

2022-08-27T06:45:29Z

ویرایش Hosein (بحث) به آخرین تغییری که Wasity انجام داده بود واگردانده شد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۵
خط ۱:		خط ۱:
	{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[عمر بن خطاب در نهج البلاغه]] - [[عمر بن خطاب در تاریخ اسلامی]] - [[عمر بن خطاب در معارف و سیره نبوی]]\| پرسش مرتبط = }}		#تغییر_مسیر [[عمر (ابهام‌زدایی)]]

	~~== مقدمه ==~~
	عمر بن خطاب، ملقب به [[ابوحفص]]، از [[قبیله قریش]]، تیره عدی بن کعب، مادرش حَنتَمَه و پدرش [[عبدالله بن عمر]] [[چهل]] [[سال]] پیش از [[هجرت]] در [[مکه]] متولّد شد و بیشتر عمر خویش را در [[جاهلیت]] گذراند. در [[مکّه]] پنج سال پیش از [[هجرت]] [[مسلمان]] شد. دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]] و [[ام‌کلثوم]]، [[فرزند امام علی]] {{ع}} یکی از [[همسران]] او بود<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 589-591؛ [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۴۲۴.</ref>. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به [[هذیان]] و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد.

	[[عمر]] پس از [[ارتحال پیامبر]]، در ابتدا [[مرگ]] ایشان را [[انکار]] کرد، سپس با [[همراهی]] [[ابوبکر]] سردمدار ماجرایی شدند که در آن حق مسلم [[امام علی]] {{ع}} در [[وصایت]] و [[جانشینی پیامبر اکرم]] [[غصب]] شد. از این ماجرا با عنوان ماجرای [[سقیفه بنی‌ساعده]] یاد می‌شود. به موجب [[واقعه سقیفه]]، [[خلافت]] پس از [[پیامبر اکرم]] به [[ابوبکر]] رسید. او نیز هنگام وفاتش [[عمر]] را به [[جانشینی]] خویش برگزید.

	عمر بن خطاب در سال ۱۳ هجری بر کرسی [[خلافت]] تکیه زد و ده سال [[حکومت]] کرد و در سال ۲۳ [[هجری]] با خنجر [[ابو لؤلؤ]] مجروح شد و درگذشت. زمان [[عمر]] زمینۀ مناسبی برای [[کشورگشایی]] [[مسلمانان]] که از دوره [[ابوبکر]] آغاز شده بود، ایجاد شد. از این‌رو تسلط [[مسلمانان]] بر نواحی گوناگون مانند [[عراق]]، [[آذربایجان]]، [[اهواز]]، [[فارس]]، نواحی مرکزی و غربی [[ایران]]، [[شام]]، [[موصل]] و [[مصر]] صورت پذیرفت. هم‌زمان با [[فتوحات]] [[مسلمانان]]، سیل عظیم [[غنایم]]، [[خراج]] و [[جزیه]] به [[سرزمین‌های اسلامی]] سرازیر شد. [[خلیفه]] بر این اساس [[مستمری]] برای [[قبایل]] [[عرب]] تعیین و دیوانی برای ثبت آن تأسیس کرد.

	[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد. [[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، [[ابولؤلؤ]] در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 589-591.</ref>.

	وی از نخستین کسانی بود که در روز [[غدیر خم]] با [[امام علی\|علی]] {{ع}} بر مسألۀ [[ولایت]]، [[بیعت]] کرد و به وی تهنیت گفت، امّا پس از [[پیامبر]] [[بیعت]] [[شکست]] و [[خلافت]] را از [[اهل بیت]] [[پیامبر]] دور ساخت. او بود که نگذاشت [[پیامبر]] در آخرین روزهای [[زندگی]]، سندی مکتوب دربارۀ [[خلافت امام علی\|خلافت علی]] {{ع}} برجای بگذارد و [[شعار]] [[حسبنا کتاب الله]] سرداد. تلاش وی برای [[بیعت]] [[مردم]] با [[ابوبکر]]، [[زمینه‌سازی]] برای [[خلافت]] خود بود. وقتی در ماجرای وادارکردن [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} به [[بیعت اجباری]] با [[خلافت ابوبکر]]، عمر بن خطاب آن حضرت را [[تهدید]] کرد که: تو را رها نمی‌کنیم تا [[بیعت]] کنی، چه بخواهی چه نخواهی، حضرت با اشاره به همین نکته فرمود: "بدوش دوشیدنی که بخشی از آن سهم توست و امروز برای آن به [[سختی]] بکوش و آن را محکم کن، تا فردا به خودت بازگردد"<ref>{{متن حدیث\|احْلِبْ حَلْباً لَكَ شَطْرُهُ اشْدُدْ لَهُ الْيَوْمَ لِيَرِدَ عَلَيْكَ غَدا}}؛ بحار الأنوار، ج ۲۸ ص ۱۸۵.</ref> هنگام [[مرگ]] نیز شورای شش‌ نفره‌ای برای [[انتخاب]] خلیفۀ بعدی [[تعیین]] کرد که نتیجۀ آن [[قدرت]] یافتن [[عثمان]] و کنار گذاشتن [[امام علی\|علی بن ابی طالب]] {{ع}} بود.<ref>برخی از قضایای او را در شرح ابن ابی الحدید، ج ۱ ص ۱۷۳ و بحار الأنوار، ج ۳۱ مطالعه کنید، نیز کتاب «من حیاة الخلیفه عمر بن خطاب» عبد الرحمان احمد البکری</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۴۲۴.</ref>

	~~== فضیلت عمر ==~~
	~~{{اصلی\|فضیلت عمر}}~~

	~~[[مؤمن الطاق]] دلایلی را بر عدم [[فضیلت]] [[خلیفه دوم]] بیان کرده است مانند:~~
	# [[عمر]] نمی‌دانست حکمِ نمازِ شخصِ جنبی که آب برای [[غسل]] پیدا نکرده چیست و گفته: شخص جنب [[نماز]] نخواند حتی اگر یک سال طول بکشد.
	# او به [[اشتباه]] در مورد زنی [[حکم]] کرد که در غیاب و [[مسافرت]] شوهر [[ازدواج]] و [[حکم]] کرده بود اگر با [[همسر]] دوم همبستر شده، [[زن]] اوست، ولی اگر همبستر نشده [[زن]] [[فرد]] اول است.
	# در مورد زنی که شوهرش چهار سال به [[مسافرت]] رفته بود اجازه داد در صورت [[تمایل]] [[ازدواج]] کند و حال آنکه [[امت اسلامی]] جملگی معتقدند وی نمی‌تواند [[ازدواج]] نماید؛ مگر [[گواهان]] بر [[مرگ]] شوهرش [[شهادت]] دهند یا به طلاقش [[گواهی]] دهند.

	~~[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های~~ [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای [[تصدی]] [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (~~کتاب~~)~~\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>~~

	~~== خلافت عمر ==~~
	~~{{اصلی\|خلافت عمر}}~~
	پس از [[مرگ ابوبکر]]، عمر بن خطاب بر [[مسند خلافت]] تکیه زد. وی که از سوی [[خلیفه]] پیشین به این سمت [[منصوب]] شد<ref>تاریخ خلفا، ج۲، ص۶۳.</ref>، بیش از ده سال بر [[جامعه اسلامی]] [[حکومت]] کرد. در دوران خلافت عمر، [[قدرت سیاسی]] و نظامی [[مسلمین]] شکوفاتر شد و با [[فتح]] [[ایران]]، [[دمشق]]، [[حمص]]، بعلبک، [[انطاکیه]]، [[بیت‌المقدس]] و [[مصر]]، جغرافیای [[جهان اسلام]] به سرعت توسعه یافت.

	در این دوران همچنین فاصله گرفتن از [[سنت‌های اصیل]] [[نبوی]] و رواج برخی [[بدعت‌ها]]، بی‌توجهی به اصل [[شایسته‌سالاری]] و [[انتخاب]] افرادی چون: فرزند [[ابوسفیان]] برای یک [[منصب]] مهم [[حکومتی]] و رواج نابرابری‌های غیر عادلانه بین اقشار و نژادهای گوناگون [[مسلمین]]، از جمله [[عرب]] و [[عجم]]، کارکرد نظام خلافت را زیر سؤال برده بود<ref>تاریخ خلفا، ج۲، ص۸۱-۸۲.</ref>.<ref>[[علی اصغر نصرتی\|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)\|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۱۹۵.</ref>

	عمده [[دلیل]] [[اهل سنت]] در این زمینه این است که [[ابوبکر]] در روزهای آخر [[عمر]] و در بستر [[بیماری]] [[وصیت]] کرد که [[خلیفه]] بعد از من عُمَر است<ref>الاحکام السلطانیه، ج۱، ص۱۰؛ الکامل فی التاریخ، ابن‌اثیر، ج۲، ص۴۲۶.</ref>. اما این [[وصیت]] به چند [[دلیل]] [[مشروعیت]] نداشته است:
	~~# [[مشروعیت]] [[خلافت]] وصیت‌کننده ([[ابوبکر]]) ثابت نشده تا او بتواند [[جانشین]] بعد از خویش را نیز [[تعیین]] کند.~~
	# همان‌گونه که بنا به گفته [[عمر]]، [[وصیت پیامبر]] {{صل}} در حال [[بیماری]] اعتبار ندارد [با اینکه [[قرآن]] بر صحت [[گفتار پیامبر]] {{صل}} و دور بودن آن از هرگونه [[لغزش]] [[گواه]] است] پس [[عهد]] و [[وصیّت]] [[ابوبکر]] در حال [[بیماری]] به طریق اولی فاقد هرگونه [[ارزش]] و اعتبار است.
	# این [[وصیت]] در جمع [[صحابه]] و به [[اختیار]] و [[انتخاب]] [[اهل حل و عقد]] نبوده، بلکه تنها [[عثمان]] [[شاهد]] صحنه بوده است<ref>ر. ک: الکامل فی التاریخ، ابن‌اثیر، ج۲، ص۴۲۵ – ۴۲۶.</ref>.
	# چرا [[ابوبکر]] در امر [[خلافت]] از [[سیره پیامبر]] {{صل}} [[تبعیت]] نکرد؟ که مدعی‌اند درباره [[خلافت]] نصّی صادر نکرده و آن را به تصمیم‌گیری [[امت]] واگذار کرده است<ref>ر. ک: شرح المقاصد، تفتازانی، ج۵، ص۲۶۳.</ref> در حالی که سزاوار بود [[ابوبکر]] نیز چنین می‌کرد<ref>[[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی\|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)\| امامت و رهبری]]، ص:۱۲۴-۱۲۵.</ref>

	~~== جستارهای وابسته ==~~
	~~{{مدخل وابسته}}~~
	* [[عثمان بن مظعون]] (دایی)
	* [[قدامة بن مظعون]] (دایی)
	~~{{پایان مدخل‌ وابسته}}~~

	~~== منابع ==~~
	~~{{منابع}}~~
	~~# [[پرونده:1368987.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|'''فرهنگ غدیر''']]~~
	# [[پرونده:1100439.jpg\|22px]] [[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی\|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)\| '''امامت و رهبری''']]
	~~# [[پرونده:1100672.jpg\|22px]] [[علی اصغر نصرتی\|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)\|'''نظام سیاسی اسلام''']]~~
	~~# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]~~
	~~{{پایان منابع}}~~

	~~== پانویس ==~~
	~~{{پانویس}}~~

	~~{{صحابه مهاجر به مدینه}}~~

	~~[[رده:حاضران در سقیفه]]~~
	~~[[رده:عمر بن خطاب~~]]

Hosein در ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۰۶:۴۲

2022-08-27T06:42:52Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر	نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۲
خط ۱:	خط ۱:
		{{مدخل مرتبط \| موضوع مرتبط = \| عنوان مدخل = \| مداخل مرتبط = [[عمر بن خطاب در نهج البلاغه]] - [[عمر بن خطاب در تاریخ اسلامی]] - [[عمر بن خطاب در معارف و سیره نبوی]]\| پرسش مرتبط = }}

		== مقدمه ==
		عمر بن خطاب، ملقب به [[ابوحفص]]، از [[قبیله قریش]]، تیره عدی بن کعب، مادرش حَنتَمَه و پدرش [[عبدالله بن عمر]] [[چهل]] [[سال]] پیش از [[هجرت]] در [[مکه]] متولّد شد و بیشتر عمر خویش را در [[جاهلیت]] گذراند. در [[مکّه]] پنج سال پیش از [[هجرت]] [[مسلمان]] شد. دخترش [[حفصه]]، [[همسر پیامبر اکرم]] و [[ام‌کلثوم]]، [[فرزند امام علی]] {{ع}} یکی از [[همسران]] او بود<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 589-591؛ [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۴۲۴.</ref>. او مردی بلند قامت، گندم‌گون و دارای هیبت و جذبه، با [[اراده]] و [[قاطع]] و در تصمیم‌گیری [[ساده‌زیست]] و بی‌تکلف می‌نمود. او در تمام [[غزوات]] در رکاب [[پیامبر اکرم]] {{صل}} حضور داشت، گرچه [[تاریخ]]، گزارشی از رشادت‌های او همپای [[امام علی]] {{ع}} [[روایت]] نکرده است. [[روایت]] مشهوری است مبنی بر اینکه [[عمر]] هنگام [[احتضار پیامبر اکرم]]، آن‌گاه که [[پیامبر]] خواست وصیتی بنویسد تا پس از او [[امت اسلام]] [[گمراه]] نشوند، [[پیامبر]] را به [[هذیان]] و استیلای [[مرض]] بر او متهم کرد.

		[[عمر]] پس از [[ارتحال پیامبر]]، در ابتدا [[مرگ]] ایشان را [[انکار]] کرد، سپس با [[همراهی]] [[ابوبکر]] سردمدار ماجرایی شدند که در آن حق مسلم [[امام علی]] {{ع}} در [[وصایت]] و [[جانشینی پیامبر اکرم]] [[غصب]] شد. از این ماجرا با عنوان ماجرای [[سقیفه بنی‌ساعده]] یاد می‌شود. به موجب [[واقعه سقیفه]]، [[خلافت]] پس از [[پیامبر اکرم]] به [[ابوبکر]] رسید. او نیز هنگام وفاتش [[عمر]] را به [[جانشینی]] خویش برگزید.

		عمر بن خطاب در سال ۱۳ هجری بر کرسی [[خلافت]] تکیه زد و ده سال [[حکومت]] کرد و در سال ۲۳ [[هجری]] با خنجر [[ابو لؤلؤ]] مجروح شد و درگذشت. زمان [[عمر]] زمینۀ مناسبی برای [[کشورگشایی]] [[مسلمانان]] که از دوره [[ابوبکر]] آغاز شده بود، ایجاد شد. از این‌رو تسلط [[مسلمانان]] بر نواحی گوناگون مانند [[عراق]]، [[آذربایجان]]، [[اهواز]]، [[فارس]]، نواحی مرکزی و غربی [[ایران]]، [[شام]]، [[موصل]] و [[مصر]] صورت پذیرفت. هم‌زمان با [[فتوحات]] [[مسلمانان]]، سیل عظیم [[غنایم]]، [[خراج]] و [[جزیه]] به [[سرزمین‌های اسلامی]] سرازیر شد. [[خلیفه]] بر این اساس [[مستمری]] برای [[قبایل]] [[عرب]] تعیین و دیوانی برای ثبت آن تأسیس کرد.

		[[عمر]] در دوران [[خلافت]] خود، دست به بدعت‌هایی در [[دین اسلام]] و [[سنت پیامبر]] زد، از جمله [[متعه نساء]] و [[متعه حج]] که در زمان [[پیامبر]] رواج داشت و در زمان [[خلیفه]] [[تحریم]] شد. [[عمر]] سرانجام به‌دست [[غلام]] ایرانی مغیره، [[ابولؤلؤ]] در سال ۲۳ هجری و پس از ده سال و پنج ماه [[حکومت]] بر [[مسلمانان]] کشته شد. وی در بستر [[مرگ]] با تعیین شواریی متشکل از شش نفر از [[صحابه پیامبر]]، امر [[جانشینی]] را به تصمیم [[شورا]] واگذار کرد<ref>[[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|دانشنامه نهج البلاغه]]، ج۲، ص 589-591.</ref>.

		وی از نخستین کسانی بود که در روز [[غدیر خم]] با [[امام علی\|علی]] {{ع}} بر مسألۀ [[ولایت]]، [[بیعت]] کرد و به وی تهنیت گفت، امّا پس از [[پیامبر]] [[بیعت]] [[شکست]] و [[خلافت]] را از [[اهل بیت]] [[پیامبر]] دور ساخت. او بود که نگذاشت [[پیامبر]] در آخرین روزهای [[زندگی]]، سندی مکتوب دربارۀ [[خلافت امام علی\|خلافت علی]] {{ع}} برجای بگذارد و [[شعار]] [[حسبنا کتاب الله]] سرداد. تلاش وی برای [[بیعت]] [[مردم]] با [[ابوبکر]]، [[زمینه‌سازی]] برای [[خلافت]] خود بود. وقتی در ماجرای وادارکردن [[امام علی\|امیر المؤمنین]] {{ع}} به [[بیعت اجباری]] با [[خلافت ابوبکر]]، عمر بن خطاب آن حضرت را [[تهدید]] کرد که: تو را رها نمی‌کنیم تا [[بیعت]] کنی، چه بخواهی چه نخواهی، حضرت با اشاره به همین نکته فرمود: "بدوش دوشیدنی که بخشی از آن سهم توست و امروز برای آن به [[سختی]] بکوش و آن را محکم کن، تا فردا به خودت بازگردد"<ref>{{متن حدیث\|احْلِبْ حَلْباً لَكَ شَطْرُهُ اشْدُدْ لَهُ الْيَوْمَ لِيَرِدَ عَلَيْكَ غَدا}}؛ بحار الأنوار، ج ۲۸ ص ۱۸۵.</ref> هنگام [[مرگ]] نیز شورای شش‌ نفره‌ای برای [[انتخاب]] خلیفۀ بعدی [[تعیین]] کرد که نتیجۀ آن [[قدرت]] یافتن [[عثمان]] و کنار گذاشتن [[امام علی\|علی بن ابی طالب]] {{ع}} بود.<ref>برخی از قضایای او را در شرح ابن ابی الحدید، ج ۱ ص ۱۷۳ و بحار الأنوار، ج ۳۱ مطالعه کنید، نیز کتاب «من حیاة الخلیفه عمر بن خطاب» عبد الرحمان احمد البکری</ref>.<ref>[[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|فرهنگ غدیر]]، ص۴۲۴.</ref>

		== فضیلت عمر ==
		{{اصلی\|فضیلت عمر}}

		[[مؤمن الطاق]] دلایلی را بر عدم [[فضیلت]] [[خلیفه دوم]] بیان کرده است مانند:
		# [[عمر]] نمی‌دانست حکمِ نمازِ شخصِ جنبی که آب برای [[غسل]] پیدا نکرده چیست و گفته: شخص جنب [[نماز]] نخواند حتی اگر یک سال طول بکشد.
		# او به [[اشتباه]] در مورد زنی [[حکم]] کرد که در غیاب و [[مسافرت]] شوهر [[ازدواج]] و [[حکم]] کرده بود اگر با [[همسر]] دوم همبستر شده، [[زن]] اوست، ولی اگر همبستر نشده [[زن]] [[فرد]] اول است.
		# در مورد زنی که شوهرش چهار سال به [[مسافرت]] رفته بود اجازه داد در صورت [[تمایل]] [[ازدواج]] کند و حال آنکه [[امت اسلامی]] جملگی معتقدند وی نمی‌تواند [[ازدواج]] نماید؛ مگر [[گواهان]] بر [[مرگ]] شوهرش [[شهادت]] دهند یا به طلاقش [[گواهی]] دهند.

		[[مؤمن الطاق]] در [[حقیقت]] با به رخ کشاندن ناآگاهی‌های [[عمر]]، او را فردی نامناسب برای [[تصدی]] [[منصب امامت]] می‌شمارد و تلویحاً در مقابل، کسی را که به گفته خودِ [[عمر]]، عالم‌تر از اوست برای چنین مقامی لایق معرفی می‌کند<ref>مفید، الاختصاص، ص۱۱۱؛ مجلسی، بحارالأنوار، ج۱۰، ص۲۳۰.</ref>.<ref>[[اکبر اقوام کرباسی\|اقوام کرباسی، اکبر]]، [[مؤمن الطاق (کتاب)\|مؤمن الطاق]]، ص۲۱۸-۲۱۹.</ref>

		== خلافت عمر ==
		{{اصلی\|خلافت عمر}}
		پس از [[مرگ ابوبکر]]، عمر بن خطاب بر [[مسند خلافت]] تکیه زد. وی که از سوی [[خلیفه]] پیشین به این سمت [[منصوب]] شد<ref>تاریخ خلفا، ج۲، ص۶۳.</ref>، بیش از ده سال بر [[جامعه اسلامی]] [[حکومت]] کرد. در دوران خلافت عمر، [[قدرت سیاسی]] و نظامی [[مسلمین]] شکوفاتر شد و با [[فتح]] [[ایران]]، [[دمشق]]، [[حمص]]، بعلبک، [[انطاکیه]]، [[بیت‌المقدس]] و [[مصر]]، جغرافیای [[جهان اسلام]] به سرعت توسعه یافت.

		در این دوران همچنین فاصله گرفتن از [[سنت‌های اصیل]] [[نبوی]] و رواج برخی [[بدعت‌ها]]، بی‌توجهی به اصل [[شایسته‌سالاری]] و [[انتخاب]] افرادی چون: فرزند [[ابوسفیان]] برای یک [[منصب]] مهم [[حکومتی]] و رواج نابرابری‌های غیر عادلانه بین اقشار و نژادهای گوناگون [[مسلمین]]، از جمله [[عرب]] و [[عجم]]، کارکرد نظام خلافت را زیر سؤال برده بود<ref>تاریخ خلفا، ج۲، ص۸۱-۸۲.</ref>.<ref>[[علی اصغر نصرتی\|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)\|نظام سیاسی اسلام]]، ص ۱۹۵.</ref>

		عمده [[دلیل]] [[اهل سنت]] در این زمینه این است که [[ابوبکر]] در روزهای آخر [[عمر]] و در بستر [[بیماری]] [[وصیت]] کرد که [[خلیفه]] بعد از من عُمَر است<ref>الاحکام السلطانیه، ج۱، ص۱۰؛ الکامل فی التاریخ، ابن‌اثیر، ج۲، ص۴۲۶.</ref>. اما این [[وصیت]] به چند [[دلیل]] [[مشروعیت]] نداشته است:
		# [[مشروعیت]] [[خلافت]] وصیت‌کننده ([[ابوبکر]]) ثابت نشده تا او بتواند [[جانشین]] بعد از خویش را نیز [[تعیین]] کند.
		# همان‌گونه که بنا به گفته [[عمر]]، [[وصیت پیامبر]] {{صل}} در حال [[بیماری]] اعتبار ندارد [با اینکه [[قرآن]] بر صحت [[گفتار پیامبر]] {{صل}} و دور بودن آن از هرگونه [[لغزش]] [[گواه]] است] پس [[عهد]] و [[وصیّت]] [[ابوبکر]] در حال [[بیماری]] به طریق اولی فاقد هرگونه [[ارزش]] و اعتبار است.
		# این [[وصیت]] در جمع [[صحابه]] و به [[اختیار]] و [[انتخاب]] [[اهل حل و عقد]] نبوده، بلکه تنها [[عثمان]] [[شاهد]] صحنه بوده است<ref>ر. ک: الکامل فی التاریخ، ابن‌اثیر، ج۲، ص۴۲۵ – ۴۲۶.</ref>.
		# چرا [[ابوبکر]] در امر [[خلافت]] از [[سیره پیامبر]] {{صل}} [[تبعیت]] نکرد؟ که مدعی‌اند درباره [[خلافت]] نصّی صادر نکرده و آن را به تصمیم‌گیری [[امت]] واگذار کرده است<ref>ر. ک: شرح المقاصد، تفتازانی، ج۵، ص۲۶۳.</ref> در حالی که سزاوار بود [[ابوبکر]] نیز چنین می‌کرد<ref>[[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی\|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)\| امامت و رهبری]]، ص:۱۲۴-۱۲۵.</ref>

		== جستارهای وابسته ==
		{{مدخل وابسته}}
		* [[عثمان بن مظعون]] (دایی)
		* [[قدامة بن مظعون]] (دایی)
		{{پایان مدخل‌ وابسته}}

		== منابع ==
		{{منابع}}
		# [[پرونده:1368987.jpg\|22px]] [[جواد محدثی\|محدثی، جواد]]، [[فرهنگ غدیر (کتاب)\|'''فرهنگ غدیر''']]
		# [[پرونده:1100439.jpg\|22px]] [[عبدالله ابراهیم‌زاده آملی\|ابراهیم‌زاده آملی، عبدالله]]، [[امامت و رهبری - ابراهیم‌زاده آملی (کتاب)\| '''امامت و رهبری''']]
		# [[پرونده:1100672.jpg\|22px]] [[علی اصغر نصرتی\|نصرتی، علی اصغر]]، [[نظام سیاسی اسلام (کتاب)\|'''نظام سیاسی اسلام''']]
		# [[پرونده:13681049.jpg\|22px]] [[دانشنامه نهج البلاغه ج۲ (کتاب)\|'''دانشنامه نهج البلاغه ج۲''']]
		{{پایان منابع}}

		== پانویس ==
		{{پانویس}}

		{{صحابه مهاجر به مدینه}}

		[[رده:حاضران در سقیفه]]
		[[رده:عمر بن خطاب]]

Hosein: صفحه را خالی کرد

2022-08-27T06:42:02Z

صفحه را خالی کرد

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۷ اوت ۲۰۲۲، ساعت ۱۰:۱۲
خط ۱:		خط ۱:
	~~#تغییر_مسیر [[عمر (ابهام‌زدایی)]]~~

Wasity: تغییرمسیر به عمر (ابهام‌زدایی)

2019-05-29T14:14:55Z

تغییرمسیر به عمر (ابهام‌زدایی)

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ مهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۱۷:۴۴
خط ۱:		خط ۱:
	عمر (ابهام‌زدایی)		#تغییر_مسیر [[عمر (ابهام‌زدایی)]]

Wasity: جایگزینی صفحه با 'عمر (ابهام‌زدایی)'

2019-05-29T14:14:43Z

جایگزینی صفحه با 'عمر (ابهام‌زدایی)'

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۹ مهٔ ۲۰۱۹، ساعت ۱۷:۴۴
خط ۱:		خط ۱:
	~~'''عٌمَر''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:~~		عمر (ابهام‌زدایی)

	* '''[[عمر ~~بن خطاب]]'''~~ (کشته شده در ۲۶ یا ۲۷ ذی‌حجّه سال ۲۳ق) از [[صحابه پیامبر]] و - به اعتقاد [[اهل سنت]] - [[دومین خلیفه]] از [[خلفای راشدین]]؛
	* '''[[عمر بن سعد بن ابی وقاص]]''' (کشته شده در ۶۵ یا ۶۶ یا ۶۷ق) ~~فرمانده [[سپاه عبیدالله بن زیاد]] در [[واقعه کربلا]]؛~~
	* '''[[عمر بن علی بن ابی طالب]]''' مشهور به [[عمر الاَطرف]] از فرزندان [[امام علی]]{{ع}}، شماری از [[مورخان]] او را یکی از [[شهدای کربلا]] دانسته‌اند و شماری دیگر بر این باورند وی در [[واقعه کربلا]] حضور نداشته است؛
	* '''[[عمر بن حسن بن علی بن ابی طالب]]''' فرزند [[امام حسن مجتبی]]{{ع}}، برخی گفته‌اند که او در سنین کودکی، در [[واقعه کربلا]] به [[شهادت]] رسید و برخی دیگر، [[شهادت]] او را با تردید نقل کرده‌اند؛
	* '''[[عمر بن‌ محمد بن‌ عبدالرحمان‌ بصری]]''' معروف به [[ابن اُذَینه]] از [[محدثان شیعه]] در قرن دوم قمری و از [[اصحاب]] [[امام صادق]]{{ع}} و [[امام کاظم]]{{ع}}.


	~~{{ابهام‌زدایی}}~~
	~~[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]~~
	~~[[رده:عمر]]~~

Wasity در ‏۲۴ اکتبر ۲۰۱۸، ساعت ۱۱:۱۲

2018-10-24T11:12:27Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۲۴ اکتبر ۲۰۱۸، ساعت ۱۴:۴۲
خط ۱۰:		خط ۱۰:
	{{ابهام‌زدایی}}		{{ابهام‌زدایی}}
	[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]		[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]
	[[رده:~~اختیار~~]]		[[رده:عمر]]

Wasity در ‏۱۷ اکتبر ۲۰۱۸، ساعت ۱۰:۳۵

2018-10-17T10:35:04Z

→ نسخهٔ قدیمی‌تر		نسخهٔ ‏۱۷ اکتبر ۲۰۱۸، ساعت ۱۴:۰۵
خط ۲:		خط ۲:

	* '''[[عمر بن خطاب]]''' (کشته شده در ۲۶ یا ۲۷ ذی‌حجّه سال ۲۳ق) از [[صحابه پیامبر]] و - به اعتقاد [[اهل سنت]] - [[دومین خلیفه]] از [[خلفای راشدین]]؛		* '''[[عمر بن خطاب]]''' (کشته شده در ۲۶ یا ۲۷ ذی‌حجّه سال ۲۳ق) از [[صحابه پیامبر]] و - به اعتقاد [[اهل سنت]] - [[دومین خلیفه]] از [[خلفای راشدین]]؛
	* '''[[عمر بن سعد بن ابی وقاص]]''' (کشته شده در ۶۵ یا ۶۶ یا ۶۷ق) فرمانده [[سپاه عبیدالله بن زیاد]] در [[واقعه کربلا]].		* '''[[عمر بن سعد بن ابی وقاص]]''' (کشته شده در ۶۵ یا ۶۶ یا ۶۷ق) فرمانده [[سپاه عبیدالله بن زیاد]] در [[واقعه کربلا]]؛
			* '''[[عمر بن علی بن ابی طالب]]''' مشهور به [[عمر الاَطرف]] از فرزندان [[امام علی]]{{ع}}، شماری از [[مورخان]] او را یکی از [[شهدای کربلا]] دانسته‌اند و شماری دیگر بر این باورند وی در [[واقعه کربلا]] حضور نداشته است؛
			* '''[[عمر بن حسن بن علی بن ابی طالب]]''' فرزند [[امام حسن مجتبی]]{{ع}}، برخی گفته‌اند که او در سنین کودکی، در [[واقعه کربلا]] به [[شهادت]] رسید و برخی دیگر، [[شهادت]] او را با تردید نقل کرده‌اند؛
			* '''[[عمر بن‌ محمد بن‌ عبدالرحمان‌ بصری]]''' معروف به [[ابن اُذَینه]] از [[محدثان شیعه]] در قرن دوم قمری و از [[اصحاب]] [[امام صادق]]{{ع}} و [[امام کاظم]]{{ع}}.


	{{ابهام‌زدایی}}		{{ابهام‌زدایی}}
	[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]		[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]
	[[رده:اختیار]]		[[رده:اختیار]]

Wasity: صفحه‌ای تازه حاوی «'''عٌمَر''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد: * '''عمر بن خطاب''' (کش...» ایجاد کرد

2018-10-17T10:28:41Z

صفحه‌ای تازه حاوی «'''عٌمَر''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد: * '''عمر بن خطاب''' (کش...» ایجاد کرد

صفحهٔ تازه

'''عٌمَر''' ممکن است به یکی از موارد زیر اشاره داشته باشد:

* '''[[عمر بن خطاب]]''' (کشته شده در ۲۶ یا ۲۷ ذی‌حجّه سال ۲۳ق) از [[صحابه پیامبر]] و - به اعتقاد [[اهل سنت]] - [[دومین خلیفه]] از [[خلفای راشدین]]؛
* '''[[عمر بن سعد بن ابی وقاص]]''' (کشته شده در ۶۵ یا ۶۶ یا ۶۷ق) فرمانده [[سپاه عبیدالله بن زیاد]] در [[واقعه کربلا]].

{{ابهام‌زدایی}}
[[رده:صفحه‌های ابهام‌زدایی]]
[[رده:اختیار]]